Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga M. A. z 28 kwietnia 2026 roku na bezczynność Dyrektora Wojewódzkiego Wielospecjalistycznego Centrum Onkologii i Traumatologii im. M. Kopernika w Łodzi w sprawie udostępnienia informacji publicznej.
W swej skardze skarżąca podniosła, że dnia 20 marca 2026 roku złożyła do Dyrektora Wojewódzkiego Wielospecjalistycznego Centrum Onkologii i Traumatologii im. M. Kopernika w Łodzi wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczący BHP; niepełnosprawnych pracowników firmy zewnętrznej; kontraktu na sprzątanie oraz zasad naboru pracowników Szpitala.
Z załączonej do skargi kopii wniosku wynika, iż skarżąca wniosła o udostępnienie informacji w postaci:
- 1. w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy:
- 1) ilu pracowników firmy zewnętrznej świadczącej usługi sprzątania na terenie Szpitala nie posiada udokumentowanego szczepienia przeciwko WZW typu B, mimo pracy w warunkach narażania na kontakt z materiałem biologicznym?;
- 2) czy szpital wymaga od wykonawcy/firmy zewnętrznej zapewnienia swoim pracownikiem zaplecza socjalnego?
- 2. w zakresie umowy i pracowników z niepełnosprawnościami:
- 1) czy obowiązująca umowa z firmą sprzątającą zawiera zapisy zobowiązujące wykonawcę do zapewnienia warunków pracy dostosowanych do potrzeb osób z niepełnosprawnościami?
- 2) w jaki sposób szpital weryfikuje czy firma posiadająca status Zakładu Pracy Chronionej realnie zapewnia stanowiska pracy i zaplecze socjalne dostosowane do stopnia i rodzaju niepełnosprawności?
- 3) udostępnienie skanu fragmentu umowy z wykonawcą usług sprzątania, który określa wymogi dotyczące BHP, zaplecza socjalnego oraz standardów zatrudnienia (z wyłączeniem danych stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa, o ile nie dotyczą one wydatkowania środków publicznych lub standardów ochrony zdrowia)
- 3. w zakresie kontraktu z firmą zewnętrzną na usługi sprzątania:
- 1) podanie numeru ogłoszenia o przetargu, daty jego publikacji w BZP;
- 2) udostępnienie kopii protokołu z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego;
- 3) informacji o kapitale zakładowym wybranego wykonawcy;
- 4) informacji potwierdzających spełnienie przez wykonawcę warunku posiadania statusu ZPCHr (jeśli był to warunek punktowany);
- 4. w zakresie przejrzystości naboru pracowników - przesłanie wykazu ogłoszeń o naborze na stanowisko sanitariusza szpitalnego opublikowanych po 1.06.2025 r. wraz ze wskazaniem dat i miejsc ich publikacji oraz następujących informacji:
- 1) liczby osób zatrudnionych na stanowisku sanitariusza w okresie od 28.01.2025 r. do dnia dzisiejszego wraz ze wskazaniem trybu ich naboru;
- 2) kopii protokołów z posiedzeń komisji rekrutacyjnych lub notatek służbowych dokumentujących proces wyboru kandydatów;
- 3) informacji o kwalifikacjach zawodowych wybranych osób;
- 4) potwierdzenia rozpatrzenia złożonej oferty pracy przez M.A. wraz ze wskazaniem merytorycznych przyczyn jej odrzucenia:
- 5) w przypadku braku ogłoszeń o naborze wskazania podstawy prawnej.
W ocenie skarżącej w odpowiedzi organu z dnia 14 kwietnia 2026r. udzielono jej informacji jedynie w części, pomijając dane dotyczące obowiązkowych szczepień pracowników wszystkich sprzątających firm zewnętrznych oraz przejrzystości naboru pracowników Szpitala.
Skarżąca podkreśliła, że mimo wystosowania ostatecznego wezwania do uzupełnienia odpowiedzi w dniu 15 kwietnia 2026r., stronie do dnia sporządzenia skargi nie udostępniono brakujących informacji. Skarżąca podniosła, że udzielenie informacji niepełnej lub wymijającej stanowi o bezczynności organu.
