Uzasadnienie
Pismem z 13 maja 2026 r. R. K. (dalej: "skarżąca") wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie ze skargą na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z 10 kwietnia 2026 r., nr [...] odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z 17 marca 1994 r. w sprawie dotyczącej zatwierdzenia podziału działki. W tym samym piśmie skarżąca wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z 8 maja 2026 r., nr [...], wydane w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, utrzymujące w mocy powołane wyżej postanowienie z 10 kwietnia 2026 r.
Skarga na postanowienie organu z 10 kwietnia 2026 r. została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Sz 465/26. Natomiast skarga na postanowienie organu z 8 maja 2026 r. została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Sz 470/26.
W odpowiedzi na skargę, udzielonej do sprawy sygn. akt II SA/Sz 465/26, organ wniósł o jej odrzucenie. Organ podniósł, iż skoro skarżąca wybrała, jako pierwszy środek zaskarżenia w postaci wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od postanowienia organu z 10 kwietnia 2026 r., to nie było możliwe wniesienie na to postanowienie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje
W niniejszej sprawie objęte badaniem jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z 10 kwietnia 2026 r.
Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a."), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 ustawy p.p.s.a.).
W myśl art. 127 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r., poz. 1691 ze zm., zwanej dalej: "k.p.a."), od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Powołana reguła, na mocy art. 144 k.p.a., znajduje swoje zastosowanie także do postanowień wydanych przez organy, o których mowa w art. 127 § 3 k.p.a.
W judykaturze przyjęte zostało, iż jeżeli w toku postępowania administracyjnego jedna ze stron postępowania skorzysta z przysługującego jej uprawnienia polegającego na wyborze środka zaskarżenia, o jakim mowa w art. 127 § 3 k.p.a. bądź art. 52 § 3 p.p.s.a. i złoży wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, to w takiej sytuacji procesowej, w odniesieniu do wszystkich stron postępowania zastosowanie znajduje zasada wynikająca z art. 52 § 1 p.p.s.a. i zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlega decyzja (także postanowienie) wydana przez organ administracyjny na skutek rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (por. postanowienie NSA z 30 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 3129/19, opubl. w Lex nr 2775197). Stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuci skargę, jeżeli z innych przyczyn jej wniesienie jest niedopuszczalne. Postanowienie w tym przedmiocie może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.).
Przenosząc powyższe wywody na grunt badanej sprawy, przyjąć należy, iż skoro strona skarżąca skorzystała ze środka zaskarżenia w trybie administracyjnym kwestionowanego postanowienia organu z 10 kwietnia 2026 r., to dopiero od postanowienia organu z 8 maja 2026 r., tj. wydanego po ponownym rozpatrzeniu sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji o podziale działki, przysługiwała stronom tego postępowania skarga do sądu administracyjnego. Skarga taka, wniesiona przez skarżącą, na postanowienie organu z 8 maja 2026 r. została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Sz 470/65. Podlegać ona będzie badaniu w odrębnym postępowaniu sądowym.
Natomiast skarga wniesiona na zaskarżone postanowienie organu z 10 kwietnia 2026 r. została kwalifikowana jako niedopuszczalna z innych przyczyn w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. i podlega odrzuceniu, o czym Sąd orzekł, jak na wstępie.