Uzasadnienie
1. Dnia [...] stycznia 2026 r. P. C.(skarżący) przesłał na adres mailowy [...],skierowany imiennie do Prezesa Zarządu [...] S. spółka z o.o. w [...],wniosek o udostępnienie informacji publicznej o następującej treści:
"1) jakie miesięczne koszty utrzymania siedziby oddziału (lokalu z mediami) pod adresem: [...] Sp. z o.o.?W załączeniu do odpowiedzi proszę o przesłanie skanu umowy podpisanej pomiędzy [...] S. Sp. z o.o., a właścicielem lokalu, w którym ma siedzibę oddział od początku funkcjonowania siedziby oddziału pod w/w adresem wraz z aneksami do umowy.
2) jakie całkowite koszty utrzymania oddziału (lokalu z mediami) pod adresem: [...] poniósł [...] S. Sp. z o.o. od początku funkcjonowania siedziby oddziału pod w/w adresem do dnia udzielenia odpowiedzi na wniosek?".
Jako sposób i formę udostępnienia informacji wskazano jej przesłanie pocztą elektroniczną na podany adres mailowy wnioskującego.
2. Dnia [...] stycznia 2026 r. skarżący przesłał na ten sam adres mailowy spółkipismo zatytułowane "Przedsądowe wezwanie do udzielenia odpowiedzi na wniosek do [...] sp. z o.o. w [...]" domagając się realizacji wniosku z dnia [...] stycznia 2026 r. w terminie 7 dni.
3. Dnia [...] lutego 2026 r. P. C. złożył bezpośrednio do tutejszego Sądu skargę w przedmiocie nieudostępniania mu przez Prezesa spółki [...] informacji żądanej w jego wniosku z dnia [...] stycznia 2026 r. zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 3 ppkt a, d, e oraz art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 902, dalej "u.d.i.p.") poprzez nieudzielenie w terminie 14 dni informacji publicznej, o którą wnioskował skarżący we wniosku z dnia [...] stycznia 2026 r., przy jednoczesnym braku powiadomienia ze strony organu o przyczynach nieudzielenia informacji publicznej w terminie lub wydania decyzji w sytuacji odmowy udzielenia informacji publicznej przez organ.
Podnosząc powyższe zarzuty wniósł o zobowiązanie Prezesa Zarządu spółki do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi, a także zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi P. C. opisał wniosek, stan sprawy oraz podał, że podmiot zobowiązany jest spółką prawa handlowego, którego wspólnikami są trzy gminy, a jednym z nich jest Gmina [...]. Podał, że zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 3u.d.i.p. Prezes Zarządu jako podmiot reprezentujący osobę prawną jednostki samorządu terytorialnego zobowiązany był do udzielenia wnioskowanej informacji publicznej.Termin do udostępnienia żądanej informacji publicznej upłynął, zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. 14 dni od złożenia wniosku, tj. w dniu [...] stycznia 2026 r. Pomimo upływu tego terminu podmiot zobowiązany do udzielenia informacji, nie udzielił jakiejkolwiek odpowiedzi. Nie powiadomił o ewentualnym przedłużeniu terminu do udzielenia informacji. Nie wydał również decyzji o odmowie udzielenia informacji i nie zareagował na przedsądowe wezwanie o udostępnienie informacji publicznej.
Do skargi dołączono wniosek i wezwanie oraz dowody ich nadania na podany adres mailowy spółki.
4. W odpowiedzi na skargę Prezes Zarządu [...] spółka z o.o. w [...] wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że skarga jest bezprzedmiotowa, gdyż skarżący otrzymał odpowiedź w terminie (dowód - potwierdzenie nadania listu poleconego z odpowiedzią w aktach sprawy). Zdaniem organu zapytanie (wniosek) otrzymano, wraz z korespondencją z Sądu dnia [...] marca 2026 r., a odpowiedź wysłano skarżącemu dnia [...] kwietnia 2026r.
Organ podał też, że "skarżący przed wysłaniem pisma do Sądu z zapytaniem nie doręczył go spółce [...]. Pod adresem [...] znajdują się dwa budynki biurowe, gdzie mieści się kilka dużych firm: [...]Z pisma skarżącego wynika, że pismo do Spółki [...] skarżący próbował złożyć w biurze innej firmy, gdzie mu (i słusznie) odmówiono przyjęcia, tym bardziej pisma Sądowego. Po czym skarżący wysłał to pismo bezpośrednio do Sądu.W biurze firmy [...] nikt skarżącego nie widział oraz, tym samym, skarżący żadnej korespondencji czy zapytania do nas nie przyniósł.Przesłanie bezpośrednio do sądu pisma skierowanego do spółki [...] było niezasadne. Informacje o zapytaniu powzięliśmy z pisma otrzymanego z Sądu dnia [...].03.2026 r."
5. W piśmie procesowym z dnia [...] czerwca 2026 r. (k. 37-38 akt sądowych) skarżący ustosunkował się do odpowiedzi na skargę. Podkreślił, że wniosek złożył drogą elektroniczną na adres mailowy spółki. Dalej opisał kwestie związane ze składaniem skargi do sądu, polemizując z twierdzeniami organu.
Odnosząc się do kwestii udzielenia mu informacji wskazał, że jego wniosek nie został załatwiony w pełnym zakresie, gdyż otrzymał informację niezgodną z żądaniem (uzyskanie informacji wymaga dokonania samodzielnych obliczeń) oraz częściowo zanonimizowaną, choć żądanie obejmowała całość umowy, w tym dane jej stron.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
6. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2026 r. poz. 143; dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1- 4a.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a.
7. Ustawa o dostępie do informacji publicznej, stanowiąca rozwinięcie prawa do informacji publicznej wyrażonego w art. 61 Konstytucji RP, reguluje zarówno zakres podmiotowy, jak i przedmiotowy jej stosowania oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej. Stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych.
Przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej zawiera przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p., w którym znalazły się m.in. informacje o danych publicznych w tym treść i postać dokumentów urzędowych (art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.). Natomiast podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji w świetle u.d.i.p. są m.in. władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p.
8. Z kolei podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są zarówno organy władzy publicznej, jak i podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów (art. 4 ust. 1 pkt 1 i 5 u.d.i.p.).
Wspólnikami spółki [...] są gminy zatem nie ma wątpliwości, że spółka ta dysponuje i gospodaruje majątkiem publicznym.W świetle art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c u.d.i.p. informacje o majątku jednostek samorządu terytorialnego podlegają zatem udostępnieniu jako informacja publiczna. Wobec braku ograniczeń w tym przepisie co do zakresu pojęcia "majątek" należyprzyjąć, że pojęcie to należy odnosić nie tylko do nieruchomości, ale i zasobów pieniężnych, w tym pożytków uzyskiwanych z dysponowania majątkiem publicznym; mienia ruchomego oraz innych składników majątku w szerokim rozumieniu. Oznacza to, że informacją publiczną o majątku jednostek samorządu terytorialnego będzie w konsekwencji treść każdej umowy cywilnoprawnej dotyczącej tego majątku, w tym mającej wpływ na stan tego majątku, czy sytuację prawną składników tego majątku. Sposób zarządzania tym majątkiem oraz sposób gospodarowania środkami publicznymi powinien być bowiem transparentny, tym bardziej gdy chodzi o pożytki uzyskiwane przez podmioty, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., pochodzące z dysponowania majątkiem publicznym, co dotyczy również czynności prawnych (umów) zawieranych przez spółkę [...] S. z kontrahentami.
- 9. Ustawa nie zawiera wymagań formalnych dotyczących wniosku o udostępnienie informacji publicznej, poza utrwaleniem go w postaci pisemnej, co w szczególności oznacza, że możliwe jest jego przesłanie także drogą elektroniczną i to bez użycia podpisu elektronicznego, a więc np. zwykłą pocztą e-mail. Wynika to z braku konieczności pełnego zidentyfikowania wnioskodawcy, który żądając informacji publicznej nie musi wykazać się jakimkolwiek uzasadniającym to interesem faktycznym lub prawnym (por. wyroki NSA z 16 marca 2009 r., I OSK 1277/08; 30 listopada 2012 r., I OSK 1991/12; 27 marca 2018 r., I OSK 1701/16 oraz 29 kwietnia 2020 r., I OSK 3085/19;CBOSA).
- 10. Z art. 13 u.d.i.p. wynika, że udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (ust.
- 1) a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2).
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej powinien być załatwiony albo przez udostępnienie żądanej informacji (w formie czynności materialno-technicznej) albo przez wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. albo przez pisemne zawiadomienie wnioskodawcy, że żądana informacja nie może być udzielona w trybie ustawy, bądź organ nie jest w posiadaniu żądanej informacji publicznej, albo przez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sytuacji określonej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p.
