Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 22 października 2015 r. odrzucił - na podstawie art. 410 § 1 k.p.c. - skargę pozwanych małoletnich K. S. i P. S., reprezentowanych przez matkę E. S., o wznowienie postępowania w sprawie powództwa E. K. o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną, zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 26 czerwca 2015 r., przyjmując, że nie została ona oparta na ustawowej podstawie. Wskazał przy tym, że niewysłuchanie małoletnich w toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonego wyroku nie może być utożsamiane z pozbawieniem ich możności obrony swoich praw w rozumieniu art. 401 pkt 2 k.p.c. Stwierdził również, że skarga została wniesiona po upływie trzymiesięcznego terminu przewidzianego w art. 407 § 1 k.p.c.
W zażaleniu na to postanowienie małoletni pozwani wnieśli o jego uchylenie, zarzucając Sądowi Apelacyjnemu naruszenie art. 401 pkt 2 k.p.c. i art. 407 § 1 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
Zgodnie z art. 407 § 1 k.p.c., skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym liczonym od dnia, w którym strona dowidziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o wyroku dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Nie ulega wątpliwości, że w świetle przytoczonego przepisu bieg terminu określonego w jego końcowej części rozpoczyna się od dnia dowiedzenie się o sentencji wyroku, a nie od dnia doręczenia stronie uzasadnienia wyroku (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 5 listopada 1998 r., III AO 58/98, nie publ.; z dnia 9 lutego 1999 r., I CKN 946/98, nie publ.; z dnia 19 sierpnia 2009 r., III CZ 33/09, nie publ.).
Odmiennego zapatrywania nie uzasadnia stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w - powołanym przez skarżących - postanowieniu z dnia 25 kwietnia 2007 r., IV CZ 14/07 (nie publ.). W orzeczeniu tym wskazano jedynie, że odrzucenie skargi jako spóźnionej musi być poprzedzone dokonaniem jednoznacznych ustaleń faktycznych co do dnia, w którym strona dowiedziała się o treści orzeczenia.
Skarżący nie kwestionowali, że wyrok Sądu Apelacyjnego został ogłoszony po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 26 czerwca 2015 r. w obecności ich przedstawicielki ustawowej oraz ustanowionego przez nią profesjonalnego pełnomocnika. Termin trzymiesięczny do wniesienia skargi opartej na wskazanej przez skarżących podstawie nieważności postępowania, wynikającej z pozbawienia ich możności działania, upłynął zatem z dniem 26 września 2015 r. (art. 112 k.c. w związku z art. 165 § 1 k.p.c.). Tymczasem skarga została wniesiona w dniu 28 września 2015 r.
Wbrew stanowisku skarżących, Sąd Apelacyjny, uznając tę skargę za spóźnioną, nie naruszył art. 407 § 1 k.p.c. Trafność tej oceny stanowi wystarczającą podstawę do oddalenia zażalenia, gdyż stwierdzenie, że skarga o wznowienie postępowania została wniesiona po upływie ustawowego terminu czyni bezprzedmiotowym badanie innych przewidzianych dla niej wymagań.
Zbędne jest zatem roztrząsanie zarzutu zmierzającego do podważenia oceny, że skarga nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia.
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398¹⁴ k.p.c. w związku z art. 394¹ § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.
jw eb