Uzasadnienie
Wnioskiem z 23 grudnia 2022 r. J. W. (skarżący) zwrócił się do Burmistrza Miasta (organ) o udostępnienie informacji publicznej poprzez udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
- 1. Jaki numer posiada publiczna droga gminna zlokalizowana na działce nr [...] w miejscowości L. gm. S.?
- 2. Jakie numery posiadała wymieniona w pkt nr 1 droga w przeszłości, jeśli takie były nadane? Skarżący wniósł o wskazanie dat i numerów uchwały lub uchwał o zaliczeniu drogi na działce [...] do kategorii dróg gminnych.
- 3. Jaki numer posiadała publiczna droga gminna zlokalizowana na działce [...] w miejscowości L. gm. S. przed zmianą numeracji działki w 2022 roku z numeru [...] na [...]?
4.(1) Jakie numery posiadała wymieniona w pkt. nr 3 droga w przeszłości, jeśli takie były nadane? Skarżący wniósł o wskazanie dat i numerów uchwał lub uchwał o zaliczeniu drogi na działce [...] do kategorii dróg gminnych.
5.(1) Co było powodem zmiany numeracji działki z numeru [...] na numer [...]?
6.(1) Jaka, była podstawa prawna dokonania tego rodzaju zmiany wskazanej w punkcie nr 5? 4.(2) Skarżący wniósł o przesłanie kopii przedmiotowej uchwały lub uchwał opisanych w punktach 2 i 4. 5.(2) Kiedy Rada Gminy S. lub Rada Miasta S. przed uchwaleniem uchwały w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych i ustalenia ich przebiegu wystąpiła o zasięgnięcie opinii do właściwego zarządu powiatu i jaką odpowiedź otrzymała. Dotyczy przebiegu drogi po działkach działki [...] i [...]. Skarżący wniósł o przesłanie kopii dokumentacji w tej sprawie wytworzonej przez Urząd Gminy lub Urząd Miasta w S. i kopii uzyskanej odpowiedzi.
6.(2) Skarżący wniósł o przesłanie kopii wniosku skierowanego przez Urząd Gminy S. lub Urząd Miasta S. do Zarządu Województwa L. z załącznikami (kopia uchwały Rady Gminy S., załącznik graficzny i inne dokumenty) o nadanie numeru drodze publicznej lub zmianę w rejestrze numerów nadanych odnośnie drogi w przebiegu po działkach [...] i [...].
- 7. Skarżący domagał się podania daty i numeru uchwały lub uchwał Zarządu Województwa L. w sprawie nadawania numerów drogom gminnym i powiatowym oraz zmiany nadawanych numerów dotyczących drogi gminnej w m-ci [...] w przebiegu po działce nr [...] i [...]
- 8. Skarżący wniósł o przesłanie kopii uchwał wskazanych w punkcie nr 7.
Skarżący wniósł o udostępnienie powyższych informacji pocztą tradycyjną na wskazany we wniosku adres.
Wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej wpłynął do organu 27 grudnia 2022 r.
Pismem z 10 stycznia 2023 r. Burmistrz Miasta poinformował skarżącego, że zagadnienia zawarte w punktach 1, 2, 3, 4(1), 4(2), 7 oraz 8 wniosku dotyczą numeracji dróg, które to kwestie uregulowane są w stosownych aktach prawa miejscowego. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem judykatury, w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm. – dalej: u.d.i.p.) nie można domagać się przesłania aktów prawa miejscowego (uchwał rady gminy). W tej sytuacji organ stwierdził, że brak jest podstaw do wydania decyzji w sprawie, lecz powinien on poinformować wnioskodawcę pismem, że sprawa nie dotyczy informacji publicznej, bądź dotyczy takiej informacji, w stosunku do której istnieje odmienny tryb dostępu.
Odnosząc się do punktu 5(1) wniosku organ wskazał, że odpowiedź na to pytanie nie stanowi informacji publicznej i nie mu jest wiadomym, dlaczego doszło do zmiany numeracji.
W zakresie punktu 6(1) organ stwierdził, że odpowiedź na to pytanie nie stanowi informacji publicznej, albowiem udzielanie informacji o podstawach prawnych rozstrzygnięć nie wchodzi w zakres informacji publicznej.
W odpowiedzi na pytania zawarte w punktach 5(2) i 6(2), działając na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, organ przedłużył termin do udostępnienia informacji do dnia 27 lutego 2023 r. Wyjaśnił, że nie posiada dokumentów, na podstawie których informacji publicznej można by udzielić i koniecznym jest zwrócenie się do archiwum w celu ich uzyskania.
Odpowiedź organu została doręczona skarżącemu 12 stycznia 2023 r.
W dniu 1 kwietnia 2026 r. (data wpływu do organu 3 kwietnia 2026 r.) skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania wniosku z 23 grudnia 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący domagał się: stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności, a bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; wymierzenia organowi grzywny; zobowiązania organu do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt sprawy po uprawomocnieniu się wyroku; przyznania na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 2000 zł; zasądzenie od organu na rzecz skarżącego wszelkich kosztów postępowania.
Skarżący uzasadniał, że nie uzyskał precyzyjnej odpowiedzi na pytania 1, 2, 3, 4(1), 4(2), 7 oraz 8, ponieważ organ odpowiedział zbiorczo i nie wskazał o jakie akty prawa miejscowego konkretnie chodzi. Skarżący nie podziela stanowiska organu, jakoby wskazane pytania dotyczyły wyłącznie numeracji dróg. Zadeklarował, że z udostępnionych informacji i dokumentów zamierza pozyskać wiedzę o sposobie stanowienia aktów prawa miejscowego w Gminie S., a także dokonać oceny okoliczności towarzyszących zamierzonym zmianom planistycznym w postaci przebudowy drogi gminnej (przebiegu planowanej drogi, celowości inwestycji, wysokości środków przeznaczonych na jej realizację).
Skarżący zarzucił, że organ bezzasadnie uznał, że pytania 5(1) i 6(1) nie dotyczą informacji publicznej. Zdaniem skarżącego, zakres pytania 6(1) nie dotyczy podstawy prawnej rozstrzygnięcia i nie jest objęty ograniczeniami z art. 5 ust. 1 u.d.i.p. W związku z tym organ, odmawiając udzielenia informacji publicznej w tym zakresie powinien wydać decyzję odmowną na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., a tego nie uczynił.
W ocenie skarżącego niezrozumiałe jest także przyjęcie przez organ, że poprzez wniesienie żądania udostępnienia informacji publicznej, skarżący w istocie domaga się informacji o obowiązującym prawie i zastosowaniu tego prawa w sprawie indywidualnej poprzez przyjęcie szkody i odpowiedzialności odszkodowawczej organu. Skarżący podkreślił, że wniosek złożony w sprawie nie zawiera takiego żądania.
W dalszej kolejności skarżący zarzucił, że organ najpierw przedłużył termin do udzielenia odpowiedzi na pytania zawarte w punktach 5(2) i 6(2) wniosku z 22 grudnia 2022 r., a następnie - do dnia sporządzenia skargi – nie tylko nie udzielił informacji, ale również nie podjął żadnych działań zmierzających do zakończenia sprawy.
W ocenie skarżącego, organ celowo utrzymuje stan bezczynności w rozpoznaniu wniosku z 23 grudnia 2022 r., a żądana suma pieniężna obejmuje kwotę adekwatną do okresu bezczynności, tj. 37 miesięcy.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej nieuwzględnienie jako oczywiście bezzasadnej.
Zdaniem organu, intencją skarżącego nie jest ani uzyskanie informacji publicznej, ani też przywrócenie stanu zgodnego z prawem. W rzeczywistości skarga spowodowana jest umorzeniem postępowania w sprawie dotyczącej podziału nieruchomości nr [...], [...], [...] stanowiących własność skarżącego. Organ nadmienił, że skarżący od kilku lat blokuje przebudowę drogi we wsi L.. W tym celu składa bardzo liczne wnioski oraz liczne i bardzo szerokie środki zaskarżenia. Częstą praktyką było także składanie równoległych środków zaskarżenia zarówno przez pełnomocników, jak i przez samego skarżącego.
