Uzasadnienie
Pismem z 7 kwietnia 2026 r. P. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Prezydenta Miasta Zgierza polegającą na niewydaniu i niedoręczeniu decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w sposób przewidziany przepisami prawa.
Skarżący wniósł o: pkt 1 - zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z 7 stycznia 2026 r. poprzez skuteczne doręczenie rozstrzygnięcia zgodnie z przepisami k.p.a. w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu wyroku wraz z aktami sprawy; pkt 2 - orzeczenie, że organ dopuścił się bezczynności, ewentualnie w przypadku uznania, że organ nie pozostawał w bezczynności orzeczenie przewlekłego prowadzenia postępowania; pkt 3 - stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie w przypadku uznania, że organ nie pozostawał w bezczynności stwierdzenie, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; pkt 4 - wymierzenie organowi grzywny; pkt 5 - zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu wyjaśnił, że 7 stycznia 2026 r. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej m. in. przekazania dokumentów zawierających pisemne uzasadnienie przyznania nagród dla kierownictwa Urzędu Miasta Zgierza oraz pracowników Urzędu Miasta Zgierza objętych obowiązkiem składania oświadczeń majątkowych. Decyzją nr 9/IX/2026 z 21 stycznia 2026 r. organ odmówił udostępnienia informacji publicznej w tym zakresie przesyłając ją jedynie drogą e-mailową na adres: [...] 2 marca 2026 r. skarżący złożył odwołanie od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, które postanowieniem z 27 marca 2026 r. stwierdziło jego niedopuszczalność w związku z tym, że decyzja organu nie weszła do obrotu prawnego wskutek jej niedoręczenia.
Mając na uwadze, że decyzja do dnia wniesienia skargi nie została prawidłowo doręczona, uniemożliwiając skarżącemu skuteczne odwołanie się od niej oraz fakt, że organ w dalszym ciągu pozostaje w bezczynności (ewentualnie prowadzi sprawę przewlekle) skarga jest uzasadniona.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, stwierdzenie, że nie dopuścił się bezczynności ani przewlekłego prowadzenia postępowania oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania.
Organ wyjaśnił, że skarżący wystąpił z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej. W odpowiedzi na wniosek organ wydał decyzję administracyjną o odmowie udostępnienia informacji publicznej, którą przesłał na adres poczty elektronicznej wskazany przez wnioskodawcę we wniosku. Skarżący wniósł od niej odwołanie. Postanowieniem z 27 marca 2026 r. Kolegium stwierdziło jego niedopuszczalność z uwagi na brak skutecznego doręczenia decyzji wynikający z nieprawidłowej formy jej przekazania. Wskazało, że decyzja nie została doręczona za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną. Niezwłocznie po wydaniu powyższego postanowienia organ dokonał prawidłowego doręczenia decyzji za pośrednictwem platformy ePUAP.
W ocenie organu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w nie doszło do bezczynności organu. Obowiązek wynikający z u.d.i.p. został przez organ zrealizowany poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Bezczynność organu zachodzi wyłącznie w sytuacji, gdy organ nie podejmuje żadnego aktu lub czynności, do których jest zobowiązany przepisami prawa. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca, gdyż organ wydał rozstrzygnięcie w sprawie. Okoliczność nieskutecznego doręczenia decyzji nie może być utożsamiana z bezczynnością. Ewentualne uchybienie w zakresie formy doręczenia, oceniane na gruncie k.p.a., stanowi wadliwość czynności procesowej, a nie brak działania organu. Brak skutecznego doręczenia decyzji nie niweczy samego faktu jej wydania, lecz wpływa jedynie na moment wejścia decyzji do obrotu prawnego oraz rozpoczęcie biegu terminów procesowych.
Ponadto, po uzyskaniu informacji o nieskuteczności doręczenia organ niezwłocznie podjął czynności naprawcze dokonując skutecznego doręczenia decyzji za pośrednictwem ePUAP. Tym samym doprowadził do prawidłowego zakończenia etapu postępowania.
