Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 17 października 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, po rozpoznaniu wniosku D. R., odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku wydanego w dniu 19 września 2019 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Bk 529/19. Powodem takiego rozstrzygnięcia było złożenie wniosku z uchybieniem terminu.
Pismem z dnia 19 października 2019 r. D. R. zwrócił się o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Wskazał, że o wyroku w sprawie dowiedział się z rozkazu personalnego z dnia [...] września 2019 r., który otrzymał [...] października 2019 r. Stąd wniosek o uzasadnienie złożył [...] października 2019 r. Po analizie rozkazu personalnego wnioskodawca zauważył, że Komendant powołuje się w nim na wyrok WSA w Białymstoku w sprawie II SA/Bk 529/19, którego nigdy nie otrzymał, ani na ePUAP, ani też pocztą. W związku z licznym sprawami przed WSA w Białymstoku, kilkoma odwołanymi rozprawami, wnioskodawca był przekonany, że jedną z odwołanych rozpraw jest rozprawa w tej sprawie. Wnioskodawca dodał, że będąc laikiem w dziedzinie postępowania przed sądami administracyjnymi, nie wiedział, że wyrok nie zostanie mu przesłany, gdyż do tej pory otrzymywał z Sądu wyroki na ePUAP lub pocztą.
W związku z tym D. R. oczekiwał, że również w tej sprawie otrzyma wyrok. Wnioskodawca wskazał, że chce złożyć kasację w sprawie, gdyż Komendant wykorzystał wyrok w uzasadnieniu zwolnienia go ze służby. Dodał, że jest obecnie bezrobotny i drastycznie pogorszyły się widoki na przyszłość całej jego rodziny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. - dalej w skrócie "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Oprócz złożenia wniosku w tej kwestii, warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest również łączne spełnienie następujących przesłanek. Mianowicie pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.
Nadto strona ma obowiązek uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak jej winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie oraz uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a.).
Z okoliczności przedstawionych we wniosku wynika, że został on złożony w terminie. Argumentacja skarżącego nie daje jednak podstawy do wnioskowanego przywrócenia terminu.
Podkreślenia wymaga, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona uprawdopodobni brak swojej winy. Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu. Nie daje pewności, a jedynie wiarygodność twierdzenia określonych faktów. Wymaga zatem wiarygodnej argumentacji wskazującej na istnienie niedającej się usunąć przeszkody w dochowaniu terminu. Brak winy w uchybieniu terminowi podlega natomiast ocenie z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy.
Skarżący nie wskazał konkretnych faktów lub okoliczności, które uprawdopodobniłyby brak jego winy w uchybieniu przedmiotowego terminu. Za takie Sąd nie może uznać tych opisanych w rozpatrywanym aktualnie wniosku. Na każdym etapie postępowania skarżący był informowany o swoich prawach i obowiązkach.
W zawiadomieniu o terminie rozprawy skarżący został pouczony, że jego niestawiennictwo nie wstrzymuje rozpoznania sprawy. Poinformowano też skarżącego o treści art. 141 § 2 p.p.s.a. i skutkach złożenia po terminie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę. Zawiadomienie zostało skierowane do skarżącego za pomocą środków komunikacji elektronicznej i według UPD datą jego odbioru był 15 sierpnia 2019 r. (k. 41 i 43). Z akt sprawy wynika ponadto, że skarżący przed terminem rozprawy nadesłał pismo informujące o braku możliwości stawiennictwa, co dodatkowo potwierdza, że miał świadomość o tym, że rozprawa odbędzie się w wyznaczonym dniu (k. 47).
Okoliczność, że skarżący dowiedział się o wyroku dopiero z rozkazu personalnego zwalniającego go ze służby oraz powołanie się na liczne sprawy przed tut. Sądem, w których część rozpraw została odwołana, nie może uzasadniać przekonania skarżącego o odwołaniu rozprawy również w sprawie niniejszej, co miałoby uprawdopodobnić brak jego winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Również przekonanie skarżącego, że otrzyma wyrok w sprawie, opierane na tym, że dotychczas otrzymywał wyroki z Sądu za pośrednictwem ePUAP lub poczty, nie może stanowić o uprawdopodobnieniu braku jego winy w uchybieniu przedmiotowego terminu. Wyrok oddalający skargę może być sporządzony i doręczony stronie jedynie na jej wniosek złożony w odpowiednim terminie, o czym skarżący został prawidłowo pouczony. Wśród przedstawionych we wniosku okoliczności brak jest zatem takich, które wskazywałyby, że w okresie biegu terminu na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku skarżący nie mógł takiej prośby złożyć.
Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, przywrócenie terminu nie jest bowiem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (zob. np. postanowienie NSA z dnia 11 lipca 2018 r. sygn. II OZ 701/18, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (zob. np. postanowienie NSA z dnia 20 sierpnia 2018 r. sygn. I FZ 170/18, dostępne w CBOSA).
Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (zob. postanowienie NSA z dnia 9 lipca 2019 r. sygn. I GZ 198/19 oraz przywołane tam orzecznictwo, dostępne w CBOSA). Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać również pod rozwagę okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (zob. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 18 kwietnia 2008 r. sygn. II SA/Bk 73/08, dostępne w CBOSA). Takich działań ze strony skarżącego Sąd nie dostrzegł w analizowanym przypadku.
Wobec braku przesłanek do przywrócenia terminu, orzeczono jak w sentencji, w oparciu o art. 86 § 1 oraz 87 § 1 i 2 p.p.s.a.