Uzasadnienie
We wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na formularzu PPF A. J. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na opisana w sentencji decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą skarżącemu oraz G. i W. R. doprowadzenie do odpowiedniego stanu technicznego wspólnej kanalizacji budynku Domu Wczasowego [...] i budynku mieszkalnego przy ul. [...] poprzez wykonanie wskazanych robót budowlanych.
W uzasadnieniu wniosku skarżący oświadczył, że jest kawalerem, ma orzeczony trwały, znaczny stopień niepełnosprawności, jest zatrudniony w zakładzie pracy chronionej i z tego tytułu otrzymuje wynagrodzenie w wysokości [...] zł. Z kwoty tej musi pokryć koszty utrzymania domu, dojazdu do pracy oraz zakup lekarstw, co powoduje, że na życie pozostaje mu niewielka suma pieniędzy i aby uiścić wpis sądowy od przedmiotowej skargi musiałby zaciągnąć kredyt. Na dochody matki nie może liczyć, ponieważ wynoszą one miesięcznie ok. [...] zł.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką – E. Z. Posiadany majątek to [...] udziału we współwłasności budynku o kubaturze [...] m3, mieszkanie o pow. [...] m2, grunty wokół budynku w udziale [...] z powierzchni [...] m2, tj. [...] m2. Miesięczny dochód netto dwuosobowego gospodarstwa domowego wynosi [...] zł i składa się na niego wynagrodzenie wnioskodawcy w wysokości [...] zł oraz emerytura matki w wysokości [...] zł.
Do formularza PPF A. J. załączył orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, zaświadczenie o wysokości wynagrodzenia oraz zaświadczenie z ZUS o wysokości emerytury otrzymywanej przez matkę.
W tym stanie rzeczy referendarz sądowy wezwaniem z dnia 27 czerwca 2013 r. zobowiązał pełnomocnika skarżącego do nadesłania w terminie 10 dni, od daty doręczenia niniejszego wezwania pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie akt sprawy:
- - wyciągów lub wykazów z posiadanego przez wnioskodawcę oraz jego matkę konta, rachunku bankowego z okresu ostatnich trzech miesięcy,
- - dowodów potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych na utrzymanie domu (np. gaz, prąd, woda) oraz innych niezbędnych wydatków z okresu ostatnich trzech miesięcy,
- - kserokopii decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2012 i 2013,
- - oświadczenia dot. podanego mieszkania o pow. [...] m2 przez wskazanie jego miejsca położenia oraz kto aktualnie w nim zamieszkuje i ponosi koszty jego utrzymania, czy stanowi ono np. przedmiot umowy najmu,
- - oświadczenia dot. posiadanych [...] udziału we współwłasności budynku o kubaturze [...] m3 przez podanie miejsca jego położenia i wskazania, kto w nim zamieszkuje i ponosi koszty jego utrzymania.
W odpowiedzi na ww. zobowiązanie referendarza sądowego, skarżący oświadczył, że mieszkanie o pow. [...] m2 znajduje się w budynku przy ul. [...], w jednej części zamieszkuje on a w drugiej matka. Koszty utrzymania ponoszone są wspólnie. Skarżący zaznaczył, iż nie stanowi ono przedmiotu wynajmu z powodu bezprawnych działań współwłaścicielki budynku. Dalej wnioskodawca dokonał zestawienia rocznych wydatków wskazując, iż wynoszą one: kablówka i internet – [...]zł, gaz – [...] zł, prąd – [...] zł, podatek od gruntu – [...] zł, podatek od nieruchomości – [...] zł, śmieci – [...] zł, bilety – [...] zł, woda – [...] zł, co miesięcznie daje kwotę [...] zł, przy dochodzie miesięcznym [...] zł netto.
Nadto skarżący załączył wyciąg z własnego rachunku bankowego z okresu ostatnich trzech miesięcy, wyciąg z rachunku bankowego matki – E. Z., zestawienie planu zaliczkowego opłat za gaz i dowody potwierdzające dokonanie opłat z tego tytułu, faktury VAT z prąd za okres od 19.02.2013 do 23.04.2013 r. na kwotę [...] zł, za okres od 23.04.2013 r. do 19.06.2013 r. na kwotę [...] zł, faktury VAT za wodę i ścieki na kwoty [...] zł miesięcznie, dowody opłat za TV kablową na kwoty [...] zł, wezwanie do zapłaty z tytułu użytkowania wieczystego, decyzje w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2012 i 2012 rok, pismo informujące o udzieleniu bonifikaty w opłacie rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości.
Referendarz sądowy, oceniając wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, zważył:
Należy przede wszystkim wyjaśnić, że prawo pomocy jest szczególną instytucją procesową, która ma na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Stanowi ono realizację uprawnień wynikających z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 r. (Dz.U. z 1993 r.Nr 61, poz. 284 ze zm.).
Instytucję prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym regulują przepisy zawarte w rozdziale 3, działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270).
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 252 wynika, że osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy czym prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego.
Jednocześnie wykładnia zawartego w art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy zwrotu "gdy osoba ta wykaże", sprowadza się do przyjęcia, że to na ubiegającym się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do przyznania mu prawa pomocy w żądanym zakresie. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy zatem od tego, czy strona wykaże przesłanki, o których mowa w powołanym art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Wykazanie tych przesłanek powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym oraz dokumentów potwierdzających powyższe.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarżący podaje, iż miesięczny dochód jego gospodarstwa domowego prowadzonego wspólnie z matką wynosi ok. [...] zł netto miesięcznie i składa się na niego jego wynagrodzenie za pracę w kwocie [...] zł oraz emerytura matki w wysokości [...] zł. Wysokość miesięcznych wydatków kształtuje się na poziomie ok. [...] zł (kablówka i Internet [...] zł, gaz – [...] zł, bilet [...] zł, prąd – [...] zł, woda i ścieki – [...] zł, śmieci [...] zł).
Tymczasem z wyciągów konta bankowego E. Z. wynika, iż kwietniu b.r. oprócz emerytury na jej konto wpłynęła kwota [...] zł, a w czerwcu kwota w łącznej wysokości [...] zł. Skarżący natomiast w każdym miesiącu dokonuje zasilenia innego konta w kwocie ok. [...] zł. Miesięczne zestawienie niezbędnych wydatków na podstawie przesłanych rachunków i faktur wskazuje, iż kształtują się one na poziomie ok. [...] zł, tj. kablówka i Internet – [...] zł, gaz – [...] zł, bilet – [...] zł, prąd – [...] zł, woda i ścieki – [...] zł, śmieci [...] zł.
W tym stanie rzeczy należało odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Skarżący nie wykazał bowiem, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jedynie zaś spełnienie tej przesłanki obligowało referendarza sądowego do przyznania mu prawa pomocy w powyższym zakresie. Sytuacja majątkowa skarżącego wynikająca z przesłanych dokumentów pozwala mu na poniesienie kosztów związanych ze skargą inicjującą postępowanie w niniejszej sprawie.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.