Wobec powyższego strona wniosła o:
- 1. zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku w całości w terminie 14 dni od dnia otrzymania akt sprawy wraz z wyrokiem;
- 2. stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności;
- 3. zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Wojewódzkiego Wielospecjalistycznego Centrum Onkologii i Traumatologii im. M. Kopernika w Łodzi wniósł o umorzenie niniejszego postępowania; stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Motywując swoje stanowisko organ podniósł, iż w dniu 10 marca 2026 r. do Wojewódzkiego Wielospecjalistycznego Centrum Onkologii i Traumatologii im. M. Kopernika w Łodzi wpłynęło pismo datowane na 6 marca 2026 r., w którym M.A. wniosła o wyjaśnienie procedur naboru zatrudnienia osób na stanowiska sanitariuszy szpitalnych w okresie od 1 czerwca 2025 r. do dziś, z pominięciem jej kandydatury złożonej w kadrach w dn. 28.01.2025 r. Jednocześnie M.A. wskazała w doręczonym piśmie, że jej zatrudnienie na opisanym wyżej stanowisku lub utworzonego specjalnie dla niej dodatkowego stanowiska pracy pozwoli "uniknąć skierowania sprawy na drogę administracyjna i kontrolną ".
W odpowiedzi na powyższe, WWCOiT pismem z dnia 30 marca 2026 r. wyjaśnił zasady prowadzenia naboru na wolne stanowiska, w tym na stanowiska sanitariuszy szpitalnych. Jak wynika z treści pisma WWCOiT wskazał, że "procesy rekrutacyjne prowadzone są w sposób transparentny i w oparciu o obiektywne kryteria doboru pracowników, wynikające ze specyfiki pracy w podmiocie leczniczym. Każda aplikacja, w tym Pani kandydatura złożona w styczniu 2025 r. oraz późniejsze podania, poddawana jest wnikliwej analizie pod kątem aktualnego zapotrzebowania jednostki oraz wymogów stanowiskowych.
Należy więc wyjaśnić, że zasadne jest zatrudnienie na stanowisku sanitariusza szpitalnego osoby, która nie tylko posiada stosowne kursy, ale przede wszystkim spełnia rygorystyczne normy w zakresie pełnej sprawności oraz wydolności fizycznej, niezbędnej do bezpiecznego wykonywania czynności przy pacjentach. Wszystkie osoby zatrudnione w okresie od 01.06.2025 r. pomyślnie przeszły każdy z wymaganych etapów rekrutacji, w tym weryfikację predyspozycji do pracy w trudnych warunkach oddziałowych.
Brak zaproszenia Pani na rozmowę kwalifikacyjną wynikał z oceny profilu kandydatury w zestawieniu z obecnymi wymogami operacyjnymi placówki. WWCOiT, działając w ramach przysługującej mu autonomii kadrowej, dobiera narzędzia rekrutacyjne w sposób zapewniający ciągłość pracy medycznej. Należy ponadto podkreślić, że brak publicznego ogłoszenia nie stanowi naruszenia, o ile proces wyłaniania personelu zapewnia bezpieczeństwo pacjentów". WWCOiT podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i nie zdecydował się na zatrudnienie M. A. na stanowisko sanitariusza szpitalnego lub też na utworzenie dodatkowego stanowiska.
W odpowiedzi na powyższe, M.A. w dniu 20 marca 2026 r. złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej opisany w skardze.
Następnie w dniu 14 kwietnia 2026 r. organ udzielił odpowiedzi na złożony wniosek. W odpowiedzi na wniosek związany z procedurą naboru pracowników organ administracji wskazał, że odpowiedź została udzielona w piśmie z dnia 30 marca 2026 r.
Organ dostrzegł, że skarżąca nie była zadowolona z udzielonej odpowiedzi w zakresie procedury naboru pracowników, wobec czego w dniu 15 kwietnia 2026 r. złożyła pismo zatytułowane "wezwanie do uzupełnienia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej".