W ocenie organu, celem wniosków skarżącego jest wyłącznie zalanie organu pismami i środkami odwoławczymi, a nie uzyskanie konkretnej odpowiedzi. W związku z tym organ ocenił, że działania skarżącego stanowią jawne nadużycie prawa, a wniesienie skargi po upływie ponad trzech lat dobitnie wskazuje, iż udzielone wcześniej odpowiedzi były w pełni satysfakcjonujące.
Organ podkreślił, że wszystkie pytania wniosku dotyczą w istocie wyłącznie interesu skarżącego, nie ma tu więc mowy istnieniu substratu publicznego, nie są tu spełnione cele ustawy o dostępie do informacji publicznej, jakimi jest np. kontrola społeczna nad sprawami publicznymi.
Organ podtrzymał stanowisko pierwotnie wyrażone w odpowiedzi na wniosek w przedmiocie numeracji dróg publicznych. Numeracja taka nie jest nadawana przez Gminę S., lecz wynika ze stosownych uchwał innych organów, które to uchwały są dostępne w Dzienniku Urzędowym Województwa L.. Organ przypomniał, że treści publikowane w dziennikach urzędowych nie są objęte ustawą o dostępie do informacji publicznej, zaś każdy ma do nich nieskrępowany dostęp. Ponadto, numeracja dróg dostępna jest z poziomu oficjalnego portalu geoportal, a także udostępniana w ramach prowadzonego w internecie rejestru dróg powiatowych i gminnych województwa lubelskiego.
Organ przyznał natomiast, że w zakresie pkt 5 (2) oraz 6 (2) wniosku błędnie dokonał przedłużenia terminu do udostępnienia informacji publicznej. Skoro bowiem organ nie posiadał informacji wnioskowanych przez skarżącego, prawidłowym sposobem załatwienia sprawy było poinformowanie skarżącego o tym fakcie w formie czynności materialno-technicznej, zaś przedłużenie terminu do udostępnienia informacji nie miało uzasadnienia. W ocenie organu, nie przesądza to jednak o zaistnieniu stanu przewlekłości.
W toku postępowania sądowego skarżący złożył wniosek o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie skargi z 1 kwietnia 2026 r. na bezczynność tego organu w ustawowym terminie. Postanowieniem z 2 lipca 2026 r. w sprawie sygn. akt II SO/Lu 6/26 tut. Sąd orzekł o wymierzeniu organowi grzywny za nieprzekazanie do sądu skargi.
W kolejnym piśmie wniesionym do akt sprawy (k. 77-93 akt sądowych) skarżący podtrzymał skargę, zasadniczo powielając wyrażoną w niej argumentację.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm; dalej jako: p.p.s.a.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.
Na wstępie rozważań Sąd wskazuje, że w związku z powtórzeniem numeracji pytań zawartych we wniosku skarżącego przyjął numerację określoną przez organ.
Skarga jest częściowo zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 bądź przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Bezczynność organu administracji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia czy też innego aktu lub nie podjął stosownych czynności. Skarga na bezczynność ma na celu ochronę procesową strony przez doprowadzenie do załatwienia sprawy administracyjnej, czy też - w przypadku, gdy znajduje zastosowanie ustawa o dostępie do informacji publicznej - przez rozpoznanie wniosku w oparciu o przepisy u.d.i.p.
W niniejszej sprawie, z uwagi na przedmiot zaskarżenia określony przez skarżącego w skardze - a więc bezczynność Burmistrza Miasta w zakresie dostępu do informacji publicznej - należy mieć na uwadze przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania (art. 1 i art. 2 u.d.i.p). Skarga dotyczy bezczynności organu w zakresie dostępu do informacji publicznej, a z dalszych jej wywodów wynika, iż istotą skargi, jak również wniosku z dnia 23 grudnia 2022 r. jest wskazanie numeru drogi gminnej oraz udostępnienie uchwał rady gminy w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych.
