Uzasadnienie
M. G., S. G., A. P., M. M., P. P., J. P., P. G. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 12 lutego 2026 r., znak: SKO.GN/4160/11/2026, którą organ ten uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 2 stycznia 2026 r. nr SKO.GN/4160/103/2025 i orzekł co do istoty w ten sposób, że stwierdził wydanie z naruszeniem prawa decyzji Burmistrza W. z dnia 16 czerwca 2025 r. znak: GG.6831.71.2023 zmieniającej decyzję z dnia 8 lutego 2024 r. znak: GG.6831.71.2023.
Zaskarżona decyzja zapadła w następujących okolicznościach:
Decyzją z dnia 8 lutego 2024 r. znak: GG.6831.71.2023 Burmistrz W., po rozpatrzeniu wniosku K. C. odmówił zatwierdzenia podziału nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] o pow. 0,2143 ha położonej w K. D. na działki nr [...] o pow. 00611 ha i [...] o pow. 0,1526 ha. W uzasadnieniu decyzji Burmistrz wskazał, że odmówił zatwierdzenia ww. projektu podziału nieruchomości przedstawionego na mapie z projektem podziału, wchodzącej w skład operatu technicznego wpisanego 21 lipca 2023 r. do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego Starosty W. Organ I instancji podkreślił, że sporządzona dokumentacja techniczna, w skład której wchodził przedmiotowy podział, została objęta kontrolą przez Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. W wyniku weryfikacji Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, że nie ma uzasadnienia do zmiany danych ewidencyjnych dotyczących przebiegu granic działki nr [...] oraz wykonania dla tak przyjętych granic nieruchomości projektu jej podziału.
Starosta W. odnosząc się do powyższego stanowiska przywrócił przebieg granic i powierzchni działek do stanu sprzed przyjęcia operatu [...] W zaistniałej sytuacji nastąpiła rozbieżność przebiegu granic i powierzchni działki nr [...] z ewidencją gruntów i budynków a operatem technicznym. Organ I instancji wskazał, że dokonując podziału nieruchomości ma obowiązek opierać się na danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków. Z powyższych względów odmowę zatwierdzenia ww. podziału nieruchomości przedstawionej na mapie z projektem podziału Burmistrz uznał za zasadną.
Decyzją z dnia 7 sierpnia 2024 r. znak: SKO.GN/4160/25/2024 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy ww. decyzję organu I instancji.
Wyrokiem z dnia 8 stycznia 2025 r. sygn. akt II SA/Kr 1386/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie.
Decyzją z dnia 16 czerwca 2025 r. znak: GG.6831.71.2023, działając na podstawie art. 155 k.p.a., art. 95 pkt 7, art. 97 ust. 1 u.g.n. i § 14 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości (Dz. U. z 2004 r. Nr 268 poz. 2663) Burmistrz W., po rozpoznaniu wniosku K. C., zmienił decyzję własną z dnia 8 lutego 2024 r. i orzekł o zatwierdzeniu podziału nieruchomości położonej w K. D. ozn. nr [...] o pow. 0,2137 ha objętej księgą wieczystą [...] w ten sposób, że działka nr [...] podzieliła się na działki nr [...] o pow. 00611 ha i [...] o pow. 0,1526 ha zgodnie z mapą z projektem podziału wpisaną do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego Starosty W. w dniu 21 lipca 2023 r. za nr [...].
Pismem z dnia 29 lipca 2025 r. M. G., S. G., A. P., M. M. oraz J. P. zwrócili się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając z urzędu, wszczęło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza W. z dnia 16 czerwca 2025 r.
Decyzją z dnia 2 stycznia 2026 r. znak: SKO.GN/4160/103/2025 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 oraz art. 157 w zw. z art. 154 i art. 155 k.p.a. stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza W. z dnia 16 czerwca 2025 r.
Kolegium wskazało, że ww. decyzja Burmistrza W. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, co wypełnia przesłankę z art. 156 §1 pkt 2 k.p.a. Zdaniem Kolegium Burmistrz W. błędnie wskazał art. 155 k.p.a., jako podstawę prawną decyzji z dnia 8 lutego 2024 r. Zgodnie z przywołanym przepisem decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio.
Kolegium podało, że przez nabycie prawa należy rozumieć przyznanie stronie określonego uprawnienia lub nałożenie na stronę obowiązku, przez co strona uzyskuje pewność co do swojej sytuacji prawnej. Tymczasem decyzją z dnia 8 lutego 2024 r. Burmistrz W. odmówił zatwierdzenia podziału nieruchomości, zatem strona postępowania K. C. nie nabył żadnego uprawnienia, ani też nie nałożony został na niego żaden obowiązek. Decyzja ta nie spowodowała żadnych zmian w jego sytuacji prawnej. Skoro więc strona nie nabyła z decyzji prawa, to podstawą prawną zmiany lub uchylenia tej decyzji nie mógł stanowić art. 155 k.p.a.
