Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 3 marca 2026 r. nr SKO.4120.57,58.26 wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. Z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2025 r. poz. 1691) – dalej: k.p.a.; art. 120a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 1747 ze zm.) – dalej: u.C.P.K; Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Wieruszowa z dnia 14 stycznia 2026 r., nr ZN.6730.412.2025.AW o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wraz z drogą wewnętrzną na działce ew. nr [...], obręb [...], gm. W..
Uzasadniając Kolegium wskazało, że z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla ww. inwestycji skarżący – A. O. i K.O. (współwłaściciele działki ew. nr [...]) wystąpili do Burmistrza Wieruszowa w dniu 26 listopada 2026 r. W wyniku przeprowadzonych przez organ wstępnych czynności pod kątem ewentualnych ograniczeń wynikających z przepisów u.C.P.K. stwierdzono, że część terenu planowanej inwestycji znajduje się w granicach terenu realizacji i obszaru oddziaływania przedsięwzięcia (wariant [...]), dla którego A sp. z o.o. z siedzibą w W. (inwestor) wystąpiła w dniu 3 stycznia 2024 r. do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Łodzi z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Ww. przedsięwzięcie stanowi Inwestycję Towarzyszącą, o której mowa w pkt I lp. 9 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 2025 r. w sprawie Inwestycji Towarzyszących w zakresie Centralnego Portu Komunikacyjnego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1320).
Z uwagi na powyższe, postanowieniem z dnia 14 stycznia 2026 r. Burmistrz Wieruszowa na podstawie art. 120a ust. 1 pkt 1 u.C.P.K. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji.
Kwestionując zasadność podjętego rozstrzygnięcia, pismem z dnia 26 stycznia 2026 r., uzupełnionym pismem z dnia 7 lutego 2026 r. skarżący wnieśli zażalenie, w którym podnosili, że powoływany przez organ wariant [...] stanowi wariant alternatywny, dla którego nie wydano jeszcze decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia. Podkreślali, że niezbędna dla zaspokojenia wymagań CPK część działki ew. nr [...] (o powierzchni około 533 m2) nie została objęta granicami terenu planowanej inwestycji, wyznaczonymi na przedłożonym wraz z wnioskiem załączniku graficznym. Zaznaczyli, że są w posiadaniu pozytywne uzgodnień z gestorami infrastruktury technicznej, niezbędnej dla realizacji planowanej przez nich inwestycji. Wskazali również, że po otrzymaniu zaskarżonego postanowienia, w dniu 30 stycznia 2026 r. wystąpili do Pełnomocnika Rządu ds. Centralnego Portu Komunikacyjnego o wyrażenie zgody na wszczęcie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla planowanej przez nich inwestycji. Wniosek ten pozostaje w toku procedowania. W ocenie skarżących odmowa wszczęcia postępowania stanowi naruszenie art. 61a § 1 k.p.a.
Utrzymując w mocy, wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia 3 marca 2026 r., rozstrzygnięcie organu I instancji Kolegium wskazało, iż przepis art.120a ust 1 u.C.P.K wyłącza możliwość wszczęcia postępowania o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji (pkt 1), a wszczęte nakazuje zawiesić (pkt 2) w przypadku wystąpienia przez inwestora inwestycji towarzyszącej z wnioskiem o wydanie decyzji środowiskowej dla przedsięwzięcia, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko tekst jedn.: Dz.U. z 2026 r. poz. 670), obejmującego którymkolwiek wariantem choćby w części nieruchomość wskazaną we wniosku o ustalenie warunków zabudowy. Podkreśliło, że z załączonej do akt sprawy dokumentacji bezspornie wynika, iż wskazana (w części) we wniosku skarżących z dnia 26 listopada 2026 r. o ustalenie warunków zabudowy, jako teren inwestycji działka ew. nr [...] od strony południowej na odcinku ok. 24 m w głąb objęta jest terenem realizacji, a ok. 124 m w głąb obszarem oddziaływania, wskazanego wyżej planowanego przedsięwzięcia w wariancie [...], stanowiącego inwestycję towarzyszącą dla Centralnego Portu Komunikacyjnego, dla którego inwestor wystąpił z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Powyższe okoliczności obligowały organ lokalizacyjny do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji, na podstawie art. 120a ust. 1 pkt 1 u.C.P.K.