Organ administracji przystąpił zatem do ponownej analizy posiadanych informacji, w celu jak najpełniejszego udzielenia żądanych informacji. Jednakże przed udzieleniem odpowiedzi M.A. w dniu 28 kwietnia 2026 r. złożyła do sądu skargę na bezczynność organu w związku z udzieleniem niepełnej odpowiedzi w zakresie procedury naboru pracowników.
Z uwagi na fakt, że w istocie jest tak, że organ administracji nie udzielił odpowiedzi na złożony wniosek o uzupełnienie udzielonej informacji publicznej, organ administracji uwzględnił złożoną skargę oraz udzielił M.A. odpowiedzi na złożone pytania w zakresie procedury naboru sanitariuszy szpitalnych pismem z dnia 11 maja 2026 r.
Mając na uwadze powyższe, organ zauważył, że brak jest podstaw prawnych do dalszego prowadzenia niniejszego postępowania, bowiem organ w całości uwzględnił żądanie strony, co uzasadnia umorzenie postępowania.
W piśmie z 13 maja 2026 r. skarżąca potwierdziła, iż otrzymała pismo mające stanowić uzupełnienie odpowiedzi. Skarżąca jednak ponownie zarzuciła, że w dalszym ciągu organ nie udzielił pełnej informacji w zakresie pkt 1 a) - liczby pracowników zewnętrznych firm sprzątających, nieposiadających obowiązkowych szczepień przeciw WZW typu B. Skarżąca wyraziła stanowisko, iż organ udzielił odpowiedzi pozornej i wymijającej na pytanie o tak ważną kwestię jaką są obowiązkowe szczepienia ludzi pracujących na terenie Szpitala Kopernika. Dyrektor oświadczył, że nie jest w stanie zweryfikować tych danych i opiera się jedynie na oświadczeniach firmy zewnętrznej. Taka odpowiedź jest niedopuszczalna. Jako kierownik podmiotu leczniczego Dyrektor ma ustawowy obowiązek kontrolować stan sanitarno-epidemiologiczny na terenie szpitala. Zasłanianie się niewiedzą stanowi bezczynność jakościową.
Ponadto skarżąca wskazała, iż przesłanie żądanych dokumentów dotyczących naboru nowych pracowników dopiero pod wpływem wniesionej skargi do sądu, za czwartym wezwaniem, w pełni obrazuje lekceważący stosunek organu do ustawy. Dokumenty te nie zawierały żadnych informacji niejawnych, a dane osób trzecich zostały zanonimizowane, co oznacza, że organ nie posiadał żadnych przeszkód prawnych, by wydać je niezwłocznie.
Dodatkowo strona zauważyła, że przesłane przez organ kopie odręcznych protokołów rekrutacyjnych są w większości nieczytelne, zamazane i niewyraźne. Uniemożliwia to zapoznanie się z ich treścią w pełni. Celowe doręczenie stronie dokumentów o tak niskiej jakości technicznej stanowi jaskrawy przejaw bezczynności jakościowej organu oraz próbę pozorowania wykonania obowiązku ustawowego. Przesłane przez organ dokumenty w postaci protokołów z rozmów kwalifikacyjnych budzą uzasadnione wątpliwości pod względem ich rzetelności. Jeden z przesłanych protokołów został opatrzony datą z przyszłości, tj. 17 grudnia 2026r. Zdaniem skarżącej powyższa okoliczność w sposób jednoznaczny dowodzi, że nadesłane dokumenty wskazują na rażące błędy logiczno-czasowe i nie mogą zostać uznane za prawidłowe załatwienie wniosku.
Mając na uwadze powyższe, skarżąca podtrzymała skargę w całości.
