Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowiez 28 lipca 2026 r., sygn. akt I SA/Rz 218/26

Uzasadnienie

Przedmiotem skargi H. Zakład [...] Sp. z o.o. z siedzibą w L. (dalej: "spółka") jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie (dalej: "SKO") z dnia 25 lutego 2026 r. nr SKO.4131/2/2024 o utrzymaniu w mocy postanowienia Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w R. (dalej: "Dyrektor WUP") z dnia 10 stycznia 2024 r. nr FG.617.2491.2021.SSZ w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19.

Stan faktyczny i prawny sprawy ze skargi na powyższe postanowienie przedstawia się następująco.

W dniu 13 maja 2022 r. do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w R. wpłynął wniosek spółki, złożony na podstawie art. 15gg ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1327 ze zm. - dalej: "ustawa COVID"), dotyczący przyznania świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy, w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych, w następstwie wystąpienia COVID-19, w kwocie [...] zł za kwiecień 2021 r.

Postanowieniem z dnia 3 czerwca 2022 r. nr FG.617.2491.2021.SSZ, Dyrektor WUP odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wniosku spółki.

Po rozpoznaniu zażalenia spółki, SKO postanowieniem z dnia 20 września 2022 r. nr SKO.431/11/2022 utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.

W następstwie skargi spółki, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 16 lutego 2023 r., sygn. akt I SA/Rz 760/22 uchylił zaskarżone postanowienie SKO oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora WUP.

W uzasadnieniu wyroku WSA stwierdził, że odmowa wszczęcia postępowania administracyjnego, mimo uchybienia terminu do złożenia wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy, bez uprzedniego zawiadomienia strony o uchybieniu terminu oraz wyznaczeniu terminu do złożenia wniosku o jego przywrócenie, była przedwczesna.

Pismem z dnia 17 maja 2023 r. Dyrektor WUP, zawiadomił pełnomocnika spółki o uchybieniu terminu na złożenie wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy oraz wyznaczył termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

Pełnomocnik spółki w wyznaczonym terminie złożył wniosek o przywrócenie terminu.

Dyrektor WUP postanowieniem z dnia 13 lipca 2023 r. nr FG.617.2491.2021.SSZ odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy. Postanowienie to w następstwie rozpatrzenia zażalenia spółki zostało uchylone przez SKO postanowieniem z dnia 4 września 2023 r. nr SKO.4131/21/2023.

Postanowieniem z dnia 18 września 2023 r. nr FG.617.2491.2021.SSZ, Dyrektor WUP odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy.

Po rozpoznaniu zażalenia spółki, SKO postanowieniem z dnia 29 listopada 2023 r. nr SKO.4131/24/2023 uchyliło zaskarżone postanowienie Dyrektora WUP.

W uzasadnieniu SKO wskazało, że ponownie rozpatrując wniosek o przywrócenie terminu należy pogłębić analizę i szczegółowiej odnieść się do argumentacji przedsiębiorcy służącej uprawdopodobnieniu braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy.

Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2024 r. nr FG.617.2491.2021.SSZ, Dyrektor WUP ponownie odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy.

W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor WUP stwierdził, że przepis art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19 nie przewiduje innych przesłanek przywrócenia terminu, niż przewidziane w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691, dalej: "k.p.a."). Wprowadza jedynie dodatkowy tryb zawiadomienia strony o uchybieniu i wydłuża z siedmiu do trzydziestu dni termin do złożenia prośby o przywrócenie terminu. Ponadto Dyrektor WUP stwierdził, że pomimo, że z przepisu art. 15 zzzzzn2 ustawy COVID-19 nie wynika, według jakich zasad organy administracji powinny rozpatrywać wnioski o przywrócenie terminów prawa administracyjnego, to jednak skoro ustawodawca nawiązał w ust. 3 wprost do art. 58 k.p.a., to należy przyjąć, że jego intencją było, aby wnioski o przywrócenie terminu rozpatrywane były właśnie w oparciu o przepisy k.p.a.

