Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 9 lipca 2026 r., sygn. akt III OSK 2641/23

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej "WSA w Gdańsku", "Sąd I instancji") wyrokiem z dnia 18 maja 2023 r., sygn. akt II SA/Gd 447/22, oddalił skargę K.K. (dalej "skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (dalej: "SKO", "Kolegium", "organ odwoławczy") z [...] marca 2022 r., nr SKO [...], w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia.

Powyższy wyrok, od którego została złożona skarga kasacyjna, zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

X. S.A. spółka komandytowa z siedzibą w [...] (dalej "uczestnik postępowania") wystąpiła do Prezydenta Miasta [...] (dalej: "Prezydent", "organ I instancji") z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych wraz z niezbędną infrastrukturą w rejonie ul. [...] w [...], w dzielnicy [...] (w jednostce urbanistycznej [...]). Do wniosku dołączono kartę informacyjną przedsięwzięcia, wypis i wyrys z ewidencji gruntów obejmujący teren przewidziany pod inwestycję oraz teren, na który planowane przedsięwzięcie będzie oddziaływać, załącznik graficzny przedstawiający zasięg oddziaływania przedsięwzięcia. Wskazano, że przedsięwzięcie zlokalizowane będzie na działkach nr [...], [...] i [...] obr. [...] (osiedle mieszkaniowe) oraz działkach nr [...]., [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] (budowa sieci podziemnych i przyłączy oraz przebudowa drogi dojazdowej). W zakresie inwestycji planowana jest budowa [...] budynków mieszkalnych wielorodzinnych wraz z niezbędną infrastrukturą na obszarze o powierzchni [...] ha i łącznej powierzchni zabudowy ok. [...] m² oraz przebudowa drogi dojazdowej o długości ok. [...] m. Realizacja inwestycji planowana jest w dwóch etapach, w pierwszym przewiduje się budowę [...] budynków ([...]), w drugim budowę [...] budynków ([...]), z których każdy w części nadziemnej podzielony jest na dwie części ([...]). Przewidziano powstanie około [...] mieszkań. W projektowanych budynkach, oprócz części mieszkaniowej, przewidywane są pomieszczenia rekreacyjno-wypoczynkowe (fitness) dla mieszkańców oraz pomieszczenia ochrony. Projektowane budynki będą miały od [...] do [...] kondygnacji nadziemnych oraz [...] do [...] kondygnacji podziemnych. Wszystkie budynki posadowione będą na podziemnych kondygnacjach garaży i pomieszczeń technicznych. Podziemne hale garażowe będą jedno i dwupoziomowe, powierzchnia użytkowa garaży wyniesie [...] ha. Przedsięwzięcie na podstawie § 3 ust. 1 pkt 58 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko zakwalifikowano do grupy przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach można stwierdzić obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (budowa garaży, parkingów samochodowych lub zespołów parkingów wraz z towarzyszącą im infrastrukturą, o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 0,5 ha).

Prezydent, pismem z [...] stycznia 2020 r., wystąpił o opinię do: Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...], Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] i Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W odpowiedzi Państwowe Gospodarstwo Wodne "Wody Polskie" (pismem nr [...] z [...] marca 2020 r.) oraz Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska (postanowieniem nr [...] z [...] maja 2020 r.) wyrazili opinię, że dla przedsięwzięcia nie zachodzi konieczność przeprowadzenia oceny jego oddziaływania na środowisko. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] nie wydał opinii w sprawie.

Prezydent decyzją z [...] września 2020 r., nr [...], nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jednocześnie określając istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia oraz wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w projekcie budowlanym. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że na podstawie przedstawionych informacji w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, po szczegółowej analizie zalet i wad rozważanych wariantów stwierdził, iż wariant wybrany do realizacji jest najkorzystniejszy dla środowiska, a przedstawione rozwiązania nie będą źródłem istotnego, niekorzystnego oddziaływania na środowisko. Zasięg oddziaływania inwestycji na środowisko będzie lokalny, uciążliwe oddziaływanie na etapie realizacji będzie miało charakter czasowy i odwracalny.

Dodatkowo oddziaływanie będzie ograniczone poprzez rozwiązania chroniące środowisko nałożone przez organ. Na etapie eksploatacji oddziaływanie przedsięwzięcia na środowisko związane będzie głównie z emisją zanieczyszczeń do powietrza oraz hałasem generowanym przez ruch samochodowy. Biorąc pod uwagę skalę i lokalizację przedsięwzięcia oraz zaplanowane przez inwestora środki zaradcze - oddziaływania te będą pomijalnie małe. Zdaniem organu I instancji przeprowadzona analiza rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń w powietrzu (załączona do karty informacyjnej przedsięwzięcia) wskazuje, że funkcjonowanie kompleksu zabudowy wraz z infrastrukturą towarzyszącą nie będzie miało negatywnego wpływu na stan aerosanitarny najbliższej okolicy. W związku z funkcjonowaniem zabudowy nie wystąpią przekroczenia dopuszczalnych poziomów substancji zanieczyszczających w powietrzu, zarówno w odniesieniu do stężeń chwilowych, jak i średniorocznych Dotyczy to terenu wokół planowanego kompleksu zabudowy mieszkaniowej oraz samego terenu działek inwestycyjnych.