W ocenie organu zarzut przewlekłego prowadzenia postępowania również jest bezzasadny. Przewlekłość postępowania zachodzi wówczas, gdy organ prowadzi postępowanie w sposób nieefektywny dokonując czynności z nieuzasadnioną zwłoką lub w sposób pozorny. W niniejszej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, że organ dopuścił się tego rodzaju naruszeń. Organ wydał decyzję w ustawowym terminie, a po ujawnieniu uchybienia w zakresie doręczenia, niezwłocznie dokonał jego usunięcia poprzez prawidłowe doręczenie decyzji. Jednorazowe uchybienie proceduralne polegające na zastosowaniu niewłaściwej formy doręczenia, nie może być utożsamiane z przewlekłym prowadzeniem postępowania, zwłaszcza w sytuacji, gdy zostało ono niezwłocznie naprawione. Zachowanie organu wskazuje na aktywne i sprawne prowadzenie sprawy, a nie na jej celowe lub nieuzasadnione przedłużanie.
Zdaniem organu skarga na bezczynność nie jest właściwym środkiem do kwestionowania prawidłowości czynności procesowych, w tym sposobu doręczenia decyzji. Tego rodzaju zarzuty mogą być podnoszone w toku kontroli instancyjnej decyzji administracyjnej, natomiast nie mieszczą się w granicach kognicji sądu w sprawach dotyczących bezczynności lub przewlekłości organu.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu do uzupełnienia akt administracyjnych organ przesłał między innymi Urzędowe Poświadczenie Doręczenia, z którego wynika, że decyzja została wysłana skarżącemu za pośrednictwem ePUAP 1 kwietnia 2026 r., zaś skarżący odebrał ją 15 kwietnia 2026 r.
W piśmie z 30 maja 2026 r. skarżący wyjaśnił, że 15 kwietnia 2026 r. otrzymał za pośrednictwem platformy ePUAP decyzję, którą wcześniej dostarczono mu drogą e-mail 21 stycznia 2026 r., jednakże nie wskazywał jej jako oficjalnego adresu doręczeń, a przy składaniu pierwszego odwołania wyraźnie oświadczył w piśmie z odwołaniem do organu, że rezygnuje z doręczania pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Skarżący nadmienił, że nie posiada platformy do eDoręczeń, a platforma ePUAP służyła mu jedynie do wysyłania korespondencji do urzędów i sądów. Do dnia wniesienia pisma, organ nie doręczył skarżącemu decyzji za pośrednictwem tradycyjnej poczty. Nie jest on w stanie stwierdzić, czy decyzja została mu skutecznie doręczona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszym rzędzie wyjaśnić trzeba, że Sąd rozpoznał sprawę niniejszą na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2026 r., poz. 143 z późn.zm. - dalej w skrócie "p.p.s.a."), który stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Taka sytuacja ma miejsce w rozpatrywanej sprawie, ponieważ przedmiotem zaskarżenia jest bezczynność Prezydenta Miasta Zgierza.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Obejmuje ona, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a, a więc wówczas gdy organ pomimo ciążącego na nim obowiązku nie wydaje decyzji administracyjnej, postanowienia albo też uchyla się od podjęcia innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa bądź też uchyla się od wydania pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach, opinii zabezpieczającej i odmowy wydania opinii zabezpieczającej.
Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: pkt 1 - zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; pkt 2 - zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; pkt 3 - stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Według art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
W rozpatrywanej sprawie zasadniczą osią sporu pomiędzy stronami postępowania jest ustalenie, czy Prezydent Miasta Zgierza pozostaje bezczynny w sprawie punktu 4 wniosku skarżącego P. J. opatrzonego datą 5 stycznia 2026 r., złożonego 7 stycznia 2026 r., o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kopii dokumentów zawierających pisemne uzasadnienie przyznania nagród dla kierownictwa Urzędu Miasta Zgierza oraz pracowników Urzędu Miasta Zgierza objętych obowiązkiem składania oświadczeń majątkowych.
Odnosząc się do powyższych kwestii spornych godzi się przede wszystkim wyjaśnić, że zgodnie z art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. z 1997 r., nr 78, poz. 483) obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (ust. 1). Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3). Tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, określają ustawy, a w odniesieniu do Sejmu i Senatu ich regulaminy (ust. 4).
Szczegółowe zagadnienia dotyczące dostępu do informacji publicznej zostały unormowane przez ustawodawcę w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 902 - dalej w skrócie "u.d.i.p."). Według art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Przykładowy katalog informacji publicznych podlegających udostępnieniu wymienia art. 6 ust. 1 u.d.i.p.
Podmiotami zobowiązanymi do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.).
Zgodnie z art. 7 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznych następuje w drodze: ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej, o którym mowa w art. 8 (pkt 1); udostępniania, o którym mowa w art. 10 i 11 (pkt 2) - czyli na wniosek; w drodze wyłożenia lub wywieszenia w miejscach ogólnie dostępnych; przez zainstalowane w miejscach ogólnie dostępnych, urządzenia umożliwiające zapoznanie się z tą informacją; wstępu na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, i udostępniania materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia (pkt 3); udostępniania w portalu danych, o których mowa w ustawie z dnia 11 sierpnia 2001 r. o otwartych danych i ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego (Dz.U. poz. 1641), zwanym dalej "portalem danych" (pkt 4).
Według art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust.
2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1).
Ustawa o dostępie do informacji publicznej wymienia trzy formy załatwienia sprawy w przedmiocie udzielenia informacji na wniosek zainteresowanego podmiotu. Mianowicie, organ, do którego wniesiono wniosek winien udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 u.d.i.p.) bądź też odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) albo umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), wydając decyzję administracyjną.
Bezczynność organu na gruncie przepisów u.d.i.p. polega więc na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem, niejasnej, czy niewiarygodnej oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, ponadto nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji. Jeżeli natomiast żądanie nie dotyczy informacji publicznej, wówczas organ powinien poinformować o tym autora wniosku zwykłym pismem, jeśli zaś tego nie czyni pozostaje bezczynny.
Sąd dokonując oceny skargi na bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej bada wyłącznie to, czy podmiot, do którego zostało skierowane żądanie o udostępnienie informacji publicznej należy do kręgu podmiotów zobowiązanych w rozumieniu art. 4 u.d.i.p. oraz czy wnioskowana informacja ma charakter informacji publicznej i na tym tle ocenia sposób rozpoznania wniosku.
W przekonaniu Sądu, Prezydent Miasta Zgierza będący adresatem wniosku, jako organ władzy publicznej, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia posiadanej informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.
W myśl art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., w tym o majątku, którym dysponują. Przyjąć w związku z tym trzeba, że kopie dokumentów zawierających pisemne uzasadnienie przyznania nagród dla kierownictwa Urzędu Miasta Zgierza oraz pracowników Urzędu Miasta Zgierza objętych obowiązkiem składania oświadczeń majątkowych stanowią informację publiczną.
W rozpatrywanej sprawie niespornym jest, że decyzją z 21 stycznia 2026 r. nr 9/IX/2026 Prezydent Miasta Zgierza odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie punktu 4 wniosku złożonego 7 stycznia 2026 r., tj. w zakresie żądania przedłożenia kopii dokumentów zawierających pisemne uzasadnienie przyznania nagród dla kierownictwa UMZ oraz pracowników UMZ objętych obowiązkiem składania oświadczeń majątkowych. Decyzja, a w zasadzie jej skan 21 stycznia 2026 r. został wysłany na adres e-mail skarżącego wskazany we wniosku dostępowym.
Skarżący złożył odwołanie od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, które postanowieniem z 24 lutego 2026 r. pozostawiło odwołanie P. J. wniesione za pośrednictwem platformy ePUAP w dniu 8 lutego 2026 r. bez rozpoznania.
W związku z powyższym P. J. pismem z 2 marca 2026 r., złożonym w siedzibie organu pierwszej instancji, złożył odwołanie od powyższej decyzji z 21 stycznia 2026 r.
Postanowieniem z 27 marca 2026 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi stwierdziło niedopuszczalność odwołania stojąc na stanowisku, że decyzja Prezydenta Miasta Zgierza z 21 stycznia 2026 r. nie została stronie doręczona w sposób prawem przewidziany, co oznacza, że nie weszła ona do obrotu prawnego.
