Uzasadnienie
Dnia 17 lutego 2026 r. P. M. złożył wniosek o rejestrację jako bezrobotny w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...]. Jednocześnie zainteresowany przedłożył celem rejestracji niezbędne dokumenty oraz wskazał, że jest zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia. Do wniosku o dokonanie rejestracji P. M. załączył m.in. wydruk świadectwa pracy z [...] potwierdzający okres zatrudnienia od 09 marca 2021 r. do 17 lutego 2025 r. w wymiarze [...] etatu oraz od 18 lutego 2025 r. do 17 listopada 2025 r. w pełnym wymiarze czasu pracy. Nie przedstawił jednak dokumentów mogących pozwolić na ustalenie spełniania ustawowych kryteriów do przyznania prawa do zasiłku i oświadczył, że przedłoży:
- - własnoręcznie podpisane świadectwo pracy z [...] lub prześle je elektronicznie (w celu zweryfikowania podpisu),
- - zaświadczenie z [...] o osiągniętym comiesięcznym wynagrodzeniu z tytułu zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu pracy za okres od 2021 do 2025 roku,
- - zaświadczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o okresie pobierania zasiłku chorobowego ze wskazaniem podstawy wymiaru tego zasiłku za okres od 2025 do 2026.
Decyzją z dnia 03 marca 2026 r., nr [...] Starosta [...] przyznał P. M. z dniem 17 lutego 2026 r. statusu bezrobotnego i odmówił przyznania prawa do zasiłku od dnia 17 lutego 2026 r.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w dniu rejestracji P. M. nie przedłożył dokumentów potwierdzających, iż suma okresów, o których mowa w art. 218 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia, przypadających w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, wynosi co najmniej 365 dni.
W dniu 04 marca 2026 r. P. M. przedłożył uzupełniająco:
- - zaświadczenie z [...] Sp. z o.o. potwierdzające okres zatrudnienia oraz wymiar czasu pracy,
- - zaświadczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wypłaconych zasiłkach/ świadczeniach (za okresy miesięczne/roczne) od 01.01.2020 r. do 20.02.2026 r.,
- - zaświadczenia z [...] potwierdzające wysokość wynagrodzenia w roku 2021, 2022, 2023, 2025.
Decyzją z dnia 31 marca 2026 r., nr: [...] Starosta [...] odmówił przyznania P. M. prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 04 marca 2026 r.
Pismem z dnia 17 kwietnia 2026 roku P. M. odwołał się od przedmiotowej decyzji, wnosząc o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych wskazując na błędne wyliczenie okresów uprawniających do przyznania prawa do zasiłku, gdyż pracował na 100% etatu na umowie od [...]. P. M. załączył od odwołania:
zaświadczenie z [...] potwierdzające wysokość wynagrodzenia w 2025 roku,
- - zaświadczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wypłaconych zasiłkach/ świadczeniach (za okresy miesięczne/roczne) od 01 stycznia 2020 r. do 20 lutego 2026 r., stronę 6 i 7 zaświadczenia z [...], kopię terminarza wizyt, decyzję Starosty [...] z dnia 31 marca 2026 r.
Decyzją z dnia 06 maja 2026 roku, nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty [...] z dnia 31 marca 2026 r., nr: [...] o odmowie przyznania P. M. prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 04 marca 2026 r.
W uzasadnieniu organ II instancji stwierdził brak jest podstaw prawnych do uchylenia zaskarżonej decyzji Starosty [...] z dnia 31 marca 2026 r., nr: [...] dotyczącej odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Organ II instancji przyjął okres od dnia 16 sierpnia 2024 r. do dnia 16 lutego 2026 r. dla obliczenia okresu uprawniającego do przyznania P. M. prawa do zasiłku dla bezrobotnych wynoszący co najmniej 365 dni w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających rejestrację w PUP. Na podstawie przekazanej przez P. M. dokumentacji do okresu uprawniającego do zasiłku zaliczono:
zatrudnienie w [...] od dnia 18 lutego 2025 r. do dnia 28 lutego 2025 r. tj.: 11 dni, zatrudnienie w [...] od dnia 01 maja 2025 r. do dnia 31 lipca 2025 r. tj.: 91 dni, zatrudnienie w [...] od dnia 01 września 2025 r. do dnia 30 września 2025 r. tj.: 30 dni.