Ponadto, analiza wykazała, że w porze dnia i w porze nocy spełnione zostaną normy ochrony przed hałasem, zarówno dla budynków istniejących, jak i planowanych. W ocenie Prezydenta planowana inwestycja nie będzie miała negatywnego wpływu na cele środowiskowe zawarte w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza. W związku z realizacją i eksploatacją przedsięwzięcia, mając na uwadze przyjęte rozwiązania chroniące środowisko, organ nie przewiduje zagrożenia dla wód powierzchniowych i podziemnych oraz gleby. Z kolei w zakresie gospodarowania wodami opadowymi organ I instancji podkreślił, że realizacja planowanej zabudowy wymaga spełnienia warunków wymienionych przez [...] Sp. z o.o. w zakresie odprowadzenia opadów ponadnormatywnych z wewnętrznego systemu retencji terenowej do miejskiej kanalizacji deszczowej. Wskazał także, że nie przewiduje się konieczności obniżenia zwierciadła wód gruntowych w trakcie prac budowlanych.

W zakresie przyrodniczych uwarunkowań przedsięwzięcia organ I instancji wyjaśnił, że teren planowanej inwestycji to obszar obecnie nieużytkowany, antropogeniczny, porośnięty gęsto przez roślinność ruderalną, stanowiącą pozostałość po ogrodach działkowych. Nie stwierdzono występowania gatunków roślin, zwierząt czy grzybów podlegających ochronie. Przy czym w odniesieniu do wycinki drzew i krzewów musi być ona prowadzona pod nadzorem ornitologicznym poza okresem lęgowym ptaków, tj. poza okresem od 1 marca do 31 sierpnia. Z uwagi na możliwość występowania na przedmiotowym terenie herpetofauny nałożono warunek monitorowania występowania na placu budowy małych zwierząt oraz kontrolę wykopów przed przystąpieniem do dalszych prac. Organ I instancji uznał, że nie przewiduje się, aby realizacja inwestycji, czy też jej eksploatacja przyczyniły się do wystąpienia znaczących awarii mogących oddziaływać na zdrowie ludzi bądź środowisko.

Przedsięwzięcie zlokalizowane jest w oddaleniu od obszarów górskich, obszarów, na których standardy jakości środowiska zostały przekroczone, obszarów przylegających do jezior, uzdrowisk i obszarów ochrony uzdrowiskowej. Nie zidentyfikowano żadnego wpływu tak na obszary Natura 2000, jak i na korytarze pomiędzy nimi. Przekształcenia krajobrazu związane z realizacją planowanego przedsięwzięcia będą związane przede wszystkim z powstaniem nowych budynków. Biorąc pod uwagę położenie inwestycji w sąsiedztwie innych obiektów (m.in. zabudowy mieszkaniowej), oraz istniejących dróg publicznych, organ nie dostrzegł oddziaływania przedsięwzięcia na walory krajobrazowe.

W konsekwencji powyższych ustaleń Prezydent stwierdził, że nie będzie konieczne przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko. Oceny tej nie zmieniły argumenty podniesione w toku postępowania przez strony. Organ I instancji wyjaśnił w tym zakresie, że planowana zabudowa realizowana będzie na podstawie ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących (tj. Dz.U. z 2020 r., poz. 2109), na podstawie której inwestycję mieszkaniową można realizować niezależnie od ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co sprawia, iż na etapie uzyskiwania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach należy odstąpić od analizy zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Teren inwestycji stanowi teren antropogenicznie przekształcony, na którym od wielu lat planowano lokalizację zabudowy mieszkaniowej.

Zgodnie zaś ze stanowiskiem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, który jest organem odpowiedzialnym za ochronę przyrody, inwestycja nie naruszy cennych siedlisk przyrodniczych. Na terenie nie stwierdzono występowania gatunków roślin, zwierząt czy grzybów podlegających ochronie. Jednocześnie mając na uwadze termin przeprowadzonych inwentaryzacji (poza okresem lęgowym) nałożono m.in. konieczność: monitorowania występowania na placu budowy małych zwierząt oraz kontrolę wykopów; na etapie realizacji inwestycji oraz jej przygotowania nakazano prowadzić nadzór ornitologiczny, który obejmować będzie sprawdzenie drzew i krzewów przeznaczonych do wycinki w celu identyfikacji ewentualnych stanowisk lęgowych chronionych gatunków ptaków, założonych po zakończeniu wcześniej wykonanej inwentaryzacji drzewostanu; prowadzenia wycinki drzew i krzewów pod nadzorem ornitologicznym, poza okresem lęgowym ptaków, tj. poza okresem od 1 marca do 31 sierpnia.

Ponadto, w ocenie organu I instancji, wniosek dotyczący modyfikacji inwestycji w zakresie drogi dojazdowej poprzez ustalenie dojazdu od ul. [...] nie jest możliwy do realizacji w świetle obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] - rejon zbiornika wodnego [...] w mieście [...]. Biorąc jednak pod uwagę, że inwestycja realizowana będzie na podstawie tzw. "specustawy mieszkaniowej", która pozwala na odstąpienie od analizy zgodności lokalizacji i rozwiązań z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, organ I instancji nakazał uzgodnienie wjazdów na etapie realizacji i eksploatacji z [...] Zarządem Dróg i Zieleni. Stwierdził, że przyjęte rozwiązania sprawią, że łączna pojemność retencji wyniesie [...] m³, co daje poziom retencji około [...] mm/m³, która jest wartością przewyższającą wymagania dla tego typu inwestycji. W zakresie innych uciążliwości na etapie realizacji organ I instancji nakazał m.in. przed przystąpieniem do prac budowlanych wykonać inwentaryzację stanu technicznego budynków sąsiadujących z terenem inwestycji oraz prace budowlane prowadzić w porze dziennej (w godzinach od 6:00 do 18:00) z wyłączeniem sobót i niedziel.

