Uzasadnienie
wyroku z dnia 27 czerwca 2018 r.
Powód (...) Bank (...) S.A. z siedzibą we W., w pozwie wniesionym w dniu 30 marca 2017 r. do Sądu Rejonowego w Lublinie w elektronicznym postępowaniu upominawczym, wniósł o zapłatę od pozwanego W. D. (2), kwoty 22 391,52 zł z odsetkami umownymi w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP od dnia 27 marca 2017 r. do dnia zapłaty od kwoty 21646,59 zł. Wniósł także o zasądzenie kosztów sądowych. (k. 2-4)
W uzasadnieniu żądania pozwu powód wskazał, iż pozwany zawarł z nim w dniu 2 listopada 2015 r. umowę pożyczki gotówkowej. Pozwany pomimo wezwań i monitów nie wywiązał się z obowiązku spłaty. W związku z tym po upływie terminu, do którego pozwany był zobowiązany uregulować zadłużenie, całość stała się wymagalna. Na kwotę zadłużenia składają się: kwota należności głównej w wysokości 21646,59 zł oraz odsetki w kwocie 459,93 zł.
W dniu 26 kwietnia 2017 r. Sąd Rejonowy w Lublinie wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, w uwzględnieniu żądania pozwu (k. 5), natomiast postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2017 r. przekazał sprawę do rozpoznania tut. Sądowi w związku z wniesieniem sprzeciwu przez pozwanego (k. 9).
W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany W. D. (2) zaskarżył nakaz w całości i wniósł o oddalenie powództwa.
W uzasadnieniu podniósł, że powód nie przedstawił możliwości restrukturyzacji kredytu w związku ze zgłoszonymi przez niego prośbami w tej materii, nie otrzymał też wypowiedzenia umowy kredytu. Wskazał także, że wypowiedzenie kredytu nie jest zgodne z umową kredytową (k. 5/2)
W piśmie z dnia 15 listopada 2017 r. stanowiącym odpowiedź na sprzeciw powód cofnął powództwo co do kwoty 500 zł, i zrzekł się roszczenia w tym zakresie, w związku z wpłatą dokonaną przez pozwanego w dniu 8 sierpnia 2017 r. Zmodyfikował także żądanie pozwu, domagając się zasądzenia od pozwanego kwoty 23 241,84 zł z odsetkami od dnia 16 listopada 2017 r. do dnia zapłaty, obliczonymi według czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP w skali roku nie wyższymi niż odsetki maksymalne za opóźnienie. Wskazał, że na dochodzoną kwotę składa się: należność główna - 21 146,59 zł, odsetki za okres od dnia 2 listopada 2015 r. do dnia 15 listopada 2018 r. - 1810,25 zł, opłaty i prowizje - 285 zł (k. 14-16).
Co do ewentualnego rozłożenia zasądzonej kwoty na raty na podstawie art. 320 k.p.c. podniósł, że nie zgadza się na ro rozwiązanie, ponieważ pozwany zaprzestał regulowania swoich zobowiązań już w grudniu 2016 r., zaś przepis art. 320 k.p.c. powinien chronić rzetelnych dłużników, którzy z przyczyn od siebie niezależnych znaleźli się w trudnej sytuacji i mają czasowy, lecz odwracalny brak środków. Z zachowania dłużnika natomiast nie wynika, by rozłożenie na raty miało usprawnić i urzeczywistnić uzyskanie przez wierzyciela zasądzonej kwoty.
Na rozprawie w dniu 11 maja 2018 r. pełnomocnik pozwanego oświadczył, ż nie kwestionuje wysokości zadłużenia, lecz wnosi o rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty po 500 zł miesięcznie (k. 55)
Sąd ustalił następujący stan faktyczny
Pozwany W. D. (2) zawarł w dniu 2 listopada 2015 r. z (...) Bank (...) S.A. umowę pożyczki nr (...).
