Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 12 stycznia 2026 r., którym po rozpatrzeniu zażalenia K. B. (dalej także: Skarżący, Zobowiązany lub Strona) utrzymał w mocy na postanowienie Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź-Górna z 21 listopada 2025 r. w przedmiocie oddalenia jako nieuzasadnionej skargę na czynność egzekucyjną, polegającą na zajęciu zawiadomieniem z 8 października 2025 r. nr [...] świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź-Górna prowadzi wobec Strony postępowanie egzekucyjne m.in. na podstawie tytułów wykonawczych z 14 września 2016 r., wystawionych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście:
- • nr [...], który obejmuje zaległość w podatku od towarów i usług za marzec 2009 roku,
- • nr [...], który obejmuje zaległość w podatku od towarów i usług za maj 2009 roku,
- • nr [...], który obejmuje zaległość w podatku od towarów i usług za czerwiec 2009 roku,
- • nr [...], który obejmuje zaległość w podatku od towarów i usług za sierpień 2009 roku,
- • nr [...], który obejmuje zaległość w podatku od towarów i usług za wrzesień 2009 roku,
- • nr [...], który obejmuje zaległość w podatku od towarów i usług za październik 2009 roku.
Wezwaniem z 21 października 2016 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia nieruchomości Skarżącego, położonej w Ł. przy ul. [...], dla której Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi prowadzi księgę wieczystą nr [...] oraz wezwał Stronę do zapłaty, w terminie 14 dni od dnia doręczenia tego wezwania, należności objętych m.in. ww. tytułami wykonawczymi wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia ich w terminie i kosztami egzekucyjnymi, pod rygorem przystąpienia do opisu i oszacowania wartości zajętej nieruchomości. Powyższe zajęcie zostało doręczone Zobowiązanemu w dniu 27 października 2016 r. wraz z odpisami ww. tytułów wykonawczych.
W toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o ww. tytuły wykonawcze, organ egzekucyjny skierował do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Łodzi zawiadomienie z 8 października 2025 r. o zajęciu świadczeń Strony z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej. Zawiadomienie Zobowiązany odebrał w dniu 13 października 2025 r., natomiast dłużnik zajętej wierzytelności otrzymał powyższe zawiadomienie w dniu 8 października 2025 r.
W odpowiedzi na powyższe zajęcie, Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Łodzi pismem nr [...] poinformował, że potrącenia ze świadczenia Skarżącego będą przekazywane na rachunek bankowy wskazanego organu właściwego, tj. Komornika Sądowego M. G.. Dłużnik zajętej wierzytelności wskazał również organy egzekucyjne, które dokonały zajęcia świadczeń Zobowiązanego.
W dniu 21 października 2025 r. do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź-Górna wpłynęło pismo Strony, w którym Zobowiązany poinformował, że składa skargę na czynność egzekucyjną dokonaną zawiadomieniem z 8 października 2025 r., polegającą na zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej. Skarżący wskazał, że wszystkie tytuły wykonawcze za rok 2009 uległy przedawnieniu.
W uzasadnieniu złożonego pisma Zobowiązany podniósł, że Wojewódzki Sąd Administracyjny, w ślad za organami podatkowymi przyjął, że należności w zakresie VAT w analizowanej sprawie, nie przedawniły się zgodnie z art. 70 § 1 O.p., gdyż wszczęte zostało i toczy się postępowanie karne skarbowe przeciwko Stronie. Skarżący wskazał, że:
- • postępowanie karne skarbowe zostało umorzone postanowieniem Prokuratur/ Rejonowej Łódź-Śródmieście z 8.07.2025 r. sygn. akt [...];
- • nawet gdyby przyjąć, że postępowanie karne skarbowe zostało wszczęte przez organ podatkowy przed upływem okresu przedawnienia, tj. w grudniu 2013 roku - co w opinii Zobowiązanego nie miało miejsca - to i tak do przedawnienia by doszło, zgodnie z cyt.: "art. 70 ust. 1 w zw. z par. pkt 1 oraz art. 70 C Ordynacji podatkowej", najpóźniej w 2019 roku;
- • ww. postanowieniem Prokuratura Rejonowa Łódź-Śródmieście umorzyła śledztwo przeciwko Panu K. B., z uwagi na przedawnienie ewentualnego przestępstwa z upływem 10 lat od dnia wystawienia ostatniej faktury, tj. 21.10.2019 r.
W dalszej części uzasadnienia, przytaczając art. 70 § 7 pkt 1, art. 70c, art. 70 § 6 pkt 1, art. 70 § 1 i § 1a ustawy Ordynacja podatkowa, Pan K. B. powołał się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 maja 2021 r. sygn. akt I FPS 1/21. Zarzucił, że w niniejszej sprawie wszystkie okoliczności wskazują na sztuczny i instrumentalny charakter postępowania karnego skarbowego, począwszy od wszczęcia w grudniu 2013 roku, a następnie spoczywanie tego postępowania przez 12 lat, podczas gdy powinno ono zostać umorzone niezwłocznie po przedawnieniu ewentualnych przestępstw karnych skarbowych - w roku 2019.
Następnie, Zobowiązany przywołał fragmenty orzeczeń sądowoadministracyjnych: uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 maja 2021 r. sygn. akt I FPS 1/21, wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 listopada 2021 r. sygn. akt III SA/Wa 455/21, wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 26 stycznia 2023 r. sygn. akt I SA/Kr 1233/22. Do ww. wystąpienia Skarżący dołączył kopię odpisu postanowienia Prokuratury Rejonowej Łódź-Śródmieście z 8 lipca 2025 r. sygn. akt [...].
Postanowieniem z 21 listopada 2025 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź-Górna oddalił jako nieuzasadnioną skargę na czynność egzekucyjną, polegającą na zajęciu zawiadomieniem z 8 października 2025 r. świadczeń Strony z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej.
Zobowiązany wniósł zażalenie na powyższe postanowienie podnosząc, że zajęcie świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej zostało dokonane po terminie przedawnienia zobowiązań.
Wskazanym na wstępie postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi utrzymał w mocy na postanowienie Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź-Górna z 21 listopada 2025 r.
W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi, zaskarżona czynność egzekucyjna, która polegała na zajęciu - zawiadomieniem z 8.10.2025 r. – świadczeń Zobowiązanego z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Łodzi, została dokonana prawidłowo, tj. zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa.
Zarówno w skardze złożonej 21 października 2025 r., jak i w zażaleniu Skarżący podniósł argumentację, która dotyczyła przedawnienia zobowiązań za 2009 rok oraz instrumentalnego prowadzenia postępowania karnego skarbowego w jego sprawie.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi stwierdził, że powyższa argumentacja wykracza poza zakres przedmiotowy skargi na czynność egzekucyjną. Z tego powodu nie może podlegać ocenie w niniejszym postępowaniu. Wyjaśnił, że w postępowaniu w sprawie skargi na czynność egzekucyjną, o której mowa w art. 54 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 132 z późn. zm., dalej także: u.p.e.a.), jest oceniana - w zależności od zakresu żądania i jego uzasadnienia – prawidłowość dokonania przez organ egzekucyjny zakwestionowanej czynności egzekucyjnej oraz/lub jej zbytnia uciążliwość (jeżeli taki zarzut został podniesiony przez Zobowiązanego). Inaczej mówiąc, ocenie podlega to, czy organ egzekucyjny przeprowadził ją zgodnie z przepisami regulującymi sposób i formę jej dokonania oraz/lub czy zastosowano zbyt uciążliwy środek egzekucyjny, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej. W postępowaniu w sprawie skargi na czynności egzekucyjne nie orzeka się natomiast o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia.
W ramach skargi nie może być rozważane istnienie egzekwowanego obowiązku oraz jego przedawnienie. Skarga na czynność egzekucyjną nie jest uniwersalnym środkiem zaskarżenia, przy pomocy którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania egzekucyjnego. Nie przysługuje ona na czynności egzekucyjne o charakterze procesowym, w stosunku do których ustawodawca przewidział inne środki zaskarżenia, jak np. zarzuty, zażalenia na postanowienia lub wniesienie skargi do sądu (por. m.in. wyroki: Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10.11.2021 r. sygn. akt III FSK 313/21 oraz z 20.10.2021 r. sygn. akt III FSK 247/21, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 5.10.2021 r. sygn. akt I SA/Łd 249/21 i z 12.05.2021 r. sygn. akt I SA/Łd 104/21, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 29.09.2021 r. sygn. akt I SA/Po 101/21).
Na marginesie sprawy organ nadzoru zauważył, że tożsama argumentacja w zakresie przedawnienia zobowiązań za 2009 rok, została przedstawiona we wniosku Zobowiązanego z 27 sierpnia 2025 r. (sprecyzowanym pismem z 17 września 2025 r.) o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny wydał w tym zakresie postanowienie z 31 października 2025 r., które Skarżący zaskarżył i jest ono obecnie przedmiotem postępowania odwoławczego przed Dyrektorem Izby Administracji Skarbowej w Łodzi.
W związku organ nadzoru stwierdził, że wniesiona w dniu 21 października 2025 r. skarga na czynność egzekucyjni Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź-Górna, nie miała uzasadnionych podstaw. Brak więc było podstaw do uwzględnienia zażalenia Zobowiązanego.
Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 12 stycznia 2026 r.
W uzasadnieniu skargi Zobowiązany wskazał, że: "OSTATECZNA DECYZJA DYREKTORA IZBY ADMINISTRACJI SKARBOWEJ W ŁODZI Z 19 LIPCA 2016 r. nr 1001-PT2. 4213.53. 2016.8.U91.U13. MG; UNP; 1001-16-054587 ORZEKAJĄCĄ O OBOWIĄZKU ZAPŁATY PODATKU OD TOWARÓW I USŁUG FAKTURY VAT WYSTAWIONYCH W MIESIĄCACH MARZEC, MAJ, CZERWIEC ORAZ SIERPIEŃ-PAŹDZIERNIK 2009 r. ULEGŁY PRZEDAWNIENIU CO ZA TYM IDZIE WYSTAWIONE TYTUŁY WYKONAWCZE WYSTAWIONE PRZEZ NACZELNIKA URZĘDU SKARBOWEGO ŁÓDŹ- ŚRÓDMIEŚCIE O NUMERACH
ULEGŁY PRZEDAWNIENIU".
W dalszej części uzasadnienia Skarżący powołał się na orzecznictwa sądowoadminstracyjnego w zakresie skuteczności zawieszenia biegu terminu przedawnienia w sytuacji wszczęcia postępowania karnego skarbowego oraz instrumentalności prowadzonego postępowania karnego skarbowego.
Zobowiązany wniósł ponadto o cyt.:;;ZANIECHANIE O ZAJĘCIU POTRĄCEŃ ŚWIADCZEŃ Z ZAKŁADU UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH II ODDZIAŁ W ŁODZI ORAZ KOMORNIKA SĄDOWEGO M. G.".
W odpowiedzi na skargę organ nadzoru podtrzymał w całości dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi.
Ustanowiony z urzędu pełnomocnik Strony pismem z dnia 5 maja 2026 r. poparł skargę oraz wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z "wydruk postanowienia wraz z uzasadnieniem wydanego przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi w dniu 23 marca 2026 roku, UNP: 1001-26-051609, znak sprawy: 1001-IEE.7192.271.2025.26.UJ celem wykazania następujących faktów: prowadzenia postępowania w przedmiocie umorzenia postępowania w ramach którego doszło do zajęcia kwestionowanego w skardze przez Skarżącego; posiadaniu przez Organ pełnej wiedzy odnośnie istotnych faktów i okoliczności niniejszej sprawy oraz nieujawnienia ich przez Organ w niniejszym postępowaniu; niepewności co do możliwości dalszego prowadzenia postępowania egzekucyjnego przez Organ przeciwko Skarżącemu".
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi odpowiedział na powyższe pismo procesowe w dnu 10 czerwca 2026 r. Organ podtrzymał stanowisko, że argumentacja, która dotyczy postępowania w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na przedawnienie zobowiązań za 2009 rok oraz instrumentalnego prowadzenia postępowania karnego skarbowego w sprawie Zobowiązanego, wykracza poza zakres przedmiotowy skargi na czynność egzekucyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 roku, poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
W ramach tej kontroli sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej także: p.p.s.a.). Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 p.p.s.a.).
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.
Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach, Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna. Wbrew zarzutom skargi oraz pisma je uzupełniającego, w działaniu Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi, Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego.
Zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego. Podstawą skargi jest:
- 1) dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy,
- 2) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej.
W myśl art. 54 § 2 u.p.e.a., skarga na czynność egzekucyjną określa zaskarżoną czynność egzekucyjną, zakres żądania i jego uzasadnienie. Art. 54 § 3 u.p.e.a. stanowi zaś, że skargę na czynność egzekucyjną wnosi się do organu egzekucyjnego, który dokonał tej czynności, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej.
Stosownie do art. 54 § 4 u.p.e.a., organ egzekucyjny wydaje postanowienie, w którym:
- 1) oddala skargę na czynność egzekucyjną;
- 2) uwzględnia skargę na czynność egzekucyjną:
- a) w całości,
- b) w części i w pozostałym zakresie oddala skargę.
Na postanowienie w sprawie skargi na czynność egzekucyjną przysługuje zażalenie (art. 54 § 5 u.p.e.a.),
Zgodnie z art. 54 § 6 u.p.e.a., w przypadku uwzględnienia skargi na czynność egzekucyjną organ egzekucyjny:
- 1) uchyla zaskarżoną czynność egzekucyjną w całości albo w części;
- 2) usuwa stwierdzoną wadę czynności egzekucyjnej.
Sąd zauważa, ze w rozpoznawanej sprawie, Skarżący w dniu 21 października 2025 r. wniósł do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź-Górna skargę na czynność egzekucyjną, która polegała na zajęciu - zawiadomieniem z 8 października 2025 r. nr [...] - świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Łodzi.
Na podstawie art. 1a pkt 2 u.p.e.a., pod pojęciem czynności egzekucyjnej rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Katalog środków egzekucyjnych stosowanych w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych został wymieniony w art. 1a pkt 12 lit. a) u.p.e.a., a jednym z takich środków, jest egzekucja ze świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego, a także renty socjalnej. Dlatego nie budzi wątpliwości Sądu legalność samego zajęcia świadczeń Strony z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Łodzi.
Tryb postępowania organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych ze świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej, uregulowany został w Rozdziale 3 Działu II u.p.e.a.
Zgodnie z art. 79 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny dokonuje zajęcia świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego zobowiązanego, a także z renty socjalnej, przez przesłanie do organu rentowego właściwego do spraw wypłaty zobowiązanemu świadczeń zawiadomienia o zajęciu tej części przysługujących zobowiązanemu świadczeń, która nie jest zwolniona spod egzekucji, na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa organ rentowy, aby nie wypłacał zajętej części świadczenia zobowiązanemu, lecz przekazał ją organowi egzekucyjnemu aż do pełnego pokrycia egzekwowanych należności pieniężnych.
Stosownie do art. 79 § 2 u.p.e.a., zajęcie świadczeń jest dokonane z chwilą doręczenia organowi rentowemu zawiadomienia o zajęciu. Zajęcie to zachowuje moc również w przypadku zmiany organu rentowego właściwego do wypłaty świadczeń.
W stosunku do egzekwowanej należności pieniężnej nieważne są rozporządzenia świadczeniami przekraczające część wolną od zajęcia, dokonane po ich zajęciu, a także przed tym zajęciem, jeżeli są wymagalne po zajęciu (art. 79 § 3 u.p.e.a.).
W myśl art. 79 § 4 u.p.e.a., jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 1, organ egzekucyjny;
- 1) zawiadamia zobowiązanego o zajęciu przysługujących mu świadczeń, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis zawiadomienia przesłanego do organu rentowego, pouczając ponadto zobowiązanego, że nie może odbierać świadczeń poza częścią wolną od zajęcia, ani rozporządzać nimi w żaden inny sposób;
- 2) wzywa organ rentowy, aby:
- a) w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia podał wysokość przysługujących zobowiązanemu miesięcznych świadczeń i zawiadamiało każdej zmianie ich wysokości,
- b) składał, w przypadku zaistnienia przeszkód do wypłacenia świadczeń, oświadczenie o rodzaju tych przeszkód, a w szczególności podał, czy inne osoby roszczą sobie prawa do zajętych świadczeń, czy i w jakim sądzie toczy się sprawa o te świadczenia oraz czy i o jakie roszczenia została skierowana do tych świadczeń egzekucja przez innych wierzycieli;
- 3) poucza organ rentowy o określonych w art. 71b, art. 16Sc i art. 168e skutkach niezastosowania się do wezwań, o których mowa w pkt 1 i 2.
Zawiadomienie z 8.10.2025 r. nr [...] o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności 8.10.2025 r., natomiast Zobowiązany otrzymał je 13.10.2025 r. Odpisy tytułów wykonawczych: nr [...]; nr [...], nr [...]; nr [...]; nr [...], nr [...], zostały doręczone Skarżącemu na wcześniejszym etapie postępowania egzekucyjnego, tj. 27.10.2016 r.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdza, że czynność egzekucyjna w postaci zajęcia świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej, została dokonana z zachowaniem dyspozycji powołanych wyżej przepisów art. 79 u.p.e.a.
Sąd nie dopatrzył się również uchybień formalnych w zaskarżonej czynności organu egzekucyjnego. Za trafne wyrażone w zaskarżonym postanowieniu stanowisko, że sporządzone przez organ egzekucyjny zawiadomienie o zajęciu z 8.10.2025 r. nr [...] spełnia wymogi, które zostały określone dla tego rodzaju dokumentów w przepisach u.p.e.a.
Zgodnie z art. 67 § 1 u.p.e.a., podstawę zastosowania środków egzekucyjnych, o których mowa w art. 1a pkt 12 lit. a, stanowi zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego zobowiązanego u dłużnika zajętej wierzytelności albo podmiotu prowadzącego rejestr akcjonariuszy, albo protokół zajęcia prawa majątkowego, albo protokół zajęcia i odbioru ruchomości, albo protokół odbioru dokumentu.
Stosownie do art. 67 § 2 u.p.e.a., zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego zobowiązanego u dłużnika zajętej wierzytelności zawiera:
- 1) dane zobowiązanego będącego:
- a) osobą fizyczną: imię i nazwisko oraz adres jego miejsca zamieszkania, numer PESEL, NIP lub numer REGON, jeżeli zobowiązany taki numer posiada, a jeżeli numer PESEL, NIP i numer REGON nie są znane organowi egzekucyjnemu, to imię ojca i imię matki zobowiązanego oraz datę jego urodzenia albo inny numer identyfikacyjny ze wskazaniem jego rodzaju, o ile jest znany organowi egzekucyjnemu,
- b) osobą prawną lub jednostką organizacyjną niebędącą osobą prawną: nazwę i adres jego siedziby, NIP, numer REGON lub numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, jeżeli zobowiązany taki numer posiada, albo inny numer identyfikacyjny ze wskazaniem jego rodzaju, o ile jest znany organowi egzekucyjnemu;
1a) nazwę wierzyciela;
1b) nazwę i adres siedziby organu egzekucyjnego;
- 2) oznaczenie dłużnika zajętej wierzytelności;
- 3) określenie stosowanego środka egzekucyjnego;
- 4) numer tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę zajęcia, a w przypadku jednolitego tytułu wykonawczego lub zagranicznego tytułu wykonawczego - również wskazanie jego rodzaju;
- 5) kwotę należności, okres, za który należność została ustalona lub określona, termin płatności należności, rodzaj i stopę odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz kwotę odsetek naliczonych do dnia wystawienia zawiadomienia;
- 6) kwotę kosztów egzekucyjnych:
- a) opłaty manipulacyjnej,
- b) opłaty za czynności egzekucyjne,
- c) wydatków egzekucyjnych,
- d) opłaty egzekucyjnej,
- e) powstałych w postępowaniu egzekucyjnym umorzonym z przyczyny określonej w art. 59 § 2 w przypadku, o którym mowa w art. 64ca § 2;
- 7) wezwanie dłużnika zajętej wierzytelności do realizacji zajęcia lub powiadomienia organu egzekucyjnego o przeszkodzie w realizacji zajęcia;
- 8) pouczenie o skutkach zajęcia;
- 9) datę wystawienia zawiadomienia, podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisk pieczęci organu egzekucyjnego.
W myśl art. 67 § 2a u.p.e.a., jeżeli zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego doręcza się dłużnikowi zajętej wierzytelności przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego albo z użyciem środków komunikacji elektronicznej w zawiadomieniu o zajęciu nie umieszcza się podpisu z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisku pieczęci organu egzekucyjnego.
Sąd podziela stawisko DIAS zawarte w zaskarżonym postanowieniu, zgodnie z którym organ egzekucyjny sporządził przedmiotowe zawiadomienie zgodnie ze wzorem dla tego rodzaju dokumentów, określonym na podstawie przepisów u.p.e.a. Stosownie do art. 67 § 6 u.p.e.a., minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, wzory zawiadomień i protokołów, o których mowa w § 1, uwzględniając uwarunkowania wynikające z elektronicznego przetwarzania danych zawartych w tych zawiadomieniach i protokołach.
W myśl § 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 marca 2024 roku w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 426), określa się wzór zawiadomienia o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej, stanowiący załącznik nr 2 do rozporządzenia.
Oznacza to, że zaskarżona czynność egzekucyjna, która polegała na zajęciu - zawiadomieniem z 8.10.2025 r, nr [...] - świadczeń Skarżącego z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Łodzi, została dokonana prawidłowo, tj. zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa.
Sąd nie podziela podnoszonej w skardze (a wcześniej w zażaleniu oraz w skardze na czynność egzekucyjną) argumentacji, która dotyczyła przedawnienia zobowiązań za 2009 rok oraz instrumentalnego prowadzenia postępowania karnego skarbowego w jego sprawie.
Sąd stwierdza, że w postępowaniu w sprawie skargi na czynność egzekucyjną, o której mowa w art. 54 u.p.e.a., jest oceniana - w zależności od zakresu żądania i jego uzasadnienia - prawidłowość dokonania przez organ egzekucyjny zakwestionowanej czynności egzekucyjnej oraz/lub jej zbytnia uciążliwość (jeżeli taki zarzut został podniesiony przez zobowiązanego). Inaczej mówiąc, ocenie podlega to, czy organ egzekucyjny przeprowadził ją zgodnie z przepisami regulującymi sposób i formę jej dokonania oraz/lub czy zastosowano zbyt uciążliwy środek egzekucyjny, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej. W postępowaniu w sprawie skargi na czynności egzekucyjne nie orzeka się natomiast o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia.
Rację ma zatem DIAS, który w zaskarżonym postanowieniu wskazał, że w ramach skargi nie może być rozważane istnienie egzekwowanego obowiązku oraz jego przedawnienie. Skarga na czynność egzekucyjną nie jest uniwersalnym środkiem zaskarżenia, przy pomocy którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania egzekucyjnego. Nie przysługuje ona na czynności egzekucyjne o charakterze procesowym, w stosunku do których ustawodawca przewidział inne środki zaskarżenia, jak np. zarzuty, zażalenia na postanowienia lub wniesienie skargi do sądu.
Jak wskazano m.in. w wyroku NSA z 22 kwietnia 2024 r., sygn. akt III FSK 4361/21 (wszystkie przywoływane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zawiera zespół norm określających postępowanie i środki przymusowe stosowane w celu doprowadzenia do wykonania przez zobowiązanych ich obowiązków o charakterze pieniężnym lub niepieniężnym. Postępowanie egzekucyjne to cały zespół czynności organów egzekucyjnych i innych podmiotów postępowania, podejmowanych w celu wykonania obowiązków wynikających z aktów poddanych egzekucji administracyjnej. Omawiana ustawa zawiera gwarancje, które stwarzają możliwość podjęcia prawnej weryfikacji czynności egzekucyjnych oraz przewiduje określone następstwa, gdy czynności te zostały podjęte z naruszeniem ustawy. Gwarancje te służą zobowiązanemu w zależności od rodzaju i momentu naruszenia jego interesu prawnego, albowiem ustawa nie przewiduje możliwości stosowania zamiennych środków ochrony przy naruszeniu tego samego dobra prawnego.
W postępowaniu zainicjowanym skargą na czynności egzekucyjne nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego (np. z powodu wadliwości wystawienia tytułów wykonawczych, braku upomnienia czy też nieistnienia obowiązku), ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia (por. wyrok NSA z 5 marca 2015 r., sygn. akt II FSK 290/13). Nie ma podstaw, aby skargę na czynności egzekucyjne traktować jako uniwersalny środek zaskarżenia, za pomocą którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania (por. wyrok NSA z 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt II FSK 749/13; Przybysz P.M., Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wolters Kluwer 2015 r., wyd. VII, komentarz do art. 54).
W myśl art. 29 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Przepis ten nie daje jednak podstaw, aby w ramach skargi na czynność egzekucyjną zobowiązany mógł kwestionować dopuszczalność samej egzekucji (por. wyrok NSA z 22 stycznia 2026 r., sygn. akt III FSK1479/24). W postępowaniu zainicjowanym skargą na czynność egzekucyjną nie ma także podstaw do badania przedawnienia zobowiązania (por. wyrok NSA z 6 lutego 2026 r., sygn. akt III FSK 60/25).
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zarzuty Skargi dotyczące przedawnienia nie mogły zatem odnieść żadnego skutku w niniejszym postępowaniu.
Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa. Sąd nie dostrzegł również innych naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które należało wziąć pod uwagę z urzędu w myśl art. 134 p.p.s.a.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę o czym orzekł, jak w sentencji.
db