Organ uznał, że wnioskodawca w tych okresach był on zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę. Do okresu uprawniającego do zasiłku zaliczono okres pobierania zasiłku chorobowego od dnia 18 listopada 2025 r. do dnia 16 lutego 2026 r. ponieważ podstawę wymiaru tego zasiłku stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę. Powyższe łącznie dało 223 dni zamiast wymaganych ustawowo 365 dni. Do ww. okresu nie zaliczono okresu zatrudnienia w [...]: - od dnia 16 sierpnia 2024 r. do dnia 31 grudnia 2024 r., ponieważ P. M. nie przedłożył zaświadczenia potwierdzającego, że w tym okresie osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę. Nie zostały zaliczone również okresy zatrudnienia w [...], ponieważ w tych okresach nie osiągnął on wynagrodzenia w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę: - od dnia 01 marca 2025 r. do dnia 31 kwietnia 2025 r., - od dnia 01 sierpnia 2025 r. do dnia 31 sierpnia 2025 r., - od dnia 01 października 2025 r. do dnia 17 listopada 2025 r. Zgodnie ze świadectwem pracy z [...] w okresie od dnia 09 marca 2021 r. do dnia 17 lutego 2025 r. P. M. był zatrudniony w wymiarze ľ etatu podczas gdy z przedłożonego zaświadczenia z dnia 17 lutego 2026 r. wynikało, że w okresie tym P. M. zatrudniony był na pełen etat.
Z akt sprawy nie wynikało, aby strona żądała od byłego pracodawcy sprostowania świadectwa pracy. W efekcie nie zakwestionowano jako niewłaściwego świadectwa pracy wydanego P. M. przez byłego pracodawcę jest niewłaściwe. W okresach: od dnia 01 marca 2025 r. do dnia 31 kwietnia 2025 r., od dnia 01 sierpnia 2025 r. do dnia 31 sierpnia 2025 r., od dnia 01 października 2025 r. do dnia 17 listopada 2025 r., wnioskodawca nie osiągnął wynagrodzenia w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę. Wyliczony w przedmiotowej sprawie łączny okres uprawniający do zasiłku na dzień zarejestrowania wynosi 223 dni, zamiast wymaganych ustawowo do przyznania zasiłku 365 dni.
Pismem z dnia 12 maja 2026 r. P. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Wojewody z dnia 06 maja 2026 roku utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 31 marca 2026 roku i wskazał, że od dnia 16 sierpnia 2024 r. do dnia 31 grudnia 2024 r. pracował w wymiarze pełnego etatu. Ponadto, dołączył zaświadczenie z [...] Sp. z o.o. z dnia 12 maja 2026 r. potwierdzające zatrudnienie P. M. w okresie od dnia 06 maja 2024 r. do dnia 17 lutego 2025 r. w pełnym wymiarze czasu pracy. W zaświadczeniu również uwzględniono wysokość wynagrodzenia oraz wysokość składek na ubezpieczenia społeczne.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi w całości podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie stanowiła decyzja Wojewody z dnia 6 maja 2026 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 31 marca 2026 r. w zakresie w jakim odmówiono przyznania skarżącemu prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 marca 2025 roku o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz.U. z 2025 roku, poz. 620), w tym przede wszystkim art. 218 ust. 1, w myśl którego prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się w PUP, z wyjątkiem art. 219 i art. 220, jeżeli w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z wyjątkiem zwolnienia ze składki kategorii osób, o których mowa w art. 261-265; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni (pkt 1).
W przedmiotowej sprawie organy uznały, że skarżący nie spełnia warunków nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnego, ponieważ w ciągu 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji, łącznie przez okres 365 dni nie udokumentował wymaganego okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnego.