Zgodnie z umową bank udzielił pożyczkobiorcy pożyczki gotówkowej w kwocie 28 640,70 zł. Od kwoty udzielonej pożyczki bank był upoważniony do odliczenia prowizji w wysokości 1780 zł oraz kosztów związanych z korzystaniem z ochrony ubezpieczeniowej, na które składała się składka ubezpieczeniowa w kwocie 6860,70 zł. Po odliczeniu tych kosztów pożyczkobiorca otrzymał do dyspozycji 20 000 zł. Oprocentowanie nominalne wynosiło 1,99% w stosunku rocznym i było stałe w okresie obowiązywania umowy. Całkowita kwota do zapłaty przez pożyczkobiorcę ustalona na dzień zawarcia umowy wynosiła 30 147,60 zł i składało się na nią: całkowita kwota pożyczki – 20 000 zł, całkowity koszt pożyczki- 1780 zł, odsetki umowne -1506,90 zł koszty związane z korzystaniem z ochrony ubezpieczeniowej (koszty składki ubezpieczeniowej) – 6860,70- zł. Wedle § 1 pkt 8 umowy pożyczkobiorca był zobowiązany do spłaty pożyczki wraz z odsetkami w 60 miesięcznych ratach, płatnych do 22-dnia każdego miesiąca, począwszy od 22 grudnia 2015 r. Kwotę miesięcznej raty pożyczki ustalano na 502,46 zł. Ustalono także, że za okres opóźnienia w spłacie raty lub jej części bank nalicza odsetki od zadłużenia przeterminowanego (odsetki karne). Stopa tych odsetek na dzień zawarcia umowy równa się 10% i jest zmienna i wynosi czterokrotność aktualnej na dany dzień wysokości stopy kredytu lombardowego NBP (§ 1 pkt 15).
(dowód:
umowa pożyczki nr (...) wraz z załącznikami – k. 29-33)
Po zawarciu umowy pozwany nie spłacał regularnie rat, lecz dokonał na rzecz powoda kilku wpłat. Ostatnia z nich została dokonana 28 grudnia 2016 r. W związku z tym powód wystosował do pozwanego pismem z dnia 20 listopada 2016 r. „przedegzekucyjne wezwanie do uregulowania zaległości” w kwocie 3161,18 zł, a wobec braku spłaty pismem z dnia 4 stycznia 2017 r. wypowiedział umowę z 30-dniowym okresem wypowiedzenia, informując, że po upływie tego okresu cała należność z tytułu pożyczki stanie się wymagalna. Pismo z wypowiedzeniem zostało doręczone pozwanemu w dniu 12 stycznia 2017 r. Przed wypowiedzeniem pozwany pismami z dnia 7 maja 2017 r. i 4 czerwca 2017 r. skierował do powoda wnioski o rozłożenie zadłużenia na raty. Powód zaś pismami z dnia 22 maja 2017 r. i 28 czerwca 2017 r. nie przystał na te propozycje. W dniu 8 maja 2018 r. pozwany wpłacił na rzecz powoda 500 zł, w związku z tym powód cofnął powództwo w zakresie tej kwoty.
(dowody:
zestawienie wpłat dokonanych na rachunek techniczny pożyczki – k. 34, pismo z 20.11.2016 r. – k. 36, wypowiedzenie umowy z 4.01.2017 r. – k. 35, potwierdzenie odbioru pisma przez pozwanego – k. 37, potwierdzenie transakcji z 8.05.2017 r. – k. 19/2; pismo powoda z 7.05.2017 r. -19, pismo powoda z 4.06.2017 r. - 22, pismo pozwanego z dnia 22.05.2017 r. – 21, pismo pozwanego z dnia 28.06.2017 r. – 23)
W dniu 26 marca 2017 r. (...) Agricole Bank (...). S.A. we W. wystawił wyciąg z ksiąg banku dokumentujący zadłużenie pozwanego W. D. (2) w stosunku do niego. Na wymagalną wierzytelność z tytułu umowy pożyczki, składa się: należność główna w kwocie 21 646,69 zł, odsetki w kwocie 459,93 zł naliczane za okres od dnia 2 listopada 2015 r. do dnia wystawienia wyciągu, tj. 26 marca 2017 r. oraz koszty, opłaty i prowizje – 285 zł. (dowód
: wyciąg z ksiąg bankowych - k. 28)
Ustalając stan faktyczny Sąd oparł się na dokumentach przedstawionych przez stronę powodową, które nie były kwestionowane przez pozwanego (reprezentowanego przez pełnomocnika). Rzetelność i prawdziwość tych dokumentów nie budziła żadnych zastrzeżeń Sądu, dlatego Sąd oparł się na nich ustalając stan faktyczny sprawy.
Sąd zważył co następuje
W ocenie Sądu powództwo jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie w przeważającej części.
W niniejszej sprawie stan faktyczny był w zasadzie niesporny, a żądanie opierało się na przedstawionej umowie. Pełnomocnik pozwanego nie kwestionował sposobu rozliczenia umowy kredytowej, a rzetelność i prawdziwość przedłożonych przez powoda na tą okoliczność dokumentów, nie budziła żadnych wątpliwości Sądu. Powód przedstawił bowiem umowę pożyczki, w której postanowieniach bardzo szczegółowo opisano sposób rozliczenia odsetek oraz inne obowiązki wynikające dla stron z tytułu zawarcia przedmiotowej umowy. Powód przełożył też zestawienie wpłat dokonanych przez pozwanego na rachunek techniczny pożyczki, wypowiedzenie umowy pożyczki wraz z dowodem doręczenia pozwanemu oraz wyciąg z ksiąg dokumentujący zadłużenie pozwanego wraz z szczegółowym rozpisaniem naliczania odsetek. Okoliczności te nie budziły żadnych wątpliwości Sądu i jak wskazano powyżej, nie były kwestionowane przez pełnomocnika pozwanego.
