Uzasadnienie
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] postanowieniem z 23 marca 2026 r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z 9 lutego 2026 r., nr [...] oddalające skargę L. L. na zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego związanego z zajęciami wierzytelności z rachunków bankowych (zawiadomienie z 17 grudnia 2025 r., nr [...] oraz nr [...]).
W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne:
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. (organ egzekucyjny) prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec zobowiązanego na podstawie tytułu wykonawczego z 16 grudnia 2025 r. nr [...] wystawionego przez Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy (wierzyciel).
W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny zawiadomieniem z 17 grudnia 2025 r., nr [...] zajął wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego zobowiązanego w B. S.A. oraz zawiadomieniem z 17 grudnia 2025 r., nr [...] w P. S.A. Organ egzekucyjny 31 grudnia 2025 r. doręczył zobowiązanemu na konto w "eUrząd Skarbowy" odpis tytułu wykonawczego nr [...]
Zobowiązany pismem z 7 stycznia 2026 r. złożył skargę na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego – wskazując na zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. W jego ocenie z uwagi na niewielkie dochody zobowiązanego oraz liczne zobowiązania, zajęcie jego rachunków bankowych należy uznać za rażąco uciążliwe. Ponadto wskazał, iż w całości kwestionuje decyzję D. S. z 13 grudnia 2023 r., nr [...], od której 29 maja 2024 r., od którego wniósł odwołanie. Rozstrzygniecie to jest podstawą postępowania egzekucyjnego.
Odrębnym pismem z 7 stycznia 2026 r. zobowiązany wniósł do wierzyciela za pośrednictwem organu egzekucyjnego zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej wskazując na nieistnienie egzekwowanego obowiązku. Uzasadniając swoje stanowisko powołał się na trwające postępowanie, od wyniku którego uzależniona będzie ważność decyzji wydanej przez Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. stanowiącej podstawę wystawionego tytułu wykonawczego.
Wierzyciel postanowieniem z 12 lutego 2026 r., nr [...] oddalił w całości zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej wniesione przez zobowiązanego.
Ponadto wierzyciel w piśmie nr [...] nie wyraził zgody na uchylenie czynności egzekucyjnych w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego oraz wkładu oszczędnościowego z 17 grudnia 2025 r. dokonanych w B. S.A. i P. S.A.
Postanowieniem z 14 stycznia 2026 r., nr [...] organ egzekucyjny zawiesił przedmiotowe postępowanie egzekucyjne na podstawie art. 35 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2026 r., poz. 268; dalej: "u.p.e.a.") i przekazał zarzuty do wierzyciela.
Wierzyciel postanowieniem z 12 lutego 2026 r., nr [...] oddalił w całości zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej wniesione przez zobowiązanego. Ponadto w piśmie nr W. nie wyraził zgody na uchylenie czynności egzekucyjnych w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego oraz wkładu oszczędnościowego z 17 grudnia 2025 r. dokonanych w B. S.A. i P. S.A.
Postanowieniem z 9 lutego 2026 r., nr [...] organ egzekucyjny oddalił skargę na zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego związane z zajęciem wierzytelności z rachunków bankowych.
Zobowiązany nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem pismem z 2 marca 2026 r. złożył na nie zażalenie. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 54 § 2 pkt. 2 i § 4 pkt. 1 u.p.e.a. i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz uwzględnienie skargi z 7 stycznia 2026 r.
Powołanym na wstępie postanowieniem z 23 marca 2026 r., organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżone doń postanowienie organu egzekucyjnego z 9 lutego 2026 r. w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną.
Organ II instancji, powołując treść przepisów stanowiących materialnoprawną podstawę wydanego rozstrzygnięcia, tj. art. 7 § 1 i § 2, art. 54 § 1, § 3, art. 54-54b u.p.e.a. wskazał, że uciążliwość zastosowanego środka egzekucyjnego w świetle regulacji ustawy egzekucyjnej to dokuczliwość zastosowania środka egzekucyjnego dla codziennego życia, prowadzonej działalności, czy utrudnianie w codziennym funkcjonowaniu zobowiązanego. Ocena skargi na tej podstawie prawnej, tj. tego, czy w danych okolicznościach uciążliwość ta wykracza poza określone ramy (sam fakt prowadzenia egzekucji wiąże się już bowiem z uciążliwością), musi jednakże uwzględniać brzmienie art. 7 § 2 u.p.e.a. Przepis ten zawiera zasadę celowości (stosowania środków prowadzących bezpośrednio do wykonania obowiązku) oraz zasadę stosowania najłagodniejszego środka egzekucyjnego. Przy czym zakłada swobodę organu egzekucyjnemu przy wyborze środków egzekucyjnych, które zostaną zastosowane wobec zobowiązanego.
