Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 5 marca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę kasacyjną A. K., działającej przez pełnomocnika adw. P. W., od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 grudnia 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 1505/14, którym Sąd oddalił skargę A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 6 sierpnia 2014 r. znak [...], utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta nr [...] z dnia 30 kwietnia 2014 r. o ustaleniu warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego pn. "Budowa wewnętrznego układu drogowego wraz z zatoką postojową na działkach nr [...], [...], [...] obr. [...], budowa zjazdu z działki nr [...] obr. [...] na działkę nr [...] przy ul. R. w K.".
Podstawą odrzucenia skargi kasacyjnej było wniesienie jej po terminie w art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.).
Pismem z dnia 26 marca 2015 r. A. K., działająca przez pełnomocnika adw. M. W., wystąpiła o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej.
W uzasadnieniu podała, że o odrzuceniu skargi kasacyjnej przez Sąd dowiedziała się w dniu 20 marca 2015 r., zaś w sprawie nie można mówić o jakiejkolwiek jej winie w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Zdaniem skarżącej, działała ona w zaufaniu do profesjonalnego pełnomocnika, któremu powierzyła prowadzenie swojej sprawy. Nie mogła ona ani przypuszczać, ani stwierdzić, że podczas obsługi prawnej jej sprawy dojdzie do jakichkolwiek zaniedbań.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Stosownie do przepisu art. 86 § 1 zdanie 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej P.p.s.a), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.
Zgodnie z art. 87 § 1 tej ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.).
Z powyższych przepisów wynika, że aby wniosek o przywrócenie terminu można było uwzględnić, konieczne jest spełnienie jednocześnie trzech przesłanek:
- 1) w sprawie zachodzi okoliczność braku winy strony w niedochowaniu terminu,
- 2) wniosek o jego przywrócenie jest wniesiony terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu wraz z 3) dokonaniem czynności, której nie dokonano w terminie.
Mając na uwadze powyższe w kontekście zaistniałego stanu faktycznego, rozpatrując złożony przez skarżącą wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie wymienione przez skarżącą okoliczności nie wyłączają winy strony w uchybieniu terminowi. Podnoszona przez skarżącą przyczyna uchybienia terminu (niesumienne działanie pełnomocnika) nie uzasadnia uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu.
Oceniając wystąpienie przesłanki braku winy w niedochowaniu terminu, Sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Uchybiony termin nie może zostać przywrócony, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (postanowienie NSA z dnia 24 marca 2004 r., sygn. akt FZ 13/04). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/03, postanowienie WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2006 r. sygn. akt I SAB/Wa 78/2005).
Ponadto, przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminu, należy wziąć pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez nią działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 października 1998 r.). Należy podzielić również pogląd, iż nieuwagi lub zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu (postanowienie NSA z 28 maja 2004 r., sygn. akt FZ 93/04).
Wszystkie te uwagi odnoszą się wprost także do osoby pełnomocnika strony skarżącej, jest bowiem utrwalony w orzecznictwie pogląd, że działania pełnomocnika obciążają mocodawcę, który ponosi skutki tych działań i zaniechań (por. postanowienia NSA: z dnia 2 września 2014 r., sygn. akt II OZ 813/14, z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt I GZ 231/11; z dnia 25 stycznia 2012 r., sygn. akt II OZ 2/12, z dnia 7 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FZ 111/07, z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt I OZ 1008/07).
Jeżeli strona – tak jak w niniejszej sprawie – jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, przy ocenie możliwości przywrócenia terminu należy uwzględnić wiedzę i konieczność zachowania szczególnej zawodowej staranności w postępowaniu przez tego pełnomocnika, bowiem to mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika procesowego, tym samym - to na stronie ciąży obowiązek starannego wyboru pełnomocnika. Pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma zaś obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością i zaangażowaniem w sprawę, jak gdyby działał na własną rzecz. Wina w uchybieniu terminu przez pełnomocnika wywołuje negatywne skutki dla reprezentowanego.
W rozpoznawanym w niniejszej sprawie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, nowy pełnomocnik skarżącej A. K. – adw. M. W. nie przedstawiła żadnych dowodów ani twierdzeń, uprawdopodabniających brak winy poprzedniego pełnomocnika – adw. P. W. w niedochowaniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Nie sposób zatem w takich okolicznościach sprawy przyjąć, aby skarżąca uprawdopodobniła brak winy w niedochowaniu terminu do dokonania tej czynności procesowej, jak tego wymaga przepis art. 87 § 2 P.p.s.a.
Zmiana pełnomocnika z jakiejkolwiek przyczyny nie powoduje, że skutki jego działań ustaną. Skoro więc poprzedni pełnomocnik nie wniósł skargi kasacyjnej w terminie, wyznaczony następny pełnomocnik winien był uprawdopodobnić brak winy tego pełnomocnika w uchybieniu terminu. Ustanowienie w toku postępowania pełnomocnika powoduje bowiem, że dokonane w imieniu i na rzecz umocowanego czynności są skuteczne względem samej strony.
Na marginesie wskazać należy, że ocena działań pełnomocnika jest wewnętrzną sprawą stosunku pełnomocnictwa łączącego go ze skarżącym, nie jest zaś okolicznością obiektywną pozwalającą na przywrócenie terminu. Kwestia ta może być jedynie podstawą odpowiedzialności dyscyplinarnej i cywilnej wobec skarżącego, nie powoduje natomiast, że przywrócenie terminu staje się możliwe.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), postanowił jak w sentencji.