Sąd nie przychylił się do wniosku pełnomocnika pozwanego złożonego podczas rozprawy w dniu 11 maja 2018 r. o rozłożenie na raty zasądzonego świadczenia w związku z trudną sytuacją pozwanego. Pełnomocnik pozwanego wskazał, że pozwany obecnie pozostaje bez pracy i ciąży na nim inny kredyt w wysokości 50 000 zł, ale ma perspektywę na dofinansowanie na otworzenie działalności kurierskiej i dochody z tego tytułu rzędu 3-5 tysięcy złotych miesięcznie i w związku z tym będzie w stanie spłacać zadłużenie w kwocie 500 zł miesięcznie, natomiast postępowanie egzekucyjne zablokuje mu możliwość uzyskania tej dotacji. Jednakże ani pełnomocnik pozwanego ani pozwany nie przedstawili żadnych dokumentów świadczących o zaawansowaniu postępowania dotyczącego dofinansowania na otwarcie tej działalności, mimo zobowiązania Sądu (k. 57). Skorzystanie bowiem z dobrodziejstwa art. 320 k.p.c., pozwalającego Sądowi na rozłożenie na raty zasądzonego świadczenia wymaga występowania szczególnych okoliczności.
W doktrynie wskazuje się, że szczególne wypadki, to „ takie, które bardzo, ponadprzeciętnie lub w sposób nadzwyczajny uzasadniają albo nawet nakazują zmodyfikowanie skutków wymagalności dochodzonego roszczenia. ” (Gudowski Jacek. Art. 320. W: Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom II. Postępowanie rozpoznawcze, wyd. V. Wolters Kluwer, 2016.). Nadto podkreśla się, że „ ocena tych wypadków należy do sądu, nie jest jednak oceną dowolną; musi być poprzedzona niezbędnymi ustaleniami oraz wsparta przekonującym wywode m.” Właśnie brak możliwości poczynienia tych ustaleń tylko na podstawie wywodów pełnomocnika pozwanego, zadecydowała o nie przychyleniu się Sądu do wniosku o rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty.
W związku z powyższym, powództwo podlegało uwzględnieniu co kwoty należności głównej 21 146,59 zł, opłat i prowizji - 285 zł oraz odsetek od dnia 2.11.2016. do dnia wystawienia wyciągu z ksiąg rachunku - 459,93 zł., o czym orzeczono w punkcie I wyroku. O odsetkach orzeczono na podstawie art. 481 k.c zgodnie z żądaniem powoda od dnia 16 listopada 2017 r.
Co do kwoty 500 zł Sąd umorzył postępowanie na podstawie art. 355 § 1 k.p.c. w związku z cofnięciem pozwu co do tej kwoty wraz ze zrzeczeniem się roszczenia. Sąd oddalił natomiast powództwo co kwoty skapitalizowanych odsetek wyliczonych od dnia 2 listopada 2015 r. do dnia 15 listopada 2017 r. na kwotę 1 810,25 zł. (pkt II wyroku). Ta część roszczenia nie została należycie wyjaśniona. Zauważyć należy, iż pierwotnie powód domagał się kwoty 459,93 zł. tytułem odsetek skapitalizowanych umownych i karnych. W piśmie z dnia 15 listopada 2017r. powód cofając pozew o kwotę 500 zł. wskazał, iż domaga się znacznie wyższych skapitalizowanych odsetek bo w kwocie 1.810,25 zł. czyli de facto rozszerzył powództwo, nie czyniąc w tym względzie uzasadnienia, które pozwoliłoby na zweryfikowanie tak dużego wzrostu odsetek w krótkim okresie czasowym, przypomnieć bowiem należy, ze pierwotna kwota odsetek była naliczona za okres od 2 listopada 2015r. do 26 marca 2017r.
Budzi wątpliwości sądu zatem od jakiej właściwie kwoty były liczone odsetki i jaki maja charakter skoro w okresie od 2.11.2015r. do 26.03.2017r. wynoszą 459,93 zł. a po kilku miesiącach wzrastają czterokrotnie.
W punkcie III Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 280 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zgodnie z zasadą odpowiedzialność na wynik procesu i na podstawie art. 98.k.pc.
SSR Grażyna Poręba
Zarządzenie
- 1. (...) 2. (...) 3. (...) (...)
SSR Grażyna Poręba