Wobec powyższego organ 1 kwietnia 2026 r. opatrzył decyzję z 21 stycznia 2026 r. podpisem elektronicznym i w tym samym dniu przesłał ją za pośrednictwem ePUAP skarżącemu, który zgodnie z Urzędowym Poświadczeniem Odbioru odebrał ją 15 kwietnia 2026 r., składając uprzednio 7 kwietnia 2026 r. skargę na bezczynność Prezydenta Miasta Zgierza do tutejszego Sądu.
Mając na uwadze przytoczone wyżej okoliczności stwierdzić trzeba, że decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej ponad wszelką wątpliwość nie może być po prostu zeskanowana i przesłana w formie pliku.pdf na adres zwykłej poczty elektronicznej, bowiem wówczas ani jej postać elektroniczna ani sposób doręczenia nie odpowiada prawu. Taka zaś sytuacja miała miejsce tuż po wydaniu decyzji z 21 stycznia 2026 r.
Odnosząc się następnie do sytuacji, gdy organ 1 kwietnia 2026 r. opatrzył decyzję z 21 stycznia 2026 r. podpisem elektronicznym i w tym samym dniu przesłał ją za pośrednictwem ePUAP skarżącemu, który zgodnie z Urzędowym Poświadczeniem Odbioru odebrał ją 15 kwietnia 2026 r., rozważenia wymaga czy organ w dacie wniesienia skargi, co miało miejsce 7 kwietnia 2026 r., pozostawał bezczynny. Pojawia się również zasadnicze pytanie o początek bytu decyzji administracyjnej.
Odpowiadając na tak sformułowane pytanie podnieść trzeba, że w judykaturze sądów administracyjnych przyjmuje się, mając na uwadze treść art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a., iż dla bytu (istnienia) decyzji administracyjnej kluczowe jest, by co najmniej jeden egzemplarz tej decyzji został podpisany przez upoważnionego pracownika organu. Dla bytu (istnienia) decyzji administracyjnej fakt, czy podpisany egzemplarz decyzji został doręczony stronie nie ma znaczenia. W takim wypadku decyzja administracyjna będzie istniała. Przyjmuje się bowiem, że decyzja rozpoczyna swój byt prawny z chwilą jej wydania (sporządzenia i podpisania), jednak skutki prawne wywołuje dopiero z chwilą doręczenia, stosownie do art. 110 k.p.a. Bez względu jednak na datę doręczenia stronie decyzji decyzja już istnieje (jest wydana) i organ administracji jest nią związany także w okresie między jej wydaniem a jej doręczeniem (tak np. wyrok WSA w Łodzi z 12.04.2024 r., II SA/Łd 37/24; wszystkie powoływane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Należy więc rozróżnić etapy kończące postępowanie administracyjne - pierwszy polegający na podpisaniu aktu przez piastuna funkcji organu lub osobę upoważnioną i drugi, polegający na jego uzewnętrznieniu poprzez wprowadzenie do obrotu prawnego. Dopiero po ziszczeniu się obu tych warunków można mówić o wydaniu rozstrzygnięcia kończącego postępowanie.
Zgodnie z art. 110 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej.
Na tle art. 110 § 1 k.p.a. w orzecznictwie przyjął się pogląd, wedle którego koncepcja "wejścia decyzji do obrotu prawnego" nie jest związana z prawidłowym, tj. zgodnym z przepisami prawa, doręczeniem decyzji, lecz z dokonaniem czynności doręczenia polegającej na uzewnętrznieniu woli organu wobec podmiotu usytuowanego poza organem administracji i to niekoniecznie nawet wobec jej adresata. Wydanie decyzji i jej doręczenie powoduje związanie organu decyzją określone w art. 110 k.p.a. (vide: wyrok NSA z 17 października 2017 r., II GSK 4055/16 - Lex nr 2404367). W wyroku z 21 listopada 2017 r., II OSK 599/17 (Lex nr 2399918) NSA przyjął, że pod pojęciem doręczenia, o którym mowa w art. 110 k.p.a. należy rozumieć również sytuację, w której mimo niezgodności doręczenia zastępczego z wymaganiami określonymi w art. 43 k.p.a. decyzja znalazła się w posiadaniu osoby, do której została skierowana.