Rozpoznając odwołanie, SKO decyzją z [...] marca 2022 r., nr [...], utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest zależny od spełnienia kryteriów określonych w art. 63 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2373), zwanej dalej "u.o.o.ś.". Po przywołaniu treści wskazanego przepisu Kolegium wyjaśniło, że podstawą analizy i oceny powyższych kryteriów są informacje zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia poddane weryfikacji przez organy orzekające, z uwzględnieniem uwag zgłoszonych w toku postępowania przez jego uczestników, a także opinii i stanowisk wyrażonych przez organy wskazane w art. 64 u.o.o.ś.

Omawiany obowiązek może być nałożony przez organ prowadzący postępowanie w szczególności w razie uznania, że dane zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia nie pozwalają wiarygodnie przewidzieć skali i charakteru oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, co skutkuje koniecznością poszerzonych badań w ramach dokonywanej oceny oddziaływania na środowisko. Natomiast w sytuacji, gdy dane wynikające z karty informacyjnej przedsięwzięcia skonfrontowane z wiedzą organu o okolicznościach sprawy oraz oceną organów współdziałających pozwalają w pełni oszacować możliwe oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz rozstrzygnąć w kwestii warunków niezbędnych do uwzględnienia w toku projektowania, realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia dla zminimalizowania jego negatywnego oddziaływania na środowisko, organ może odstąpić od nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, stwierdzając w wydawanej, na podstawie art. 83 ust. 1 u.o.o.ś., decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Zdaniem Kolegium w niniejszej sprawie istnieją podstawy dla podjęcia takiego rozstrzygnięcia, a dokonanej przez organ I instancji w tym zakresie ocenie nie można zarzucić dowolności, niekompletności, niespójności, czy też oparcia na wątpliwych podstawach. Jednocześnie określenie przez Prezydenta warunków i wymagań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c, oraz nałożenie obowiązków, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b lub c u.o.o.ś. SKO uznało za wystarczające w sprawie. Przede wszystkim organ odwoławczy wskazał, że lokalizacja przedmiotowej inwestycji nie wymaga, zasadniczo potrzebnej, w świetle art. 80 ust. 2 u.o.o.ś., oceny zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W tym miejscu zacytował treść, mającego zastosowanie w sprawie, art. 5 ust. 3 ustawy o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących.

W ocenie Kolegium inwestycja będąca przedmiotem postępowania spełnia warunki konieczne dla uznania ją za inwestycję mieszkaniową, określone w art. 2 pkt 2 przywołanej ustawy. Ponadto planowane przedsięwzięcie uwzględnia również wymagania wynikające z uchwały nr [...] Rady Miasta [...] z [...] 2018 r. w sprawie ustalenia lokalnych standardów urbanistycznych dla miasta [...]. Przedsięwzięcie pozostaje także w zgodzie z ustaleniami "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta [...]", przyjętym uchwałą nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] 2018 r., w którym dla terenu planowanej inwestycji przewidziano przeznaczenie mieszkalno-usługowe. Teren ten pozostaje także poza obszarami zieleni, formami ochrony przyrody oraz Ogólnomiejskim Systemem Terenów Aktywnych Biologicznie (OSTAB), od którego terenów oddalony jest w najbliższym miejscu o ok. [...] m na wschód. W odniesieniu zaś do zarzutu niezgodności planowanego przedsięwzięcia z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (uchwała Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] 2003 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] rejon ul. [...] w mieście [...], Dz. Urz.

Woj. [...] z 2003 r. Nr [...] poz. [...]) organ odwoławczy wyjaśnił dodatkowo, że teren przedmiotowej inwestycji tylko w nieznacznej części (północny fragment tego temu - dz. nr [...]) objęty jest wyżej przywołanym planem, a sam plan na terenie tym dopuszcza zabudowę mieszkaniowo - usługową, bez ustalenia proporcji pomiędzy funkcją mieszkaniową a usługową. Kolegium zgodziło się z organem I instancji w zakresie oceny kryteriów wskazanych w art. 63 ust. 1 u.o.o.ś., mając na uwadze, iż znajduje ona oparcie w stanowisku wyspecjalizowanego organu ochrony środowiska, tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, który w postanowieniu z [...] maja 2020 r. stwierdził m.in., że brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia wynika ze skali przedsięwzięcia, wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji, a także rodzaju i skali możliwego oddziaływania inwestycji.

Ponadto w sprawie nie stwierdzono, by zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia oceny i szacunki co do możliwego oddziaływania inwestycji na środowisko, w tym na tereny sąsiednie, były nieprawidłowe metodologicznie, niekompletne, czy też oparte o niewystarczające dane charakteryzujące komponenty środowiskowe terenu inwestycji oraz obszarów położonych w sąsiedztwie i potencjalnie narażonych na negatywne oddziaływania inwestycji w fazie jej realizacji oraz eksploatacji. Przeprowadzenie pełniej oceny oddziaływania inwestycji na środowisko byłoby w sprawie uzasadnione wówczas, gdyby posiadane dane i informacje nie pozwalały szczegółowo scharakteryzować rodzaju i skali samego przedsięwzięcia, jego usytuowania, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, a także ustalić rodzaju, cech i skali możliwego jej oddziaływania. Konieczność sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko zachodziłaby także wówczas, gdyby bez zawartych w nim analiz i danych niemożliwe było określenie warunków lub wymagań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c u.o.o.ś, lub nałożenie obowiązku działań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b lub c u.o.o.ś.

