Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Spis treści, przepisy i wyszukiwarka

Powołane przepisy 3

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcachz 7 października 2026 r., sygn. akt II SA/Ke 497/26

nieprawomocnyRozstrzygnięcie: za stronąTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Skład
Sędzia WSA Beata Ziomek przewodniczący
Sędzia WSA Agnieszka Banach
Asesor WSA Emilia Czarnecka sprawozdawca
Starszy inspektor sądowy Karolina Chrapkiewicz protokolant
Rozpoznanie
na rozprawie w dniu 7 października 2026 r.
Sprawa
sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Jędrzejowie na uchwałę Rady Miejskiej w Wodzisławiu z dnia 24 lutego 2022 r. nr XXXIX/384/2022 w przedmiocie ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego dla strażaków ratowników ochotniczych straży pożarnych stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości.

Uzasadnienie

W dniu 24 lutego 2022 r. Rada Miejska w Wodzisławiu, na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz.U. z 2021 r. poz. 1372, dalej: "u.s.g.") w związku z art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 2490, dalej: "u.o.s.p.", "ustawa"), podjęła uchwałę nr XXXIX/384/2022 w sprawie ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego dla strażaków ratowników Ochotniczych Straży Pożarnych z terenu Miasta i Gminy Wodzisław uczestniczących w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych, szkoleniach i ćwiczeniach.

W § 1 uchwały postanowiono: "§ 1.1. Ustala się stawkę ekwiwalentu pieniężnego dla strażaka ratownika OSP z terenu Gminy Wodzisław za udział w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych i ćwiczeniach w kwocie 18,00 zł za godzinę. Pojęcie ćwiczeń obejmuje również zawody sportowo-pożarnicze oraz manewry służb ratowniczych.

2. Ustala się stawkę ekwiwalentu pieniężnego dla strażaka ratownika OSP z terenu Gminy Wodzisław za udział w szkoleniu pożarniczym organizowanym przez Państwową Straż Pożarną, Gminę i inne uprawnione podmioty w kwocie 9,00 zł za godzinę."

W § 3 uchwały postanowiono, że traci moc Uchwała nr XIX/141/2020 Rady Gminy Wodzisław z dnia 26 marca 2020 roku w sprawie ustalenia wysokości ekwiwalentu dla członków Ochotniczych Straży Pożarnych Gminy Wodzisław biorących udział w działaniach ratowniczych lub szkoleniach pożarniczych organizowanych przez Państwową Straż Pożarną lub Gminę Wodzisław.

Na mocy § 4 wykonanie uchwały powierzono Burmistrzowi Miasta i Gminy Wodzisław, zaś zgodnie z § 5 uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Świętokrzyskiego.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na powyższą uchwałę wniósł Prokurator Rejonowy w Jędrzejowie.

Zarzucił istotne naruszenie prawa w postaci:

  1. 1. art. 15 ust. 2 u.o.s.p poprzez niewypełnienie zawartej tam delegacji ustawowej w ten sposób, że w § 1.1 i 2 zaskarżanej uchwały określono stawkę za godzinę udziału w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych ćwiczeniach oraz w szkoleniu pożarniczym, nie wskazując wbrew przepisom ustawy od kiedy ta godzina zaczyna być liczona, co stanowi niedopuszczalną modyfikację przepisu kompetencyjnego, a także naruszenie art. 15 ust. 1 u.o.s.p. poprzez posłużenie się w treści zaskarżonego przepisu pojęciem udział, podczas gdy ustawodawca w treści art.15 ust. 1 u.o.s.p. nie posłużył się terminem "udział", lecz terminem "uczestnictwo", co stanowi niedopuszczalną modyfikację przepisu kompetencyjnego;
  2. 2. art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. z § 32 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" poprzez stwierdzenie w § 3 zaskarżonej uchwały, że traci moc poprzednia uchwała w tym zakresie, tj. uchwała Nr XIX/141/2020 Rady Gminy Wodzisław z dnia 26 marca 2020 roku w sprawie ustalenia wysokości ekwiwalentu dla członków ochotniczych straży pożarnych Gminy Wodzisław biorących udział w działaniach ratowniczych lub szkoleniach pożarniczych organizowanych przez Państwową Straż Pożarną lub Gminę Wodzisław, podczas gdy stosownie do wskazanego rozporządzenia uchwała ta utraciła moc z chwilą uchylenia przepisu, na podstawie którego została wydana, tj. art. 28 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej, co nastąpiło z dniem 1 stycznia 2022 r.

Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważność zaskarżonej uchwały w całości.

W uzasadnieniu skargi, ponad zarzuty wyżej opisane wyjaśnił, że Rada Miejska w Wodzisławiu w zapisie § 1.1 i 2 ustaliła jedynie stawkę ekwiwalentu pieniężnego dla strażaka ratownika OSP z terenu Gminy Wodzisław za udział w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych i ćwiczeniach w kwocie 18,00 zł za godzinę oraz za udział w szkoleniu pożarniczym organizowanym przez Państwową Straż Pożarną, Gminę i inne uprawnione podmioty w kwocie 9,00 zł za godzinę, nie wskazując momentu, od którego stawka ta winna być naliczana, podczas gdy zapis normy kompetencyjnej art. 15 ust. 2 u.o.s.p. stanowi, że ekwiwalent powinien być naliczany za każdą rozpoczętą godzinę od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej. Prawidłowa wykładania art. 15 ust. 2 u.o.s.p. powinna prowadzić do wniosku, że wyłączną w tym zakresie kompetencją rady miejskiej jest jedynie ustalenie samej wysokości ekwiwalentu poprzez wskazanie jego stawki godzinowej, bowiem to ustawa o ochotniczych strażach pożarnych określa sposób obliczania należnego ekwiwalentu, wiążąc rozpoczęcie jego naliczania ze zgłoszeniem wyjazdu z jednostki straży pożarnej.

W odpowiedzi na skargę Rada Miejska Wodzisławiu uznała skargę za w części zasadną.

Odnosząc się do pierwszego zarzutu, organ wskazał na wewnętrzną sprzeczność i niespójność argumentacji Prokuratora. Z jednej bowiem strony Prokurator zarzuca brak wskazania momentu, od którego stawka ekwiwalentu winna być naliczana, a z drugiej strony stwierdza, że Rada jest uprawiona jedynie do ustalenia samej wysokości ekwiwalentu. Powyższa skarga opiera się więc na błędnym założeniu, że Rada Miejska uregulowała moment rozpoczęcia naliczania ekwiwalentu, podczas gdy literalna analiza treści zaskarżonej uchwały prowadzi do wniosku przeciwnego. Przedmiotowa uchwała nie zawiera bowiem żadnego postanowienia odnoszącego się do początku ani sposobu naliczania ekwiwalentu. W tym zakresie Prokurator polemizuje z normą, która w rzeczywistości nie została przez Radę ustanowiona. Zarzut został więc w tym przypadku zbudowany nie na treści uchwały, lecz na przypisaniu jej regulacji, której akt prawa miejscowego w ogóle nie zawiera.

Powołane przez Prokuratora orzeczenia sądów administracyjnych odnosiły się do stanów faktycznych, gdzie rady gminy używały odmiennego do niniejszej sytuacji zwrotu: "za każdą rozpoczętą godzinę". Żaden z powołanych przez Prokuratora wyroków nie formułował przy tym natomiast jakiejkolwiek tezy, wedle to której, jeżeli dana rada ograniczy się wyłącznie do określenia stawki godzinowej, uchwała jest nieważna. Warto bowiem wskazać, iż skoro ww. ustawa reguluje moment, od którego stawka winna być naliczana, to nie istnieje konieczność powtarzania ustawy.

Co znamienne, brak powtórzenia normy ustawowej nie oznacza jej naruszenia. Zwrot "za godzinę" określa przy tym wyłącznie jednostkę rozliczeniową, a nie zasady obliczania czasu. Przedmiotowa uchwała nie zawiera natomiast żadnego postanowienia określającego moment rozpoczęcia biegu tej godziny, ani zasad jej obliczania, wobec czego zastosowanie znajduje bezpośrednio art. 15 ust. 2 u.o.s.p. Twierdzenie, że samo użycie zwrotu "za godzinę" oznacza uregulowanie sposobu naliczania musiałoby wiązać się z wykazaniem, że uchwała wprowadziła inną jednostkę czasu niż ww. ustawa. Różnica dotyczy tylko tego, że ww. ustawa opisuje jak liczyć godziny, a uchwała określa ile wynosi w takim przypadku stawka.