Ustosunkowując się do powyższego pisma skarżącej pismem z dnia 22 czerwca 2026 roku pełnomocnik organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wskazał, że udzielił skarżącej odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, a następnie, celem możliwie pełnego wyjaśnienia sprawy, przekazał skarżącej dodatkowe informacje i dokumenty dotyczące procedury naboru na stanowiska sanitariuszy szpitalnych, z zachowaniem niezbędnej anonimizacji danych osobowych osób trzecich. Zarzut, że organ nadal pozostaje w bezczynności w zakresie informacji o liczbie pracowników firm zewnętrznych sprzątających nieposiadających obowiązkowych szczepień przeciw WZW typu B, jest niezasadny. Organ nie posiada żądanej informacji w takiej postaci, w jakiej oczekuje jej skarżąca. WWCOiT nie prowadzi rejestru szczepień przeciw WZW typu B pracowników wykonawcy zewnętrznego, nie prowadzi ich dokumentacji medycznej, nie jest ich pracodawcą i nie gromadzi szczegółowych danych dotyczących ich stanu zdrowia, wyników badań laboratoryjnych ani przebytych szczepień.
Obowiązki związane z kierowaniem pracowników wykonawcy na badania profilaktyczne, prowadzeniem właściwej dokumentacji pracowniczej i medycznej oraz dopuszczeniem tych osób do pracy obciążają co do zasady ich pracodawcę, tj. wykonawcę zewnętrznego. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie nakłada na podmiot zobowiązany obowiązku wytwarzania informacji, której nie posiada, ani obowiązku prowadzenia dodatkowego postępowania kontrolnego wobec podmiotu trzeciego wyłącznie w celu udzielenia odpowiedzi na wniosek. Organ obowiązany jest udostępnić informację publiczną, którą posiada. Jeżeli natomiast określona informacja nie znajduje się w zasobach Organu, prawidłowym sposobem załatwienia wniosku jest poinformowanie wnioskodawcy o braku posiadania takiej informacji. Nie oznacza to, że WWCOiT nie wykonuje obowiązków związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa sanitarno-epidemiologicznego na terenie szpitala.
Obowiązki te są realizowane poprzez odpowiednie postanowienia umowne, wymaganie od wykonawców kierowania do pracy osób spełniających wymagania BHP, medycyny pracy i profilaktyki zakażeń, stosowanie procedur obowiązujących na terenie szpitala oraz egzekwowanie ich przestrzegania. Czym innym jest jednak organizacyjny nadzór nad przestrzeganiem procedur bezpieczeństwa, a czym innym gromadzenie przez szpital szczegółowych danych medycznych pracowników wykonawcy zewnętrznego. Takie dane stanowią dane dotyczące zdrowia i nie mogą być pozyskiwane ani przetwarzane bez wyraźnej podstawy prawnej, z pominięciem zasad niezbędności i proporcjonalności.
Organ nie podziela twierdzenia skarżącej o tzw. "bezczynności jakościowej". Skarżąca w istocie kwestionuje treść i ocenę przekazanych jej informacji, a także wyprowadza z nich własne wnioski dotyczące prawidłowości postępowania rekrutacyjnego i nadzoru nad wykonawcą zewnętrznym. Postępowanie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie służy jednak prowadzeniu kontroli prawidłowości rekrutacji, ocenie zasadności decyzji kadrowych, weryfikacji zarzutów dyskryminacji ani rozstrzyganiu sporów dotyczących zatrudnienia. Przedmiotem sprawy jest wyłącznie ocena, czy organ udostępnił posiadane informacje publiczne albo czy prawidłowo poinformował o braku ich posiadania.
Odnosząc się do zarzutu nieczytelności przekazanych dokumentów, organ wskazał, że udostępnione zostały kopie dokumentów znajdujących się w posiadaniu WWCOiT, po dokonaniu niezbędnej anonimizacji danych osobowych osób trzecich. Sam fakt, że dokumenty mają charakter roboczy, zawierają elementy odręczne albo że skarżąca kwestionuje ich walor dowodowy, nie oznacza pozostawania Organu w bezczynności. Zarzut dotyczący jednej z dat wskazanych w przekazanych dokumentach również nie świadczy o bezczynności organu. Jest to zarzut dotyczący oceny treści dokumentu już udostępnionego, a nie zarzut braku udostępnienia informacji publicznej. Ewentualna omyłka pisarska, techniczna albo oczywista nieścisłość w dokumencie nie może być utożsamiana z niezałatwieniem wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Mając na uwadze powyższe, organ podtrzymał stanowisko, że po udzieleniu Skarżącej odpowiedzi oraz po przekazaniu dodatkowych dokumentów brak jest podstaw do przyjęcia, że Organ pozostaje w bezczynności. W każdym razie okoliczności sprawy wykluczają stwierdzenie rażącego naruszenia prawa. Organ odpowiadał na korespondencję Skarżącej, analizował zakres wniosku, udostępnił posiadane informacje i dokumenty oraz dokonał anonimizacji danych osób trzecich. Ewentualne uchybienia miały co najwyżej charakter incydentalny i nie wynikały z lekceważenia obowiązków ustawowych.
Następnie pismem z dnia 7 lipca 2023 roku skarżąca podtrzymała swoje zarzuty wyjaśniając, iż wnioskiem o dostęp do informacji publicznej Skarżąca żądała danych dotyczących szczepień ochronnych personelu firm sprzątających, realizujących zadania na terenie placówki. Organ przedstawił fragment umowy obejmujący tylko trzy podmioty, podczas gdy faktyczne czynności na terenie szpitala wykonują pracownicy powiązani kontraktami z kilkoma innymi spółkami (w tym za pomocą nielegalnego procederu podwójnego zatrudniania na umowy-zlecenia w spółkach córkach) pod jednym kierownictwem. Twierdzenie Organu, że "nie posiada wiedzy" o pozostałych podmiotach realizujących usługi sprzątania na jego własnych oddziałach szpitalnych, jest prawnie bezskuteczne. Jako kierownik jednostki sektora finansów publicznych Dyrektor ma ustawowy obowiązek nadzorowania wykonania zamówienia publicznego oraz kontrolowania, jakie osoby i na jakiej podstawie prawnej są dopuszczane do kontaktu z materiałem zakaźnym na terenie szpitala.
W jednej z odpowiedzi Dyrektor zawarł informację o tylko jednym podmiocie- firmie R., o której nie ma wzmianki w porozumieniu, które dosłał. Poza tym wiele osób pracujących na terenie szpitala jest zatrudnionych przez firmę I. +, której również nie ma w dokumentach, a o której informowała w marcu br. W przesłanym skarżącej fragmencie umowy, punkt 23. mówi o wymaganiu przez Zamawiającego (szpital) posiadania przez wszystkie osoby zatrudnione na terenie szpitala szczepień p-ko WZW B. Wymaganie to stoi w sprzeczności ze stwierdzeniem Dyrektora oraz jego pełnomocników, że organ nie posiada informacji na temat pracowników firm zewnętrznych pracujących na terenie jego obiektu, bo skoro posiadanie takich szczepień jest przez organ wymagane, to musi również istnieć sposób kontrolowana tego, a przede wszystkim chęci do tego. Kolejne już stwierdzenie organu w niniejszej sprawie, że nie gromadzi takich informacji i polega wyłącznie na oświadczeniach Wykonawcy umowy, prowadzi do logicznego wniosku, że po stronie Dyrektora nie ma absolutnie żadnej chęci i co za tym idzie żadnych działań w celu wykonywania obowiązków związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa sanitarno-epidemiologicznego na terenie szpitala, do czego jest zobowiązany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Jak stanowi art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.) (dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.
Skarga na bezczynność, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., ma na celu ochronę prawa strony przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie lub podjęcia czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest zatem brak aktu lub czynności organu, w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w określonym terminie.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 p.p.s.a. Stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Sytuacja, o której stanowi powołany art. 119 pkt 4 p.p.s.a. zaistniała w rozpoznawanej sprawie, bowiem przedmiotem skargi jest bezczynność podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej.
Na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.:
- 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
- 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
- 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a. jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, w przypadku, o którym mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. (art. 149 § 2 p.p.s.a.).
W razie natomiast nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę - zgodnie z art. 151 p.p.s.a.