SKO stanęło na stanowisku, że argumenty odwołujących nie podważyły skutecznie wiarygodności i kompletności danych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, a w konsekwencji dokonanych na jej podstawie ocen, bowiem zarzuty te ograniczały się do subiektywnej oceny trafności i skuteczności przyjętych rozwiązań w zakresie wymaganego dla terenu inwestycji poziomu retencji oraz rozwiązań technicznych, które mają to zapewnić. Podobnie, w zakresie badań emisji hałasu na etapie realizacji i eksploatacji inwestycji, wyrażone w odwołaniu oczekiwanie ponownych badań sformułowano na podstawie subiektywnej oceny założeń odnośnie prognozowanego ruchu pojazdów.

W ocenie organu odwoławczego nie zasługiwał także na uwzględnienie argument o braku w decyzji wymogu zapewnienia prawidłowej eksploatacji urządzeń retencyjnych, w tym w szczególności tzw. dachów retencyjnych. Obowiązek taki będzie ciążył bowiem na podmiotach eksploatujących przedmiotowe budynki z mocy art. 5 ust. 2 w zw. z art. 61 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego. Sam zaś obiekt budowlany powinien być w czasie jego użytkowania poddawany przez właściciela lub zarządcę okresowej, co najmniej raz w roku, kontroli polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego, w tym elementów budynku, budowli i instalacji narażonych na szkodliwe wpływy atmosferyczne i niszczące działania czynników występujących podczas użytkowania obiektu oraz instalacji i urządzeń służących ochronie środowiska (art. 62 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). W tej sytuacji Kolegium podało, że brak jest podstaw by w decyzji formułować nakazy, które wynikają bezpośrednio z obowiązujących przepisów prawa.

W zebranych w sprawie materiałach SKO nie odnalazło także podstaw dla formułowanego przez odwołującego argumentu o zwiększonym ryzyku katastrofy budowlanej w fazie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia. Na zmianę sposobu rozstrzygnięcia sprawy nie mógł także, w ocenie organu odwoławczego, wpłynąć postulat budowy drogi dojazdowej od strony ul. [...] jako drogi dojazdowej do projektowanego osiedla. To do inwestora należy bowiem określenie sposobu obsługi komunikacyjnej osiedla w granicach istniejących możliwości dostępu do dróg publicznych, a na etapie oceny środowiskowej przedsięwzięcia zaproponowane rozwiązania podlegają ocenie jedynie z punktu widzenia oddziaływania inwestycji. Konkretna lokalizacja dojazdu (i odpowiadającego mu zjazdu z drogi publicznej), konkretyzowana będzie dopiero na dalszych etapach procesu inwestycyjnego (pozwolenia na budowę, ewentualnie decyzji w sprawie lokalizacji zjazdu z drogi publicznej). Tam też sformowane zostaną precyzyjne rozwiązania techniczno-projektowe.

Na przedstawioną decyzję SKO z [...] marca 2022 r. skarżący złożył do WSA w Gdańsku skargę, wnosząc o unieważnienie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta. W ocenie skarżącego decyzje zostały wydane w oparciu o nierzetelne dane, zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. W piśmie procesowym z 20 lutego 2023 r. uczestnik postępowania wniósł o oddalenie skargi.

Wspomnianym na wstępie wyrokiem z 18 maja 2023 r. WSA w Gdańsku przedmiotową skargę oddalił. W uzasadnieniu wskazał, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy u.o.o.ś., a także wyjaśnił, że analiza objętego zaskarżoną decyzją przedsięwzięcia przesądziła o interesie prawnym skarżącego w niniejszej sprawie w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a., który zdeterminował jego status jako strony postępowania.

WSA w Gdańsku zacytował treść art. 59 ust. 1 u.o.o.ś. i zaznaczył, iż objęte kontrolowanym postępowaniem przedsięwzięcie zostało prawidłowo zakwalifikowane przez organy orzekające do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 58 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r., poz. 1839), zwanej dalej "rozporządzeniem". W projektowanym przedsięwzięciu powierzchnia użytkowa garaży podziemnych wyniesie [...] ha. Osiedle zlokalizowane ma być na terenie o powierzchni [...] ha, w większości nieobjętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i pozostającym poza formami ochrony przyrody i ich otulinami.

W ocenie Sądu I instancji ani projektowana powierzchnia zajęta pod osiedle ([...] ha) ani żaden z elementów projektowanej infrastruktury osiedla (przyłącza kanalizacyjne, droga dojazdowa, ciepłociąg osiedlowy) nie wykazują cech umożliwiających ich odrębną kwalifikację jako przedsięwzięcia znacząco bądź potencjalnie znacząco oddziałującego na środowisko. Z art. 59 ust. 1 pkt 2 u.o.o.ś. wynika, że dla tego rodzaju przedsięwzięć przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko jest wymagane tylko wówczas, jeżeli obowiązek taki stwierdzony zostanie przez właściwy organ na podstawie art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. Przepis ten stanowi, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie takie kryteria, jak: rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, usytuowanie przedsięwzięcia, rodzaj, cechy i skalę możliwego oddziaływania rozważanego w odniesieniu do kryteriów wymienionych w pkt 1 i 2 oraz w art. 62 ust. 1 pkt 1. W przypadku przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko dokumentem stanowiącym zasadnicze źródło informacji o przedsięwzięciu pozwalającym na weryfikację potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko jest karta informacyjna przedsięwzięcia.

