Uzasadnienie
Pismem z 6 kwietnia 2026 r. (data wpływu do sądowego biura podawczego – 15 kwietnia 2026 r., k. 60 akt sądowych), E. P. (dalej: "skarżąca") wystąpiła bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie ze skargą na bezczynność Rektora [...] (dalej jako: "organ"), w przedmiocie rozpoznania jej wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Dziekana [...] z 10 października 2018 r. o skreśleniu skarżącej z listy studentów.
Skarga powyższa została przekazana organowi celem udzielenia na nią odpowiedzi i odesłania Sądowi wraz z aktami administracyjnymi sprawy. Skarga została doręczona organowi 27 kwietnia 2026 r. (dowód: k. 6 akt sądowych).
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie w całości.
W akta administracyjnych sprawy znajduje się pismo przewodnie z dekretacją organu – 28 kwietnia 2026 r., do którego dołączony był wniosek skarżącej z 24 kwietnia 2026 r. o stwierdzenie nieważności decyzji z 10 października 2018 r. oraz ponaglenie organu z 24 kwietnia 2026 r. w sprawie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności wskazanej decyzji, które to pisma skarżąca nadała do organu w jednej przesyłce (data stempla pocztowego - 27 kwietnia 2026 r.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że w przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
W myśl art. 52 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§1). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2).
Z kolei stosownie do art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
W przypadku skarg na bezczynność organu, wyczerpanie środków zaskarżenia następuje poprzez wniesienie przez stronę ponaglenia, przewidzianego w art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 1691, dalej "k.p.a."). Przepis ten stanowi, że stronie przysługuje prawo do wniesienia ponaglenia jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. (bezczynność). Natomiast § 3 tego przepisu nakazuje wnosić ponaglenie do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie (pkt 1); do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (pkt 2).
Zgodnie zatem z obowiązującymi przepisami, skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność organu wymaga uprzedniego wniesienia ponaglenia w trybie art. 37 k.p.a. Sąd uznał, że w niniejszej sprawie wymóg ten nie został spełniony.
Jak wynika z akt sprawy, skarżąca w dniu 15 kwietnia 2026 r. skierowała bezpośrednio do Sądu skargę na bezczynność organu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, która to skarga została doręczona organowi w dniu 27 kwietnia 2026 r. Ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie skarżąca nadała pocztą w dniu 27 kwietnia 2026 r., które wpłynęło do organu w dniu 28 kwietnia 2026 r. Oznacza to, że wniesienie skargi nie zostało skutecznie poprzedzone wyczerpaniem środków zaskarżenia. Czynność wniesienia ponaglenia miała miejsce dopiero po złożeniu skargi.
Z art. 52 § 1 p.p.s.a. wyraźnie wynika, że skargę można wnieść "po wyczerpaniu środków zaskarżenia". Podkreśla się również, że zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i sądowoadministracyjnym terminy dla dokonania określonych czynności procesowych wyrażane są w dniach, a przy ich obliczaniu nie uwzględnia się dnia, w którym następuje zdarzenie stanowiące początek biegu terminu. Najkrótszą jednostką czasu (obliczeniową) jest jeden dzień, co oznacza, że nawet wniesienie ponaglenia i skargi w tym samym dniu należy zakwalifikować jako równoczesne wniesienie obu tych środków zaskarżenia. Także wówczas uznaje się, że nie została spełniona przesłanka uprzedniego (przed wniesieniem skargi) wniesienia ponaglenia. W rezultacie przyjmuje się, że warunek wyczerpania środków zaskarżenia jest spełniony wówczas, gdy skargę na bezczynność złożono najwcześniej w dniu następującym po dniu wniesienia ponaglenia (por. postanowienia: WSA w Gliwicach z 17 października 2022 r., sygn. akt II SAB/Gl 95/22; WSA w Warszawie z 10 kwietnia 2026 r., sygn. akt VII SAB/Wa 359/26; NSA z 29 czerwca 2023 r., sygn. akt I OSK 1062/23).
Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należy, że skoro skarżąca wniosła najpierw skargę do sądu administracyjnego, a dopiero później skierowała do organu ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie, to procedura określona w art. 52 § 1 p.p.s.a. nie została w tej sprawie dochowana.
Ponadto Sąd wskazuje, że z dostępnych mu dokumentów należy wnioskować, że pismo skarżącej z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji z 10 października 2018 r., wpłynęło do organu po wniesieniu niniejszej skargi, co stawia w wątpliwość twierdzenie, że w badanej sprawie zaistniał przedmiot sprawy administracyjnej, co do której organ mógłby pozostawać w bezczynności w załatwieniu. Na marginesie Sąd zauważa także, że objęta przedmiotem skargi na bezczynność decyzja organu z 10 października 2018 r., została uchylona mocą prawomocnego wyroku WSA w Szczecinie z 7 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 229/19, tak więc decyzja ta nie pozostawała w obrocie prawnym w momencie wniesienia badanej skargi.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., skargę jako niedopuszczalną odrzucił.
Orzeczenia sądów administracyjnych przywołane w uzasadnieniu postanowienia są dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl.