Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 20 czerwca 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 912/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. M. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku.
W piśmie z dnia 21 czerwca 2011 r. skarżący złożył do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Biuro Terenowe w S., które w nagłówku oznaczył jako skierowane do Wojewódzkiego Sądu Apelacyjnego w W. W treści tego pisma wskazał, że wnosi odwołanie od wyroku z dnia 20 czerwca 2011 r. Następnie w dniu 5 lipca 2011 r. skarżący wniósł do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Biuro Terenowe w S. pismo, skierowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w którym wyjaśnił, że jego pismo z dnia 21 czerwca 2011 r. stanowiło wniosek o uzasadnienie wyroku z dnia 20 czerwca 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 912/11. Jednocześnie skarżący zwrócił się o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Wskazane wyżej pisma skarżącego z dnia 21 czerwca 2011 r. oraz 5 lipca 2011 r. zostały przekazane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w dniu 19 lipca 2011 r.
Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 912/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ustanowił dla J. M. pełnomocnika z urzędu.
Wyznaczony przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w W. jako pełnomocnik skarżącego radca prawna T. C. w dniu 29 sierpnia 2011 r. zapoznał się z aktami sprawy, a następnie w tym samym dniu wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 20 czerwca 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 912/11.
W uzasadnieniu wniosku, jako przyczynę uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, pełnomocnik skarżącego wskazał brak wiedzy skarżącego o konieczności złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku bezpośrednio do sądu zamiast za pośrednictwem organu. Podniósł, że skarżący działał bez pełnomocnika w sprawie, oraz że nie został dostatecznie precyzyjnie pouczony o sposobie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku na rozprawie w dniu 20 czerwca 2011 r. Pełnomocnik skarżącego wyjaśnił jednocześnie, że pouczenie Sądu nie było nieprawidłowe, tj. pouczenie to nie zawierało informacji, iż wniosek taki należy złożyć za pośrednictwem organu.
Skarżący wcześniej składał jednak skargę za pośrednictwem organu i przyjął mylne wyobrażenie, że taki sam tryb jest właściwy do złożenia wniosku o sporządzenia uzasadnienia wyroku. Ponadto skarżący jest osobą ubogą i można przyjąć, że składając pismo osobiście w Biurze Terenowym ZUS w miejscu swojego pobytu, chciał zaoszczędzić na kosztach złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku za pośrednictwem poczty.
Ponadto pełnomocnik skarżącego wskazał, że przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 26 sierpnia 2011 r., tj. w dniu, gdy wyznaczony w sprawie w ramach przyznanego skarżącemu prawa pomocy radca prawny otrzymał powiadomienie z Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. o wyznaczeniu go do reprezentowania skarżącego w niniejszej sprawie. Wyjaśnił, że skarżący nie posiadał i nadal nie posiada do dnia złożenia wniosku o przywrócenie terminu (tj. do 29 sierpnia 2011 r.) świadomości o konieczności złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku bezpośrednio do Sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd postanowi o przywróceniu terminu w sytuacji, gdy strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy.
Zgodnie z art. 87 § 1 powołanej ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.
Oznacza to, że w pierwszej kolejności Sąd obowiązany jest zbadać, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w zakreślonym w ustawie terminie.
W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącego wskazuje, że przyczyna uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku ustała w dniu 26 sierpnia 2011 r. tj. w dnu, w którym dowiedział się on o wyznaczeniu jego osoby przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w W. jako pełnomocnika skarżącego.
Biorąc pod uwagę, iż wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku został wniesiony w dniu 29 sierpnia 2011 r., stwierdzić należy, iż wniosek ten został złożony w terminie określonym w art. 87 § 1 cytowanej ustawy.
Rozpatrując wniosek skarżącego o przywrócenie terminu należy zwrócić uwagę, że kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem zachowania szczególnej staranności przez stronę przy prowadzeniu własnych spraw. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do dokonania czynności procesowej można zatem mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody niedającej się przezwyciężyć.
W ocenie Sądu, wskazane przez pełnomocnika skarżącego okoliczności uprawdopodobniają, iż skarżący nie ponosi winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Do dnia wyznaczenia pełnomocnika przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w W. skarżący działał w sprawie samodzielnie. Nie dysponował więc fachową wiedzą dotyczącą przepisów regulujących postępowanie przed sądami administracyjnymi. Nie zrozumiał treści pouczenia, jakie otrzymał na rozprawie w dniu 20 czerwca 2011 r. i dlatego wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku wniósł za pośrednictwem organu.
Stąd też uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku było więc spowodowane w niniejszej sprawie okolicznościami, za które strona nie ponosi winy.
Z tych względów, na podstawie art. 86 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił, jak w sentencji.