Przy czym Sąd I instancji zaznaczył, że w poprzednim stanie prawnym w art. 63 ust. 2 u.o.o.ś. przewidziane było, iż obowiązek wydania postanowienia występuje również wtedy, gdy nie stwierdza się potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Natomiast ustawą z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r., poz. 1712) z dniem 24 września 2019 r., powyższy obowiązek uchylono. Aktualnie, gdy organ uzna, że brak jest obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania, od razu wydaje właściwą decyzję środowiskową, stosownie do treści art. 84 u.o.o.ś. Decyzja ta wydawana jest po uzyskaniu opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 i 1a, a charakterystyka przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Przeprowadzona w niniejszej sprawie kontrola legalności zaskarżonej decyzji doprowadziła WSA w Gdańsku do wniosku, że wszystkie warunki zarówno formalne, jak i materialnoprawne, zostały w zaskarżonej decyzji spełnione.

WSA w Gdańsku podał, że w przypadku zaskarżenia decyzji środowiskowej wydanej bez przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko kontroli sądowej podlega zgodność z prawem przeprowadzonej przez organ weryfikacji potrzeby oceny oddziaływania na środowisko oraz adekwatność określonych w decyzji warunków i wymagań oraz obowiązków, o których mowa w art. 82 w zw. z art. 84 ust. 1a u.o.o.ś. W pierwszej kolejności Sąd I instancji wskazał, iż złożony przez inwestora wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia w pełni odpowiadał wymaganiom art. 74 ust. 1 u.o.o.ś. Do wniosku dołączono bowiem kartę informacyjną przedsięwzięcia wraz z kopią mapy ewidencyjnej, obejmującej obszar, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie i na który będzie oddziaływać. Brak przedłożenia wypisu z rejestru gruntów uzasadnione jest dyspozycją art. 74 ust. 1a u.o.o.ś.

Jednocześnie, przedłożona wraz z wnioskiem karta informacyjna przedsięwzięcia, stanowiąca zasadniczy dokument charakteryzujący przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, zawierała wszystkie elementy określone w art. 62a ust. 1 i 2 u.o.o.ś. W karcie tej dokładnie scharakteryzowano rodzaj, cechy, skalę i usytuowanie przedsięwzięcia oraz wskazano powierzchnię zajmowanej nieruchomości a także projektowanej zabudowy, której powierzchnia ma znaczenie przy kwalifikacji przedsięwzięcia oraz dotychczasowy sposób ich wykorzystania i pokrycia nieruchomości szatą roślinną. Opisano położenie terenu projektowanego przedsięwzięcia pod kątem obowiązujących regulacji planistycznych wyjaśniając, że w większości teren ten nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, z wyjątkiem północnego fragmentu terenu inwestycji, gdzie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego [...] - rejon ul. [...] w mieście [...] (nr [...]), uchwalony uchwałą nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] 2003 r., oznaczony symbolem [...] o funkcji zabudowy mieszkaniowo - usługowej.

Dodatkowo wskazano, że zgodnie ze Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta [...] (uchwała nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] 2018 r.) rejon lokalizacji planowanego zespołu budynków mieszkalnych znajduje się na terenie o przeznaczeniu mieszkaniowo - usługowym. W ocenie WSA w Gdańsku powyższe ustalenia mają istotne znaczenie dla oceny legalności kontrolowanych rozstrzygnięć, albowiem projektowane przedsięwzięcie, zgodnie z planami inwestora i wymogami normatywnymi, ma być realizowane w trybie i na zasadach przewidzianych w ustawie z dnia 5 lipca 2018 r. o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 1538), zwanej dalej "specustawą mieszkaniową". W takiej sytuacji przepisy u.o.o.ś. nie wymagają oceny zgodności przedsięwzięcia z planem miejscowym (art. 80 ust. 2). W karcie opisano także rodzaj technologii planowanej do zastosowania, przeprowadzono analizę ewentualnych wariantów przedsięwzięcia oraz określono przewidywane ilości wykorzystywanej wody i innych surowców, materiałów, paliw oraz energii.

Wskazano, że nie przewiduje się znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i określono rozwiązania chroniące środowisko. Scharakteryzowano rodzaje i przewidywaną ilość wprowadzanych do środowiska substancji lub energii przy zastosowaniu rozwiązań chroniących środowisko na różnych etapach eksploatacji inwestycji i wykluczono transgraniczne oddziaływanie na środowisko. W karcie zawarto informację o przedsięwzięciach realizowanych i zrealizowanych, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą doprowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem. W karcie opisano również położenie planowanego przedsięwzięcia względem obszarów podlegających ochronie na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz korytarzy ekologicznych znajdujących się w zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia, wskazując jednocześnie ich położenie względem działki zainwestowanej.

W karcie zawarto także informacje o ryzyku wystąpienia poważnej awarii lub katastrofy naturalnej i budowlanej, przewidywane ilości i rodzaje wytwarzanych odpadów oraz ich wpływ na środowisko a także informacje o pracach związanych z demontażem, przełożeniem lub przebudową fragmentów sieci podziemnych kolidujących z planowanym przedsięwzięciem oraz opisano usytuowanie przedsięwzięcia z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska.

Sąd I instancji zaznaczył, że wniosek inwestora wraz z kartą informacyjną przedsięwzięcia, zgodnie z wymogiem art. 64 ust. 1 u.o.o.ś., został przez organ I instancji przedłożony Regionalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska w [...], Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w [...] oraz Dyrektorowi Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, a żaden z tych organów nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Przy czym na przeszkodzie uznaniu ich opinii jako wiarygodnej oceny wpływu przedsięwzięcia na środowisko nie może stanąć zarzucana przez skarżącego niekompleksowość i niewiarygodność danych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, albowiem ujęto w niej wszystkie niezbędne i wymagane prawem informacje, a w toku postępowania dodatkowo dokonano jeszcze ich uzupełnienia.