Dalej Dyrektor WUP wskazał, że wniosek dotyczący dofinansowania wynagrodzeń za kwiecień 2021 r. został złożony przez spółkę 1 rok i 13 dni po upływie terminu określonego w art. 15gg ust. 6 ustawy COVID-19. Spółka przywołała następujące okoliczności uzasadniające opóźnienie w złożeniu wniosku: dużą absencję pracowników (w tym Działu Administracji i Kadr odpowiedzialnego za przygotowanie wniosków) oraz zarządu; konieczność podejmowania działań ratujących spółkę w związku z trudną sytuacją gospodarczą; awarie środków produkcji; pracę zdalną pracowników; wolniejsze załatwianie spraw w urzędach; ograniczenia związane z pandemią; ograniczenia spotkań z kontrahentami. Przedłożyła również zestawienie absencji, przygotowane na podstawie systemu informatycznego ERP Impuls EVO 1.3. BPSC, za okres od stycznia do maja 2021 r.

Dyrektor WUP wskazał jednak, że w maju 2021 r. spółka terminowo złożyła taki sam wniosek o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy (dotyczący innego okresu, tj. maja i czerwca 2021 r.). A zatem w maju 2021 r. wysoka absencja czy wszelkie wyżej wymienione trudności nie stanowiły przeszkody w terminowym złożeniu wniosku o przyznanie świadczeń, a także jego późniejszej obsłudze w postaci przedkładania kolejnych dokumentów, związanych z rozliczeniem otrzymanego wsparcia (w dniach 14.06., 23.07., 26.07., 06.09. oraz 10.11.2021 r.). Zwrócił również uwagę na porównywalną absencję w maju i kwietniu 2021 r. wśród osób związanych bezpośrednio z przygotowaniem i złożem wniosku - absencja zarządu była mniejsza w kwietniu w porównaniu do maja 2021 r. Z kolei absencja Działu Administracji i Kadr była wyższa w kwietniu 2021 r. w porównania do maja 2021 r. o 3,60 %. Kolejne informacje zawarte w zestawieniu absencji przygotowanym w systemie ERP Impuls EVO 1.3.

BPSC wskazują, że liczba osobodni (sformułowanie użyte w zestawieniu) związana z czasem faktycznie przepracowanym przez pracowników Działu Administracji i Kadr, była w kwietniu 2021 r. większa w porównaniu do maja 2021 r. Z analizy danych przedstawionych przez spółkę wynika, że już w marcu 2021 r. zostało zwiększone zatrudnienie w Dziale Administracji i Kadr. Tym samym brak jest uzasadnienia dla twierdzeń spółki, że z powodu absencji pracowników, nie miała możliwości terminowego złożenia wniosku do końca kwietnia 2021 r.

Dyrektor WUP nie podzielił twierdzeń spółki, że przeszkodą w złożeniu wniosku była konieczność podejmowania działań ratujących spółkę w związku z trudną sytuacją gospodarczą. Na skutek zwiększenia zatrudnienia w Dziale Administracji i Kadr w marcu 2021 r. z 14 do 22 osób, spółka w kwietniu 2021 r. była przygotowana kadrowo do terminowego złożenia wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy. Wymagało to jedynie decyzji zarządu o podjęciu działań w tym kierunku. Także awarie środków produkcji nie miały wpływu na terminowe złożenie wniosku, gdyż pracownicy produkcji czy utrzymania ruchu nie zajmowali się jego przygotowywaniem. Zdaniem Dyrektora WUP ograniczenia związane z pandemią (w tym dostęp do urzędu) oraz praca zdalna pracowników nie miały wpływu na terminowe złożenia wniosku, który składany był wyłącznie w postaci elektronicznej. Nie wymagało to fizycznego dostępu do urzędu czy obecności pracowników w zakładzie pracy.

Przygotowanie i złożenie wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy nie wiązało się z zaangażowaniem żadnego dodatkowego urzędu. Wszystkie czynności zależały wyłącznie od przedsiębiorcy i nie wymagały uzyskiwania dokumentów z zewnętrznych źródeł. Również ograniczenia spotkań z kontrahentami nie miały związku z przygotowaniem wniosku, a zatem pozostawały bez wpływu na jego terminowe złożenie.

Wobec powyższego Dyrektor WUP stwierdził, że spółka nie uprawdopodobniła, że opóźnienie w terminowym złożeniu wniosku nastąpiło bez jej winy. Odnosząc się do argumentów dotyczących trudności w terminowym złożeniu wniosku, które miały wynikać z częstych zmian przepisów oraz konieczności dopełnienia formalności dotychczas nieznanych Dyrektor WUP stwierdził, że spółka w dniu 28 maja 2021 r. skutecznie złożyła wniosek o przyznanie świadczeń za okres maja i czerwca 2021 r. W ocenie organu, samo złożenie wniosku nie było specjalnie skomplikowane i nie wymagało dużego nakładu pracy.