- 11. Z akt sprawy wynika, że wniosek został złożony drogą mailową na publiczny adres mailowy podany przez spółkę na jej stronie internetowej ([...]). Skarżący wykazał, że wniosek, jak i wezwanie z dnia [...] stycznia 2026 r. zostały wysłane na prawidłowy adres mailowy spółki. Z dniem otrzymania maila – dnia[...]stycznia 2026 r. zaktualizował się obowiązek rozpatrzenia wniosku. Ponieważ w odpowiedzi na skargę, jak i piśmie stanowiącym odpowiedź na pismo procesowe skarżącego z dnia [...] czerwca 2026 r. ten wątek został całkowicie pominięty (nie odniesiono się w ogóle do kwestii wniosku złożonego mailem) należało uznać, że spółka nie wykazała, iż mail do niej nie dotarł. Z kolei kwestia w jaki sposób i kiedy została wniesiona skarga do sądu nie ma znaczenia dla jej zasadności, gdyż spełniała wszystkie warunki formalne i mogła być rozpatrzona merytorycznie.
- 12. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:
- 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
- 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
- 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).
13. Z akt sporawy i dokumentów przedstawionych przez strony wynika, że złożony drogą mailową wniosek skarżącego z dnia [...] stycznia 2026 r. nie został załatwiony w terminie co wystarcza już do stwierdzenia stanu bezczynności. Do rozważenia pozostawała jednak kwestia czy wniosek został załatwiony po terminie to jest czy na dzień orzekania przez sąd w sprawie stan bezczynności ustał. W ocenie Sądu informację, którą udostępniono skarżącemu dnia [...] kwietnia 2026 r. (a więc po wniesieniu skargi) nie można uznać za załatwienie wniosku. Po pierwsze bowiem nie jest adekwatna do wniosku. Skoro bowiem żądanie obejmuje miesięczne i całkowite koszty utrzymania oddziału we wskazanym we wniosku zakresie to odpowiedź powinna mu odpowiadać, nie zaś polegać na wskazaniu danych, które należy opracować, by uzyskać właściwą odpowiedź. Jeśli do jej udzielenia potrzebna jest prosta operacja arytmetyczna to tym bardziej organ powinien sam ją wykonać.
Po drugie, jak inne żądania zawarte we wniosku skarżącego z dnia [...] stycznia 2026 r., tak żądanie dotyczące udostępniania mu (skanu) umowy najmu stanowi informację publiczną. Anonimizacja jakichś danych osobowych – w przypadku gdy wniosek obejmuje całość dokumentu – wymaga wydania decyzji, o której mowa w art. 16 ust. 2 w zw. z art. 14 ust. 2 i art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Taka zaś nie została w sprawie wydana.
14. Nadto worzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalonyjest pogląd, że dane o kontrahentach jednostki samorządu terytorialnego, takie jak ich imiona i nazwiska, podlegają udostępnieniu w trybie informacji publicznej i nie podlegają wyłączeniu na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. z uwagi na prywatność tych osób.Stanowisko takie uzasadnione jest funkcją kontrolną dostępu do informacji publicznej, ponieważ poprzez kontrolę, z jakimi osobami podpisywane są umowy cywilnoprawne, można stwierdzić, czy środki publiczne są wydawane w sposób racjonalny i gospodarny oraz transparentny. W szczególności w celu realizacji konstytucyjnej zasady transparentności działania podmiotów wykonujących funkcje publiczne i gospodarujących mieniem publicznym oraz jawności wydatkowania funduszy publicznych koniecznym jest zatem zapewnienie obywatelom wiedzy na temat tego, kto zawierając umowy z takimi podmiotami, staje się beneficjentem środków publicznych (por. wyrok NSA z dnia 2 marca 2023 r., III OSK 2399/21, CBOSA).
15. Mimo zatem, że organ udzielił wnioskującemu części żądanych przez niego informacji wniosek nie został w całości i w sposób zgodny z prawem załatwiony. Oznacza to, że organ pozostaje w bezczynności. Zarówno bowiem udzielenie informacji niepełnej, jak i niezgodnej z treścią żądania, należy oceniać jako bezczynność adresata wniosku o udostępnienie informacji publicznej (por. m.in. wyroki NSA z dnia 7 kwietnia 2022 r., III OSK 4455/21 i 2 czerwca 2015 r., I OSK 1513/14; CBOSA).
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał organ do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] stycznia 2026 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (pkt I wyroku).
Załatwienie wniosku powinno nastąpić z uwzględnieniem oceny prawnej przedstawionej wyżej (art. 153 p.p.s.a.).
16. Sąd uznał, że bezczynność organu nie była rażąca (pkt II wyroku). Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ terminu załatwienia wniosku. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niezasługujące na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne czego sąd w tej sprawie nie stwierdził.
17. Skoro skarga została uwzględniona, na podstawie art. 200 p.p.s.a., 205 § 1 i 209 p.p.s.a., Sąd orzekł o obowiązku zwrotu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, na które składa się uiszczony wpis od skargi w wysokości 100 zł.