Z kolei w wyroku z 3 marca 2017 r., I OSK 172/16 (Lex nr 2299903) NSA stwierdził, że wchodzi do obrotu i wywołuje skutki prawne również decyzja doręczona wadliwie, np. z naruszeniem przepisów o doręczeniach.
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela wyrażany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd, że zarówno uchwała NSA z 22 lutego 2020 r., II OPS 5/19, jak i późniejsza uchwała NSA z 7 marca 2022 r., II OPS 1/21, nakazujące odrzucenie skarg na bezczynność lub przewlekłość organu wniesionych po ostatecznym zakończeniu postępowania administracyjnego, mają zastosowanie do spraw, w których skarga na bezczynność lub przewlekłość została wniesiona nie tylko po wydaniu przez organ aktu administracyjnego, ale również po jego doręczeniu stronie, która taką skargę wnosi (vide: wyrok NSA z 11 maja 2022 r., II OSK 1794/21 i powołane tam orzecznictwo). Pozostawienie kwestii doręczenia decyzji poza granicami postępowania pozbawiłoby stronę, bez jej winy, narzędzi prawnych do zwalczania bezczynności organu (vide: postanowienie NSA z 29 kwietnia 2026 r., II OSK 517/26).
W kontrolowanej sprawie mamy do czynienia z taką właśnie sytuacją, kiedy to skarga na bezczynność została wniesiona przez skarżącego po dniu podpisania decyzji, a przed jej doręczeniem, które miało miejsce 15 kwietnia 2026 r., a więc po dniu wniesienia skargi. Powyższe, wobec doręczenia decyzji w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej, czego skarżący nie kwestionuje, a więc uczynienia przez organ zadość obowiązkom wynikającym z przepisów u.d.i.p., uzasadniało umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku skarżącego opatrzonego datą 5 stycznia 2026 r., złożonego 7 stycznia 2026 r., o czym Sąd orzekł w punkcie 2 sentencji wyroku, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Sad zauważa przy tym, że co prawda doręczenie decyzji nastąpiło za pośrednictwem e-PUAP, zamiast w trybie e-Doręczeń, to jednak nie można zanegować faktu, że skarżący rzeczywiście otrzymał skierowaną do niego decyzję, co zresztą sam przyznał w piśmie z 30 maja 2026 r.
W przekonaniu Sądu bezczynność, której dopuścił się organ na gruncie kontrolowanej sprawy miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być nie tylko znaczne i niezaprzeczalne, ale również musi być w oczywisty sposób nacechowane brakiem woli załatwienia sprawy oraz pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Badana sprawa pozbawiona jest tego rodzaju elementów drastycznego naruszenia prawa przez organ.
W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a., stwierdził, że Prezydent Miasta Zgierza dopuścił się bezczynności, która miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa, o czym orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku.
W stanie faktycznym kontrolowanej sprawy Sąd nie stwierdził uzasadnionych powodów do wymierzenia organowi grzywny w trybie art. 149 § 2 p.p.s.a. Środki wskazane w art. 149 § 2 p.p.s.a. są środkami dyscyplinująco-represyjnymi o charakterze dodatkowym, które powinny być stosowane z rozwagą, a więc w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy. Odnosić je należy do sytuacji, gdy oceniając całokształt działań organu, można dojść do przekonania, że działania te noszą znamiona celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tej dodatkowej sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa (vide: wyrok NSA z 28 lipca 2020 r., II GSK 127/20, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W sprawie niniejszej organ nie zignorował wniosku skarżącego, wydał decyzję i ją doręczył, co zresztą przyznał sam skarżący.
Co prawda doręczenie decyzji nastąpiło po wniesieniu skargi do Sądu, niemniej jednak działanie organu nie było celowe czy nacechowane złą wolą. Nadto organ starał się niezwłocznie konwalidować błędy popełnione przy doręczeniu decyzji.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę w pozostałym zakresie, o czym orzekł jak w punkcie 3 sentencji wyroku.
O kosztach postępowania sądowego należnych skarżącemu od organu Sąd orzekł w punkcie 4 sentencji wyroku, mając na względzie dyspozycję art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Zasądzona kwota odpowiada równowartości uiszczonego przez skarżącego wpisu od skargi.
aj