Po rozpatrzeniu zażalenia spółki na powyższe postanowienie, SKO postanowieniem z dnia 25 lutego 2026 r. nr SKO.4131/2/2024 utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu postanowienia SKO wskazało, że ustawodawca ze względu na szczególne okoliczności związane z pandemią zabezpieczył interesy stron w postępowaniu administracyjnym w ten sposób, że w każdym przypadku niezachowania przez stronę terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego, od zachowania których uzależniona jest m.in. ochrona prawna przed organem administracji publicznej, nałożył na organ wynikający z art. 15zzzzzn2 ust. 1 ustawy COVID-19 obowiązek zawiadomienia strony o przekroczeniu terminu i wyznaczeniu terminu trzydziestu dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Nie oznacza to jednak, że już sam stan epidemii zobowiązywał organ do przywrócenia terminu w każdym przypadku stwierdzenia jego uchybienia. Intencją ustawodawcy nie było również automatyczne przeniesienie na organ ciężaru inicjatywy dowodowej związanej z przywróceniem uchybionego terminu. Rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu w postępowaniu administracyjnym, poprzedzone zawiadomieniem organu w trybie art. 15zzzzzn2 ust. 2 ustawy COVID-19 powinno być prowadzone przez organ w trybie art. 58 i nast. k.p.a. z uwzględnieniem modyfikacji wprowadzonej przez art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19, jedynie w zakresie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu.

W ocenie SKO wskazane przez spółkę okoliczności nie stanowią wystarczającej przesłanki do uznania, że uchybienie terminowi nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych. Sama ogólna sytuacja epidemiczna, choć niewątpliwie wpływała na funkcjonowanie obywateli, podmiotów gospodarczych i instytucji, nie przesądza jeszcze o istnieniu obiektywnych i nieusuwalnych przeszkód uniemożliwiających stronie dokonanie czynności procesowej w ustawowym terminie. Dla uwzględnienia wniosku konieczne jest wykazanie konkretnych zdarzeń, które realnie i w sposób niezależny od strony uniemożliwiły jej podjęcie działania, czego spółka w niniejszej sprawie nie uprawdopodobniła. Spółka jest podmiotem profesjonalnym, w zakresie działania którego czynnikiem decydującym o prawidłowym wykonaniu obowiązków jest właściwa organizacja pracy, zarządzanie zasobami ludzkimi również w warunkach stanu epidemii. SKO zaznaczyło, że będący przedmiotem sprawy wniosek dotyczący dofinansowania wynagrodzeń pracowników za kwiecień 2021 r. został złożony dopiero po upływie 1 roku i 13 dni po upływie terminu.

Jednocześnie dla przedmiotowej sprawy istotne jest, że za miesiąc maj i czerwiec tego samego roku spółka prawidłowo, tj. z zachowaniem terminu złożyła analogiczny wniosek, co daje podstawę do twierdzenia, że posiadała zdolności organizacyjne oraz zaplecze kadrowe, które pozwoliło na terminowe złożenie wniosku na dwa kolejne miesiące.

W ustawowym terminie spółka wniosła skargę na powyższe postanowienie, domagając się jego zmiany poprzez przywrócenie terminu i wszczęcie postępowania w sprawie przyznania świadczenia na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19 za okres 1 miesiąca od 1 kwietnia 2021 r. do 30 kwietnia 2021 r.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie:

1. 1) art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19 poprzez uznanie, że strona nie uprawdopodobniła przesłanek przywrócenia terminu,
2. 2) art. 80 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia na podstawie oceny nieopierającej się na całokształcie materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie,
3. 3) art. 107 § 3 w zw. z art. 124 § 2 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia postanowienia w sposób niepełny, lakoniczny i niewyczerpujący, polegający na braku odniesienia się do wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, w szczególności do argumentów i dowodów przedstawionych przez spółkę w zażaleniu,
4. 4) art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie zasad praworządności, niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do załatwienia sprawy, jednocześnie nie zważając na interes społeczny oraz słuszny interes obywateli poprzez wybiórczą i niekompletną analizę dowodów i argumentów przedstawionych przez spółkę,
5. 5) art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania uczestników do władzy publicznej poprzez wybiórczą i niekompletną analizę dowodów i argumentów przedstawionych przez spółkę,
6. 6) art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasad sprawiedliwości społecznej poprzez wybiórczą i niekompletną analizę dowodów i argumentów przedstawionych przez spółkę.

