Uzasadnienie
Wnioskiem z 16 lutego 2026 r., złożonym na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902 ze zm., dalej: "u.d.i.p."), A. S. (dalej: "skarżąca", "wnioskodawczyni"), zwróciła się do Burmistrza P. (dalej: "organ") o udostępnienie informacji publicznej, w zakresie zanonimizowanych skanów decyzji ze stawką opłaty podwyższonej za brak segregacji odpadów, wydanych przez Burmistrza P. w lipcu 2025r. Jednocześnie skarżąca wniosła o przesłanie wskazanej dokumentacji pocztą elektroniczną na swój adres mailowy.
Następnie skarżąca pismem z 5 marca 2026 r., które wpłynęło do organu 9 marca 2026 r., złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na bezczynność Burmistrza P., wobec braku odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej.
Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 u.d.i.p. poprzez nieudostępnienie informacji publicznej zgodnie z wnioskiem w określonym terminie i wniosła o:
- 1. stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności;
- 2. stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
- 3. zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłoczne, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia wyroku;
- 4. zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżąca wyjaśniła, że wnioskiem z 16 lutego 2026 r. zwróciła się do organu o udostępnienie jej informacji publicznej. Termin na udostępnienie informacji upłynął zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. po 14 dniach od złożenia wniosku. Pomimo upływu tego terminu, podmiot zobowiązany nie udostępnił wnioskowanej informacji. Wobec powyższego organ pozostaje bezczynny w sprawie załatwienia przedmiotowego wniosku.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz P. wniósł o jej oddalenie w całości.
Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że w dniu 16 lutego 2026 r. wpłynął wniosek skarżącej o udostępnienie informacji publicznej. Organ wyjaśnił, że taki wniosek wpłynął uprzednio w dniu 21 lipca 2025 r.
Następnie organ wyjaśnił, że w toku analizy wniosku ustalono, że zachodzą przesłanki do przekazania sprawy zgodnie z właściwością do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, co nastąpiło w trybie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 1691), dalej jako "k.p.a.". Jednocześnie wskazał, że przekazanie sprawy organowi właściwemu stanowi czynność procesową i wyłącza możliwość zarzucenia organowi bezczynności, o ile czynność ta została podjęta bez zbędnej zwłoki.
Dalej organ wskazał, że aktualnie postępowanie toczy się przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym, co pozostaje poza zakresem działania organu I instancji.
Jednocześnie podkreślił, że miesięcznie do Urzędu wpływa kilka i kilkanaście wniosków w przedmiocie udostepnienia tych samych informacji publicznych.
Zdaniem organu, podjął on stosowne czynności zmierzające do rozpoznania sprawy, wydał decyzję, przekazał sprawę do organu wyższego stopnia po wniesieniu odwołania przez skarżącą. Podkreślił, że w sytuacji gdy przedmiot wniosku rozstrzygany jest w innym postępowaniu brak jest podstaw do wydania kolejnej decyzji.
W piśmie z 27 kwietnia 2026 r., stanowiącym m.in. uzupełnienie uzasadnienia skargi, skarżąca wskazała, że w dniu 21 lipca 2025 r. złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Decyzją z dnia 30 lipca 2025 r. Burmistrz P. odmówił jej udostępnienia informacji publicznej. Rozpoznając sprawę na skutek wniesionego przez nią odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie uchyliło zaskarżoną decyzję oraz przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Następnie Burmistrz P. ponownie wydał decyzję odmowną. W tej sytuacji skarżąca zwróciła się o poradę prawną, w jaki sposób może uzyskać informację od organu. W odpowiedzi otrzymała wskazówkę, aby zwrócić się o udostępnienie informacji w postaci zanonimizowanych skanów decyzji, o co w rezultacie wnioskowała, lecz mimo to nie otrzymała od organu żadnej odpowiedzi w ustawowym terminie, co świadczy o bezczynności organu.
Podsumowując wniosła o zobowiązanie organu do wydania rozstrzygnięcia zgodnego z wniesioną przez nią skargą z 5 marca 2026 r.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu do uzupełnienia akt sprawy, poprzez nadesłanie dokumentów, o których mowa w odpowiedzi organu na skargę organ w piśmie z 16 czerwca 2026 r. organ wyjaśnił, że wniosek skarżącej z dnia 16 lutego 2026 r. nie był przekazany do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie. Organ nie udzielił odpowiedzi skarżącej na wskazany wniosek.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje
Sądowa kontrola bezczynności przeprowadzona w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm. dalej: "p.p.s.a."), doprowadziła do stwierdzenia, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
W orzecznictwie sądowym oraz doktrynie prawniczej zgodnie przyjmuje się, że z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności.
Na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej "u.d.i.p.") o bezczynności możemy mówić, o ile wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia, który to pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy wobec braku realizacji obowiązku jej udostępnienia w formie i terminach określonych w u.d.i.p.
Zgodnie z art. 10 i art. 4 u.d.i.p. udzielenie informacji publicznej następuje na wniosek, zaś podmiotem zobowiązanym do jej udostępnienia są m.in. organy władzy publicznej. Stosownie do art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. W myśl art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1).
Przepisy omawianej ustawy nie przewidują żadnej szczególnej formy udzielenia informacji publicznej, stąd jej udostępnienie realizowane jest w formie czynności materialno-technicznej. Ustawa przewiduje też załatwienie wniosku poprzez wydanie decyzji administracyjnej w przypadku odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzenia postępowania. Z kolei, jeśli żądanie strony nie dotyczy informacji publicznej, bądź zastosowanie ma odmienny tryb dostępu do informacji lub zobowiązany podmiot nie jest w jej posiadaniu, to wniosek podlega załatwieniu poprzez pisemne powiadomienie wnioskodawcy o przyczynach uzasadniających nieudostępnienie informacji.
Przechodząc od powyższych rozważań na grunt przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że niewątpliwie Burmistrz P. – [...] należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej wymienionych w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.
Natomiast odnośnie przesłanki przedmiotowej podkreślenia wymaga, że zagwarantowane w art. 61 Konstytucji prawo do informacji publicznej obejmuje prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne jak i działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w tym prawo to obejmuje dostęp do dokumentów. Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. wskazując, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Innymi słowy rzecz ujmując pojęcie informacji publicznej odnosi się do wszelkich faktów dotyczących spraw publicznych i tych, które odnoszą się do publicznej sfery działalności, a oceny w tym zakresie należy dokonywać każdorazowo na tle konkretnej sprawy.
Przypomnienia wymaga, że skarżąca w swoim wniosku wniosła o udzielenie informacji publicznej w postaci udostępnienia jej zanonimizowanych skanów decyzji ze stawką opłaty podwyższonej za brak segregacji odpadów wydanych przez Burmistrza w lipcu 2025 r.
W tym miejscu wskazania wymaga, że zgodnie z art. 6ka ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2025r., poz. 733 t.j.) w przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, podmiot odbierający odpady komunalne przyjmuje je jako niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne i powiadamia o tym wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości.
Wójt, burmistrz lub prezydent miasta na podstawie powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, wszczyna postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc lub miesiące, a w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6j ust. 3b, za rok, w których nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust. 3.
Zdaniem Sądu dokumentacja, której domagała się skarżąca, stanowi informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p., czego nie kwestionuje również organ.
W takiej sytuacji obowiązkiem organu było albo udzielenie - w terminie określonym w art. 13 u.d.i.p., który upływał w dniu 2 marca 2026 r. - wnioskowanej informacji publicznej albo wydanie w ww. terminie decyzji odmownej. Brak działania tego rodzaju stanowi o bezczynności organu w rozpatrzeniu wskazanego wniosku skarżącej.
Przechodząc do oceny charakteru stwierdzonej bezczynności - jak tego wymaga art. 149 § 1a p.p.s.a. stwierdzić należy, że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W niniejszej sprawie nie zachodzi bowiem przypadek braku woli załatwienia sprawy, które można byłoby rozpatrywać w kategoriach rażącego naruszenia prawa, oznaczającego wadliwość kwalifikowaną, o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, które miałoby miejsce w razie nie podejmowania żadnych działań przez rażąco długi czas bez podania przyczyny. W realiach rozpoznawanej sprawy termin na załatwienie wniosku upływał w dniu 2 marca 2026 r. zaś skarga została sporządzona 5 marca 2026 r., co oznacza, że nie można zarzucić organowi zaniechania wymaganych działań przez bardzo długi okres czasu. Na powyższą ocenę nie mają wpływu twierdzenia skarżącej odnoszące się do wcześniejszego wniosku, w którym została wydana decyzja odmowna, bowiem przedmiotowa sprawa została zainicjowana kolejnym wnioskiem skarżącej i podlega ona odrębnemu rozpatrzeniu. Podniesione przez skarżącą okoliczności nie mogą stanowić zatem o tym, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 16 lutego 2026 r. w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (pkt III), jednocześnie stwierdzając w oparciu o art. 149 § 1a p.p.s.a., że bezczynność w rozpoznaniu wniosku, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II). Natomiast w przedmiocie kosztów postępowania (pkt IV) postanowiono stosownie do art. 200 oraz art. 205 § 1 p.p.s.a.