Uzasadnienie
(...) (...) w Ł. żądała od (...) (...). w J. 1.906,50 Euro przewoźnego z odsetkami i rekompensatą za koszty odzyskiwania należności, ponieważ pozwana nie zapłaciła jej frachtu (k. 3 – 6).
Pozwana wnosiła o oddalenie powództwa w zakresie 400 Euro z odsetkami, ponieważ zgodziła się zapłacić tę sumę na skutek bezprawnej groźby powódki a uchyliła się od skutków oświadczenia woli (k. 46 – 47 i 94).
Sąd ustalił, co następuje
W 2025r. (...) (...) w J. zleciła (...) (...). w Ł. odpłatny przewóz mebli z Polski do pięciu miejsc w Austrii.
Bezsporne.
(...) (...) i (...) (...) uzgodniły, że kierowca, będzie musiał rozładować towar co miało polegać „na przesuwaniu paczek na wózki meblowe”
Bezsporne (oświadczenia, k. 63 – 65).
Rozładunek w dwóch pierwszych lokalizacjach przebiegł bez problemów.
Bezsporne (oświadczenia k. 69).
W trzecim miejscu odbiorca towaru nie miał wózka meblowego a wymagał od kierowcy przeładowania mebli do innych pojazdów; kierowca odmawiał. (...) (...) zobowiązała się zapłacić (...) (...) dodatkowe 100 Euro za pracę kierowcy; rozmowy trwały od 9.00 do 14.00. Ostatecznie kierowca rozładował meble.
Bezsporne (oświadczenia k. 71 – 76, 80).
Czwarty rozładunek przebiegł bez zakłóceń, jednak odbył się dopiero następnego dnia.
Bezsporne.
Przed rozładunkiem u piątego odbiorcy (...) (...). zażądała od (...) - (...) (...) 400 Euro za przestój oświadczając, że w braku deklaracji zapłaty nie rozładuje towaru; nadawca wyraził zgodę.
Bezsporne (oświadczenia, k. 75 – 76).
Po kilku dniach (...) (...). złożyła (...) sp. z o.o. oświadczenie o uchyleniu się od skutków zgody na zapłatę 400 Euro pod wpływem groźby.
Niezaprzeczone (wydruk, k. 54).
Sąd ustalił, co następuje
- 1. Stan faktyczny, w tym zwłaszcza treść korespondencji pracowników stron, był bezsporny a Sąd ustalił go w oparciu o zgodne oświadczenia stron i art. 230 k.p.c.
Sąd dał wiarę świadkom. Ich słowa były bowiem spójne i logiczne a nie było żadnych podstaw do twierdzenia, że kłamali. Zbędne było jednak dokonywanie ustaleń na tej podstawie.
Sąd oddalił wniosek o przesłuchanie stron, ponieważ dowód ten ma wyłącznie komplementarny charakter (art. 299 k.p.c.).
2. Przed przystąpieniem do zasadniczych rozważań należy zaznaczyć, że po pierwsze, każdy przypadek międzynarodowego, odpłatnego przewozu towarów samochodami podlega przepisom konwencji (...) (art. 1 ust. 1 Konwencji (...)).
Po drugie, Konwencja (...) nie reguluje problematyki formy czynności prawnych i oś-wiadczeń woli, w tym w szczególności ich wad; te kwestie należy oceniać według właściwego prawa materialnego. Właściwe jest zaś prawo państwa, w którym przewoźnik ma miejsce zwykłego pobytu, pod warunkiem że w tym samym państwie znajduje się miejsce przyjęcia towaru do przewozu lub miejsce dostawy (art. 5 ust. 1 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 593/2008 z dnia 17 czerwca 2008r. w sprawie prawa właściwego dla zobowiązań umownych Rzym I).
Po trzecie, osoba, która złożyła oświadczenie woli pod wpływem bezprawnej groźby może uchylić się od jego skutków, jeżeli mogła obawiać się poważnego niebezpieczeństwa osobiste albo majątkowego (art. 87 k.c.). Uchylenie od skutków oświadczenia woli następuje zaś poprzez złożenia oświadczenia drugiej stronie na piśmie, w ciągu roku od ustania groźby (art. 88 § 1 i 2 k.c.).
Po piąte, de lege lata proces cywilny jest kontradyktoryjny i obowiązuje w nim zasada prawdy formalnej.
Po szóste wreszcie, ciężar dowodu spoczywa na stronie, która z przytaczanych okoliczności wywodzi skutki prawne (art. 6 k.c. – ei incumbit probatio qui dicit).
- 3. Rozstrzygniecie było proste.
Pozwana zobowiązała się zapłacić powódce dodatkowe 400 Euro w związku z kłopotami, do których doszło przy rozładunku przewożonego towaru, wobec czego powinna spełnić świadczenie; przecież pacta sunt servanda.
4. Zarzut uchylania się od skutków oświadczenia woli z uwagi na bezprawną groźbę, którym broniła się pozwana, okazał się nietrafny.
Po pierwsze, groźba, aby była prawnie relewantna musi być poważna. W sprawie chodzi o 400 Euro, wobec czego nie może być mowy o żadnym, a zwłaszcza poważnym, niebezpieczeństwie majątkowym grożącym pozwanej.
Po drugie, groźba niewykonania umowy, a tym bardziej niewykonania umowy w części, nie należy w ogóle do gróźb, o które chodzi w art. 87 k.c. Tego typu okoliczności można ewentualnie rozpatrywane z puntu widzenia art. 388 k.c. Pozwana nie powoływała się jednak na wyzysk.
5. Dla porządku Sąd zaznacza, że w świetle oświadczenia pozwanej z dnia 10 ma-rca 2026r. (k. 94) nie było wątpliwości, że zaskarżyła nakaz zapłaty tylko co do 400 Euro i przypadających od nich odsetek. Oświadczenie złożone dnia 3 kwietnia 2026r. za pośrednictwem portalu informacyjnego (k. 99 – 102) było natomiast bezskuteczne (art. 125³ § 2 k.p.c.). Przepis art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2025r. o zmianie ustawy – kodeks postępowania cywilnego, ustawy – kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1172) wyklucza bowiem składanie portalem pism tej treści. Z uwagi na zamieszanie, które zbędnie wywołał referendarz wydając zarządzenia z dnia 31 marca 2026r., Sąd uchylił je i wydał stosowne postanowienie (k. 106).
6. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 oraz art. 98 § 1¹ w związku z art. 99 i art. 100 k.p.c. mając na uwadze, że częściowe zaskarżenie nakazu zapłaty w postepowaniu upominawczym skutkuje upadkiem rozstrzygnięcia o kosztach w całości; na calowe koszty dochodzenia roszczenia złożyły się zaś 500zł opłaty od pozwu, 17zł podatku od pełnomocnictwa i 1.800zł wynagrodzenia pełnomocnika.