Organ podkreślił, że zastosowanie środka najmniej uciążliwego dla zobowiązanego będzie mogło mieć miejsce jedynie wówczas, gdy w ogóle istnieje wybór w tym zakresie. Co więcej, przy wyborze odpowiedniego środka egzekucyjnego organ powinien się kierować nie tylko jego jak najmniejszą dolegliwością, lecz także efektywnością. Wybór środka każdorazowo powinien określać cel postępowania egzekucyjnego, którym jest zagwarantowanie spełnienia warunków niezbędnych do skutecznego prowadzenia egzekucji, a poprzez to; zapewnienie także odpowiedniej ochrony interesów wierzyciela. Organ zwrócił uwagę również, że sama egzekucja - będąca przymusowym wykonaniem zobowiązań - jest dla dłużnika niedogodnością. Specyfika postępowania egzekucyjnego sprawia, że zastosowanie jakiegokolwiek środka egzekucyjnego jest dla zobowiązanego dokuczliwe.
Organ II instancji podkreślił, że podnosząc uciążliwość zastosowanego środka zobowiązany nie wskazał żadnych innych środków, mniej uciążliwych, z których mogłaby być prowadzona skuteczna egzekucja. Zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego jest niewątpliwie jednym z najmniej uciążliwych środków egzekucyjnych. Wskazał również, że skuteczne okazało się tylko jedno zajęcie, tj. w P. S.A. i na dzień wydania niniejszego rozstrzygnięcia na konto organu egzekucyjnego wpłynęła kwota w wysokości [...] zł. Obecnie przedmiotowe postępowanie egzekucyjne jest zawieszone do czasu wydania ostatecznego postanowienia w sprawie zarzutów.
Końcowo organ II instancji uznał, że nie znalazł podstaw do uchylenia postanowienia organu egzekucyjnego, bowiem zaskarżona czynność egzekucyjna jest zgodna z prawem. W sprawie nie stwierdzono przesłanek uzasadniających stwierdzenie nadmiernej uciążliwości zastosowanego środka egzekucyjnego.
W skardze zobowiązany zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 54 § 1 pkt 2) i § 4 pkt 1) u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu egzekucyjnego oddalającego uzasadnioną skargę zobowiązanego na czynności egzekucyjne, w przypadku, gdy skarga ta zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym zastosowane zostały zbyt uciążliwe środki egzekucyjne.
W związku z powyższym skarżący wniósł o: uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, uchylenie w całości wraz z zaskarżonym postanowieniem poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz umorzenie postępowania, a także zasądzenie od organu II instancji na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że w całości kwestionuje decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. z 13 grudnia 2023 r., nr [...], od której 29 maja 2024 r. złożył odwołanie, a na podstawie, której wydany został tytuł wykonawczy będący podstawą postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S..
W dalszej kolejności skarżący podniósł, że postanowieniem z 13 czerwca 2024 r., nr [...]) SKO w S. stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S., od którego zobowiązany złożył skargę. Następnie WSA w Szczecinie postanowieniem z 18 lutego 2026 r., sygn. akt I SA/Sz 38/26 odrzucił skargę zobowiązanego, stwierdzając, że jest ona niedopuszczalna, gdyż postanowienie SKO nie zostało mu prawidłowo doręczone, w związku z czym nie zostało wprowadzone do obiegu prawnego. Sąd jednocześnie nakazał prawidłowo doręczyć zobowiązanemu ww. postanowienie.
Zdaniem skarżącego, dopiero po prawidłowym doręczeniu zobowiązanemu postanowienia SKO będzie mógł on skutecznie wnieść na nie skargę, po rozpatrzeniu której rozstrzygnięta zostanie kwestia skuteczności wniesienia przez zobowiązanego odwołania od decyzji będącej podstawą wydania tytułu wykonawczego, na podstawie którego toczy się niniejsze postępowania egzekucyjne. W związku z tym nie można uznać, żeby decyzja ta była ostateczna, a obowiązek wynikający z niej wymagalny.
Biorąc pod uwagę opisane wyżej okoliczności sprawy, zdaniem skarżącego zajęcie rachunku bankowego, przy uwzględnieniu niewielkich dochodów zobowiązanego oraz licznych zobowiązań, należy uznać za rażąco uciążliwe.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje.
Kontrolując zaskarżone postanowienie - zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 w zw. z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej": "p.p.s.a.") – sąd stwierdził, że nie narusza ono prawa w sposób uzasadniający wyeliminowanie go z obrotu prawnego
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest prawidłowość dokonania przez organ egzekucyjny zajęcia wierzytelności pieniężnej skarżącego z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego: zawiadomieniem z 17 grudnia 2025 r., nr [...] w B. S.A. oraz zawiadomieniem z 17 grudnia 2025 r., nr [...] w P. S.A.
Skarżący, jako argument przemawiający za uchyleniem zaskarżonej czynności egzekucyjnej wskazywał na: wątpliwości, co do wykonalności obowiązku oraz niewielkie dochody oraz ciążące na nim liczne zobowiązania.
Zgodnie z art. 1a pkt 2 u.p.e.a. przez czynność egzekucyjną rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Środki egzekucyjne w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych zostały wymienione w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a., wśród nich znajduje się m.in. egzekucja z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego.
Stosownie do art. 54 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego. Podstawą skargi jest:
- 1) dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy;
- 2) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej.
Skarga na czynność egzekucyjną określa zaskarżoną czynność egzekucyjną, zakres żądania i jego uzasadnienie (art. 54 § 2 u.p.e.a.).
Skargę na czynność egzekucyjną wnosi się do organu egzekucyjnego, który dokonał tej czynności, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej (art. 54 § 3 u.p.e.a.). Wskazany termin ma charakter zawity, co oznacza, że wniesienie skargi na czynność egzekucyjną po jego upływie jest bezskuteczne.
W niniejszej sprawie skarga na czynność egzekucyjną została wniesiona z zachowaniem terminu określonego w art. 54 § 3 u.p.e.a. Zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego doręczono B. S.A. oraz P. S.A., jako dłużnikom zajętej wierzytelności 17 grudnia 2025 r. Odpis zawiadomienia doręczono zobowiązanemu 31 grudnia 2025 r., a skargę na czynności egzekucyjne wniesiono 7 stycznia 2026 r.
W ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 54 § 1 pkt 1 u.p.e.a. kognicja organu jest zatem ograniczona wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. Skarga na czynność egzekucyjną jest samoistnym, choć subsydiarnym środkiem ochrony prawnej. Służy kontroli konkretnej czynności egzekucyjnej w zakresie jej zgodności z ustawą oraz ocenie, czy zastosowany środek nie był zbyt uciążliwy. Nie może zastępować zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej ani innych środków zaskarżenia przewidzianych w ustawie. W tym trybie nie bada się zatem zasadności wszczęcia egzekucji, istnienia lub wymagalności obowiązku ani prawidłowości wystawienia tytułu wykonawczego (por. wyroki NSA z 17 maja 2022 r., sygn. akt III FSK 583/21, oraz z 20 listopada 2024 r., sygn. akt III FSK 815/23).
Za prawidłową należy uznać ocenę organu II instancji, że organ egzekucyjny dokonując zajęcia – zawiadomieniem z 17 grudnia 2025 r. – wierzytelności skarżącego z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, zastosował dozwolony przez prawo środek egzekucyjny. Czynność ta została dokonana prawidłowo na podstawie wystawionego przez wierzyciela tytułu wykonawczego (z 6 grudnia 2025 r.) i w wykonaniu jego wniosku o przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego.
Podkreślić należy, że w razie złożenia wniosku przez wierzyciela ustawowym obowiązkiem organu egzekucyjnego jest wszczęcie i prowadzenie egzekucji na podstawie prawidłowo wystawionego tytułu wykonawczego. Wszczęcie postępowania egzekucyjnego upoważnia i zobowiązuje organ egzekucyjny, zgodnie z art. 7 § 1 i 2 u.p.e.a., do stosowania środków egzekucyjnych przewidzianych w ustawie, prowadzących bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków – środków najmniej uciążliwych dla zobowiązanego. Katalog środków egzekucyjnych stosowanych w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dotyczących należności pieniężnych określa art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a.
Tryb zastosowanego środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego zobowiązanego został uregulowany w art. 80 § 1-3 u.p.e.a.
Zgodnie z art. 80 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi.
Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz niezwłocznie:
- 1) przekazał zajętą wierzytelność organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;
- 2) nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zajęciu zawiadomił organ egzekucyjny o przeszkodzie w dokonaniu wpłaty, w tym również o nieprowadzeniu rachunku bankowego zobowiązanego;
- 3) po powstaniu wierzytelności, jeżeli jej wysokość przekracza kwotę wolną od egzekucji, a zajęta kwota nie wystarcza na zaspokojenie egzekwowanych należności pieniężnych, zawiadomił o zbiegu egzekucji.
Stosownie do art. 80 § 2 u.p.e.a. zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1, i obejmuje również środki pieniężne:
- 1) których nie było na rachunku bankowym w chwili zajęcia, a zostały wpłacone na ten rachunek po dokonaniu zajęcia;
- 2) które zostały wpłacone na inny rachunek, otwarty po dokonaniu zajęcia. Zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego nie obejmuje kwot pochodzących ze świadczeń określonych w art. 80 § 2a u.p.e.a.
Na podstawie art. 80 § 3 u.p.e.a. jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 1, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis zawiadomienia skierowanego do banku o zakazie wypłaty zajętej kwoty z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego.
Zawiadomienie, o którym mowa w art. 80 § 1, i inne pisma w egzekucji z wierzytelności z rachunku bankowego przesyła się do banku i organu egzekucyjnego przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego obsługującego zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego. Jeżeli wykorzystanie tego systemu jest niemożliwe z przyczyn technicznych, w czasie niezbędnym do przywrócenia jego funkcjonowania zawiadomienie i inne pisma w egzekucji z wierzytelności z rachunku bankowego doręcza się na piśmie (art. 86b u.p.e.a.).
Wymogi formalne, jakim powinno odpowiadać zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego albo z użyciem środków komunikacji elektronicznej określa art. 67 § 2 i 2a u.p.e.a.
Zgodnie z art. 67 § 2 i 2a u.p.e.a. zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego zobowiązanego u dłużnika zajętej wierzytelności zawiera:
- 1) oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego,
- 2) oznaczenie dłużnika zajętej wierzytelności.
- 3) określenie stosowanego środka egzekucyjnego,
- 4) numer tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę zajęcia,
- 5) kwotę należności, okres, za który należność została ustalona lub określona, termin płatności należności, rodzaj i stopę odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz kwotę odsetek naliczonych do dnia wystawienia zawiadomienia,
- 6) kwotę należnych kosztów egzekucyjnych:
- a) opłaty manipulacyjnej,
- b) opłaty za czynności egzekucyjne,
- c) wydatków egzekucyjnych,
- d) opłaty egzekucyjnej,
- e) powstałych w postępowaniu egzekucyjnym umorzonym z przyczyny określonej w art. 59 § 2 w przypadku, o którym mowa w art. 64ca § 2;
- 7) wezwanie dłużnika zajętej wierzytelności do realizacji zajęcia lub powiadomienia organu egzekucyjnego o przeszkodzie w realizacji zajęcia,
- 8) pouczenie zobowiązanego i dłużnika zajętej wierzytelności o skutkach zajęcia.
Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 67 § 6 u.p.e.a., Minister Finansów wydał rozporządzenie z 18 marca 2024 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 426).
Zgodnie z § 1 pkt 3 rozporządzenia określa się wzór zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, stanowiący załącznik nr 3 do ww. rozporządzenia.
W rozpoznawanej sprawie organ egzekucyjny zastosował jeden ze środków egzekucyjnych wymienionych w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a. i dopełnił wszystkich wymogów wynikających z art. 80 § 1, 2 i 3 u.p.e.a. oraz art. 86b u.p.e.a. Nie doszło również do uchybień formalnych w zaskarżonej czynności, ponieważ organ egzekucyjny sporządził zawiadomienie o zajęciu wierzytelności zgodnie z określonym wzorem, stanowiącym załącznik nr 3 do cyt. rozporządzenia.
Zawiadomienie o zajęciu zawiera oznaczenie zobowiązanego, organu egzekucyjnego i dłużnika zajętej wierzytelności. Zawiera też prawidłowo określoną podstawę prawną, tj. art. 80 § 1 u.p.e.a., który uprawnia organ do zastosowania egzekucji wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. W treści zawiadomienia prawidłowo oznaczono numer tytułu wykonawczego, stanowiącego podstawę zajęcia.
Zawiadomienie określa kwotę dochodzonych należności oraz okres, za który została ustalona. Dane te są zgodne z treścią tytułu wykonawczego wystawionego wobec skarżącego. Organ egzekucyjny wskazał również kwotę należnych kosztów egzekucyjnych i odsetek, ich rodzaj oraz wysokość na dzień wystawienia zawiadomienia. Zawiadomienie zawiera wezwanie dłużnika zajętej wierzytelności zgodne z art. 80 § 1 u.p.e.a., pouczenie dla zobowiązanego i dłużnika zajętej wierzytelności o skutkach zajęcia, datę wystawienia oraz oznaczenie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S., wraz z informacją, że zgodnie z art. 26e § 1 u.p.e.a. zostało opatrzone podpisem.
Powyższe uprawnia do stwierdzenia, że czynność zajęcia wierzytelności została dokonana w zgodzie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami u.p.e.a.
Sąd, kontrolując sprawę nie stwierdził również naruszenia art. 7 § 2 u.p.e.a., zgodnie z którym organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego, co jednak możliwe jest w przypadku możliwości wyboru w tym zakresie.
Z powyższego przepisu wynikają dwie zasady, tj. zasada celowości (stosowania środków egzekucyjnych prowadzących bezpośrednio do wykonania zobowiązania) oraz zasada stosowania najłagodniejszego środka. Nie ma przy tym przeszkód prawnych do stosowania równocześnie kilku środków egzekucyjnych, lecz ich wybór powinien zostać dokonany w taki sposób, aby doprowadzić do wykonania obowiązku bez potrzeby stosowania środków kolejnych. Specyfika postępowania egzekucyjnego sprawia przy tym, że zastosowanie jakiegokolwiek środka egzekucyjnego jawić się będzie dla zobowiązanego jako dokuczliwe. Przepisy nie określają, które ze środków są mniej lub bardziej uciążliwe. W toku danego postępowania egzekucyjnego organ prowadzący postępowanie winien zatem w konkretnym przypadku ocenić, który z przewidzianych w ustawie środków egzekucyjnych zapewni skuteczne wykonanie ciążącego na zobowiązanym obowiązku, jednocześnie będąc środkiem dla zobowiązanego najmniej dolegliwym.
Zauważyć należy, że zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego stanowi jeden z najmniej uciążliwych środków egzekucyjnych. W konsekwencji należy uznać, że organ zastosował dostępny środek egzekucyjny, który jest jednym ze środków ocenianych jako mniej uciążliwy dla zobowiązanego. Ponadto na co zwrócił sąd uwagę w ślad za organami, to skarżący nie wykazał, w jaki sposób zbytnia uciążliwość miałaby polegać poza stwierdzeniem, że utrzymywanie zajęć rachunków bankowych prowadzi do efektu nadmiernej dolegliwości, ponieważ dysponuje niewielkimi dochodami i jest obciążony licznymi zobowiązaniami.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności nie można stwierdzić, że zachodzi efekt nadmiernej uciążliwości. Uwzględniając, że skuteczne okazało się tylko jedno zajęcie, tj. w P. S.A. i na dzień wydania zaskarżonego postanowienia na rachunek organu egzekucyjnego wpłynęła kwota w wysokości [...] zł (przy czym na dzień zajęcia istniała przeszkoda w realizacji w związku z brakiem środków) trudno uznać, że skarżący w praktyce został pozbawiony realnych możliwości regulowania zobowiązań.
Ponadto wyjaśnić należy, w nawiązaniu do argumentów o braku wymagalności zobowiązania, że skarga na czynności egzekucyjne nie jest środkiem prawnym umożliwiającym kwestionowanie całokształtu postępowania egzekucyjnego oraz podstaw jego prowadzenia. Możliwe jest zatem podnoszenie przede wszystkim zarzutów formalnoprawnych odnoszących się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego w zakresie zastosowanego środka egzekucyjnego, a więc wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych (por. wyrok NSA z 1 kwietnia 2026 r., sygn. akt III FSK 405/25).
W postępowaniu zainicjowanym skargą na czynności egzekucyjne nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego (np. z powodu wadliwości wystawienia tytułów wykonawczych, braku upomnienia czy też nieistnienia obowiązku), ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia. Nie ma podstaw, aby skargę na czynności egzekucyjne traktować jako uniwersalny środek zaskarżenia, za pomocą którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania (por. wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 2024 r., sygn. akt III FSK 4361/21). Skarżący nie może więc oczekiwać korzystnego dla siebie rozstrzygnięcia, powołując się jedynie na okoliczność wątpliwości co do wymagalności obowiązku wynikającego z błędów popełnionych przy wydaniu i doręczeniu decyzji będącej podstawą wydania tytułu wykonawczego.
W konsekwencji powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się niezasadna. Zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, bowiem przy jego wydaniu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i procesowego, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności, sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Wszystkie ww. orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - [...]