Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczeciniez 22 lipca 2026 r., sygn. akt I SA/Sz 159/26

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z 15 stycznia 2026 r. Nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "Dyrektor ARiMR") utrzymał w mocy decyzję Kierownika Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu P. i Miasta S. z siedzibą w S. (Kierownik ARiMR) z 21 października 2025 r. nr [...] w sprawie przyznania K. J. (dalej: "Strona", "Skarżący") płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020).

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2025.1691; dalej: "k.p.a.").

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że 18 czerwca 2023 r. poprzez aplikację e-WniosekPlus, Strona złożyła wniosek o przyznanie płatności w ramach Wariantu: 4.8 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: rycyka, kszyka, krwawodzioba lub czajki do powierzchni 38,71 ha.

14 lutego 2024 r. Kierownik ARiMR wydał decyzję Nr [...] w sprawie przyznania Stronie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) w wysokości [...] złotych. Organ wskazał, że aktualna powierzchnia kwalifikująca się do płatności względem działek A -[...] ha i B - [...] ha, zadeklarowanych na działce ewidencyjnej nr [...] jest mniejsza od maksymalnego kwalifikowalnego obszaru o 0,61- ha (dz. A) oraz o 0,07 ha (dz. B). Suma powierzchni wykluczonych wynosiła 0,68 ha.

Decyzją z 8 maja 2024 r. nr [...] Dyrektor ARiMR uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

10 czerwca 2024 r. Kierownik ARiMR wydał decyzję nr [...] w sprawie przyznania Stronie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) w łącznej kwocie [...]złotych. Organ ponownie wskazał, że aktualna powierzchnia kwalifikująca się do płatności względem działek A - [...] ha i B-[...] ha, zadeklarowanych na działce ewidencyjnej nr [...] jest mniejsza od maksymalnego kwalifikowalnego obszaru o 0,61 ha (dz. A) oraz o 0,07 ha (dz. B). Suma powierzchni wykluczonych wynosiła 0,68 ha.

W toku postępowania odwoławczego, 3 czerwca 2025 r. do Strony wystosowano wezwanie do złożenia dokumentów w postaci mapy działki z opisem poszczególnych części oraz tego w jaki sposób są one użytkowane. 30 czerwca 2025 r. Strona przedłożyła mapę działki z oznaczeniem sposobu ich użytkowania.

Decyzją z 11 sierpnia 2025 r. nr [...] Dyrektor ARiMR uchylił decyzję Kierownika ARiMR i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Kierownik ARiMR wydał wymienioną na wstępie decyzję z 21 października 2025 r. Organ I instancji przyznał Stronie płatność w łącznej kwocie [...]zł. Wskazał, że aktualna powierzchnia kwalifikująca się do płatności względem działek

A - [...] ha i B - [...] ha, zadeklarowanych na działce ewidencyjnej nr [...] jest mniejsza od maksymalnego kwalifikowalnego obszaru o 0,61 ha (dz. A) oraz o 0,07 ha (dz. B), Suma powierzchni wykluczonych wynosiła 0,68 ha.

Dyrektor ARiMR utrzymał w mocy decyzję Kierownika ARiMR. Organ przytoczył § 2, § 15 ust. 3, § 36a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U.2015.415 ze zm.; dalej: "rozporządzenie r-ś-k").

Dyrektor ARiMR stwierdził, iż powierzchnia referencyjna działek ewidencyjnych została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej o którym mowa w art. 70 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. U. UE. L. z 2013 r. Nr 347, str. 549 ze zm. - rozporządzenie nr 1306/2013), zgodnie z którym System Identyfikacji Działek Rolnych (LPIS) ustanawiany jest w oparciu o mapy, dokumenty ewidencji gruntów lub też inne dane kartograficzne, korzystając przy tym z technik opartych na skomputeryzowanym systemie informacji geograficznej, w tym ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10 000.

Dyrektor ARiMR wskazał, że po dokonaniu analizy wyznaczonej przez Stronę granicy działki rolnej w granicach działki ewidencyjnej na załącznikach graficznych oraz informacji zawartych w zintegrowanym systemie zarządzania i kontroli, zasadnym było pomniejszenie przez organ I instancji względem działek A - [...] ha i B - [...] ha, zadeklarowanych na działce ewidencyjnej nr [...]. Suma powierzchni wykluczonych wynosiła 0,68 ha. Oceny powierzchni trwałych użytków zielonych dokonano na podstawie aktualnej ortofotomapy obrazującej stan faktyczny na gruncie z 8 maja 2023 r. Na ortofotomapie widoczne są obszary, którym jednoznacznie nie można przypisać kwalifikacji do płatności tj. trwałe użytki zielone, gdyż są to obszary zadrzewień zlokalizowane w południowej części działki (zaznaczona na mapie kolorem niebieskim). Powierzchnia zakwalifikowana do płatności jako trwały użytek zielony, nie została pomniejszona o obszary zacienione. Widoczne na ortofotomapie z 2023 r. trwałe wyłączenia oraz obszary nieużytkowane jako trwałe użytki zielone, nie można zakwalifikować do powierzchni maksymalnego kwalifikowalnego obszaru.

W ocenie organu odwoławczego:

1. - mapa zawarta decyzji, na której kolorem fioletowym zaznaczono obszar działki zakwalifikowany do płatności, a kolorem niebieskim - obszary wyłączone z płatności, obrazuje stan faktyczny na gruncie z 8 maja 2023 r.;

na ortofotomapie widoczne są obszary, którym jednoznacznie nie można przypisać kwalifikacji do płatności tj. trwałe użytki zielone, gdyż są to obszary zadrzewień zlokalizowane w południowej części działki (zaznaczona na mapie kolorem niebieskim);

1. - organ I instancji w sposób jasny i klarowny przedstawił przepisy, na których oparł swoje rozstrzygnięcie, wskazując przy tym powierzchnię wykluczenia;

na zdjęciach ortofotomapy widoczne były tereny wyłączone z użytkowania, w szczególności dotyczy to południowej części działki;

1. - pomniejszenia związane z zaistnieniem na deklarowanej działce włączeń obszaru kwalifikującego się do przyznania płatności były możliwe do wykrycia przez Stronę podczas składania wniosku o przyznanie płatności na 2023 r.;
2. - porównując deklarowane powierzchnie z 2023 r. i aktualnie deklarowane powierzchnie (które zostały dołączone jako załączniki w odpowiedzi wezwanie), fragmenty działek, które zostały wykluczone z płatności w 2023 r. nie są już deklarowane, jest to dowód na to, że Strona miała świadomość, które fragmenty wychodzą poza MKO (maksymalny obszar kwalifikowany);
3. - organ zgodnie z prośbą Strony przedstawił wyłączenia na mapie, wskazując konkretne obszary niekwalifikujące się do płatności; to Strona nie przedstawia żadnych dowodów świadczących o tym, że działki były użytkowane na całości deklarowanej powierzchni;
4. - odnosząc się do prośby o przeprowadzenie oględzin, w obecnym czasie jest to niezasadne z uwagi na upływ czasu od momentu złożenia wniosku o płatność, czyli w 2023 r., w którym naliczono pomniejszenie;
5. - przesłuchanie pełnomocnika na okoliczność stanu faktycznego w 2023 r. z uwzględnieniem odniesienia się do okazania mapy jest niezasadne.

Dyrektor ARiMR wskazał, że ustalenie powierzchni działek poprzez kontrolę administracyjną polega na wykorzystaniu bazy danych zgromadzonych w systemie identyfikacji działek rolnych (LPIS) zawierających materiały kartograficzne (mapy i ortofotomapy) oraz przy wykorzystaniu geograficznego systemu informacji (GIS) zawierającego bazy danych referencyjnych dla ocen kwalifikowalności wniosków.

Dla ustalenia prawa do otrzymania płatności podstawowe znaczenie ma rzeczywisty obszar gruntu rolnego, na którym prowadzona jest określona uprawa. W systemie informatycznym ARiMR zaimplementowane są wcześniej wyznaczone powierzchnie MKO, które stanowią różnicę pomiędzy powierzchnią całkowitą działki ewidencyjnej, a powierzchnią obszarów nieuprawnionych do płatności. Ponadto skontrolowanie i ustalenie powierzchni rzeczywistej do płatności przy użyciu systemu komputerowej identyfikacji jest wystarczające i nie ma potrzeby weryfikowania otrzymanego wyniku poprzez kontrolę na miejscu.

Według Dyrektora ARiMR organ I instancji prawidłowo wykluczył z płatności powierzchnię 0,68 ha. Następnie organ przedstawił szczegółowe wyliczenia odnośnie do naliczenia płatności.

Strona zaskarżyła decyzję Dyrektora ARiMR w całości, zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika ARiMR zarzucając naruszenie:

1. 1. przepisów postępowania mających istotny wpływ na rozpatrzenie sprawy, tj., art. 7, art. 80 k.p.a. - poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz poprzez oparcie rozstrzygnięcia na nieaktualnej mapie (mapa nie jest opatrzona datą, a ta wynika wyłącznie ze wskazania zawartego w uzasadnieniu Organu II instancji) - podczas, gdy faktycznie miejsca zaznaczone na mapie kolorem niebieskim są na bieżąco utrzymywane (podobnie jak pozostało część działki) zgodnie z zasadami jako trwałe użytki zielone w rozumieniu ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz.U.2024.1741; dalej: "u.p.s."); nadinterpretację faktu zadeklarowania innej powierzchni w 2025 r., podczas gdy to wynika, nie ze zmiany powierzchni a z obawy nałożenie bezpodstawnych sankcji przez organ i jest związane z bezsilnością Strony w obliczu konsekwentnego nieuzasadnionego nieuznawania argumentów beneficjenta;
2. 2. przepisu postępowania.mające istotny wpływ na rozpatrzenie sprawy, tj. art. 81a § 1 k.p.a. - poprzez rozstrzygnięcie niedających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego na niekorzyść Strony, w sytuacji w której: Strona oprócz wnoszenia o przeprowadzenie kontroli na miejscu nie ma żadnych realnych możliwości polemiki z treścią ortofotomapy, tymczasem organ sztampowo niezależnie od stanu faktycznego przyjmuje stan z mapy (o nieoznaczonej na niej dacie systemowej), pomimo sukcesywnych wniosków o przeprowadzenie kontroli na miejscu i świadome deklarowanie powierzchni zgodnej ze stanem faktycznym a nie treścią mapy;
3. 3. art. 22 u.p.s. - poprzez dokonanie oceny spełnienia warunków przyznania płatności na podstawie mapy - jak wskazuje Organ II instancji - obrazującej stan działki na 8 maja 2023 r., podczas gdy z ww. przepisu należy wywodzić, że organ winien dokonywać oceny na dzień nie wcześniejszy niż 31 maja 2023 r.;
4. 4. art. 2 pkt 29 u.p.s. - poprzez przyjęcie, że wyłączone obszary gruntów nie stanowią trwałych użytków zielonych i uznanie, że występują tam "zadrzewienia", podczas gdy obszar ten jest na bieżąco wykaszany a ewentualne występująca na terenie działki roślinność stanowi tzw. samosiejki, służące jako pokarm dla bydła, zaś zarastanie związane jest m.in. z faktem, iż wykaszanie odbywa się zgodnie z przyjętym i zaakceptowanym planem raz w roku i to w okresie znacznie późniejszym niż wskazana przez organ data wykonania mapy, a ewentualne samosiejki stanowiły naturalnie użytkowany obszar, stanowiąc pokarm dla bydła;
5. 5. art. 107 § 1 pkt 6 oraz § 3 k.p.a. - poprzez brak uzasadnienia faktycznego w zakresie: w jaki sposób na podstawie ortofotomapy wklejonej do treści decyzji uznano, że obszar zaznaczony na niebiesko to zadrzewienia, a nie jak twierdzi strona samosiejki wykorzystywane jako karma dla bydła (a więc trwały użytek zielony) - podczas gdy z obrazu tego nie sposób wysnuć takiego wniosku; brak uzasadnienia w zakresie odmowy przeprowadzenia kontroli na miejscu, o którą od pierwszego odwołania w sprawie strona wnosi (brak wydania postanowienia o odmowie przeprowadzenia dowodu) pomimo rozbieżności pomiędzy twierdzeniami Strony a mapą (wykonaną jak twierdzi organ 8 maja 2023 r. - data wniosku 22 czerwca 2023 r.); brak w aktach sprawy dokumentu, z którego wynika sposób wyliczenia powierzchni wyłączonej na podstawie mapy - oznaczenia szerokości i długości każdej części wyłączonego obszaru, ze wskazaniem skali mapy, co by umożliwiło weryfikację, czy organ prawidłowo wyłączył powierzchnię;
6. 6. art. 10 u.p.s. - poprzez brak przeprowadzenia kontroli na miejscu, w sytuacji w której okoliczności faktyczne sprawy tego wymagały;
7. 7. art. 66 § 1 pkt 1, pkt 2, pkt 4 u.p.s. - poprzez pominięcie przy wydawaniu rozstrzygnięcia daty, na którą mapa obrazuje stan działki z zestawieniem daty złożenia wniosku i daty wynikającej z art. 22 ustawy o planie.

W uzasadnieniu skargi jej zarzuty zostały uszczegółowione.

Skarżący wniósł o: uchylenie zaskarżonej decyzji w całości; zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wniósł o jej oddalenie w całości i rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2024.1267 t.j.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2026143 t.j.; dalej: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 P.p.s.a.).

W badanej sprawie zasadniczym przedmiotem sporu było to, czy aktualna powierzchnia kwalifikująca się do płatności względem działek A - [...] ha i B - [...] ha, zadeklarowanych na działce ewidencyjnej nr [...] - powiat s., gmina D., obr. G. jest mniejsza od maksymalnego kwalifikowalnego obszaru o 0,61 ha (dz. A) oraz o 0,07 ha (dz. B), w związku z czym suma powierzchni wykluczonych z płatności wyniosła 0,68 ha.

W pierwszym rzędzie należy wyjaśnić, że postępowanie w badanej sprawie prowadzone było na podstawie przepisów u.p.s. Zgodnie z art. 5 u.p.s. z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy k.p.a., chyba że niniejsza ustawa stanowi inaczej.

Natomiast stosownie do art.

1. 66. ust 1 u.p.s. zasady określone w k.p.a. w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy zasady te ulegają pewnej modyfikacji. Zgodnie bowiem z wskazanym przepisem organ, przed którym toczy się postępowanie:
2. 1) stoi na straży praworządności;
3. 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;
4. 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;
5. 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Zgodnie zaś z art. 66 ust 2 u.p.s. strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek. Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Wyjaśnić zatem dalej należy, że stosownie do art. 107 § 1 k.p.a. decyzja zawiera:

1. 1) oznaczenie organu administracji publicznej;
2. 2) datę wydania;
3. 3) oznaczenie strony lub stron;
4. 4) powołanie podstawy prawnej;
5. 5) rozstrzygnięcie;
6. 6) uzasadnienie faktyczne i prawne;
7. 7) pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie oraz o prawie do zrzeczenia się odwołania i skutkach zrzeczenia się odwołania;
8. 8) podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji;
9. 9) w przypadku decyzji, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego, sprzeciw od decyzji lub skarga do sądu administracyjnego - pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa, sprzeciwu od decyzji lub skargi oraz wysokości opłaty od powództwa lub wpisu od skargi lub sprzeciwu od decyzji, jeżeli mają one charakter stały, albo podstawie do wyliczenia opłaty lub wpisu o charakterze stosunkowym, a także możliwości ubiegania się przez stronę o zwolnienie od kosztów albo przyznanie prawa pomocy.

Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Stosownie do art. 107 § 4 k.p.a. można odstąpić od uzasadnienia decyzji, gdy uwzględnia ona w całości żądanie strony; nie dotyczy to jednak decyzji rozstrzygających sporne interesy stron oraz decyzji wydanych na skutek odwołania.

Jak wynika z zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej, podstawą dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych co do powierzchni działek była kontrola administracyjna wniosku o płatność, w ramach której oceniono dostępne dane GIS, tj.: poprawność wyznaczenia wektorowych granic odniesienia dla działki ewidencyjnej w powiązaniu z obrazem ortofotomapy, mając na uwadze widoczne granice użytkowania, analizę powierzchni sąsiednich działek ewidencyjnych, oraz poprawność wyznaczenia pól zagospodarowania na ortofotomapie. Organ wskazał, że pomiar został wykonany na podstawie ortofotomapy będącej elementem systemu LPIS i stanowiącej podstawowy materiał wykorzystywany do oceny kwalifikowalności deklarowanych powierzchni, powstałej ze zdjęć lotniczych lub satelitarnych, przetworzonych do postaci metrycznej. Wyjaśnił, że ortofotomapy cyfrowe stanowią najlepsze ogólnie dostępne źródło dokonywania pomiarów powierzchni oraz interpretacji w zakresie zagospodarowania i użytkowania gruntów, to jest stanowią podstawowy dokument do wykonywania pomiarów i kompleksowej oceny powierzchni kwalifikowanej w ramach działki.

Wskazał, że w przypadku pomiaru na ortofotomapie nie występuje błąd tolerancji pomiaru, skutkiem czego pomiar ten jest bardziej dokładny niż pomiar wykonany w terenie za pomocą GPS. Wyjaśnił, że ortofotomapy działek ewidencyjnych prezentują w sposób rzeczywisty i czytelny stan pokrycia oraz zagospodarowania terenu. Przy tym, wszystkie prace wykonywane na potrzeby systemu identyfikacji działek rolnych (LPIS) są zatwierdzane przez osoby posiadające stosowne uprawnienia geodezyjne. Według organu II instancji ustalenie powierzchni działek poprzez kontrolę administracyjną polegało na wykorzystaniu bazy danych zgromadzonych w systemie identyfikacji działek rolnych (LPIS) zawierających materiały kartograficzne (mapy i ortofotomapy) oraz przy wykorzystaniu geograficznego systemu informacji (GIS) zawierającego bazy danych referencyjnych dla ocen kwalifikowalności wniosków. Wskazał, że dla ustalenia prawa do otrzymania płatności podstawowe znaczenie ma rzeczywisty obszar gruntu rolnego, na którym prowadzona jest określona uprawa, zaś w systemie informatycznym ARiMR zaimplementowane są wcześniej wyznaczone powierzchnie MKO, które stanowią różnicę pomiędzy powierzchnią całkowitą działki ewidencyjnej, a powierzchnią obszarów nieuprawnionych do płatności.

Dokonując analizy wyznaczonej przez Skarżącego granicy działki rolnej w granicach działki ewidencyjnej na załącznikach graficznych oraz informacji zawartych w zintegrowanym systemie zarządzania i kontroli, organ II instancji stwierdził, iż zasadnym było pomniejszenie względem działek A - [...] ha i B - [...] ha, zadeklarowanych na działce ewidencyjnej nr [...], a suma powierzchni wykluczonych wynosiła 0.68 ha. Organ uzasadniał, że oceny powierzchni trwałych użytków zielonych dokonano na podstawie ortofotomapy obrazującej stan faktyczny na gruncie w dacie 8 maja 2023 r. Organ podkreślił, że na ortofotomapie widoczne są obszary, którym jednoznacznie nie można przypisać kwalifikacji do płatności, tj. trwałe użytki zielone, gdyż są to obszary zadrzewień zlokalizowane w południowej części działki (zaznaczone na mapie kolorem niebieskim). Organ wskazał, że powierzchnia zakwalifikowana do płatności jako trwały użytek zielony, nie została pomniejszona o obszary zacienione, wyjaśnił też, że widocznych na ortofotomapie z 2023 r. trwałych wyłączeń oraz obszarów nieużytkowanych jako trwałe użytki zielone, nie można zakwalifikować do powierzchni maksymalnego kwalifikowalnego obszaru.