Należy przypomnieć, że zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, czyli nie jest wymagane wyczerpanie środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., ani wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, ani ponaglenie, o którym mowa w art. 37 k.p.a. (por. wyroki NSA: z 25 października 2018 r., I OSK 2931/16; z 30 listopada 2016 r., I OSK 1692/15; z 25 listopada 2016 r., I OSK 503/15; z 19 lutego 2014 r., I OSK 88/13; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA).
Należy także zważyć, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ ten, pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia, w określonej prawem formie i w określonym prawem czasie, sprawy co do której obowiązujące regulacje czynią go właściwym i kompetentnym. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 lipca 2022 r. "bezczynność zachodzi wtedy, gdy sprawy nie rozpatrzono w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a." (wyrok NSA z dnia 16 lipca 2020 r., I GSK 631/20, LEX nr 3062229, CBOSA). Celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności, jednakże bez przesądzenia o treści, czy skutkach tych działań.
Sąd nie wnika w merytoryczną i procesową poprawność czynności, a bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie została dokonana czynność lub czy z innych powodów organowi nie można zarzucić stanu bezczynności (por. wyrok NSA z dnia 17 grudnia 2013 r., I OSK 2114/13, LEX nr 1421789, CBOSA).
Przedmiot rozpoznawanej w sprawie skargi stanowi bezczynność Dyrektora Wojewódzkiego Wielospecjalistycznego Centrum Onkologii i Traumatologii im. M. Kopernika w Łodzi (dalej także: organ) w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 20 marca 2026 r. (data wpływu do organu: 20 marca 2026 r.) złożonego w trybie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 902) (dalej: u.d.i.p.).
Bezsporne w kontrolowanej sprawie jest to, że Dyrektor Wojewódzkiego Wielospecjalistycznego Centrum Onkologii i Traumatologii im. M. Kopernika w Łodzi jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w myśl art. 4 ust. 1 u.d.i.p.
Jak stanowi art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie informacji publicznej ma szeroki charakter i odnosi się do wszelkich spraw publicznych również wówczas, gdy wiadomość ta nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie odnosi się do nich. Prawo dostępu do informacji publicznej obejmuje prawo żądania udzielenia informacji o określonych faktach i stanach istniejących w chwili udzielania informacji. Ustawodawca w art. 6 u.d.i.p. zamieścił przykładowy wykaz (katalog) informacji i dokumentów, które stanowią informację publiczną, przy czym wyszczególnienie to nie jest wyliczeniem wyczerpującym (zamkniętym), lecz ma charakter przykładowy. O zakwalifikowaniu określonej informacji do udostępnienia decyduje jej treść i charakter. Przesłanką kwalifikującą konkretną informację do kategorii informacji publicznej jest więc spełnienie przez nią kryterium przedmiotowego i stąd też decydującymi są treść i charakter konkretnej informacji, nie zaś podmiot, który jest w jej posiadaniu. Udostępnieniu podlega informacja publiczna, czyli każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 u.d.i.p).
W przypadku skierowania do podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej pisemnego wniosku o udzielenie informacji publicznej, można wyróżnić, w zależności od okoliczności faktycznych i prawnych, następujące działania podmiotu, do którego wniosek taki został skierowany. Podmiot ten może:
- 1) udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem, a jednocześnie nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia; podmiot dokonuje tego w formie czynności materialno-technicznej (pisemnej odpowiedzi);
- 2) poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstawy w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej lub też wskazać, że podmiot nie jest dysponentem informacji, o których udzielenie wnioskodawca się zwrócił (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.), bądź też poinformować wnioskodawcę, że w sprawie obowiązuje inny tryb udostępnienia żądanej przez niego informacji (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.);
- 3) odmówić udostępnienia informacji publicznej lub umorzyć postępowanie w sytuacji wskazanej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., stosownie do treści art. 16 u.d.i.p., czego dokonuje się w formie decyzji administracyjnej;
- 4) odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez wnioskodawcę warunku wskazanego w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.
Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej powinien dokonać powyższych działań w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkami wynikającymi z ustawy (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W myśl zaś art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (por. wyrok NSA z dnia 21 lutego 2023 r., III OSK 7187/21, LEX nr 3505176, CBOSA).