Ewentualną podstawę prawną zmiany lub uchylenia decyzji odmawiającej zatwierdzenia podziału przedmiotowej nieruchomości mógłby stanowić art. 154 k.p.a. zgodnie z którym decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony (§ 1). Z przepisu tego wynika jednak, że przedmiotem zmiany lub uchylenia decyzji może być wyłącznie decyzja ostateczna. Decyzja Burmistrza W. z dnia 8 lutego 2024 r. nie była decyzją ostateczna, gdyż od decyzji tej K. C. złożył odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 7 sierpnia 2024 r. sygn. SKO.GN/4160/25/2024 utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Zatem ostateczną decyzją jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 7 sierpnia 2024 r. i to ta decyzja winna podlegać ewentualnej zmianie lub uchyleniu.
Kolegium podniosło, że wydanie decyzji przez organ odwoławczy utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji oznacza, że decyzja organu I instancji straciła samodzielny byt prawny. Fakt utrzymania jej w mocy nie oznacza, iż stała się decyzją ostateczną w rozumieniu art. 16 § 1 k.p.a. i można ją zmieniać lub uchylać bez uprzedniej zmiany lub uchylenia decyzji organu odwoławczego. Ponadto zgodnie z cyt. art. 154 k.p.a. zmienić lub uchylić decyzję ostateczną może jedynie organ, który ją wydał. Organem właściwym do zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej z dnia 7 sierpnia 2024 r. byłoby zatem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie.
W ocenie Kolegium zmieniając decyzję nieostateczną Burmistrz W. naruszył w sposób rażący art. 154 k.p.a.; w obrocie prawnym pozostaje bowiem ostateczna decyzja Kolegium z dnia 7 sierpnia 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję z dnia 8 lutego 2024 r. W efekcie w obrocie prawnym pozostawały dwie sprzeczne decyzje: ostateczna decyzja Kolegium z dnia 7 sierpnia 2024 r. odmawiająca zatwierdzenia podziału działki nr [...] oraz decyzja Burmistrza W. z dnia 16 czerwca 2025 r. zatwierdzająca ten podział.
Zdaniem Kolegium Burmistrz W. naruszył też art. 153 p.p.s.a., bowiem skarga K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 7 sierpnia 2024 r. została oddalona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 stycznia 2025 r. sygn. II SA/Kr 1386/24. Tymczasem ocena prawna wyrażona w przedmiotowym wyroku wiąże Burmistrza W., a z niej jednoznacznie wynika, iż przed zatwierdzeniem podziału nieruchomości składającej się z działki nr [...] położonej w K. D. należy w drodze rozgraniczenia ustalić zewnętrzne granice tej działki, a to wobec kwestionowania tych granic. Wprowadzenie do ewidencji gruntów i budynków operatu podziałowego nie wygasiło sporu co do przebiegu granic zewnętrznych działki nr [...] z działkami nr [...] i nr [...].
Od powyższej decyzji wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyli K. C. i K. C..
Decyzją z dnia 12 lutego 2026 r. znak: SKO.GN/4160/11/2026, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 156 § 2 oraz art. 158 § 2 w zw. z art. art. 155 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie uchyliło decyzje własną z dnia 2 stycznia 2026 r. i stwierdziło, że decyzja Burmistrza W. z dnia 16 czerwca 2025 r. wydana została z naruszeniem prawa.
Kolegium podzieliło stanowisko sformułowane w decyzji własnej z dnia 2 stycznia 2026 r., zgodnie z którym Burmistrz W. błędnie wskazał jako podstawę prawną zmiany swojej własnej decyzji art. 155 k.p.a. Decyzją z dnia 8 lutego 2024 r. Burmistrz W. odmówił zatwierdzenia podziału nieruchomości, zatem strona postępowania K. C. nie nabył żadnego uprawnienia, ani też nie nałożony został na niego żaden obowiązek. Decyzja ta nie spowodowała żadnych zmian w jego sytuacji prawnej. Skoro strona nie nabyła z decyzji prawa, to podstawą prawną zmiany lub uchylenia tej decyzji nie mógł stanowić art. 155 k.p.a.
Organ powtórzył, że ewentualną podstawę prawną zmiany lub uchylenia decyzji odmawiającej zatwierdzenia podziału przedmiotowej nieruchomości mógłby stanowić art. 154 k.p.a. Decyzja Burmistrza W. z dnia 8 lutego 2024 r. nie była jednak decyzją ostateczną. Przymiot ostateczności posiada bowiem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 7 sierpnia 2024 r. utrzymująca w mocy ww. decyzje Burmistrza. W następstwie decyzji z dnia 16 czerwca 2025 r. w obrocie prawnym funkcjonują dwie sprzeczne decyzje: decyzja Kolegium z dnia 7 sierpnia 2024 r. odmawiająca zatwierdzenia podziału działki nr [...] oraz decyzja z dnia 16 czerwca 2025 r. zatwierdzająca ten podział. Decyzją z dnia 16 czerwca 2024 r. Burmistrz W. naruszył więc w sposób rażący art. 154 k.p.a.
Kolegium wskazało, jednak że w sprawie zaistniała przesłanka negatywna, o której mowa w art. 156 § 2 k.p.a. (tzw. nieodwracalne skutki prawne) stanowiąca przeszkodę do wyeliminowania wadliwej decyzji z obrotu prawnego. W związku z dokonanym podziałem nieruchomości stanowiącym następstwo decyzji Burmistrza W. z dnia 16 czerwca 2025 r. aktem notarialnym z dnia 18 czerwca 2025 r. Rep. A nr [...] dotychczasowy właściciel nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] K. C. przeniósł prawo własności nieruchomości obejmującej nowo wydzieloną działkę nr [...] o pow. 0,611 ha wraz z usytuowanym na niej budynkiem mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w K. D. na rzecz swojej siostry K. C.. Okoliczność ta ujawniona jest w treści Księgi wieczystej nr [...]