W praktyce uchwał samorządowych pojęcie "udział" jest bardzo często używane jako synonim uczestnictwa. Nie powoduje ono automatycznie zawężenia prawa strażaka czy zmiany znaczeniowej. Aby uznać takową redakcję postanowienia za istotne naruszenie prawa, należałoby wykazać, że strażak uczestniczący, ale niebiorący "udziału" utraciłby prawo do ekwiwalentu. Bez wskazania konkretnego skutku normatywnego argumentacja Prokuratora pozostaje przede wszystkim argumentem językowym. Nawet jednak przy przyjęciu, że ustawodawca świadomie posłużył się pojęciem "uczestnictwa", skarga Prokuratora nie wykazuje, aby użycie w uchwale określenia "udział" doprowadziło do zmiany zakresu podmiotowego lub przedmiotowego prawa do ekwiwalentu. Nie wskazano żadnej kategorii strażaków, która na tle zaskarżonej uchwały zostałaby pozbawiona prawa do ekwiwalentu, mimo że prawo takie przysługiwałoby jej na podstawie art. 15 ww. ustawy.

W konsekwencji zarzut opiera się na różnicy terminologicznej, bez wykazania, że różnica ta przełożyła się na odmienną treść normy prawnej. Powołując orzecznictwo NSA organ wskazał, że posługuje się ono pojęciem "udziału" w sposób synonimiczny do pojęcia "uczestnictwa". Okoliczność ta świadczy o tym, że nawet w judykaturze NSA oba pojęcia są wykorzystywane zamiennie na płaszczyźnie opisowej.

Zarzut skargi opisany w punkcie 2. organ uznał za trafny co do zasady. Skoro bowiem poprzednia uchwała została wydana na podstawie art. 28 ustawy o ochronie przeciwpożarowej, zaś przepis ten został uchylony z dniem 1 stycznia 2022 r., to akty wydane na jej podstawie utraciły podstawę prawną. W konsekwencji przepis uchylający w przedmiotowej uchwale był zbędny. Dlatego też nawet gdyby uznać § 3 za niezgodny z prawem, właściwym rozstrzygnięciem byłoby stwierdzenie nieważności jedynie tego przepisu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje

Przedmiotem kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne są między innymi akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). Kryterium kontroli stanowi zgodność z prawem aktu, przy uwzględnieniu stanu prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Stosownie do treści art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

Wyjaśnić należy, że przesłanką stwierdzenia nieważności uchwały organu samorządu gminnego jest jej istotna sprzeczność z prawem, co wynika z treści art. 91 ust. 4 u.s.g., zgodnie z którym w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. Przepis ten dotyczy wprawdzie orzeczeń podejmowanych przez organy nadzoru, jednak należy go odnieść także do sądowej kontroli aktów podejmowanych przez organy jednostek samorządu terytorialnego.

W orzecznictwie i doktrynie podkreśla się, że opierając się na konstrukcji wad powodujących nieważność oraz wzruszalność decyzji administracyjnych, można wskazać rodzaje naruszeń przepisów, które trzeba zaliczyć do istotnych, skutkujących nieważnością uchwały organu gminy. Do nich należy naruszenie: przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię - oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (por. np. wyrok WSA w Warszawie z 1 czerwca 2021 r., VIII SA/Wa 281/21 i przywołane tam orzecznictwo oraz stanowisko wyrażone w doktrynie, to i kolejno przywołane w dalszej części uzasadnienia orzeczenia dostępne są na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przypomnieć należy, że ustawodawca uwzględniając konstytucyjną zasadę praworządności, zobowiązując wszystkie podmioty władzy publicznej do działania na podstawie prawa i w celu jego wykonania, wprowadził w przepisach ustaw kształtujących ustrój jednostek samorządu terytorialnego generalną klauzulę kompetencyjną, zobowiązującą te jednostki do stanowienia aktów prawa miejscowego oraz innych aktów na podstawie upoważnień ustawowych. Przepisy te stanowią uszczegółowienie konstytucyjnej zasady praworządności wyrażonej w art. 7 Konstytucji RP. Podstawa prawna do działań w zakresie stanowienia aktów prawa miejscowego jest dwojakiego rodzaju. Jest nią upoważnienie bezpośrednio wynikające z przepisów ustaw ustrojowych (gminnej, powiatowej, wojewódzkiej) albo upoważnienie zawarte w innych regulacjach ustawowych.

Zasada praworządności bądź legalizmu ustanowiona w art. 7 Konstytucji RP głosi, że wszystkie organy władzy publicznej działają na podstawie prawa i w jego granicach. Prawo powinno zatem nie tylko stanowić kompetencję do działania, ale również być źródłem nakazów i zakazów wyznaczających ramy prawne owego działania. Celem zasady legalizmu jest przeciwdziałanie dowolności i arbitralności działania organów państwa oraz poddanie tego działania kontroli w oparciu o kryterium zgodności z obowiązującym prawem.

Zasada legalizmu ma wyłącznie charakter formalny. Wymagania materialne dotyczące treści prawa leżącego u jej podstaw wynikają z zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP). Zasada legalizmu jest elementarną zasadą każdego systemu prawnego, który musi zakładać jej obowiązywanie, ponieważ "dopuszczenie łamania prawa przez organy władzy publicznej podważa samą ideę prawa jako systemu wiążących norm postępowania" (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 16.03.2011 r., K 35/08, OTK-A 2011, nr 2, poz. 10).

Artykuł 7 Konstytucji RP stanowi ważną dyrektywę interpretacyjną, która zakazuje rozszerzającej wykładni przepisów kompetencyjnych i domniemywania kompetencji organów władzy publicznej (zob. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 27.05.2002 r., K 20/01, OTK-A 2002, nr 3, poz. 34). Ten ostatni zakaz wyklucza działania organów władz publicznych bez odpowiedniego przyzwolenia przez prawo. Realizując kompetencję, organ musi uwzględniać treść normy upoważniającej i nie może poszukiwać analogii w innych przepisach prawa odnoszących się do innych czy nawet podobnych regulacji w ramach przyznanych mu przez ustawodawcę kompetencji (por. wyrok WSA w Łodzi z 23 lipca 2021 r. sygn. akt II SA/Łd 203/21). Warto zauważyć, że wobec obywatela obowiązuje zasada odwrotna, ponieważ może on czynić wszystko to, czego prawo mu nie zakazuje (M. Florczak-Wątor [w:] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, wyd. II, red. P. Tuleja, Warszawa 2023, art. 7).

Przenosząc zaprezentowane wyżej rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że zaskarżona uchwała została podjęta w wykonaniu delegacji ustawowej określonej w art. 18 ust. 2 pkt 15 u.s.g. w zw. z art. 15 ust. 1 i 2 u.o.s.p. Zgodnie z pierwszym powołanym przepisem, do wyłącznej właściwości rady gminy należy stanowienie w innych sprawach zastrzeżonych ustawami do kompetencji rady gminy. Jest to norma kompetencyjna o charakterze ogólnym, odsyłająca do upoważnień zawartych w innych ustawach. Takie szczególne upoważnienie zawiera art. 15 ust. 1 i 2 u.o.s.p., wedle którego - w brzmieniu obowiązującym na datę podjęcia uchwały z 24 lutego 2022 r.:

"1. Strażak ratownik OSP, który uczestniczył w działaniu ratowniczym, akcji ratowniczej, szkoleniu lub ćwiczeniu, otrzymuje, niezależnie od otrzymywanego wynagrodzenia, ekwiwalent pieniężny.

2. Wysokość ekwiwalentu pieniężnego ustala, nie rzadziej niż raz na 2 lata, właściwa rada gminy w drodze uchwały. Wysokość ekwiwalentu pieniężnego nie może przekraczać 1/175 przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego brutto, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 291, z późn. zm.) przed dniem ustalenia ekwiwalentu pieniężnego, naliczanego za każdą rozpoczętą godzinę od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej. Ekwiwalent pieniężny jest wypłacany z budżetu właściwej gminy".

Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd Prokuratora, że przyjęte na gruncie § 1 zaskarżonej uchwały sformułowania – "Ustala się stawkę ekwiwalentu pieniężnego dla strażaka ratownika OSP z terenu Gminy Wodzisław za udział w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych i ćwiczeniach w kwocie 18,00 zł za godzinę. (...)" (ust. 1), oraz "Ustala się stawkę ekwiwalentu pieniężnego dla strażaka ratownika OSP z terenu Gminy Wodzisław za udział w szkoleniu pożarniczym organizowanym przez Państwową Straż Pożarną, Gminę i inne uprawnione podmioty w kwocie 9,00 zł za godzinę." (ust. 2), dotyczące sposobu ustalenia ekwiwalentu, odmiennie od zapisów ustawy regulują zasady jego przyznawania, pomijając w istocie zawartą w art. 15 ust. 2 u.o.s.p. zasadę, że taką kwotę nalicza się za każdą rozpoczętą godzinę od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej. Taki zabieg legislacyjny stanowi oczywiste wyjście przez prawodawcę miejscowego poza zakres upoważnienia ustawowego zawartego w art. 15 ust. 2 u.o.s.p.

Rzeczą rady gminy, działającej w oparciu o tę delegację, jest tylko ustalenie wysokości ekwiwalentu poprzez wskazanie jego stawki godzinowej (kwoty), nie zaś wprowadzanie uregulowań, które de facto wpływają na proces ustalania ich wysokości. To ustawa bowiem określa sposób obliczania należnego ekwiwalentu, wiążąc jednoznacznie rozpoczęcie jego naliczania ze zgłoszeniem wyjazdu z jednostki straży pożarnej. Sformułowanie § 1 ust. 1 i 2 zaskarżonej uchwały prowadzić może zatem do istotnych wątpliwości co do wykładni regulacji ustawowej i stanowi o istotnym naruszeniu unormowania ustawowego. Łączne odczytanie § 1 ust. 1 i ust. 2 zaskarżonej uchwały z art. 15 ust. 2 u.o.s.p. nie usuwa bowiem wątpliwości co do zasad wypłaty ekwiwalentu należnego strażakom ochotnikom i może w ocenie Sądu prowadzić do sporów dotyczących momentu rozpoczęcia terminu liczenia należnego dla strażaka ratownika OSP ekwiwalentu.

Uznać zatem należy, że zaskarżona uchwała pozostaje w wyraźnej sprzeczności z zakresem regulacji przekazanej radzie gminy na podstawie ustawy o ochotniczych strażach pożarnych (ustawy kompetencyjnej). Podejmując akty prawa miejscowego w oparciu o normę ustawową organ stanowiący musi ściśle uwzględniać wytyczne zawarte w upoważnieniu. Odstąpienie od tej zasady narusza związek formalny i materialny między tym aktem a ustawą, co jak już zostało podniesione, z reguły stanowi istotne naruszenie prawa. Reasumując poczynione rozważania wskazać należy, że w rozstrzyganej sprawie organ uchwałodawczy wykroczył poza zakres upoważnienia ustawowego zawartego w art. 15 ust. 2 ustawy, co należy postrzegać jako istotne naruszenie prawa (por. prawomocny wyrok WSA w Kielcach z 30 czerwca 2026 r. II SA/Ke 146/26).

Co więcej, w § 1 zaskarżonej uchwały Rada Miejska przyjęła, że ekwiwalent przysługuje za "udział" w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych i ćwiczeniach (§ 1 ust. 1), szkoleniu pożarniczym (§ 1 ust. 2), co stanowi niedopuszczalną modyfikację ustawy i tym samym istotne naruszenie prawa. Ustawodawca w treści art. 15 ust. 1 u.o.s.p. nie posłużył się terminem "udział", lecz terminem "uczestnictwo". Skorzystanie w uchwale z terminu innego niż ustawowy dla określenia działania, które rodzi obowiązek naliczania ekwiwalentu (za "udział" - jak stanowi zaskarżona uchwała, a nie za "uczestniczenie" - jak przewiduje ustawa) rodzi niebezpieczeństwo, że przy realizacji prawa do ekwiwalentu w postaci naliczenia jego wysokości, będzie mu nadawana treść inna od ustawowej, w szczególności, że "udział w działaniu ratowniczym" nie będzie rozumiany, jako "uczestnictwo w działaniu ratowniczym" od momentu zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej (por. wyrok WSA w Rzeszowie z 25 marca 2025 r., II SA/Rz 21/25).

Podkreślenia wymaga, że zgodnie z Wielkim Słownikiem Języka Polskiego "uczestnictwo" jest pojęciem szerszym niż "udział"; jest hiperonimem (określeniem nadrzędnym) dla pojęcia udziału, co oznacza, że nie można używać ich zamiennie (por. wyrok WSA w Krakowie z 12 marca 2026 r., sygn. III SA/Kr 1478/25). Zatem użycie przez ustawodawcę słowa "uczestniczył", nie zaś "brał udział" ma znaczenie i nie jest przypadkowe. Świadczyć o tym może chociażby treść art. 13 czy art. 14 u.o.s.p., w których ustawa posługuje się obydwoma pojęciami (uczestniczenia i udziału), w celu rozróżnienia sytuacji faktycznej, o jakiej mowa w poszczególnych przepisach.

Odnosząc się do stanowiska organu wyrażonego w odpowiedzi na skargę, podkreślić należy, że naczelną zasadą prawa administracyjnego jest zakaz domniemania kompetencji organów władzy publicznej, co oznacza, że normy zawierające upoważnienia ustawowe powinny być interpretowane w sposób ścisły. Jeśli zatem lokalny prawodawca wychodzi poza wytyczne zawarte w upoważnieniu ustawowym, to dochodzi wówczas do istotnego naruszenia prawa, co skutkuje stwierdzeniem nieważności aktu uchwalonego w takich warunkach. Nie zwalnia organu z obowiązku uchwalania precyzyjnych zapisów okoliczność, że jak podniesiono w odpowiedzi na skargę, sam Naczelny Sąd Administracyjny posługuje się w orzeczeniach pojęciem "udział" w sposób synonimiczny do pojęcia "uczestnictwa".

Przechodząc do dalszej oceny zarzutów podniesionych w skardze Prokuratora, Sąd stwierdził, że trafnie podniósł on, powołując się na § 32 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej", że jeżeli uchyla się ustawę, na podstawie której wydano akt wykonawczy, albo uchyla się przepis ustawy upoważniający do wydania aktu wykonawczego, przyjmuje się, że taki akt wykonawczy traci moc obowiązującą odpowiednio z dniem wejścia w życie ustawy uchylającej albo z dniem wejścia w życie przepisu uchylającego upoważnienie do wydania tego aktu.

Zgodnie z art. 48 u.o.s.p. uchwały, o których mowa w art. 15 ust. 2, podejmuje się po raz pierwszy w terminie do dnia 30 czerwca 2022 r. Z treści art. 57 tej ustawy wynika, że u.o.s.p. weszła w życie z dniem 1 stycznia 2022 r., przy czym ustawa nie zawiera regulacji dotyczących pozostawienia w mocy uchwał rad gmin podejmowanych na podstawie art. 28 ust. 1 poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 869 ze zm.), stanowiącego delegację ustawową dla ustalenia przez organ stanowiący gminy - w drodze uchwały - ekwiwalentu dla członka ochotniczej straży pożarnej, który uczestniczył w działaniu ratowniczym lub szkoleniu pożarniczym organizowanym przez Państwową Straż Pożarną lub gminę.

W konsekwencji, zastosowanie ma § 32 ust. 1 rozporządzenia w sprawie "Zasad techniki prawodawczej", co oznacza, że uprzednio uchwalona przez Radę Gminy Wodzisław, na podstawie art. 28 ustawy o ochronie przeciwpożarowej, uchwała nr XIX/141/2020 Rady Gminy Wodzisław z dnia 26 marca 2020 roku w sprawie ustalenia wysokości ekwiwalentu dla członków Ochotniczych Straży Pożarnych Gminy Wodzisław biorących udział w działaniach ratowniczych lub szkoleniach pożarniczych organizowanych przez Państwową Straż Pożarną lub Gminę Wodzisław utraciła moc z dniem 31 grudnia 2021 r., ponieważ 1 stycznia 2022 r. wszedł w życie nowy przepis delegacyjny - art. 15 ust. 2 u.o.s.p.

Skoro zatem wymieniona w § 3 zaskarżonego aktu uchwała nie obowiązywała już w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały z 24 lutego 2022 r., to nie było podstaw prawnych do przyjęcia, że traci ona moc w związku z podjęciem uchwały objętej skargą. Postanowienie zawarte w § 3 zaskarżonej uchwały naruszało prawo w sposób istotny, ponieważ ustaliło inny dzień utraty mocy obowiązującej uchwały z dnia 26 marca 2020 roku, niż wynika to z rozporządzenia w sprawie Zasad techniki prawodawczej.

W konsekwencji ujawnionych naruszeń prawa nie jest możliwe wyeliminowanie wadliwych postanowień uchwały bez jednoczesnego pozbawienia aktu jego podstawowej treści normatywnej, co wyklucza stwierdzenie nieważności jedynie w części. Niezasadne jest też stanowisko organu zawarte w odpowiedzi na skargę, w którym wskazano na możliwość ograniczenia skutków wadliwości uchwały wyłącznie do § 3 tego aktu. Stwierdzone naruszenia mają charakter systemowy i dotyczą konstrukcji całej regulacji, co uniemożliwia pozostawienie uchwały w obrocie prawnym w jakiejkolwiek części.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 94 ust.1 u.s.g., mając na uwadze, że zaskarżona uchwała stanowi akt prawa miejscowego.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.