W treści decyzji organu I instancji umieszczono niewielką mapkę działki wraz z terenami wykluczonymi w kolorze czarno-białym z legendą sugerującą oznaczenia w kolorze fioletowym – obszar działki zakwalifikowany do płatności i niebieskim – obszary wyłączone z płatności. Z kolei w uzasadnieniu decyzji organu II instancji umieszczono miniaturową kolorową mapkę działki wraz z terenami wykluczonymi z legendą wskazującą na oznaczenia w kolorze fioletowym – obszar działki zakwalifikowany do płatności i niebieskim – obszary wyłączone z płatności. Organ podkreślił, że na ortofotomapie widoczne są obszary, którym jednoznacznie nie można przypisać kwalifikacji do płatności tj. trwałe użytki zielone, gdyż są to obszary zadrzewień zlokalizowane w południowej części działki (zaznaczone na mapie kolorem niebieskim). Dodatkowo wskazał, że ortofotomapy działek ewidencyjnych prezentują w sposób rzeczywisty i czytelny stan pokrycia oraz zagospodarowania terenu.

Sąd zauważa, że mapy znajdujące się w aktach sprawy to: mapa stanowiąca załącznik do wniosku o płatność, mapy złożone przez Skarżącego w odpowiedzi na wezwanie z 3 czerwca 2025 r., a także mapki znajdujące się w treści decyzji organów obu instancji. Za wyjątkiem miniaturowej mapki znajdującej się w decyzji organu II instancji, powyższe mapy zostały umieszczone w postaci czarno-białych wydruków/kserokopii. Z kolei z uwagi na niewielki rozmiar kolorowej mapki znajdującej w zaskarżonej decyzji, nie sposób dokładnie dostrzec i zidentyfikować obszary wyłączone z płatności, tj. zaznaczone kolorem niebieskim zaś nade wszystko znajdujących się na nich według wskazań Organów ARiMR zadrzewień.

W efekcie powoływanie się przez organ w treści zaskarżonej decyzji na obszary zaznaczone na mapie na niebiesko i znajdujące się na nich zadrzewienia nie znajduje odpowiedniego odzwierciedlenia w materiale dowodowym znajdującym się w aktach sprawy. Dodatkowo – w świetle powyższego – istotne jest stanowisko Dyrektora ARiMR, zgodnie z którym ortofotomapy działek ewidencyjnych prezentują w sposób rzeczywisty i czytelny stan pokrycia oraz zagospodarowania terenu.

Nie sposób też ustalić, czy którakolwiek z map znajdujących się w aktach sprawy została sporządzona według stanu na 8 maja 2023 r. – a do takiej właśnie mapy odwołuje się Dyrektor ARiMR w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Tymczasem, aby wypełnić wymogi ustawy odnośnie uzasadnienia decyzji z art. 107 § 3 k.p.a., jak również zasady zaufania wynikającej z art. 8 § 1 k.p.a., organ w uzasadnieniu, w przypadku wskazania konkretnych ustalonych okoliczności, winien sporządzić je w ten sposób, aby w szczególności zawierało ono wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Tym samym, ustalając konkretną okoliczność, organ winien odesłać do konkretnego znajdującego się na konkretnej karcie akt sprawy dowodu i wskazać, co z niego wynika, tzn. jaka konkretna okoliczność mająca istotne znaczenie dla sprawy została nim udowodniona, a jeśli jest to powierzchnia działki, organ winien szczegółowo, w sposób poddający się weryfikacji wyliczyć tę powierzchnię i przedstawić dowody to potwierdzające. Dowody te powinny być weryfikowalne, co należy rozumieć w ten sposób, że prawidłowość wynikających z nich wyliczeń i ustaleń winna być możliwa do skontrolowania zarówno przez stronę jak i przez sąd administracyjny, w przypadku wniesienia skargi.