Co prawda ustawodawca nie określił kryteriów pozwalających na zdefiniowanie przesłanki nieodwracalnych skutków prawnych, to zgodnie z orzecznictwem sądowym o zaistnieniu nieodwracalnych skutków prawnych w rozumieniu ww. przepisów można mówić, w sytuacji gdy nastąpiło zbycie nieruchomości na rzecz osoby trzeciej chronionej rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych (tak m.in.: uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 28 maja 1992 r., III AZP 4/92, publ. OSNC 1992/12/211; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 kwietnia 1998 r., IV SA 1050/96, publ. Lex 45938; z dnia 26 lutego 1999 r., IV SA 1114/97, publ. Lex 45849; wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2014 r., I OSK2336/12).
Jak podał organ, w doktrynie trafnie wskazuje się, że decyzja o podziale nieruchomości, w której konsekwencji doszło do zbycia powstałych w wyniku tego podziału działek gruntu, przy założeniu, że nowy stan prawny został ujawniony w księdze wieczystej, jest decyzją wywołującą bezpośrednie skutki w sferze prawa cywilnego. Decyzja o podziale nieruchomości dotknięta wadą nieważności, o ile w jej rezultacie nie doszło do wpisania nowego stanu prawnego do księgi wieczystej, ani do dalszego obrotu nieruchomościami powstałymi w wyniku tego podziału, polega stwierdzeniu nieważności. Jednak ujawnienie nowego stanu prawnego w księgach wieczystych, a zwłaszcza sytuacja, gdy następnie doszło do obrotu powstałymi w wyniku tego podziału nieruchomościami, a nowy stan prawny został do tych ksiąg już wpisany, powoduje że wywołane przez taką decyzję skutki prawne uznać trzeba za nieodwracalne w rozumieniu art. 156 § 2 in fine kpa.
Zdaniem Kolegium, w przypadku więc zmiany stosunków własnościowych dotyczących podzielonych działek, co miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, skutek prawny decyzji podziałowej należy uznać za nieodwracalny w rozumieniu art. 156 § 2 k.p.a. W konsekwencji pomimo wadliwości decyzji Burmistrza W. z dnia 16 czerwca 2025 r. brak jest podstaw do stwierdzenia jej nieważności z uwagi na zaistnienie przesłanki negatywnej, o której mowa w art. 156 § 2 k.p.a. Zatem w trybie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 3 i art. 158 § 2 k.p.a. należało uchylić decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 2 stycznia 2026 r. oraz orzec co do istoty, stwierdzając że decyzja Burmistrza W. z dnia 16 czerwca 2025 r. wydana została z naruszeniem prawa. Decyzja ta, choć wadliwa – pozostaje w obrocie prawnym.
Na powyższą decyzję M. G., S. G., A. P., M. M., P. P., J. P., P. G. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie art. 156 §2 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie na skutek wadliwego stwierdzenia, że nieodpłatne zbycie nieruchomości w drodze umowy darowizny wywołuje nieodwracalne skutki prawne w rozumieniu tego przepisu. Na tej podstawie wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Uzasadniając interes prawny do wniesienia skargi skarżący podali, że są współwłaścicieli nieruchomości stanowiącej dz. nr [...], sąsiadującej z dz. nr [...]. Na skutek decyzji Burmistrza W. z dnia 16 czerwca 2025 r. doszło do nieuprawnionej zmiany granic zewnętrznych dz. nr [...] w stosunku do dz. nr [...]. W rezultacie doszło do pomniejszenia powierzchni działki drogowej nr [...] na rzecz nowowydzielonych działek z dz. nr [...] oraz pozbawiania nieruchomości skarżących i innych mieszkańców osiedla dostępu do drogi publicznej.
Decyzja z dnia 16 czerwca 2025 zatwierdzająca podział dz. nr [...] na dz. nr [...] i [...] została wydana w oparciu o operat nr [...], który w 2023 r. został usunięty przez Starostę W. z mapy ewidencyjnej. Powyższe było następstwem czynności kontrolnych podjętych przez Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego.
Jakkolwiek właściciele nieruchomości graniczących z nieruchomością stanowiącą przedmiot podziału nie posiadają legitymacji do wzięcia udziału w postępowaniu podziałowym, tak jednak w przypadku, gdy podział naruszałby nie tylko granice wewnętrzne, ale także granice zewnętrzne nieruchomości (tym samym oddziałując na nieruchomość sąsiednią) za uzasadniony należy uznać interes prawny właścicieli nieruchomości graniczącej z nieruchomością będącą przedmiotem podziału (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 5 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Bk 59/20).