W przypadku skargi na bezczynność w przedmiocie dostępu do informacji publicznej Sąd dokonuje weryfikacji czy wniosek został skierowany do podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej (warunek podmiotowy), czy żądane informacje posiadają walor informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. (warunek przedmiotowy) oraz czy wniosek został rozpatrzony w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami.
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej podlega rozpatrzeniu w drodze czynności materialno-technicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. lub decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). W sytuacji, gdy żądanie strony nie dotyczy informacji publicznej, wówczas brak jest podstaw do wydawania decyzji administracyjnej i należy jedynie poinformować wnioskodawcę w formie pisma, że sprawa nie dotyczy informacji publicznej. Podobnie jest w przypadku, gdy wprawdzie żądana informacja jest informacją publiczną, jednakże organ nią nie dysponuje – nie ma wówczas obowiązku wydania decyzji, a wystarczające jest poinformowanie wnioskodawcy pismem o tym fakcie.
W myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej.
Kategorie informacji publicznej, które na mocy prawa podlegają udostępnieniu, wymienia art. 6 ust. 1 u.d.i.p., jednak nie stanowi on katalogu zamkniętego. Jak wynika z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wszelkie informacje o sprawach publicznych stanowią informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p. i jako takie podlegają udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w tejże ustawie. Zauważyć jednak należy, że zgodnie z art. 1 ust. 2 u.d.i.p. przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi.
Analiza uregulowań ustawy o dostępie do informacji publicznej prowadzi do konkluzji, iż w razie skierowania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, podmiot, do którego wniosek taki został skierowany może zachować się w jeden z poniższych sposobów:
- - udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem oraz nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia; wówczas winien dokonać tego w formie czynności materialno-technicznej;
- - odmówić udostępnienia informacji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) lub umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 ustawy), czego winien dokonać w formie decyzji administracyjnej;
- - odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę warunku wskazanego w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.
- - powiadomić pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji publicznej, albo powiadomić, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, albo że do udostępnienia żądanej informacji publicznej mają zastosowanie przepisy szczególne, określone w innych aktach prawnych.
W przedmiotowej sprawie bezspornie Burmistrz Miasta jako organ władzy publicznej należy do podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.), zaś znaczna treść pytań zawartych we wniosku z 23 grudnia 2022 r. mieściła się w zakresie pojęcia informacji publicznej. Obejmowała bowiem dane dotyczące numerów dróg gminnych, a także numerów i dat podjęcia uchwał o zaliczeniu dróg do kategorii dróg gminnych. Żądania te odpowiadały więc szerokiemu rozumieniu pojęcia informacji publicznej określonej w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., jako odnoszące się do spraw publicznych.
W powyższym kontekście wskazać należy, że zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 7 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 889 z późn. zm.) – dalej u.d.p. drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie tej ustawy do jednej z kategorii dróg. Drogi publiczne ze względu na funkcje w sieci drogowej dzielą się na następujące kategorie: drogi krajowe; drogi wojewódzkie; drogi powiatowe; drogi gminne. Zasady i procedurę postępowania w tym zakresie zaliczenia dróg do określonej kategorii reguluje powyższa u.d.p. Zgodnie z art. 7 ust. 2 u.d.p. zaliczenie drogi do kategorii dróg gminnych następuje na podstawie uchwały rady gminy, po zasięgnięciu opinii właściwego zarządu powiatu. Kolejna z jednostek redakcyjnych przepisu (ust.