Zastrzeżeń WSA w Gdańsku nie budzi, że zakres udostępnionych informacji o dotychczasowym sposobie wykorzystania terenu inwestycji i poryciu go szatą roślinną w pełni koresponduje z wymogami przepisu art. 62a ust. 1 pkt 2 u.o.o.ś. i pozwalał organom orzekającym i współdziałającym na ocenę różnorodności biologicznej terenu inwestycji, skali przekształcenia środowiska w związku z jej realizacją oraz jego skutków, które oceniono jako nie wpływające istotnie na środowisko. Przede wszystkim stwierdzono, że teren projektowanej inwestycji jest obszarem aktualnie nieużytkowanym i zaniedbanym, a obserwacje przyrodnicze przeprowadzone w październiku 2019 r. pozwoliły stwierdzić, że jest to typowy obszar antropogeniczny, porośnięty gęsto roślinnością ruderalną, stanowiącą pozostałość po ogrodach działkowych, na co wskazują drzewa owocowe. Nie stwierdzono występowania gatunków specjalnej troski: będących pod ochroną ścisłą bądź częściową lub umieszczonych na czerwonej liście roślin i grzybów.

Wskazano, że teren inwestycji charakteryzuje się niskim stopniem różnorodności biologicznej. Wyjaśniano, że planowana jest wycinka drzew i krzewów po przeprowadzeniu szczegółowej inwentaryzacji zieleni i po uzyskaniu zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów. Jednocześnie w pismach z [...] marca 2020 r. i [...] sierpnia 2020 r. inwestor uszczegółowił informacje odnoszące się do występującej na terenie inwestycji fauny, ze szczególnym uwzględnieniem awifauny, stwierdzając, że niewielka powierzchnia podlegająca przekształceniu w związku z budową planowanego osiedla nie będzie powodowała takiej ewentualnej straty miejsc lęgowych, żerowiskowych czy odpoczynkowych, której gatunki ptaków nie będą mogły sobie zrekompensować w najbliższej okolicy. Zdaniem Sądu I instancji pomimo tego, że, jak wynika z wyjaśnień inwestora, nie przeprowadzono dokładnych badań faunistycznych, porównanie podobnych układów z innych obszarów kraju umożliwiło charakterystykę faunistyczną obszaru inwestycji wystarczającą do tego, aby ocenić wpływ inwestycji na przyrodę ożywioną oraz pozwoliło na sformułowanie działań ochronnych minimalizujących negatywny wpływ inwestycji na środowisko.

Według WSA w Gdańsku zarzucany w skardze brak przeprowadzenia inwentaryzacji przyrodniczej terenu inwestycji nie stanowił przeszkody uniemożliwiającej ocenę skutków środowiskowych realizacji przedsięwzięcia i weryfikację potrzeby przeprowadzenia oceny jego oddziaływania na środowisko. Przepis art. 62a u.o.o.ś. nie wymaga bowiem by karta informacyjna przedsięwzięcia zaliczonego do kategorii mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko została sporządzona w oparciu o inwentaryzację przyrodniczą, w przeciwieństwie do wymogów stawianych przedsięwzięciom z kategorii znacząco oddziałujących na środowisko, o czym wyraźnie stanowi art. 66 ust. 1 pkt 2a u.o.o.ś. Według Sądu I instancji w tym zakresie wymogi normatywne są jasne i nie rodzą jakichkolwiek wątpliwości interpretacyjnych.

Podsumowując WSA w Gdańsku wskazał, że w oparciu o dane zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia zarówno organy opiniujące, jak i organy orzekające w niniejszej sprawie miały możliwość dokonania prawidłowej oceny różnorodności biologicznej i wykorzystywania zasobów naturalnych, i na jej podstawie stwierdzenia z jednej strony, że nie ma potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a z drugiej, że potrzebne jest określenie warunków, wymogów i obowiązków zabezpieczających środowisko w fazie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia. Za Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska organ I instancji w decyzji określił obowiązek: prowadzenia, na etapie realizacji inwestycji i jej przygotowania, nadzoru ornitologicznego obejmującego sprawdzanie drzew i krzewów przeznaczonych do wycinki w celu identyfikacji ewentualnych stanowisk lęgowych chronionych gatunków ptaków założonych po wykonaniu wcześniej inwentaryzacji drzewostanu oraz obowiązek dokonywania wycinki drzew i krzewów pod nadzorem ornitologicznym, poza okresem lęgowym ptaków, tj. poza okresem od 1 marca do 31 sierpnia.

Określono również warunki chroniące drzewa i krzewy w zasięgu oddziaływania inwestycji przed mechanicznym uszkodzeniem poprzez zakaz naruszania bryły korzeniowej i stateczności. Nakazano także zabezpieczyć plac robót np. płotkiem z siatki herpetologicznej przed przedostaniem się do wykopów małych zwierząt - płazów, gadów i małych ssaków, wykonywać przeglądy terenu budowy pod kątem powstawania zastoisk wody, które mogą się stać siedliskiem zwierząt oraz przeglądy wykopów pod kątem uwięzionych zwierząt. Sąd I instancji uznał stanowisko organu co do zakresu ingerencji we wskazane elementy środowiska za prawidłowe, nieuzasadniające przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko, a przyjęte środki chroniące środowisko za adekwatne do wielkości i skali oddziaływania przedsięwzięcia.