W ocenie skarżących za całkowicie błędne uznać należy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzenie dotyczące rzekomego wywołania nieodwracalnych skutków prawnych poprzez przeniesienie prawa własności działki nr [...] dokonanego przez K. C. na rzecz jego siostry K. C.. Przeniesienia własności dokonano bowiem poprzez zwarcie umowy darowizny z dnia 18 czerwca 2025 r. Rep. A nr [...]. Co prawda doszło do zbycia nieruchomości na rzecz osoby trzeciej, nie można podzielić twierdzeń organu, że przedmiotowe zbycie jest chronione rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych. Przeniesienie własności poprzez zawarcie umowy darowizny stanowi stosunek cywilnoprawny o charakterze nieodpłatnym. Jego istotą jest bowiem przekazanie, darowanie rzeczy innej osobie bez jednoczesnego uzyskania korzyści majątkowej, co odróżnia go chociażby od umowy sprzedaży. Nieodpłatne nabycie prawa nie może zostać zakwalifikowane jako czynność wywołująca nieodwracalne skutki prawne. Pogląd ten stanowi dominujący w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Zdaniem skarżących w okolicznościach sprawy nie znajduje zastosowania ochrona nabywcy wynikająca z rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych. Istotne jest również to, że nabywca działki nr [...], powstałej z podziału działki nr [...] mając świadomość co do istniejącego sporu odnośnie przebiegu granicy między nabytą działką, a działką [...], nie mógł pozostawać w dobrej wierze. Nie jest więc tak, że decyzja z dnia 16 czerwca 2025 r., wydana z rażącym naruszeniem prawa nie mogła zostać wyeliminowane z obrotu prawnego z uwagi na ochronę obywatela działającego w dobrej wierze. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie dokonało więc błędnej interpretacji art. 156 § 2 k.p.a. w odniesieniu do nieprawidłowej oceny nieodwracalności skutków prawnych nieodpłatnego zbycia nieruchomości w drodze darowizny.
W ślad za ustaleniami organu skarżący wskazali, iż w następstwie wydania przez Burmistrza W. decyzji z dnia 16 czerwca 2025 r. w obrocie prawnym funkcjonują dwie decyzje: decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 7 sierpnia 2024 r. oraz decyzja Burmistrza W. w z dnia 16 czerwca 2025 r.
Skarżący podnieśli nadto, że wyrokiem z dnia 8 stycznia 2025 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Sygn. akt II SA/Kr 1386/24 zobowiązał właściciela działki nr [...] do wykonania rozgraniczenia zewnętrznych granic działki nr [...] z działką drogową nr [...] przed wydaniem decyzji zatwierdzającej podział działki nr [...]. Burmistrz W. i strony aktu notarialnego działały wbrew stanowisku Sądu, co potwierdza działanie w złej wierze właściciela działki nr [...] i nowego właściciela działki nr [...].
Wskazując na złą wiarę właściciela dz. [...] i [...] skarżący podali, że ojciec K. C. i K. C. - L. C. przegrodził część działki drogowej nr [...]. W rezultacie współwłaściciele drogi nr [...], obecnie Skarżący, złożyli pozew windykacyjny przeciw właścicielowi działki nr [...] K. C. do Sądu Rejonowego w W. - sygn. akt C [...], domagając się wydania przegrodzonej części działki drogowej. Zbycie nieruchomości przez K. C. na siostrę - K. C. nastąpiło w trakcie postępowania windykacyjnego. Na skutek decyzji Burmistrza W. z dnia 16 czerwca 2025 nastąpiło zatwierdzenie zmiany granicy ewidencyjnej między działką nr [...] (działami nr [...] i [...]), a działką drogową nr [...] w ten sposób, że nie tylko przegrodzona część działki drogowej nr [...] została wcielona do działek nr [...] i [...], ale także część działki drogowej nr [...] biegnąca poza nielegalnie wybudowanym w 2011 r. ogrodzeniem przyłączono do nowo wydzielonych działek [...], pozbawiając nieruchomości Skarżących i pozostałych mieszkańców osiedla dostępu do drogi publicznej, zagwarantowanego w księgach wieczystych.
Taka zmiana ewidencji granic ma na celu oddalenie pozwu windykacyjnego i nieuprawnioną legalizację ogrodzenia działek K. C. i K. C., kosztem nieruchomości drogowej nr [...] i innych nieruchomości Skarżących, które ta droga prawnie i faktycznie obsługiwała. Tym samym zachodzi uzasadnione twierdzenie, że decyzja z dnia 16 czerwca 2025 r. i sporządzony akt notarialny z dnia 18 czerwca 2025 r. mają na celu obejście przepisów prawa i zwalczenie postępowania windykacyjnego "metodą faktów dokonanych". W odniesieniu do pierwotnej działki nr [...] toczy się także postępowanie sądowe przed Sądem Rejonowym w W. pod sygn. akt [...], w którym a M. M., współwłaściciel działki nr [...], sąsiadującej z działką nr [...] domaga się ustalenia nieważności aktu ugody zawartego w 1991 r. bez jej udziału jako właściciela działki nr [...], a regulującego bieg granicy między działką nr [...] i działką nr [...].
Należy spodziewać się, że także w tym postępowaniu sądowym zostanie wykorzystany argument sporządzenia aktu notarialnego z dnia 18 czerwca 2025 r. Strony aktu notarialnego z dnia 18 czerwca 2025 r. i decyzji Burmistrza W. z dnia 16 czerwca 2025 r. przez wywołanie określonych faktów na gruncie prawa administracyjnego dążą w istocie do zwalczenia sporów cywilnoprawnych i podnoszonych przeciwko nim roszczeń, niejako poza toczącymi się postępowaniami cywilnymi przed Sądem Rejonowym w W.. Co więcej, sporządzenie aktu notarialnego nastąpiło dnia 18 czerwca 2025 r., dwa dni po wydaniu decyzji Burmistrza W. z dnia 16 czerwca 2025 r., czyli przed uprawomocnieniem decyzji. W ten sposób strony aktu notarialnego chciały zabezpieczyć się przed zaskarżeniem decyzji Burmistrza W. przez współwłaścicieli drogi nr [...] i działki nr [...] do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie.
Podniesiono nadto, że Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. w postanowieniu z dnia 2 października 2025 r. znak sprawy IG-II.7221.84.2025.KB zakwestionował ponowne wprowadzenie na mapę ewidencyjną już raz usuniętego przez Starostę W. w 2023 r. z tej mapy operatu [...] i zatwierdzenia na jego podstawie podziału działki nr [...].
W piśmie 11 maja 2026 r. skarżący wnieśli o zawieszenie postępowania sądowego do czasu zakończenia postępowania prowadzonego przez Burmistrza W. do sygn. [...] w przedmiocie rozgraniczenia działki nr [...] m.in. z działką nr [...] oraz działką nr [...].
W piśmie z dnia 24 czerwca 2026 r. skarżący podtrzymali swoje stanowisko w sprawie, opisując szczegółowo spór graniczny dotyczący dz. [...] oraz dz. nr [...] i [...].
W piśmie z dnia 20 lipca 2026 r. skarżący podtrzymali wniosek o zawieszenie postępowania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o odrzucenie skargi, a w razie nieuwzględnienia żądania – o oddalenie skargi.
Na opisaną powyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 12 lutego 2026 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł również Burmistrz W.. Skarga zarejestrowana została do sygn. akt II SA/Kr 486/26.
W skardze organ zarzucił decyzji naruszenie:
- - art. 54 §3 P.p.s.a. - poprzez wydanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzji uchylającej własną decyzję, od której wniesiono uprzednio skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, i uchylenie własnej decyzji z dnia 2.01.2026 poza trybem, wynikającym z w/w przepisu art. 54 §3 p.p.s.a, w sytuacji, od której od tej decyzji została już uprzednio wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (nadanie listu poleconego ze skargą nastąpiło w dniu 2.02.2026), a zatem jedyny tryb działania przez Organ w ramach samokontroli mógł nastąpić w trybie art. 54 §3 P.p.s.a., a niedopuszczalnym było, aby organ zrobił to po wniesieniu skargi do Sądu w trybie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy; równocześnie datę nadania listu poleconego należy uznać za termin wniesienia skargi, gdyż zarówno zgodnie z art. 57§5 p.
- 2) KPA jak i art. 83§ 3 P.p.s.a. nadanie skargi listem poleconym u operatora Poczta Polska jest równoznaczne z jej wniesieniem w tym terminie do Sądu za pośrednictwem Organu.
- - art. 154 w zw. z art. 155 oraz art. 16§1 Kodeksu Postępowania Administracyjnego w zw. z art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez błędną interpretację, polegającą na uznaniu, że Burmistrz W. nie mógł dokonać zmiany własnej decyzji z dnia 8 lutego 2024 znak GG.6831.71.2023, odmawiającej zatwierdzenia podziału nieruchomości w sytuacji, gdy w toku postępowania odwoławczego decyzję utrzymującą tę decyzję w mocy wydało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, gdzie taki sposób interpretacji, jak zaprezentował organ II instancji, pozbawiałby stronę decyzji dwuinstancyjności postępowania przy zmianie decyzji;
- - art. 156 §2 oraz art. 158§2 w zw. z art. 156§1 p.2) i art. 155 Kodeksu Postępowania Administracyjnego - poprzez błędną ich interpretację i przez to uznanie, że decyzja Burmistrza W. z dnia 16.06.2025 znak GG,6831.71.2023 została wydana z rażącym naruszeniem prawa, uzasadniającym jej uznanie za wydaną z naruszeniem prawa (wobec uznania, że decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne).
W odpowiedzi na tę skargę Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie wniosło o jej odrzucenie, a z ostrożności procesowej – o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu.
Na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw, podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
W tak zakreślonych ramach Sąd uznał, że skarga Burmistrza W. podlega odrzuceniu, natomiast skarga M. G., S. G., A. P., M. M., P. P., J. P., P. G. podlegała uwzględnieniu.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że przedmiotem skarg jest decyzja wydana w nadzwyczajnym postępowaniu administracyjnym - w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Przedmiotem tego postępowania jest kwestia, czy dana decyzja dotknięta jedną z istotnych wad, enumeratywnie wyliczonych w art. 156 § 1 k.p.a., a także - ilekroć ta pierwsza zostanie rozstrzygnięta pozytywnie - kwestia występowania przesłanek negatywnych, o których mowa w art. 156 § 2 k.p.a. (T. Kiełkowski, (w:) "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", red. H. Knysiak-Sudyka, Warszawa 2023, s. 1084). Dodać można również, że zgodnie z art. 158 § 3 k.p.a., jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowa w art. 156 § 2, upłynęło trzydzieści lat, nie wszczyna się postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
W kontrolowanej sprawie przedmiotem postępowania nadzorczego i zarazem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie jest decyzja wydana przez Burmistrza W..
Oceniając dopuszczalność wniesienia skargi przez Burmistrza W. należy wyjść od art. 50 § 1 i 2 p.p.s.a., zgodnie z którymi uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi.
Z powyższych przepisów wynika, że nie jest możliwe wniesienie skargi na decyzję przez organ, który orzekał w sprawie jako organ pierwszej bądź drugiej instancji, czy też – jak w niniejszej sprawie – organ, którego decyzja jest przedmiotem oceny w nadzwyczajnym postępowaniu administracyjnym.
W orzecznictwie podkreśla się, iż niedopuszczalne jest, aby ten sam podmiot działał jako organ administracji publicznej, a następnie składał skargę na akt organu odwoławczego o odmiennej treści. Nie do przyjęcia jest stanowisko, aby ten sam podmiot zajmował pozycję raz organu, innym razem strony postępowania, w zależności od etapu załatwienia sprawy z zakresu administracji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 1 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 386/05; wyrok NSA z dnia 3 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 931/07; postanowienie NSA z dnia 24 stycznia 1997 r., sygn. akt IV SA 802/95, uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 19 maja 2003 r., sygn. akt OPS 1/03). Dopuszczenie do złożenia skargi przez organ pierwszej instancji lub uznanie go za uczestnika postępowania (także jako organ reprezentujący jednostkę samorządu terytorialnego) doprowadziłoby do sytuacji, w której stronami postępowania sądowego byłyby w istocie dwa organy administracji publicznej orzekające w sprawie (por. postanowienie WSA w Poznaniu z 11 marca 2020, sygn. IV SA/Po 1034/19, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 22 października 1984 r., sygn. III AZP 5/84; OSNC 1985, z. 7, poz. 86 z aprobującą glosą J. Borkowskiego, OSP 1986, z. 2, poz. 26; wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 29 października 2009 r. sygn. K 32/08, OTK-A z 2009 r., nr 9, poz. 139).
Dostrzec należy też, że w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2003 roku, OPS 1/03 (ONSA 2003/4/115) przyjęto, że powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej, w formie decyzji administracyjnej, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, jak i sądowoadministracyjnego.
Odnosząc powyższe do realiów przedmiotowej sprawy należy wskazać, że Burmistrz W., który wydał decyzję będącą następnie przedmiotem oceny w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności, nie jest podmiotem, który mógłby wnieść skargę do sądu administracyjnego na decyzję wydaną przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w trybie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności.
Z tego względu skarga Burmistrza W. była niedopuszczalna i musiała zostać odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., o czym Sąd orzekł w punkcie I sentencji wyroku.
Przechodząc do skargi wniesionej przez M. G., S. G., A. P., M. M., P. P., J. P., P. G. również od razu dostrzec trzeba znaczenie art. 50 § 1 p.p.s.a., który – jak już wskazano – określa legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Określone tam sformułowanie: "uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny" stanowi konstrukcję prawną określającą podstawową i najważniejszą kategorię podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi na akt, czynność lub bezczynność albo przewlekłe działanie organów administracji publicznej, w nawiązaniu do pojęcia interesu prawnego. To pojęcie nawiązuje do pojęcia interesu prawnego w art. 28 k.p.a., który jako stronę postępowania administracyjnego określa "każdego, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek." Charakteryzując interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a., podkreśla się powszechnie, że interes prawny oznacza istnienie więzi o charakterze materialnoprawnym między określoną normą prawną a danym podmiotem.
Powiązanie to powinno być przy tym osobiste i rzeczywiste, a nie tylko hipotetyczne lub potencjalne. Interes ten występuje wówczas, gdy istnieje związek o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegający na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu na gruncie administracyjnym. Podkreśla się przy tym, że generalnie interes prawny wynikać powinien z przepisu prawa materialnego, w tym także z normy prawa cywilnego.
Legitymacja określona w art.50 § 1 p.p.s.a., jak wskazano, nawiązuje do interesu prawnego, o którym mowa w art. 28 k.p.a., trzeba jednak dostrzegać, że art. 50 § 1 p.p.s.a. "odrywa tę legitymację od pojęcia strony w ogólnym postępowaniu administracyjnym. Prawo do wniesienia skargi jest odrębnym publicznym prawem podmiotowym i stanowi element prawa do sądu oraz prawa do sprawiedliwego procesu" (J. Zimmermann, "Prawo administracyjne", Warszawa 2018, s. 490). Można w tym kontekście stwierdzić, że interes prawny we wniesieniu skargi ma szersze znaczenie niż interes prawny w postępowaniu administracyjnym.
Odnosząc powyższe do skarżących osób fizycznych, trzeba podkreślić, że są oni współwłaścicielami działki nr [...], która nie była przedmiotem podziału, ale sąsiaduje z dzieloną działką nr [...] i stanowi dojazd do działek skarżących. Skarżący nie byli stronami ani postępowania w sprawie zatwierdzenia podziału działki nr [...] toczącego się przed Burmistrzem W., ani prowadzonego przez ten organ postępowania w sprawie zmiany decyzji odmawiającej zatwierdzenia projektu podziału, ani też postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, w wyniku którego zapadła zaskarżona decyzja. Jednak, w ocenie Sądu, istnieją w przedmiotowej sprawie istotne argumenty przemawiające za legitymacją skarżących w zaskarżeniu spornej decyzji o stwierdzeniu wydania decyzji z naruszeniem prawa (wydanej w postępowaniu nieważnościowym) oraz za uznaniem skarżących za strony postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Jak wynika z przedstawionego stanu sprawy, przedmiotem rozstrzygnięcia Kolegium w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności była decyzja Burmistrza W., który na podstawie art. 155 k.p.a. zmienił własną decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu podziału działki nr [...] w K. D., przy czym sporna decyzja o odmowie podziału nie była ostateczna, jako że postępowanie w sprawie podziału zakończyła decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie utrzymująca w mocy tę decyzję. Oceniając interes prawny skarżących trzeba mieć przede wszystkim na względzie sprawę podstawową, czyli sprawę podziału nieruchomości.
Należy zwrócić w tym miejscu uwagę na to, że decyzja o odmowie podziału nieruchomości, wydana została na podstawie art. 95 pkt 7 u.g.n., zgodnie z którym niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podział nieruchomości może nastąpić w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. W wyroku WSA w Krakowie z 8 stycznia 2025 r., II SA/Kr 1386/24, oddalającym skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 7 sierpnia 2024 r. (którą utrzymano w mocy decyzję odmowną Burmistrza W. z 8 lutego 2024 r.) stwierdzono następująco: "Należąca do skarżącego działka nr [...] graniczy od wschodu z działką drogową nr [...], zapewniającą jako droga wewnętrzna dostęp do drogi publicznej dla szeregu dalej na północ położonych nieruchomości (są oni współwłaścicielami tej działki).
Przebieg granicy pomiędzy tymi działkami jest sporny i stanowi źródło sporów prawnych między sąsiadami co najmniej od 1991 r. Co znamienne, zmiana szerokości ww. działki nr [...] może wpływać na techniczną i prawną możliwość korzystania z niej jako szlaku komunikacyjnego. Należy podkreślić, że organy rozpatrując wniosek o zatwierdzenie podziału nieruchomości nie tylko nie są zobligowane, ale nie mogą zajmować się kwestią granic zewnętrznych nieruchomości podlegającej podziałowi, ponieważ spór graniczny nie może być rozstrzygnięty podjętą w takim postępowaniu decyzją. Procesowym odzwierciedleniem tego faktu jest okoliczność, że sąsiedzi nie byli stronami postępowania administracyjnego, nie są też uczestnikami niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego." Zatem w realiach tej sprawy przebieg zewnętrznych granic wnioskowanej do podziału działki nr [...] był przedmiotem nierozstrzygniętego sporu o charakterze w istocie cywilnoprawnym.
Niespójność sporządzanej w przeszłości dokumentacji geodezyjnej spowodowała, że organy wydały decyzję o odmowie podziału wnioskowanej nieruchomości, co zaaprobował w prawomocnym wyroku WSA w Krakowie.
Zgodnie z art. 97 ust. 1 u.g.n. podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Ustawa nie wypowiada się co do statusu innych podmiotów niż wnioskodawca. Trzeba zatem stosować ogólną normę wynikającą z art. 28 k.p.a.
W orzecznictwie przyjmuje się, że co do zasady stronami postępowania podziałowego są właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości sąsiednich. Co do zasady bowiem ewidencyjny podział nieruchomości nie oddziałuje na wykonywanie prawa własności lub prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości sąsiedniej, nawet wtedy, gdy właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości sąsiedniej przysługuje do nieruchomości dzielonej prawo służebności. Ewidencyjny podział nieruchomości nie powoduje zmian w zakresie i treści wykonywania prawa służebności, także co do obszaru nieruchomości, do którego wytyczona została służebność drogowa. Jak podkreślił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z 22 maja 2025 r., II SA/Ol 136/25 "Podział ewidencyjny (geodezyjny) nieruchomości polega bowiem jedynie na innym niż dotychczas ukształtowaniu ewidencyjnym działek gruntu wchodzących w skład nieruchomości, a w szczególności na ukształtowaniu w nowy sposób wewnętrznych linii granicznych działki lub działek gruntu wchodzących w skład nieruchomości oraz ich numeracji.
W wyniku zatwierdzenia podziału ewidencyjnego, poza skutkami prawnorzeczowymi wynikającymi dla części wydzielonej nieruchomości z mocy art. 98 u.g.n. pod drogi publiczne, powstaje jedynie nowa informacja ewidencyjna o dzielonej nieruchomości podlegająca ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków, dlatego taki podział w żaden sposób nie kształtuje sfery wykonywania praw przysługujących do nieruchomości sąsiednich. Reguła ta nie znajduje jednak zastosowania w sytuacji, gdy organ dokonujący podziału nieruchomości ingeruje swoimi działaniami w wykonywanie prawa własności przez właścicieli nieruchomości sąsiednich (J. Jaworski, A. Prusaczyk, A. Tułodziecki, M. Wolanin, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz. Wyd. 8, Warszawa 2023, art. 97, wraz z powołanym tam orzecznictwem)."