Sąd rozpoznając sprawę ze skargi na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej bada czy zachowanie adresata wniosku stanowi adekwatną do okoliczności kontrolowanego przypadku formę jego załatwienia.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt kontrolowanej sprawy należy stwierdzić, że nie budzi wątpliwości Sądu, że informacje objęte wnioskiem skarżącej o udostępnienie informacji publicznej z dnia 20 marca 2026 r. stanowią informację publiczną. Powyższe nie stanowi także sporu pomiędzy stronami.
W kontrolowanej sprawie organ w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej z 20 marca 2026 r. przesłał skarżącej pismo z 14 kwietnia 2026 r. (pismo przesłane poprzez e-mail). W ocenie Sądu w ustawowym terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., organ nie odniósł się do wniosku skarżącej. Organ nie powiadomił także skarżącej, na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p., że informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., oraz o powodach opóźnienia i terminie, w jakim udostępni informację. Tym sposobem organ popadł w bezczynność w sprawie rozpoznania wniosku skarżącej z 20 marca 2026 r.
Dopiero w dniu 14 kwietnia 2026 r., po bezskutecznym upływie terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. organ udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącej z 20 marca 2026 r.
Odnosząc się do odpowiedzi organu z 14 kwietnia 2026 r. na wniosek skarżącej z 20 marca 2026 r. w ocenie Sądu, odpowiedź na punkt 4 wniosku skarżącej w powyższym piśmie nie została skarżącej udzielona. Organ wskazał bowiem, że odpowiedź w tym zakresie została udzielona skarżącej w piśmie z 23 marca 2026 r. W ocenie Sądu organowi najprawdopodobniej chodziło o zalegające w aktach administracyjnych skierowane do skarżącej pismo z 30 marca 2026 r. (znak: D.050.02.2026), które z kolei stanowiło odpowiedź na pismo skarżącej z 6 marca 2026 r. ("Prośba o wyjaśnienie naruszenia zasad naboru i nierównego traktowania kandydatów"). Niemniej analiza powołanej wyżej korespondencji pomiędzy skarżącą a organem nie daje podstaw do uznania, że odpowiedź zawarta we wcześniejszym piśmie skierowanym do skarżącej stanowiła odpowiedź na punkt 4 jej wniosku z 20 marca 2026 r. W piśmie z 14 kwietnia 2026 r. organ nie udzielił skarżącej także pełnej odpowiedzi na punkt 1 tiret pierwsze jej wniosku, ponieważ skarżąca zwróciła się o informację o liczbę pracowników firmy zewnętrznej świadczącej usługi sprzątania na terenie szpitala nie posiadających udokumentowanego szczepienia przeciwko WZW, podczas gdy organ poinformował, że zgodnie z uzyskaną informacją z firmy R. wszyscy pracownicy posiadają wymagane szczepienia.
Nie budzi wątpliwości Sądu, że przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku, świadczy o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie, co uchybia regulacji zawartej w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z 16 marca 2018 r., I OSK 2531/17, LEX nr 2559861, CBOSA). Taka sytuacja miała miejsce w kontrolowanej sprawie w zakresie opisanym powyżej.
W ocenie Sądu organ w piśmie z 14 kwietnia 2026 r. udzielił natomiast odpowiedzi na pkt 1 tiret drugie, pkt 2 i pkt 3 wniosku skarżącej z 20 marca 2026 r.
Odpowiedź na punkt 4 wniosku skarżącej z 20 marca 2026 r. została skarżącej udzielona pismem z 11 maja 2026 r., to jest po złożeniu przez skarżącą skargi na bezczynność organu do tutejszego Sądu. W piśmie z 11 maja 2026 r. organ udzielił także skarżącej dodatkowych wyjaśnień dotyczących pkt 1 tiret pierwsze jej wniosku z 20 marca 2026 r. wskazując, że w tym zakresie przekazał skarżącej wszystkie posiadane informacje i dokumenty i nie ma narzędzi, jako podmiot zewnętrzny, aby skutecznie wymusić na pracownikach R. /Naprzód podanie informacji o szczepieniach w zakresie WZW B. Odnosząc się do pisma organu z 11 maja 2026 r. stanowiącej uzupełnienie odpowiedzi na wniosek skarżącej z 20 marca 2026 r. w ocenie Sądu, odpowiedź na punkt 4 wniosku skarżącej w powyższym piśmie została skarżącej udzielona.
