Uzasadnienie
Stowarzyszenie [..] z siedzibą w W. pismem z dnia 2 czerwca 2021 r. zgłosiło swój udział w sprawie o sygn. akt: III OSK 3353/21 i wniosło o dopuszczenie do udziału w tym postępowaniu w charakterze uczestnika – powołując się na swoją działalność statutową, a więc m.in. działanie na rzecz poszanowania zasady praworządności oraz ochrony praw człowieka ze szczególnym uwzględnieniem zasady równości wobec prawa oraz zakazu dyskryminacji. Stowarzyszenie wskazało, że działalność statutową realizuje m.in. poprzez podejmowanie interwencji w wyjątkowych sprawach mających istotne znaczenie dla praworządności i praw człowieka. Zdaniem Stowarzyszenia, jego udział w tym postępowaniu będzie służyć podstawowemu celowi rozwiązania z art. 33 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a więc zapewnieniu udziału i kontroli społecznej w toku realizacji sądowej kontroli administracji oraz będzie mieć na względzie ochronę obiektywnego porządku prawnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) zwanej dalej p.p.s.a., udział w postępowaniu może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. W świetle tego przepisu każdy cel działania określony w statucie nadanym czy przyjętym zgodnie z obowiązującym prawem może uzasadniać wystąpienie z żądaniem dopuszczenia do postępowania sądowego, jeżeli przedmiot postępowania wkracza w zakres działań organizacji społecznej, czy to ze względu na czynności postępowania, czy też ze względu na jego wynik. Celem wymienionym w statucie (regulaminie) organizacji społecznej, uzasadniającym dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu sądowym, może być nie tylko obrona indywidualnych interesów i praw swoich członków, ale także na przykład propagowanie określonej działalności, czy pewnych idei, ochrona wartości materialnych i niematerialnych, zapobieganie niekorzystnym zjawiskom społecznym lub ekonomicznym.
Organizacja społeczna może działać na rzecz jednej ze stron, wzmacniając jej pozycję w postępowaniu, może też nie wiązać swoich czynności procesowych z interesami żadnej ze stron, mając na uwadze tylko zachowanie wymagań interesu publicznego.
Jak wynika ze statutu Stowarzyszenia (§ 3 pkt 2e Statutu), w sferze działalności Stowarzyszenia znajduje się działanie na rzecz poszanowania zasady praworządności oraz ochrony praw człowieka ze szczególnym uwzględnieniem zasady równości wobec prawa oraz zakazu dyskryminacji, działanie na rzecz pogłębiania znajomości zasad praworządności oraz ochrony praw człowieka (...) (§ 3 pkt 7 Statutu). Przedmiotem niniejszego postępowania jest z kolei sprawa dopuszczalności sądowoadministracyjnej kontroli legalności uchwały zawierającej deklarację "Gmina [..] wolna od ideologii "LGBT"". Z powyższego wynika, że sprawa znajduje się w zakresie działalności statutowej Stowarzyszenia.
Ponadto udział Stowarzyszenia w postępowaniu sądowym może przyczynić się do pełnej realizacji funkcji kontrolnej sądu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zaistniały zatem przesłanki dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu w sprawie o sygn. akt: III OSK 3353/21 ze skargi kasacyjnej Rzecznika Praw Obywatelskich na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 czerwca 2020 r.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 33 § 2 w związku z art. 64 § 3 i art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.