W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A. O. i K. O.. W uzasadnieniu skarżący podtrzymali argumentację prezentowaną na etapie postępowania zażaleniowego. Podkreślili, że w dniu 4 lutego 2026 r. otrzymali zawiadomienie z Ministerstwa Infrastruktury o wszczęciu na ich wniosek, postępowania w sprawie o wyrażenie zgody na wszczęcie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla planowanej przez nich inwestycji. Na dzień wniesienia skargi oczekują na udzielenie w powyższej kwestii odpowiedzi. Z tych też przyczyn wnosili o uchylenie kwestionowanego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu wnosiło o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarga A. O. i K. O. została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2026 r. poz. 143) – dalej: p.p.s.a., który stanowi, iż sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano przedmiotem skargi A. O. i K. O. uczynili postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 3 marca 2026 r. utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza Wieruszowa z dnia 14 stycznia 2026 r. o odmowie wszczęcia, na wniosek skarżących z dnia 26 listopada 2025 r., postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wraz z drogą wewnętrzną na działce ew. nr [...], obręb [...], gm. W..
Podstawę prawną objętego skargą rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 1747 ze zm.) – dalej: u.C.P.K.
Zgodnie z art. 120a ust. 1 pkt 1 u.C.P.K. w przypadku złożenia przez Inwestora wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, dotyczącej Inwestycji Towarzyszącej: 1) nie wszczyna się postępowań o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, które dotyczą chociażby w części nieruchomości objętej którymkolwiek z wariantów zawartych we wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, 2) wszczęte postępowania, o których mowa w pkt 1, zawiesza się
- - do czasu wydania prawomocnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach lub decyzji o umorzeniu postępowania.
Przy czym, jak wynika z treści art. 2 pkt 4 u.C.P.K. pod pojęciem Inwestycji Towarzyszącej należy przez to rozumieć inwestycje celu publicznego określone w przepisach wydanych na podstawie art. 118 - na dzień podjęcia zaskarżonego postanowienia - rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 2025 r. w sprawie Inwestycji Towarzyszących w zakresie Centralnego Portu Komunikacyjnego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1320).
Powołany wyżej przepis art. 120a ust. 1 u.C.P.K. statuuje ustawowe, odrębne niż określone na zasadach ogólnych przepisami k.p.a., przesłanki odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia warunków zabudowy (pkt 1), jak i zawieszenia wszczętego już tym przedmiocie postępowania (pkt 2). Okolicznościami, których zaistnienie obliguje organ lokalizacyjny do podjęcia jednego z ww. rozstrzygnięć pozostają łącznie: wystąpienie przez inwestora Inwestycji Towarzyszącej z wnioskiem o wydanie w określonym prawem trybie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia oraz objęcie nieruchomości, wskazanej w zgłoszonym żądaniu o ustalenie warunków zabudowy, chociażby w części, którymkolwiek z wariantów zawartych we wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne pozostaje, że przywołana na wstępie nieruchomość - działka ew. nr [...], której cześć określona we wniosku skarżących z dnia 26 listopada 2025 r. o ustalenie warunków zabudowy, jako teren planowanej inwestycji, znajduje się częściowo zarówno na terenie realizacji, jak i w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia (wariant [...]) pn. "Budowa linii kolejowej nr [...] na odc. Ł.-S. i linii kolejowe nr [...] na odc. S.-K.-C.-W., łącznica [...]". Przedsięwzięcie to stanowi Inwestycję Towarzyszącą, o której mowa w pkt I lp. 9 załącznika do przywołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 2025 r. Bezspornym pomiędzy stronami pozostaje także ta okoliczność, że inwestor przedmiotowego przedsięwzięcia - A sp. z o.o. z siedzibą w W. (inwestor) wystąpił w dniu 3 stycznia 2024 r. do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Łodzi z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia.
Do dnia podjęcia zaskarżonego niniejszą skargą postanowienia postępowanie w tym przedmiocie nie zostało zakończone prawomocną decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach lub decyzji o umorzeniu postępowania.