3) wskazuje zaś, że ustalenie przebiegu istniejących dróg gminnych następuje w drodze uchwały rady gminy. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 10 września 2002 r., II SA/Wr 1581/2002, stanął na stanowisku, że zaliczenie do kategorii dróg gminnych nadaje jej charakter drogi publicznej, z tego względu uchwała rady gminy podjęta w tym przedmiocie odpowiada przesłankom powszechności, ogólności i abstrakcyjności, właściwym dla aktów powszechnie obowiązujących. Przebieg dróg gminnych, podobnie jak przebieg pozostałych kategorii dróg publicznych, zostaje ustalony w akcie normatywnym. Uchwała rady gminy podejmowana na podstawie art. 7 ust. 3 u.d.p. w sposób wiążący ustala lokalizację dróg publicznych. Jest więc aktem o właściwościach prawa powszechnie obowiązującego. Nie budzi zatem wątpliwości, że zarówno samo zaliczenie odcinka drogi do kategorii drogi gminnych jak i przebieg drogi powinny znaleźć swoją podstawę w odpowiednim akcie normatywnym – uchwale rady gminy. W związku z powyższym w przedmiotowej sprawie organ winien rozpoznać wyraźne żądanie skarżącego dotyczące wskazania numerów oraz dat uchwał dotyczących zaliczenia poszczególnych dróg do kategorii dróg gminnych. Organ do chwili rozpoznania skargi przez Sąd nie uczynił zadość temu żądaniu oraz żądaniu wskazania numerów dróg.
Sąd dodatkowo wskazuje, że treść uchwalonych i ogłoszonych uchwał podjętych w powyższym zakresie jako aktów prawa miejscowego nie podlega udostępnieniu w trybie wnioskowym z u.d.i.p. W związku z powyższym prawidłowe jest stanowisko organu w zakresie punktów 4(2) i 8 wniosku. Jednak wyjaśnić należy, że wniosek o udzielenie informacji publicznej może zostać złożony wówczas, gdy informacja publiczna nie funkcjonuje w obiegu publicznym. Natomiast w sytuacji, kiedy informacja publiczna, której domaga się zainteresowany podmiot, została upubliczniona, organ, do którego skierowano odpowiedni wniosek, winien odesłać wnioskodawcę do konkretnego publikatora, czego w przedmiotowej sprawie organ nie uczynił.
W ocenie Sądu prawidłowe jest natomiast stanowisko organu w zakresie punktów 5(1) i 6(1) wniosku. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych informacją publiczną jest każda informacja odnosząca się do działalności organów władzy publicznej oraz wykonywania zadań publicznych i gospodarowania mieniem publicznym (por. wyroki NSA z 7 października 2021 r., sygn. akt III OSK 3461/21 oraz z 21 lipca 2023 r., sygn. akt III OSK 1059/22). Prawo dostępu do informacji publicznej obejmuje dostęp do informacji istniejących i pozostających w posiadaniu organu, odnoszących się do określonych faktów i stanów istniejących w chwili udzielania informacji (por. wyroki NSA z 5 marca 2024 r., sygn. akt III OSK 136/22 oraz z 10 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 452/16 i z 14 września 2012 r., sygn. akt I OSK 1177/12). W trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest możliwe domaganie się od organu dokonania ocen, analiz lub interpretacji, które nie przybrały postaci istniejącego dokumentu urzędowego, ani żądać wyjaśniania motywów podejmowanych działań (por. wyrok WSA w Olsztynie z 9 maja 2024 r., sygn. akt II SAB/Ol 37/24).
Organ w trybie informacji publicznej nie jest zobligowany do odpowiedzi na pytania dotyczące wiedzy prawniczej, zmierzające do dokonania przez organ wykładni przepisów (por. m.in. wyrok WSA w Gdańsku z 15 grudnia 2022 r. sygn. akt III SAB/Gd 170/22, wyrok WSA w Lublinie z 28 grudnia 2022 r. sygn. akt II SAB/Lu 139/22). W związku z powyższym nie jest informacją publiczną wyjaśnianie powodów czy też wyjaśnienie podstawy prawnej działań organu, nie należy bowiem do sfery faktów, tylko do kwestii prawnych.
W niniejszej sprawie w odpowiedzi na wniosek skarżącego z 23 grudnia 2022 r. w odniesieniu do żądanej informacji publicznej w punktach 5(2) i 6(2) organ na podstawie art. 13 ust.1 u.d.i.p. przedłużył termin do udostępnienia informacji do dnia 27 lutego 2023 r., następnie nie podejmując żadnej czynności i nie udzielając skarżącemu żądanej informacji również w tym zakresie.
Mając powyższe rozważania na względzie, nie ulega wątpliwości, że organ pozostaje w stanie bezczynności co do rozpoznania punktu 1, 2, 3, 4(1), 5(2), 6(2), 7 wniosku i w związku z tym został zobowiązany przez Sąd do rozpoznania w tym zakresie wniosku skarżącego z dnia 23 grudnia 2022 r. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie I wyroku.
Jednocześnie na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd uznał, że stwierdzona bezczynność organu miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w pkt II wyroku. Oceniając tę kwestę Sąd miał na uwadze, że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa, czy opóźnienia w podejmowanych czynnościach pozbawionego jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. W przedmiotowej sprawie organ skorzystał z treści art. 13 ust.2 u.d.i.p., a następnie nie podjął żadnych czynności, w ustalonym przez siebie terminie.
Jak wynika z art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłość sąd może z urzędu lub na wniosek strony wymierzyć organowi grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości pięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim. W orzecznictwie wyraża się przy tym słuszny pogląd, że tego rodzaju orzeczenie ma charakter represyjny (grzywna) oraz kompensacyjny (suma pieniężna) i powinno być zastosowane w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy (por. wyrok NSA z dnia 18 października 2017 r., sygn. akt II OSK 1769/17, publ. CBOSA). Zdaniem Sądu zasadnym było wymierzenie organowi grzywny w kwocie 100 zł (pkt III wyroku). Zasadność wymierzenia grzywny znajduje oparcie w okolicznościach rozpoznawanej sprawy.
Zważywszy na okres, w trakcie którego wniosek skarżącego oczekiwał bezskutecznie na rozpoznanie co do punktu 5(2) i 6(2), fakt, że w tym czasie organ zasadniczo nie podejmował czynności zmierzających bezpośrednio do niezwłocznego rozpoznania sprawy, wymierzona kary grzywny umożliwia realizację funkcji represyjno-prewencyjnej przypisywanej przez ustawodawcę zastosowaniu tego środka prawnego.
W zakresie żądania zgłoszonego w zasądzenia na rzecz skarżącego sumy pieniężnej (na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a.) Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. (pkt IV wyroku). W tym zakresie należy wskazać na ugruntowane stanowisko orzecznictwa. Zgodnie z którym zasądzenie sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. jest uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu, zatem możliwością, z której należy skorzystać, jeżeli realia rozpoznawanej sprawy są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia ochrony praw strony. Zasądzenie sumy pieniężnej nie jest bezpośrednią konsekwencją bezczynności, a to oznacza, że w każdym przypadku sąd musi rozważyć zasadność takich żądań w kontekście działań organu (por. wyroki NSA z 16 maja 2017 r., I OSK 2934/16; z 3 lutego 2017 r., II GSK 1695/16). Suma pieniężna ma na celu zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej.
Aktywność sądu w tym zakresie jest w takiej sytuacji uwarunkowana argumentacją skarżącego. Wniosek o przyznanie sumy pieniężnej winien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący powinien nawiązać do krzywdy wywołanej bezczynnością (por. wyroki NSA z 7 września 2017 r., I OSK 798/17; z 6 września 2017 r., I OSK 451/17). W rozpoznawanej sprawie skarżący w skardze wskazał, że zasądzenie na jego rzecz sumy pieniężnej byłoby skutecznym środkiem dyscyplinującym. Taka funkcję spełnia natomiast nałożona na organ grzywna. Z wniosku skarżącego w żaden sposób nie wynika, aby doznał krzywdy w związku z bezczynnością Burmistrza, którą należałoby zrekompensować. W konsekwencji Sąd nie znalazł żadnych podstaw, aby uwzględnić to żądanie.
O kosztach postępowania obejmujących wpis od skargi w kwocie 100 zł Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a.