Skarżący formułując zarzuty nierealności danych zamieszczonych w kacie informacyjnej w zakresie stanu przyrody na terenie inwestycji poza gołosłownymi twierdzeniami nie przedstawił żadnych dowodów, które spowodowałyby zmianę oceny sporządzonej karty informacyjnej przedsięwzięcia i w konsekwencji stanowiska wyrażonego w zaskarżonej decyzji. Podobnie nie wzbudziła zastrzeżeń Sądu I instancji kompletność zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia danych odnoszących się do skali i obszaru odziaływania przedsięwzięcia w zakresie emisji pyłów i gazów do powietrza oraz hałasu, a także ich źródeł. W karcie wyjaśniono, że źródłami emisji zanieczyszczeń do powietrza w fazie budowy będzie spalanie paliwa w silnikach maszyn budowlanych i środkach transportu, a emisja ta będzie miała charakter niezorganizowany i krótkotrwały, o zasięgu ograniczonym do rejonu budowy. Przyjęta metodologia szacowania wielkości emisji zanieczyszczeń do powietrza jest spójna a uzyskane przy jej zastosowaniu wyniki porównywalne do wartości normatywnych zawartych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (t.j.

Dz.U. z 2021 r., poz. 845). Z wykonanych obliczeń wynika, że maksymalna emisja na etapie budowy będzie znikoma, a maksymalne stężenia zanieczyszczeń w odległości 10-15 m od źródeł emisji będą śladowe i pomijalne. Podobne wnioski wyciągnięto w odniesieniu do emisji zanieczyszczeń z ruchu samochodowego po drogach wewnętrznych, drodze dojazdowej do osiedla i parkingach podziemnych na etapie eksploatacji. Wielkość zanieczyszczeń komunikacyjnych przedsięwzięcia oszacowano przy pomocy programu komputerowego COPERT 4, a obliczanie rozkładu stężeń wykonano według programu ATMO. Uzyskanym w powyższy sposób wynikom skarżący nie przeciwstawił własnych obliczeń, co według Sądu I instancji powoduje, że zarzuty odnośnie niewiarygodności danych przyjętych do obliczeń nie zasługują na uwzględnienie.

Jednocześnie WSA w Gdańsku uznał, iż dane wyjściowe odnoście ilości zarówno samochodów ciężarowych, jak i samochodów osobowych użytkowanych już na etapie eksploatacji osiedla są wiarygodne i zbieżne z koncepcją przedsięwzięcia.

W zakresie oddziaływania akustycznego Sąd I instancji podał, że w karcie informacyjnej przedsięwzięcia stwierdzono, iż na etapie budowy nie przewiduje się istotnego oddziaływania, albowiem roboty mają być prowadzone przy pomocy koparek, koparko - ładowarek i spycharek, a natężenie ich pracy będzie powodowało krótkotrwały hałas. Nie przewiedziano wykorzystywania ciężkiego i hałaśliwego sprzętu. Z kolei dla określenia oddziaływania akustycznego inwestycji pochodzącego z ruchu pojazdów osobowych na terenie osiedla posłużono się programem komputerowym HPZ_2001JTB oraz CarPark-2008 przeznaczonym do obliczania mocy akustycznej związanej z manewrami parkowania i wolnym ruchem osiedlowym. Według WSA w Gdańsku porównanie osiągniętych wyników z dopuszczalnymi poziomami hałasu w środowisku określonymi w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku potwierdziło, że inwestycja spełnia wymagania normatywne, co zobrazowano graficznie na rysunku nr 10 i 11 karty informacyjnej.

Jednocześnie z wyjaśnień inwestora w piśmie z [...] sierpnia 2020 r. wynika, że do analizy hałasu przyjęto założenia dotyczące natężenia ruchu na drodze dojazdowej oraz na terenie osiedla wynikające ze sporządzonej prognozy natężenia ruchu uwzględniającej ruch generowany przez projektowane osiedle zatytułowanej "Analiza komunikacyjna określająca wpływ projektowanej zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej mającej powstać w [...] ul. [...] na warunki panujące na sąsiednim układzie drogowym" 2019 r. Przy tym zaznaczono, że obliczenia hałasu zostały wykonane dla zawyżonego natężenia ruchu w porze dziennej. Nie budzą zastrzeżeń Sądu I instancji przyjęte założenia dotyczące natężenia ruchu samochodów osobowych, gdyż uwzględniają one prognozowaną ilość mieszkańców oraz ilość miejsc postojowych w garażach i na zewnątrz. Przy zakładanej ilości mieszkańców – [...], miejscach postojowych w garażach podziemnych – [...] i [...] miejscach zewnętrznych dla niepełnosprawnych przyjęcie natężenia ruchu w porze dziennej - średnio [...] poj./h, max. [...] poj./h, w porze nocnej - średnio [...] poj./h i dobowym ruchu pojazdów – [...] wjazdów i wyjazdów, średnio – [...] poj./h pozwoliło na realne szacunki co do wielkości emisji zanieczyszczeń i hałasu z nowego osiedla.

Z analizy tej według WSA w Gdańsku wynika, że prognozowany ruch generowany przez planowaną zabudowę w niewielkim stopniu zmieni warunki ruchu na sąsiednim układzie drogowym. Porównanie map akustycznych [...] wykazało bowiem, że skumulowany hałas uwzględniający nową inwestycję nie przekroczy dopuszczalnych wartości, gdyż z rejonu ulic znajdujących się w pobliżu planowanej inwestycji hałas drogowy w porze dziennej jest poniżej [...] dB, a w porze nocnej znacznie poniżej [...] dB. Na etapie budowy największym, ale krótkotrwałym źródłem hałasu będą prace ziemne, których oddziaływanie nie będzie negatywne ze względu na planowaną bezwibracyjną technologię budowy.