Wobec powyższego procedujące w sprawie organy administracji obu instancji w sposób prawidłowy, zgodnie z obowiązkiem wynikającym z art. 120a ust. 1 pkt 1 u.C.P.K., odmówiły wszczęcia postępowania administracyjnego, zgodnie z żądaniem skarżących, zawartym we wniosku z dnia 26 listopada 2025 r. To zaś prowadzi do stwierdzenia, że wydane w sprawie postanowienia organów obu instancji odpowiadają prawu, a zawarty w skardze wniosek o ich uchylenie nie znajduje uzasadnienia.
Na powyższe stwierdzenie bez wpływu pozostają podnoszone przez skarżących okoliczności, co do braku objęcia terenem planowanej inwestycji, rozumianym jako wyodrębnioną i przedstawioną na załączniku graficznym do wniosku części działki ew. nr [...], niezbędnej dla realizacji przedmiotowej Inwestycji Towarzyszącej w zakresie CPK. Z treści przywołanego wyżej art. 120a ust. 1 pkt 1 u.C.P.K. wynika bowiem, że odmowa wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji jest obligatoryjna, jeżeli zgłoszony w tym zakresie wniosek dotyczy chociażby w części nieruchomości objętej którymkolwiek z wariantów zawartych we wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Nieruchomości w rozumieniu przepisów art. 46 § 1 k.c., na którą mogą składać się jedna lub więcej działek ewidencyjnych.
Bez wpływu na wynik sprawy pozostaje również argumentacja skarżących, co do zainicjowanego przez nich, pozostającego w toku postępowania, o którym mowa w art. 120a ust. 2 u.C.P.K. Zgodnie z ww. przepisem Pełnomocnik (Pełnomocnik Rządu ds. CPK - art. 2 pkt 6 ustawy) może udzielić zgody na wszczęcie postępowania o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu albo na podjęcie zawieszonego postępowania, o których mowa w ust. 1, biorąc pod uwagę: 1) wymogi prawidłowego przygotowania, realizacji oraz użytkowania planowanej Inwestycji Towarzyszącej;
- 2) wpływ realizacji inwestycji, której dotyczy wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, na możliwości zagospodarowania terenu;
- 3) brak niespójności z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o którym mowa w ust. 1;
- 4) ryzyka wskazane w art. 120r ust.
- 2. Zgoda, o której mowa w ust. 2, jest udzielana na wniosek podmiotu ubiegającego się o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (art. 120a ust. 3 u.C.P.K.). Zgodnie z art. 120a ust. 4 ustawy do wniosku o wydanie zgody, o której mowa w ust. 2, dołącza się: 1) kopię złożonego wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wraz z załącznikami, o których mowa w ustawie z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - w przypadku postępowania, które zostało zawieszone na podstawie ust. 1 pkt 2;
- 2) projekt wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wraz z załącznikami, o których mowa w ustawie z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - w przypadku, gdy postępowanie o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie zostało wszczęte;
- 3) uzasadnienie wykazujące, że inwestycja wskazana we wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu albo w projekcie takiego wniosku nie będzie powodowała kolizji z budową lub funkcjonowaniem Inwestycji Towarzyszącej. Stosownie zaś do treści art. 120a ust. 5 u.C.P.K. zgodę, o której mowa w ust. 2, dołącza się do: 1) wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1;
- 2) wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2.
Analiza przywołanych wyżej przepisów prowadzi do wniosku, iż zainicjowanie postępowania w sprawie udzielenia zgody Pełnomocnika Rządu d/s CPK na wszczęcie, czy też podjęcie zawieszonego postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy winno nastąpić odpowiednio przed złożeniem wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji bądź też przed wystąpieniem z wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania w tej sprawie.
Tym samym następcze wystąpienie do Pełnomocnika o udzielenie zgody na wszczęcie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy, co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie, nie wpływa na zasadność kwestionowanego skargą postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w tym przedmiocie.
Bez wpływu na wynik sprawy pozostają również podnoszone przez skarżących okoliczności, co do uzyskania pozytywnych uzgodnień z gestorami infrastruktury technicznej, niezbędnej dla realizacji planowanej przez nich inwestycji.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
ds