Uzasadnienie
Skarżąca T.B. wniosła do tut. Sądu skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, od której został określony wpis w wysokości 1.432 zł.
Po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu, skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie jej od kosztów sądowych.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że jedynym źródłem dochodów małżonków B. jest dochód uzyskiwany przez męża skarżącej w wysokości 1.500 zł miesięcznie.
Rozpoznający wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy uznał, że treść dotychczasowych oświadczeń skarżącej nie jest wystarczająca i wezwał ją w trybie art. 255 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), do złożenia wspólnego zeznania podatkowego małżonków B. za ostatni rok, oświadczenia jakie dochody uzyskiwali w ciągu ostatnich sześciu miesięcy, dokumentu zaświadczającego wysokość wynagrodzenia męża skarżącej, wyciągów ze wszystkich rachunków bankowych, oświadczenia o posiadanych samochodach osobowych oraz oświadczenia o wysokości miesięcznych wydatków w gospodarstwie domowym małżonków B..
W związku z powyższym wezwaniem skarżąca złożyła kserokopię decyzji Powiatowego Urzędu Pracy nr [...] o uznaniu T.B. za osobę bezrobotną, bez prawa do zasiłku, a ponadto kserokopie postanowień Sądu Rejonowego z dnia [...] grudnia 2007 r. (sprawa l Co 924/07) o nakazie złożenia przezskarżącego wykazu majątku oraz o zwolnieniu go w przedmiotowym postępowaniu z kosztów sądowych, jak również kserokopię protokołu posiedzenia sądowego z dnia [...] grudnia 2007 r. wraz ze złożonym w jego trakcie wykazem majątku. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2008 r. referendarz sądowy odmówił T.B. przyznania prawa pomocy. Uznał, iż skarżąca nie wykazała, że uiszczenie kosztów postępowania w pełnej wysokości może narazić ją i jej rodzinę na uszczerbek utrzymania koniecznego. W uzasadnieniu podniósł także argument, iż skarżąca nie zastosowała się do wezwania Sądu i nie przedłożyła wyciągów z rachunków bankowych, oświadczenia o wysokości kosztów utrzymania, ani też odpisów deklaracji miesięcznych w podatku od towarów i usług oraz podatku dochodowym składanym w związku z działalnością gospodarczą prowadzoną przez męża skarżącej., co uniemożliwiło ustalenie w sposób nie budzący wątpliwości jej rzeczywistego stanu posiadania i możliwości płatniczych; tym bardziej, że oświadczenie o łącznych miesięcznych dochodach małżonków B. w wysokości 1.500 zł, wobec niepoparcia go jakimikolwiek przekonującymi dowodami, nie może być uznane za miarodajne.
Pełnomocnik skarżącej doradca podatkowy T.Z. wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza podnosząc że skarżąca jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, a wysokość dochodu państwa B. wynosi 1500 zł. miesięcznie. Są to dochody z tytułu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Strona skarżąca nie posiada żadnego rachunku bankowego.
Sąd zważył:
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), cyt. dalej jako P. p. s. a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Z oświadczeń oraz dokumentów złożonych przez skarżącą wynika, iż dochody rodziny stanowią środki uzyskiwane z prowadzonej przez męża działalności gospodarczej w wysokości 1500 zł miesięcznie. Ponadto, z wykazu majątku, sporządzonego w dniu 6 grudnia 2007 r. wynika, iż skarżąca nie posiada nieruchomości, rzeczy ruchomych bądź innych rzeczy stanowiących określoną wartość, które mogłyby zostać spieniężone w celu pokrycia istniejących zobowiązań.
Pomimo nieprzedstawienia wszystkich wymaganych wezwaniem dokumentów, w szczególności niewykazania ponoszenia wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem rodziny, mieszkania i zaspokajaniem podstawowych potrzeb życiowych, Sąd podzielił argumentację strony skarżącej, że poniesienie kwoty wpisu sądowego w wysokości 1.432 zł przekraczałoby jej możliwości majątkowe.Sąd wziął także pod uwagę że małżonek skarżącej został również wezwany do uiszczenia wpisu sądowego ale uzyskał postanowieniem tutejszego Sądu z 29 lutego 2008 r. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi powyżej kwoty 250 zł.
W ocenie Sądu brak jest podstaw do uwzględnienia żądania wniosku w pełnym zakresie. Należy bowiem pamiętać, że zasadą jest ponoszenie przez strony całości kosztów związanych z ich udziałem w postępowaniu sądowym, zaś odstępstwo od tej zasady poprzez zwolnienie z kosztów sądowych może mieć miejsce jedynie w sytuacjach szczególnych, uzasadnionych sytuacją majątkową strony, przy równoczesnym uwzględnieniu wysokości kosztów postępowania. Koszty sądowe jako należności Skarbu Państwa powinny mieć prymat wśród tych wydatków stron, które nie służą koniecznemu utrzymaniu.
W konsekwencji, strona posiadająca stałe źródło dochodów powinna poczynić oszczędności w swoich wydatkach do granic zabezpieczenia podstawowego utrzymania, tak by w maksymalnym możliwym zakresie partycypować w kosztach postępowania. W ocenie Sądu jest to w niniejszej sprawie możliwe, gdyż gospodarstwo domowe skarżącego składa się jedynie z dwóch dorosłych osób.
Sad rozpoznający sprawę uznał za wystarczające zgromadzone dotychczas dokumenty, przyjął oświadczenia skarżącej oraz w znacznym zakresie uznał jej żądania.
Mając zatem na względzie tak ustaloną sytuację majątkową skarżącej oraz jej męża, Sąd uznał za zasadne zwolnienie jej z części od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, ponieważ uiszczenie wpisu w pełnej wysokości w sytuacji finansowej skarżącego mogłoby prowadzić do uszczerbku utrzymania koniecznego dla niej i jego rodziny.
W ocenie Sądu, w świetle występujących w sprawie okoliczności, skarżąca (oraz jej małżonek) są w stanie ponieść koszty wpisu sądowego w wysokości po 250 zł każde i z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.