Zdaniem Sądu organy w przedmiotowej sprawie pominęły jednak przy interpretacji przepisu art. 218 ust. 1 pkt 1 u.r.p., że określony w tym przepisie warunek osiągania przez bezrobotnego co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę jest powiązany ściśle z istnieniem obowiązku opłacania od tego wynagrodzenia składki na Fundusz Pracy. Pomimo zagadnienia podnoszonego w toku postępowania odwoławczego, że inaczej należało policzyć rzeczywisty czas wykonywanej pracy przez skarżącego organ odwoławczy nie zweryfikował wystarczająco w jakiej wysokości takie składki na Fundusz Pracy były rzeczywiście opłacane w przypadku skarżącego. Zdaniem Sądu art. 218 ust. 1 pkt 1 u.r.p. należy interpretować w ten sposób, że warunek przyznania prawa do zasiłku w postaci osiągania wynagrodzenia w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia trzeba wiązać z jednoczesnym obowiązkiem opłacania składki na Fundusz Pracy. Kwestia wysokości wynagrodzenia za pracę ma znaczenie wtedy, gdy od wypłacanego wynagrodzenia istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy.
Przepisy art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. nakazują organom ustalenie istotnych w sprawie kwestii po wyczerpującym zebraniu, rozpatrzeniu i ocenie całego materiału dowodowego oraz kierowanie się przy tym zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, a ponadto elementy powyższe mają znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., uwzględniającym zasadę przekonywania wynikającą z art. 11 k.p.a. Obowiązkiem każdego organu administracji publicznej jest zatem wyczerpujące wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, w szczególności uzasadnienie powinno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa.
Na organach administracji spoczywa nie tylko obowiązek wskazania swojego rozstrzygnięcia, ale i umotywowania swojego stanowiska w tym zakresie, tj. przedstawienia toku rozumowania, który doprowadził do podjęcia rozstrzygnięcia, w tym wskazania przyczyn zajęcia danego stanowiska, jak i powodów, dla których zarzuty i argumenty podnoszone przez stronę są lub nie są zasadne. Wymóg zawarcia w uzasadnieniu wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia należy rozumieć w ten sposób, że uzasadnienie musi pozwalać na skontrolowanie przez sąd, czy orzekający organ nie popełnił w swoim rozumowaniu błędów. Z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a. wywodzi się, że podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia oraz załatwienia sprawy wymaga w pierwszym rzędzie rozważenia, jakie fakty mają w sprawie znaczenie. Nieustalenie przez organy w ramach toczącego się postępowania lub pominięcie w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, może stanowić przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadniając uchylenie zaskarżonego aktu.
W rozpoznawanej sprawie organ naruszył też art. 79a § 1 k.p.a., który nakłada obowiązek "wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony". Organ nie powiadomił strony skarżącej, że w jego ocenie nie ziściły się przesłanki warunkujące przyznanie jej prawa do zasiłku dla bezrobotnych, a jedynie poinformował o obowiązujących przepisach. Nie wyraził swojej wstępnej oceny w stosunku do materiału dowodowego, którym dysponował na tym etapie postępowania. Tymczasem celem art. 79a § 1 k.p.a. jest zapobieganie sytuacjom, w których strona dysponuje dodatkowymi dowodami na okoliczności istotne dla wykazania zasadności jej żądania albo może je łatwo uzyskać, a z powodu braku odpowiedniej wiedzy o potrzebnych dowodach bądź o sposobie oceny wcześniej przedstawionych dowodów - nie korzysta z takiej możliwości.
Reasumując, organ nie wyjaśnił należycie kwestii składek opłacanych za pracę wykonywaną przez skarżącego. W rozpoznawanej sprawie z akt administracyjnych sprawy powinno jednoznacznie wynikać w jakim zakresie i w jakiej wysokości za skarżącego odprowadzane były składki na Fundusz Pracy od osiąganego wynagrodzenia, co jest możliwe do ustalenia na podstawie dokumentów takich jak "RaportZUS-U1Prawo". Sporne świadectwo pracy, które nie zostało sprostowane w przewidzianym do tego trybie, nie mogło w tym zakresie dostarczyć organowi właściwych informacji, choć zostało swoiście zakwestionowane przez skarżącego poprzez złożenie zaświadczenia wystawionego przez [...] na okoliczność świadczonej pracy na pełen etat. Obowiązkiem organu administracji było natomiast zweryfikowanie tych informacji przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w zakresie odmowy przyznania zasiłku dla bezrobotnych.
Ponownie rozpoznając sprawę organ obowiązany będzie zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a. uwzględnić ocenę prawną i wskazania Sądu wyrażone w niniejszym uzasadnieniu wyroku przed wydaniem względem skarżącego rozstrzygnięcia w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych.