Uzasadnienie
Zakwestionowanym postanowieniem z dnia 5 września 2025 r. (Nr IF-O.7840.1.299.2025.MG) Wojewoda Dolnośląski (dalej: Wojewoda, organ odwoławczy), po rozpatrzeniu zażalenia D. E. (dalej również jako: skarżący, strona skarżąca) utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta W. (dalej: Prezydent, organ I instancji) z dnia 23 lipca 2025 r. (Nr 2128/2025) odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta z dnia [...] lipca 2024 r. (Nr [...]) zatwierdzającą projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielającą pozwolenia na budowę dla J. B. i W. B. (dalej: inwestorzy) obejmujący budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego wraz z infrastrukturą towarzyszącą przy ul. [...] na terenie dz. Nr [...], AR_[..], obręb Ż. we W. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia zostało ono podjęte w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.
Decyzją z dnia [...] lipca 2024 r. (Nr [...]) Prezydent zatwierdził projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla inwestorów obejmującego budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego wraz z infrastrukturą towarzyszącą przy ul. [...] na terenie dz. Nr [...], AR_[..], obręb Ż. we W. W dniu 19 maja 2025 r. do Prezydenta wpłynął wniosek skarżącego o wznowienie postępowania zakończonego wskazaną decyzją organu I instancji.
Pismem z dnia 3 czerwca 2025 r. Prezydent wezwał skarżącego o wskazanie kiedy dowiedział się o wydaniu decyzji z dnia [...] lipca 2024 r. (Nr [...]) oraz podanie przepisu k.p.a. na podstawie którego zostało wniesione żądanie.
Pismem z dnia 12 czerwca 2025 r. skarżący wyjaśnił, że o decyzji dowiedział się w dniu 9 maja 2025 r. z tablicy informacyjnej zamieszczonej na ogrodzeniu realizowanej inwestycji. Wskazał również, że wniosek został złożony w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 i art. 147 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572, ze zm., dalej: k.p.a.).
Postanowieniem z dnia 23 lipca 2025 r. (Nr 2128/2025) Prezydent odmówił wznowienia powyższego postępowania wskazując, że skarżący uchybił terminowi określonemu w art. 148 § 2 k.p.a.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, natomiast Wojewoda utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Jak wskazano skarżący oświadczył w piśmie z dnia 12 czerwca 2025 r., że o decyzji Prezydenta Nr [...] dowiedział się w dniu 9 maja 2025 r. z tablicy informacyjnej zamieszczonej na ogrodzeniu inwestycji.
Wojewoda nie podzielił twierdzeń skarżącego, iż błędne jest założenie organu I instancji, zgodnie z którym powzięcie przez skarżącego wiedzy jedynie o numerze i dacie decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę, bez zapoznania się z treścią tego projektu, rozpoczyna bieg terminu na złożenia wniosku o wznowienie postępowania z powodu braku udziału strony w postępowaniu bez własnej winy. Jak wyjaśnił Wojewoda, w okolicznościach sprawy, skarżący w dniu 30 września 2024 r. złożył wniosek o udzielenie informacji publicznej dotyczącej pozwolenia na budowę w zakresie dotyczącym wydania pozwolenia z dnia [...] lipca 2024 r. (określony przez skarżącego numer decyzji to [...] – uwaga Sądu) dla działki: obręb [...]: działka nr AR_[...].[...]. Pismem z dnia 9 października 2024 r. potwierdzono, że w dniu [...] lipca 2024 r. została wydana decyzja Prezydenta Nr [...] zatwierdzająca projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego wraz z infrastrukturą towarzyszącą przy ul. [...] na terenie dz. Nr [...], AR_[..], obręb Ż. we W. W piśmie tym poinformowano skarżącego, że z uwagi dochodzenie przez niego "pozyskania informacji dla celów sprawy indywidualnej o charakterze prywatnym" decyzja nie może zostać udostępniona.
Dalej wskazano, że w toku postępowania wznowieniowego skarżący wyjaśnił, iż o decyzji Prezydenta z dnia [...] lipca 2025 r. (Nr [...]) dowiedział się w dniu 9 maja 2025 r. z tablicy informacyjnej zamieszczonej na ogrodzeniu realizowanej inwestycji. Jednocześnie zaznaczono, że we wniosku o wznowienie postępowania skarżący stwierdził, że w dniu 9 maja 2025 r. dowiedział się, że o wysuniętej konstrukcji żelbetowej na fundamencie, której odległość od granicy działki wynosi 1,5 metra, co mogło zostać błędnie zakwalifikowane w dokumentacji projektowej jako "pergola" i tym samym spowodować obejście obowiązujących przepisów dotyczących minimalnych odległości od granicy działki.
Uwzględniając powyższe Wojewoda stwierdził, że Prezydent prawidłowo ustalił, że skarżący powziął informację o wydanej decyzji Nr [...] wcześniej aniżeli we wskazywanej przez niego dacie 9 maja 2025 r. W jego ocenie już sam wniosek o udzielenie informacji publicznej z dnia 30 września 2024 r. świadczy o takim stanie rzeczy. We wniosku tym skarżący pytał o konkretną decyzję wskazując jej numer i datę. W odpowiedzi na rzeczony wniosek ta informacja została potwierdzona poprzez poinformowanie o fakcie wydania takiej decyzji i dokładne jej określenie. Już w chwili składania wniosku o informację publiczną skarżący wiedział o wydaniu przez Prezydenta decyzji Nr [...]. Ów fakt potwierdzają również twierdzenia skarżącego zawarte we wniosku o wznowienia postępowania, gdzie wskazał, że w dniu 9 maja 2025 r. dowiedział się o wysuniętej konstrukcji żelbetowej, a nie o samej decyzji- o tej bowiem już wiedział. Oznacza to, że nie zachowano terminu jednego miesiąca umożliwiającego skuteczne zainicjowanie postępowania wznowieniowego.
Odnosząc się do zarzutu i twierdzenia skarżącego, że sformułowanie żądania wznowienia postępowania możliwe jest jedynie po zapoznaniu się z elementami projektu architektonicznobudowlanego podzielono stanowisko organu I instancji, że "strona nie musi posiadać wiedzy, co do pełnej treści decyzji, a sam fakt powzięcia wiedzy odnosi się do możliwości zidentyfikowania numeru decyzji, rozstrzygnięcia oraz danych nieruchomości".
W rezultacie Wojewoda uznał, że wniosek skarżącego z dnia 19 maja 2025 r. o wznowienie postepowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. został wniesiony z uchybieniem ustawowego terminu.
W wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skardze D. E. zarzucił wydanie zaskarżonego postanowienia z naruszeniem przepisów art. 148 § 2 k.p.a. w zw. z art. 145 k.p.a. § 1 pkt 4 k.p.a. – polegającym na niewłaściwej wykładni tych przepisów i uznaniu, że powzięcie przez skarżącego wiedzy jedynie o numerze i dacie decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu architektoniczno–budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę, bez umożliwienia skarżącemu zapoznania się z treścią tego projektu, rozpoczyna bieg 1-miesięcznego terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania, z powodu braku udziału strony w postępowaniu bez własnej winy, podczas gdy sformułowanie przez skarżącego podstawy uzasadniającej złożenie wniosku o wznowienie postępowania wymaga: zapoznania się z projektem architektoniczno–budowalnym, a gdy skarżący nie ma takiej możliwości (z uwagi na brak przymiotu strony), stwierdzenia takich naruszeń już podczas realizacji budowy i dopiero od daty, w której skarżący ma faktyczną możliwość stwierdzenia naruszenia jego prawa, powinien biec termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania, bowiem w przeciwnym razie skarżący, w terminie liczonym od dnia poznania daty i numeru wydanej decyzji, nie ma realnej możliwości wskazania, na czym polega naruszenie jego prawa do udziału w postępowaniu (w tym konkretnym przypadku weryfikacja czy realizacja budowy wpływa na obszar oddziaływania nieruchomości skarżącego), a tym samym skarżący pozbawiony jest prawa do skutecznego wykazania, że jego wniosek o wznowienie postępowania jest uzasadniony.
W rezultacie wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, albo uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia; zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu poniesionych kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Skarga okazała się niezasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Przy czym w myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: u.p.p.s.a.), rozstrzygając w granicach danej sprawy sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną jednakże powyższe regulacje nie pozwalają sądowi na stosowanie przy orzekaniu zasad współżycia społecznego lub zasad słuszności. Uchylenie decyzji lub postanowienia, względnie stwierdzenie ich nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania lub prawa materialnego, odpowiednio mogących mieć lub mających wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 u.p.p.s.a.).
Przechodząc do merytorycznej oceny wniesionej skargi należy wyjaśnić, że instytucja procesowa wznowienia postępowania uregulowana została w Kodeksie postępowania administracyjnego w przepisach art. 145-152. Analiza wskazanych przepisów pozwala po złożeniu wniosku – we wstępnym etapie – organ bada, czy wznowienie postępowania jest w określonym przypadku dopuszczalne. Etap ten poprzedza ustalenie, czy przyczyny wznowienia wskazane przez wnioskodawcę faktycznie wystąpiły, gdyż ta kwestia może zostać merytorycznie rozważona dopiero po wydaniu postanowienia, o którym mowa w art. 149 § 1 k.p.a.
Odnośnie natomiast wymogów podania o wznowienie postępowania należy wskazać, że zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. należy je wnieść do organu administracji, który wydał w sprawie decyzję w I instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W przypadku złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie), powyższy termin biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.). Złożenie podania o wznowienie postępowania po upływie terminu, o jakim mowa w art. 148 § 1 i § 2 k.p.a., skutkuje odmową wznowienia postępowania zgodnie z art. 149 § 3 k.p.a.
W judykaturze utrwalone jest przy tym stanowisko, że pojęcie "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć powzięcie wiedzy o samym fakcie wydania rozstrzygnięcia w sposób umożliwiający złożenie podania o wznowienie. W tym zakresie wskazuje się, że chodzi tu o takie dane jak nazwa organu oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Odnośnie sposobu rozstrzygnięcia sprawy należy podkreślić, że nie jest konieczne, aby strona dokładnie poznała treść rozstrzygnięcia, wystarczy jeśli posiadała informację czego dana decyzja dotyczy (por. np. wyrok NSA z dnia 21 lutego 2025 r. sygn. akt I OSK 113/22, publ. CBOSA). Nie jest tym samym konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji. Za wystarczające uznaje się, że strona posiadła informację czego dana decyzja dotyczy (por. np. wyroki NSA z dnia: 26 czerwca 2013 r., sygn. akt II OSK 528/12; 18 września 2014 r., sygn. akt II OSK 674/13; 4 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 168/18; 17 września 2020 r., sygn. akt II OSK 1340/20; 30 września 2020 r., sygn. akt II OSK 1464/20, publ. CBOSA, por. również M. Jaśkowska [w:] M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, M. Jaśkowska, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2026, komentarz do art. 148 k.p.a., LEX/el.).
W okolicznościach sprawy organy prawidłowo przyjęły, że złożenie żądania wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta z dnia [...] lipca 2024 r. (Nr [...]) zatwierdzającą projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielającą pozwolenia na budowę inwestorom nastąpiło z uchybieniem ustawowego terminu. Wniosek skarżącego o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem ostatecznej decyzji wpłynął do organu I instancji w dniu 19 maja 2025 r. Tymczasem – w sprawie – skarżący uzyskał niezbędną wiedzę do złożenia wniosku o wznowienie postępowania znacznie wcześniej, bowiem treść wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 30 września 2024 r. pozwala na dostrzeżenie, że skarżący, już na tym etapie, dysponował informacjami identyfikującymi wskazane rozstrzygnięcie.
Skarżący nie podważa tej okoliczności, przy czym wskazuje, że konieczne jest przed złożeniem wniosku o wznowienie zapoznanie się z treścią decyzji (w tym warunkami określonymi w projekcie budowlanym). W ocenie skarżącego dopiero zapoznanie się z projektem budowlanym pozwoliłoby na ustalenie ewentualnych nieprawidłowości i uzasadnienie statusu skarżącego jako strony postępowania.
Trafnie zauważyły organy, że już na etapie wniosku o udostępnienie informacji publicznej skarżący dysponował wiedzą na temat decyzji z dnia [...] lipca 2024 r. (Nr [...]). W rezultacie nie ulega wątpliwości, że skarżący był w stanie zidentyfikować wskazane rozstrzygnięcie. Jeszcze raz należy przy tym podkreślić, że odmiennie aniżeli wskazuje skarżący nie jest konieczne, aby strona dokładnie poznała treść rozstrzygnięcia (w tym poszczególnych warunków wynikających np. z projektu budowlanego przedłożonego w toku postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej).
Te uwagi prowadzą do wniosku, że organy orzekające w sprawie prawidłowo ustaliły, że posiadane przez skarżącego informacje już na etapie wniosku o udostępnienie informacji publicznej wystarczyły do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania, opartego na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., w terminie, o jakim mowa w art. 148 § 2 k.p.a. W konsekwencji zasadne okazało się stanowisko organów, że wniosek datowany na dzień 19 maja 2025 r. został złożony już po upływie przewidzianego w art. 148 § 2 k.p.a. terminu.
Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Sąd, na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.