W uzasadnieniu skargi spółka wskazała, że we wniosku o przywrócenie terminu szczegółowo wyjaśniła, w jaki sposób skutki pandemii zdezorganizowały jej działanie. Oczywiste jest więc, że wraz z upływem czasu spółka rozwiązywała problemy związane z pandemią i tym samym w pewnym momencie możliwe było złożenie wniosku o dofinansowanie. Sam fakt złożenia wniosków w maju i czerwcu potwierdza, że spółka działała niezwłocznie, gdy tylko ustały lub zostały ograniczone przeszkody o charakterze obiektywnym. Nie można natomiast wywodzić z tego, że identyczne możliwości istniały już w kwietniu - byłoby to założenie sprzeczne z realiami funkcjonowania przedsiębiorstw w pandemii.

Spółka podniosła również, że w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania przepis, zgodnie z którym wniosek o przywrócenie terminu powinien zostać złożony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyn uchybienia terminu.

Spółka ponownie zwróciła na bardzo wysoką absencję pracowników w pierwszych czterech miesiącach 2021 r., która wynikała z przyczyn związanych z pandemią. W szczególności w marcu i kwietniu 2021 r. absencja pracowników w Dziale Administracji i Kadr, tj. dziale odpowiedzialnym za wysyłkę wniosków o dofinansowanie z Wojewódzkiego Urzędu Pracy wynosiła około 40%, co zdezorganizowało jego pracę. W pierwszych miesiącach 2021 r. również absencja członków zarządu wynosiła ponad 40%. Działalność spółki i tym samym zarządu była utrudniona w związku z pandemią, w związku z czym konieczne było skupienie się na utrzymaniu działalności w nowym otoczeniu gospodarczym. W związku z pandemią spółka osiągnęła wysoką stratę w kwocie ponad 9 mln zł. Głównym celem zarządu było uniknięcie upadłości i utrzymanie działalności ważnego dla regionu pracodawcy. Duże zaangażowanie zarządu umożliwiło uniknięcie upadłości, lecz zaburzyło codzienne funkcjonowanie spółki i uniemożliwiło terminowe złożenie wniosku.

Ponadto absencja w Wydziale Utrzymania Ruchu wynosiła około 20%, a w Dziale Technologii i Zapewnienia Jakości ok. 30%, co dezorganizowało produkcję absorbując zarząd. Podobny wpływ wywierały awarie w zakładzie, zerwanie łańcuchów dostaw skutkujące opóźnieniem dostaw materiałów, praca zdalna pracowników, wolniejsze załatwianie spraw w urzędach, ograniczenia związane z pandemią, ograniczenia spotkań z kontrahentami. Należy więc uznać, że spółka była w wyjątkowo trudnej sytuacji co wpłynęło na jej bieżące funkcjonowanie i tym samym usprawiedliwia nieterminowe złożenie wniosku.

Zdaniem spółki, złożenie wniosku w maju przemawia ze przywróceniem terminu. Potwierdza bowiem, że spółka na bieżąco rozwiązywała problemy związane z funkcjonowaniem w okresie pandemii.

Spółka zakwestionowała stanowisko SKO, jakoby wskazane okoliczności nie zostały uprawdopodobnione. Przesłanki te mają charakter powszechnie znany oraz wynikają z faktów notoryjnych, które - zgodnie z utrwalonymi zasadami postępowania - nie wymagają szczegółowego dowodzenia ani pogłębionego uprawdopodobnienia. Pandemia, a także związana z nią wysoka absencja pracownicza oraz wprowadzane przez organy władzy publicznej ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej stanowiły okoliczności o charakterze obiektywnym, nadzwyczajnym i niezależnym od strony. Ich wpływ na funkcjonowanie przedsiębiorstw był powszechny i szeroko udokumentowany, co zwalnia stronę z obowiązku wykazywania tych faktów w sposób dalej idący. Pomimo to spółka przedstawiła konkretne fakty poparte stosowną dokumentacją potwierdzające jej stanowisko.