Tymczasem zaskarżona decyzja takiej kontroli się nie poddaje, brak jest bowiem materiału dowodowego w postaci czytelnych map, jak i dokonanych na ich podstawie wyliczeń, które pozwalałyby na weryfikację prawidłowości poczynionych ustaleń.

Organ wielokrotnie podkreśla znaczenie dowodowe danych pochodzących z ortofotomap i na nich się opiera. Wskazuje też, że sam Skarżący we wniosku za 2025 r. zaznaczył fragmenty działek, które zostały wykluczone z płatności w 2023 r. i nie są już one deklarowane (w domyśle – stan faktyczny od 2023 r. do 2025 r. się nie zmienił), co jest w ocenie organu dowodem na to, że Skarżący miał świadomość, które fragmenty wychodzą poza maksymalny obszar kwalifikowany.

Z drugiej zaś strony organ odmawia przeprowadzenia dowodu z oględzin na miejscu z uwagi na upływ czasu od momentu złożenia wniosku o płatność, czyli w 2023 r., w którym naliczono pomniejszenie. Organ podkreśla, że od dnia, w którym złożono wniosek o płatność na 2023 r., stan faktyczny nieruchomości uległ naturalnym zmianom, co uniemożliwia rzetelne ustalenie jej stanu w okresie, do którego odnosi się decyzja. Natomiast skarżący racjonalnie wskazuje, że zadeklarowanie innej powierzchni w 2025 r. wynika nie ze zmiany powierzchni, a z obawy o nałożenie sankcji przez organ i jest związane z bezsilnością Skarżącego w obliczu konsekwentnego nieuzasadnionego nieuznawania jej argumentów. Sąd podkreśla przy tym, że Skarżący już na początku 2024 r. w odwołaniu od decyzji organu

I instancji, z której dowiedział się o wykluczeniu z płatności ww. powierzchni z uwagi na wskazanie przez Organ, że porastają ją zadrzewienia, wnosił o przeprowadzenie dowodu z oględzin. Do tego wniosku Skarżącego Organy ARiMR konsekwentnie nie odnosiły się aby aktualnie twierdzić, że z uwagi na długi okres czasu od złożenia wniosku o płatność za 2023 r. przeprowadzenie takiego dowodu jest bezcelowe.

W ocenie Sądu powyższy problem jest możliwy do rozwiązania. Wystarczy porównać dane: w tym ortofotomapy z 2023 r., z 2025 r. oraz aktualnej i jeśli w spornych obszarach nie ma istotnej różnicy, to dowód z kontroli na miejscu byłby w stanie wyjaśnić zaistniały spór co do wykluczonych powierzchni. Natomiast jeśli dane z poszczególnych map co do spornych obszarów rzeczywiście istotnie się różnią, to zgodzić należy się, że kontrola na miejscu nie jest w stanie wyjaśnić spornej kwestii.

Mając na uwadze powyższe, sąd uchylił zaskarżoną decyzję w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.

Na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 P.p.s.a. sąd zasądził od Organu na rzecz Skarżącego [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, tj. uiszczonego wpisu od skargi.

Ponownie rozpoznając sprawę Organ weźmie pod uwagę stanowisko Sądu wyrażone w niniejszym wyroku. W związku z tym w aktach sprawy winny się znaleźć niezbędne i czytelne dowody pozwalające na weryfikację prawidłowości ustaleń i wyliczeń, a uzasadnienie decyzji winno zostać sporządzone stosownie do art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a.

Orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (http://orzeczenia.nsa.gov.pl).