Uzasadnienie
Pismem z dnia 29.07.2008 r. M. F. i J. F. wystąpili do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej PINB) z żądaniem wszczęcia postępowania w związku ze zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego (stodoły na chlewnię) przez P. R. i R. R. na działce położonej w B. nr [...]. Skarżący zostali wezwani przez PINB pismem z dnia 8.08. 2008r. do udokumentowania interesu prawnego. W piśmie z dnia 13.08.2008r., skierowanym do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu, zatytułowanym zażalenie wskazali, że ich interes prawny wynika z faktu zawarcia umowy dożywocia w dniu 25.10.2006 r. Mocą tej umowy zawartej przed notariuszem B. R. w Kancelarii Notarialnej w K. (rep.A numer [...]) skarżący J.F. i M. F. przenieśli na rzecz swojej córki P. R. oraz swojego zięcia R.R. własność nieruchomości położonej w B. i B. stanowiących działki o numerach [...],[...],[...],[...], zapisanej w księdze wieczystej Kw [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w K., nieruchomości stanowiących działki numer [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], zapisanej w Kw [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w K., nieruchomości stanowiących działki numer [...],[...], zapisanej w Kw [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w K. w zamian za co P.i R. R. zobowiązali się zapewnić zbywcom dożywotnie utrzymanie.
W umowie tej określono, że oznacza to przyjęcie zbywców jako domowników, dostarczenie wyżywienia, mieszkania światła, opału, z prawem współużytkowania całego budynku mieszkalnego, garażu, swobodnego poruszania się po wszystkich nieruchomościach, zapewnienia odpowiedniej pomocy i pielęgnowania w chorobie oraz sprawienia pogrzebu.
Dnia [...] listopada 2008r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 71a ust.1 i art. 71 ust.2 ustawy prawo budowlane zobowiązał P. i R. R. do wstrzymania użytkowania budynku inwentarskiego, przebudowanego ze stodoły oraz nałożył na Wymienionych szereg obowiązków.
Dnia [...] maja 2009r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał P. i R. R. w oparciu o art. 66 ust.1pkt.1 i 3 oraz ust.2 ustawy prawo budowlane usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości oraz wyłączenie z użytkowania budynku magazynowego i stodoły, usytuowanych w B. nr. [...] do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, w terminie do 31 sierpnia 2009r.
W dniu 08.12.2008 r. (k. 15 akt adm.) skarżący skierowali do Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu (dalej WINB) zażalenie na bezczynność PINB w związku z niezałatwieniem ich wniosku z dnia 29.07.2008 r.
W odpowiedzi na powyższe zażalenie WINB w dniu [...].02.2009 r. działając na podstawie art. 237 § 3 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej kpa) zawiadomił skarżących o uznaniu ich skargi na bezczynność PINB za bezzasadną.
Dnia 10.04.2009r. M. i J. F. wystąpili ponownie z zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie(k.23 akt administracyjnych).
Dnia [...]06.2009r. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, powołując się na art. 237§3 kpa zawiadomił o uznaniu skargi małżonków F. za niezasadną. Wywiedziono, że zażalenie Wymienionych nie może być załatwione w trybie art. 37 kpa ponieważ nie mają oni w postępowaniu dot. samowolnej zmiany sposobu użytkowania stodoły przymiotu strony(k.28 akt administracyjnych).
Wobec powyższego M. F. i J.F. reprezentowani przez pełnomocnika profesjonalnego wnieśli do tut. sądu skargę na bezczynność PINB.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że w dniu 29.07.2008 r. skarżący złożyli wniosek o przeprowadzenie postępowania w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania stodoły na chlewnię, na działce położonej w m. B. Pomimo upływu 5 miesięcy od daty złożenia tego wniosku PINB nie załatwił sprawy.
W odpowiedzi na skargę PINB wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej.