Wreszcie wskazała, że przepis art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19 to szczególne rozwiązanie prawne, które reguluje kwestie związane z terminami w postępowaniu administracyjnym w sposób odmienny, niż w art. 58-59 k.p.a. Przywołana regulacja wyznacza kierunek, w którym powinny zmierzać interpretacja i stosowanie przepisów ustawy COVID-19, czyli z pominięciem nadmiernego formalizmu, z faktycznym dążeniem do umożliwienia płatnikom ze skorzystania z programów pomocowych. Zdaniem spółki, wniosek o przywrócenie terminu powinien zostać uwzględniony bez dodatkowych warunków, tj. bez konieczności wykazywania winy w uchybieniu terminu. Świadczy o tym brak odesłania w ust. 1 i 2 art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19 do art. 58 § 1 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm. - dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.

Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych jego przypadków, które nie zostały podniesione w skardze, a które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych lub czynności.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Istotą sporu w niniejszej sprawie jest zasadność odmowy spółce przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19 za kwiecień 2021 r.

Podstawę prawną kontrolowanych w sprawie rozstrzygnięć stanowiły przepisy art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19 oraz art. 58 § 1 k.p.a.

Zgodnie z art. 15zzzzzn2 ust. 1 ustawy COVID-19, w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów:

1. 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej,
2. 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,
3. 3) przedawnienia,
4. 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,
5. 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,
6. 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju
7. - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu.

W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (art. 15zzzzzn2 ust. 2 ustawy COVID-19).

W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 15zzzzzn2 ust. 3 ustawy COVID-19).

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu w postępowaniu administracyjnym, poprzedzone zawiadomieniem organu w trybie art. 15 zzzzzn2 ust. 2 ustawy COVID-19, powinno być prowadzone przez organ w trybie art. 58 i nast. k.p.a. z uwzględnieniem modyfikacji wprowadzonej przez art. 15 zzzzzn2 ustawy COVID-19, jedynie w zakresie terminu do złożenia wniosku o przewrócenie terminu. Jak wskazał NSA w wyroku z 16 września 2025 r., sygn. akt III OSK 24/24, przepis art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19 określa jedynie dłuższy termin do złożenia samego wniosku o przywrócenie terminu, nie modyfikuje zaś samych przesłanek jego rozpoznania i oceny braku winy wnioskodawcy, te bowiem zostały określone przepisami k.p.a. Przytoczony przepis obliguje organ administracji wyłącznie do powiadomienia strony o tym, że uchybiła terminowi, a także o konieczności pouczenia jej o nowym terminie do złożenia wniosku o przywrócenie terminu.

Analogiczne stanowisko zaprezentowane zostało m. in. w wyrokach NSA z 6 maja 2025 r., sygn. akt II GSK 44/25, z 16 kwietnia 2024 r., sygn. akt II OSK 906/23, z 28 lipca 2023 r., sygn. akt I GSK 1173/22, z 21 września 2023 r., sygn. akt I OSK 1764/22).

Zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

W niniejszej sprawie bezspornym jest, że spółka złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19 w terminie określonym w art. 15zzzzzn2 ust. 2 ustawy COVID-19.

Zasadnie jednak organy wskazały brak możliwości przywrócenia spółce terminu z uwagi na niewykazanie braku winy w jego uchybieniu.

Jak wskazał NSA w wyroku z 29 stycznia 2025 r., sygn. akt I GSK 101/24, przy dokonywaniu oceny zawinienia strony w dopuszczeniu do uchybienia terminowi należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne i oceniać brak winy zainteresowanego według obiektywnych (a nie subiektywnych) mierników staranności, jakiej można oczekiwać od osoby należycie dbającej o własne interesy, aby nie wprowadzać do stosunków procesowych elementu niepewności. Z art. 58 § 1 k.p.a. wynika również, że to na zainteresowanym spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia istnienia okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w przewidzianym terminie.

Zatem aby przywrócić termin, strona powinna wskazać takie okoliczności, których wystąpienie było niezależne od jej woli i uniemożliwiało jej dopełnienie czynności. Ponadto powinna wskazać okoliczności świadczące o podjęciu działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Warunkiem przywrócenia terminu jest wykazanie przez stronę, że mimo całej swej staranności nie mogła czynności dokonać w terminie, a więc że zachodziła obiektywna, niezależna od niej przeszkoda. Przeszkoda taka zachodzi wówczas, gdy dopełnieniu przez stronę obowiązku stanęła na przeszkodzie okoliczność nie do przezwyciężenia, mimo dołożenia największego choćby wysiłku. Taką przeszkodą może być siła wyższa, np. powódź, odcięcie od świata na skutek ataku ostrej zimy, katastrofa oraz niektóre zdarzenia losowe, np. przerwy w komunikacji, poważny wypadek samochodowy, związany z hospitalizowaniem w ostatnich dniach upływu terminu, obłożna choroba zainteresowanego, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą itp. Zaś zaistnienie nawet lekkiego niedbalstwa uniemożliwia przyjęcie braku winy w niedopełnieniu dokonania czynności procesowej w terminie.

Należy przypomnieć, że stan epidemii COVID-19 obowiązywał w Polsce od 20 marca 2020 r., zaś spółka powinna była złożyć wniosek o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za kwiecień 2021 r. do końca tego miesiąca. Wniosek taki złożony został natomiast 13 maja 2022 r. Powoływanie się na braki kadrowe nie uprawdopodabnia w żadnym stopniu braku winy, nie stanowi bowiem zdarzenia nagłego, niezależnego od strony i uniemożliwiającego chociażby posłużenie się inną osobą. Organy słusznie wskazały, że w marcu 2021 r. zostało zwiększone zatrudnienie w Dziale Administracji i Kadr. Trudno założyć, że przez cały czas, kiedy wniosek mógł zostać złożony, żaden z pracowników lub członków zarządu nie mógł tego dokonać.

Sąd nie kwestionuje, że obowiązujący od marca 2020 r. stan pandemii zmusił przedsiębiorców do zmiany sposobu funkcjonowania z częściowym ograniczeniem działalności. Jednakże - przy aktualnych możliwościach technicznych i proceduralnych, które pozwalają na stosunkowo łatwe wnoszenie pism drogą elektroniczną - nie można uznać, że ograniczenia związane z COVID-19 całkowicie sparaliżowały działania przedsiębiorców usprawiedliwiając skutki niedochowania terminów do dokonania określonych prawem czynności procesowych. Omawiana sytuacja miała miejsce w kolejnym roku pandemii i przy dochowaniu należytej staranności przedsiębiorcy z tak rozbudowaną strukturą jak spółka należało dostosować wewnętrzne procedury w celu zapewnienia sprawnego działania.

Podnoszone przez spółkę okoliczności, takie jak konieczność podejmowania działań ratujących spółkę w związku z trudną sytuacją gospodarczą, awarie środków produkcji, praca zdalna pracowników, wolniejsze załatwianie spraw w urzędach, ograniczenia związane z pandemią, ograniczenia spotkań z kontrahentami, prawidłowo zostały ocenione przez organy jako nieuprawdopodobniające braku winy w uchybieniu terminu. Trudno uznać, że Dział Administracji i Kadr, w którym zatrudnione były 22 osoby, zaangażowany był wyłącznie w bliżej nieokreślone działania ratujące spółkę w związku z trudną sytuacją gospodarczą, czy spotkania z kontrahentami.

Również nie można przyjąć, że okoliczności takie jak awarie środków produkcji, praca zdalna pracowników, ograniczenia związane z pandemią, wolniejsze załatwianie spraw w urzędach miały jakikolwiek wpływ na terminowość złożenia wniosku, który co istotne, składany był drogą elektroniczną.

W związku z powyższym należało podzielić stanowisko organów, że niedochowanie przez spółkę terminu do złożenia wniosku nie nastąpiło wskutek przeszkody niemożliwej do usunięcia nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, lecz było wynikiem niedołożenia przez nią należytej staranności, jakiej można wymagać od każdej osoby dbającej należycie o swoje interesy, tj. z użyciem miernika powszechnie wymaganej staranności. Niezasadne okazały się więc zarzuty naruszenia art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19, art. 7, art. 8, art. 80 k.p.a. oraz art. 2 Konstytucji RP.

W ocenie Sądu, organy rozważyły wszystkie argumenty spółki, a ocena ta, dokonana w aspekcie przywołanych wyżej ustawowych przesłanek z art. 58 § 1 k.p.a. znalazła swój wyraz w uzasadnieniach decyzji. Uzasadnienia te spełniają wymogi stawiane w tym względzie przez art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienia faktyczne zawierają szczegółowe wskazanie okoliczności, którymi kierowały się organy, wywody są spójne i logiczne. Uzasadnienia prawne zawierają wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów.

Sąd, mając na uwadze art. 134 p.p.s.a., nie stwierdził także innych, niż zarzucane w skardze, naruszeń prawa skutkujących koniecznością wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego.

W związku z powyższym, Sąd skargę oddalił, na podstawie art. 151 p.p.s.a.