W kwestii kręgu stron postępowania podziałowego i zarazem w kontekście postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej wypowiedział się następująco Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 19 kwietnia 2021 r., I OSK 2805/20: "W przypadku postępowania o podział nieruchomości interes prawny co do zasady ma każdy podmiot, który wykaże prawa rzeczowe do tego gruntu, tj. właściciel, współwłaściciel czy użytkownik wieczysty (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 października 2020 r., sygn. akt I OSK 1061/20, z 20 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 3108/18, czy z 28 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 2325/17), gdyż tylko te podmioty mogą dysponować nieruchomością w ramach przysługującego im prawa i żądać podziału nieruchomości. Niemniej jednak kręgu podmiotów mogących być stronami postępowania podziałowego nie można utożsamiać z kręgiem podmiotów uprawnionych do wszczęcia takiego postępowania na podstawie art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (...).
Właściciele (współwłaściciele) nieruchomości sąsiednich nie mają wynikającej z przepisów prawa materialnego podstawy do żądania wszczęcia takiego postępowania, ale w przypadku gdy w wyniku podziału nieruchomości sąsiedniej i utworzenia nowych działek może dojść do pozbawienia ich dostępu do drogi publicznej, bądź też gdy podział ten w jakikolwiek sposób oddziałuje na ich prawo własności, odmówienie im statusu strony prowadzić może do pozbawienia możliwości ochrony praw właścicielskich podlegających ochronie konstytucyjnej. Należy zauważyć, że przepisy art. 93 ust. 3 i art. 99 ugn wprowadzają ograniczenia co do możliwości podziału nieruchomości z uwagi na konieczność zapewnienia dostępu do drogi publicznej. Przepisów tych nie można przy tym odczytywać jako przepisów chroniących wyłącznie prawa właścicieli działek powstających w wyniku podziału nieruchomości pierwotnej. Wykładnia taka prowadziłaby bowiem do pominięcia interesów prawnych właścicieli (współwłaścicieli) nieruchomości sąsiadujących pozbawionych dostępu do drogi publicznej na skutek technicznej niedopuszczalności wykonania prawidłowych zjazdów na drogę publiczną i jako taka prowadziłaby do naruszenia zasady równości i ochrony własności wyrażonych odpowiednio w art. 32 ust. 1 i 2 oraz art. 64 ust. 2 Konstytucji RP.
Skoro bowiem ustawodawca z uwagi na konieczność zapewnienia dostępu do drogi publicznej ogranicza możliwość podziału nieruchomości, to z tych samych przyczyn za niedopuszczalne należy uznać takie dokonanie podziału nieruchomości, które prowadzi do wyeliminowania dostępu do drogi publicznej sąsiednich nieruchomości (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 października 2009 r., sygn. akt I OSK 91/09)."
Zdaniem Sądu obecnie orzekającego stanowisko powyższe należy zaaprobować w pełni i przyjąć je w realiach rozpatrywanej sprawy, co prowadzi do wniosku, że skarżący współwłaściciele działki nr [...] są legitymowani do zaskarżenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 12 lutego 2026 r., a przedmiotowa sprawa stwierdzenia nieważności dotyczy ich interesu prawnego. Tym samym przysługiwał im również przymiot strony w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości w opisanych realiach. Stanowisko takie uzasadnia co najmniej potencjalna możliwość utrwalenia wadliwego niekorzystnego dla skarżących przebiegu granicy działki dzielonej z działką skarżących nr [...], a nadto ukształtowania, w wyniku zatwierdzenia podziału działki nr [...], granicy z działką nr [...], bądź utrwalenia takiego ukształtowania granicy działki dzielonej z działką nr [...], które zagraża dostępowi nieruchomości skarżących do drogi publicznej.
W tej sytuacji należało stwierdzić, że pomijając współwłaścicieli działki nr [...] jako strony postępowania nieważnościowego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie dopuściło się naruszenia prawa, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu). Taka wadliwość (naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania) uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b k.p.a. Z tej przyczyny Sąd orzekł jak w punkcie II sentencji wyroku.
Sąd stwierdził przy tym, że ze względu na treść art. 135 p.p.s.a. wystarczające jest uchylenie jedynie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 12 lutego 2026 r. Za takim rozstrzygnięciem przemawia wniosek zawarty w skardze oraz specyfika postępowania nieważnościowego, którego istotą jest ocena decyzji administracyjnej ze względu na kryteria określone w art. 156 § 1 k.p.a.
Sąd nie uwzględnił przy tym wniosku skarżących o zawieszenie postępowania ze względu na toczące się postępowanie rozgraniczeniowe, wobec tego, że nie stanowi ono w przedmiotowej sprawie kwestii prejudycjalnej, o której mowa w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Ze względu na przyczynę uchylenia zaskarżonej decyzji jako przedwczesną należałoby uznać wypowiedź Sądu co do stwierdzonych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wad decyzji oraz co do tego, czy sporna decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości wywołała nieodwracalne skutki prawne, jak stanowi art. 156 § 2 k.p.a. Kolegium ponownie rozpozna sprawę, oceni jej okoliczności, odnosząc się do stanowiska i argumentów skarżących.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w punkcie III sentencji wyroku, zasądzając na rzecz skarżących solidarnie kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania odpowiadających uiszczonemu wpisowi, a na rzecz skarżących reprezentowanych przez pełnomocnika – kwotę 480 złotych solidarnie tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
W punkcie IV sentencji wyroku Sąd orzekł o zwrocie wpisu uiszczonego przez skarżącego Burmistrza W.. Zgodnie z art. 232 § 1 P.p.s.a. sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.