Uzasadnienie
O. B. (dalej: skarżący) pismem z 27 lipca 2026 r. wniósł skargę na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.
Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału I z 1 września 2026 r., skarżącego wezwano do:
- - złożenia dowodu wniesienia ponaglenia,
- - podania numeru PESEL,
- - uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi.
Wezwania w powyższym zakresie pozostawiono w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia w trybie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r., poz. 143; dalej jako: "p.p.s.a.") na 25 września 2026 r. Z akt sprawy wynika, że skarżący nie uzupełnił braków formalnych i fiskalnych skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje
Skarga podlega odrzuceniu.
W myśl art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. sąd na posiedzeniu niejawnym odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć zarówno jej przesłanki przedmiotowe, a więc określenie od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i dopuszczalność skargi w zakresie podmiotowym, to jest określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Z kolei warunkiem formalnym skutecznego wniesienia skargi jest m.in. jej wniesienie po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one skarżącemu w postępowaniu przed organem. Stwierdzenie braku wymienionej przesłanki prowadzi do stwierdzenia niedopuszczalności skargi, a w konsekwencji do jej odrzucenia (zob. T. Woś, M. Romańska [w:] H. Knysiak-Sudyka, T. Woś, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, Warszawa 2016, art. 58).
Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy zaś rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia - taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (na mocy art. 52 § 2 p.p.s.a.). Ponadto zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Z powyższych regulacji prawnych wynika, że droga sądowa jest dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu możliwości załatwienia sprawy w trybie postępowania administracyjnego. Na gruncie art. 35 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691; dalej: k.p.a.), organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Zgodnie zaś z art. 37 § 1 k.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w powyższym przepisie lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność), 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Tym samym złożenie skargi na bezczynność organu, czy też na przewlekłość prowadzenia sprawy jest możliwe dopiero po wniesieniu ponaglenia, o którym mowa w art. 37 k.p.a.
Zgodnie natomiast z treścią art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Jak stanowi art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: 1) wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności;
- 2) oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy;
- 3) określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. Stosownie do art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. pismo musi zawierać podpis strony, natomiast zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. a i b p.p.s.a. pismo strony powinno ponadto zawierać oznaczenie miejsca zamieszkania strony oraz numer PESEL strony wnoszącej pismo.
Przyjmuje się, że niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. i to bez względu na to, czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd (por. uchwała NSA z 3 lipca 2023 r., sygn. akt II GPS 3/22, opublikowana na stronie internetowej: https://orzeczenia.nsa.gov.pl – CBOSA).
Z kolei zgodnie z art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, w tym skargi, pobiera się wpis. Jeżeli skarga nie została należycie opłacona, to zgodnie z art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a., przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem odrzucenia skargi uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, ponieważ wobec braku należnej opłaty sąd nie podejmie żadnej czynności. Skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd.
W okolicznościach niniejszej sprawy, wezwano skarżącego do:
- - złożenia dowodu wniesienia ponaglenia,
- - podania numeru PESEL,
- - uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi.
Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że przesyłkę zawierającą wezwanie do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi, doręczono skarżącemu 25 września 2026 r. w trybie prawnej fikcji doręczenia. Wskazaną fikcję doręczenia przyjmuje się w razie niemożności doręczenia adresatowi pisma sądowego w sposób przewidziany w art. 65-72 p.p.s.a. pod warunkiem, że adresat został dwukrotnie powiadomiony o pozostawieniu przesyłki na okres 14 dni w placówce pocztowej. Stosownie do art. 73 § 1 p.p.s.a. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-68, art. 69 § 1 oraz art. 70-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Wedle § 2 tego przepisu, zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe.
Z kolei, w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie niedłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Zgodnie natomiast z art. 73 § 4 p.p.s.a. doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1.
Jak wynika z adnotacji zawartych na zwróconej Sądowi, niepodjętej przez skarżącego przesyłce, pierwsze zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej nastąpiło 11 września 2026 r., drugie zaś – 21 września 2026 r. Nieodebranie przez skarżącego przesyłki w terminie 14 dni od dnia pierwszego awizo skutkowało zatem, na mocy art. 73 § 4 p.p.s.a., przyjęciem fikcji doręczenia w ostatnim dniu tego terminu, tj. 25 września 2026 r. Od tego dnia rozpoczął bieg termin na wykonanie wezwania Sądu do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi, który upłynął 2 października 2026 r. Skarżący nie odpowiedział jednak na wezwanie Sądu i nie uzupełnił powyższych braków w zakreślonym terminie, zatem skarga nie może być przez Sąd merytorycznie rozpoznana.
Z tego powodu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i pkt 6 oraz art. 220 § 3 p.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji.