Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 25 marca 2026 roku (znak: 010070/680/5735827/2022, postępowanie: 343366568) Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję ZUS z 11 października 2024 r. o zmianie wysokości świadczenia wychowawczego na okres świadczeniowy 2022/2023 na dziecko - A.K. z kwoty 500 zł na 250 zł.
Na powyższą decyzję A.C. wniosła skargę, podnosząc, że ojciec dziecka nie składał wniosku o sporne świadczenie.
W związku z wpływem skargi do WSA w Łodzi, Prezes ZUS dokonał ponownej weryfikacji w sprawie prawa do świadczenia wychowawczego na okres świadczeniowy 2022/2023 na dziecko A.K., uwzględnił skargę A.C. w całości i w dniu 26 maja 2026r. wydał decyzję (znak: 010070/680/5735827/2022, postępowanie: 343366568), na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026r. poz. 143 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), którą uchylił w całości zaskarżoną decyzję o utrzymaniu w mocy decyzji o zmianie wysokości świadczenia wychowawczego na okres świadczeniowy 2022/2023 na dziecko A.K. i jednocześnie uchylił decyzję organu I instancji o zmianie wysokości świadczenia wychowawczego oraz przyznał prawo do spornego świadczenia na okres od dnia 1 czerwca 2022 r. do dnia 31 maja 2023r. w kwocie 500 zł miesięcznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje
Zgodnie z art. 161 § 1 p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania:
- 1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę;
- 2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania;
- 3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem jedną z "innych przyczyn" bezprzedmiotowości postępowania sądowoadministracyjnego skutkującą jego umorzeniem jest wydanie przez organ aktu autokontrolnego w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a.
Przepis art. 54 § 3 p.p.s.a. stanowi, że organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania.
Wydany w trybie autokontroli akt zastępuje akt pierwotnie zaskarżony do sądu i jest aktem organu II instancji. Wydanie takiego aktu, co do zasady, powoduje konieczność umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego. Wówczas sąd bada, czy skarga została uwzględniona przez organ w całości, a zaskarżony akt administracyjny wyeliminowany. Sąd nie kontroluje natomiast aktu autokontrolnego, gdyż naruszyłby to zasadę skargowości. Na akt wydany w trybie autokontroli przysługuje bowiem skarga bezpośrednio do sądu administracyjnego, bez uprzedniego wnoszenia środka zaskarżenia lub wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 marca 1999 r., OPS 16/99, ONSA 2000, Nr 3, poz. 94 oraz A. Kabat, Komentarz do art. 54 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX 2009, wyd. III.).
Stwierdzić należy, że zaskarżona w przedmiotowej sprawie decyzja została uchylona przez organ na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. Skoro po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego doszło do skutecznego wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, to brak jest możliwości dalszego prowadzenia postępowania sądowego, w szczególności merytorycznego rozpoznania sprawy. Zasadne jest zatem umorzenie zainicjowanego postępowania sądowoadministracyjnego.
Z tych względów na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 54 § 3 p.p.s.a. Sąd orzekł o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego.
IB