W toku postępowania sądowoadministracyjnego do akt sprawy przesłano wypis aktu notarialnego z 25.10.2006 r., Repertorium A nr [...], kopie mapy zasadniczej z zaznaczeniem działek nr [...] oraz nr [...] w B. oraz zażalenie skarżących z 13.08.2008 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga okazała się bezzasadna.
Przedmiotem skargi M. i J. F. wniesionej w niniejszej sprawie jest bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku inwentarskiego przebudowanego ze stodoły na chlewnię, na nieruchomości położonej w B. nr [...], dz. nr [...].
Kontrolując legalność działania organów administracji publicznej sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U.2002.153.1270 ze zm.),dalej ppsa.
Istota rozpoznawanej sprawy sprowadza się do oceny czy uprawnione jest twierdzenie skarżących, iż skutecznie mogą domagać się czynności PINB we wskazanym we wniosku z dnia 29.07.2008 r. zakresie, a w konsekwencji zarzucać temu organowi bezczynność. Zgłoszone przez skarżących żądanie dotyczyło wszczęcia postępowania w trybie art. 71a ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118). Przepis ten nie zawiera ograniczenia co do stron postępowania, a zatem w toku postępowania dotyczącego samowolnej zmiany sposobu użytkowania mają zastosowanie zasady ogólne zawarte w art. 28 kpa, w myśl którego stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny. Oznacza to, że chcąc skutecznie zarzucić PINB bezczynność w niniejszej sprawie M. i J.F. musieliby wskazać konkretny przepis prawa, z którego wynikałyby konkretne korzyści, lub który nakładałby na nich konkretne obowiązki w związku z ewentualną zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego przez P. i R. R. Jak wynika z akt sprawy, w szczególności z pisma znajdującego się w aktach administracyjnych z dnia 13 sierpnia 2008r. skarżący upatrują swój interes prawny do wszczęcia i udziału w postępowaniu dotyczącym samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego na dz. nr [...], stanowiącym własność P. i R. R. w ustanowionym na ich rzecz prawu dożywocia.
Tymczasem, brak normy prawnej statuującej - w ustalonym stanie faktycznym - możliwość wydania określonego aktu lub też podjęcia określonej czynności w odniesieniu do podmiotu na rzecz, którego ustanowione zostało takie prawo. W jego świetle skarżący uzyskali od nabywców ich nieruchomości prawo do dostarczenia im wyżywienia, mieszkania, światła, opału, współużytkowania całego budynku mieszkalnego, garażu oraz swobodnego poruszania się po wszystkich nieruchomościach, zapewnienia odpowiedniej pomocy i pielęgnowania w chorobie, sprawienia pogrzebu. Prowadzone przed organami nadzoru postępowanie nie ma żadnego wpływu na treść i sposób wykonywania przysługującego im prawa.
W ocenie Sądu skarżącym przeciwko zobowiązanym z tytułu umowy dożywocia(małżonkom R.) przysługują jedynie roszczenia o charakterze cywilnym o ile w jakikolwiek sposób naruszają ich prawa wynikające z zawartej umowy(art. 251 kodeksu cywilnego). Przekonanie M. i J. F., że postępowanie w przedmiocie samowolnej zmiany sposobu użytkowania stodoły na chlewnię dotyczy ich praw i obowiązków jest jedynie subiektywnym odczuciem skarżących. W tej sytuacji zatem Wymienieni nie mogli być uznani za stronę tego postępowania, które wszczęte zostało z urzędu nie zaś na żądanie skarżących, zgłoszone w piśmie z dnia 29 lipca 2008r. Oznacza to również iż skarżący nie posiadają interesu we wniesieniu skargi do tut. Sądu w rozumieniu art. 50 §1 ppsa. Nie zachodzi w istocie związek pomiędzy sferą ich indywidualnych praw i obowiązków, a postępowaniem w przedmiocie samowolnej zmiany sposobu użytkowania.
Wniesiona przez M. F. i J.F. skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu, na podstawie art. 151 ppsa.
/-/ E. Podrazik /-/ A. Łaskarzewska /-/ W. Batorowicz