Należy podkreślić, że okoliczność, że skarżąca ocenia w inny sposób zakres obowiązków organu w obszarach objętych jej wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej nie oznacza, że nie udostępniono jej informacji. Ustawa o dostępie do informacji publicznej służy udostępnieniu informacji, odrębnym od tego ewentualnym procesem jest ocena merytoryczna uzyskanych danych, a czym innym ewentualne wykorzystanie tych informacji, chociażby do wszczęcia postępowań kontrolnych. Zaś okoliczność, że skarżąca dostrzegła błędną datę na udostępnionym jej skanie pisma nie oznacza, że nie udostępniono jej informacji. Wręcz przeciwnie - świadczy to o udostępnieniu skanu żądanego pisma, skoro skarżąca mogła się z nim zapoznać i go odczytać.
Odnosząc się dalej do pisma organu z 11 maja 2026 r. w ocenie Sądu, odpowiedź na punkt 1 tiret pierwsze wniosku skarżącej, jako uzupełnienie odpowiedzi z 14 kwietnia 2026 r., w powyższym piśmie została skarżącej udzielona. Należy bowiem podkreślić, że organ ma obowiązek udzielić informacji publicznej tylko wtedy, gdy taką informację publiczną rzeczywiście sam posiada. Jeśli więc dany organ nie posiada informacji publicznej to nie ma obowiązku udzielić wnioskodawcy żądanej przez niego informacji. Powyższe znajduje umocowanie w art. 4 ust. 3 u.d.i.p. stanowiącym, że podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, obowiązane są do udostępnienia informacji publicznej będącej w ich posiadaniu. Zasadą zatem pozostaje, ze organy władzy publicznej obowiązane są do udostępnienia informacji, mających charakter informacji publicznych, ale tylko wtedy gdy są to informacje, które posiadają. W sytuacji zatem, gdy dany organ, do którego skierowany został wniosek nie dysponuje żądanymi informacjami publicznymi, nie wydaje decyzji, ponieważ nie ma do tego podstaw prawnych, ale zobowiązany jest do wyjaśnienia wnioskodawcy, że z uwagi na ich brak nie ma możliwości ich udostępnienia, o czym może poinformować wnioskodawcę zwykłym pismem informacyjnym. Powyższe nastąpiło w kontrolowanej sprawie, chociaż, co należy podkreślić, z naruszeniem ustawowego terminu.
Uwzględniając powyższe Sąd stwierdził, że Dyrektor Wojewódzkiego Wielospecjalistycznego Centrum Onkologii i Traumatologii im. M. Kopernika w Łodzi dopuścił się bezczynności (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), która miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.) (pkt 1 sentencji wyroku). Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest bowiem wystarczające samo przekroczenie przez organ terminu załatwienia sprawy. Zwłoka organu w rozpoznaniu wniosku musi być znaczna, pozbawiona racjonalnego uzasadnienia, podyktowana złą wolą organu, a także wywoływać dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne, czego w niniejszej sprawie stwierdzić nie można. W ocenie Sądu, zwłoka organu w załatwieniu wniosku nie jest efektem złej woli organu, którą można zinterpretować jako celowe unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, lecz trwania w błędnej interpretacji przepisów prawa.
Z powodu udzielenia odpowiedzi na wniosek skarżącej z dnia 20 marca 2026 r. w pełnym zakresie, Sąd umorzył postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania Dyrektora Wojewódzkiego Wielospecjalistycznego Centrum Onkologii i Traumatologii im. M. Kopernika w Łodzi do załatwienia wniosku skarżącej M.A.z dnia 20 marca 2026 r., na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt 2 sentencji wyroku).
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. (pkt 3 sentencji wyroku).
IB