W ocenie WSA w Gdańsku zarówno dane wyjściowe przyjęte do analizy oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w zakresie powietrza i hałasu, jak i przyjęta metodologia szacowania wielkości oddziaływania oparta na zasadach naukowych, nie zostały przez skarżącego podważone taki w sposób, aby utraciły wartość dowodową i nie mogły stanowić podstawy do sformułowania wiarygodnych wniosków istotnych z punktu widzenia oceny wpływu przedsięwzięcia na środowisko. Przy tym w decyzji środowiskowej, zgodnie ze wskazaniami Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, sformułowano obowiązki mające przyczynić się do minimalizowania emisji zanieczyszczeń i oddziaływania akustycznego. Według Sądu I instancji określone w ten sposób warunki i zasady realizacji inwestycji i jej eksploatacji wypełniają w sposób prawidłowy kompetencje z art. 84 ust. 1a u.o.o.ś. zatem zarzuty skarżącego odnoszące się do wadliwej analizy oddziaływania akustycznego, którego źródłem jest ruch samochodowy nie mogły okazać się skuteczne. W ocenie WSA w Gdańsku wyniki analiz odzwierciedlone w karcie informacyjnej nie zostały przez skarżącego w żaden sposób podważone dokumentami o porównywalnych walorach dowodowych.

Sąd I instancji wyjaśnił, że kwestia zagospodarowania wód opadowych z terenu objętego inwestycją jest istotna zarówno z perspektywy oddziaływania na środowisko i w związku z tym jego ochrony przed nadmierną ingerencją, jak również z punktu widzenia techniczno - budowlanej poprawności założeń projektowych, które to zagadnienia pozostają poza zakresem analizy w postępowaniu o ustalenie środowiskowych uwarunkowań inwestycji, a aktualizują się dopiero w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Zastrzeżenia skarżącego odnośnie przyjętego sposobu zagospodarowania wód opadowych są wyrazem jego oporu wobec całej inwestycji, która zasadniczo zmieni dotychczasowy sposób zagospodarowania działek objętych inwestycją. O ile ocena zgodności z wymogami ochrony środowiska zaproponowanego sposobu zagospodarowania wód opadowych mieści się w kompetencjach organów orzekających w niniejszej sprawie, o tyle istotne dla skarżącego kwestie zagrożenia zalewania nadmiarem wód opadowych terenów bezpośrednio sąsiadujących pozostają już poza zakresem ich kompetencji.

Sposób zagospodarowania wód opadowych z terenu projektowanego osiedla, polegający na odprowadzaniu tych wód poprzez projektowane terenowe zbiorniki retencyjno - odparowujące oraz kanalizację deszczową z dodatkowym zbiornikiem retencyjnym do projektowanej miejskiej sieci kanalizacji deszczowej jest zgodny z wymogami obowiązujących przepisów, w tym przepisów ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 537), która w art. 15 ust. 4 zobowiązuje przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne do przyłączenia do sieci nieruchomości wnioskodawcy jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie, o którym mowa w art. 19, oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług.

Natomiast po stronie właściciela nieruchomości istnieje obowiązek przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej (art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach). W § 28 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 1225), przewidziano, że działka budowlana, na której sytuowane są budynki, powinna być wyposażona w kanalizację umożliwiającą odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej. Odstępstwo od tej zasady odbywa się na ściśle określonych w § 28 ust. 2 rozporządzenia warunkach. Zdaniem Sądu I instancji w świetle tych regulacji zaakceptowane w decyzji środowiskowej rozwiązania inwestorskie w zakresie zagospodarowania wód opadowych poza tym, że wykazują zgodność z wymogami normatywnymi, to również czynią zadość zabezpieczeniu środowiska przed nadmiernymi negatywnymi skutkami zmniejszenia naturalnej retencji terenowej.

Rozwiązaniami, które mają służyć minimalizacji skutków środowiskowych zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej są przewidziane do zastosowania dachy retencyjne (zielone) w specjalnym substracie oraz ogrody deszczowe w obrębie działki inwestycyjnej. Dodatkowo przewidziane są zbiorniki retencyjne przepływowe w ciągu pieszo-jezdnym wzdłuż inwestycji. Według WSA w Gdańsku z powyższego wynika zatem, że w ramach inwestycji pomimo docelowego podłączenia nowej zabudowy do miejskiej sieci wodociągowo - kanalizacyjnej, zaplanowano również maksymalnie możliwe zatrzymanie wód opadowych w miejscu ich powstawania i niewielki ich odpływ (ok. [...] l/s) z terenu Inwestycji. Retencja w projektowanej inwestycji wynosi [...] m³ w ogrodach deszczowych i dachach zielonych, a [...] m³ w dodatkowych zbiornikach retencyjnych. Łączna pojemność retencji wynosi [...] m³, co daje poziom retencji około [...] mm/m³ i jest wartością przewyższającą wymagania dla tego rodzaju inwestycji, albowiem z wyjaśnień inwestora wynika, że zgodnie z warunkami technicznymi, na działkach inwestora należy zagospodarować opad w wielkości [...] mm/m³.

Sąd I instancji stwierdził, że ww. założeń w żaden sposób nie podważył skarżący formułując wyłącznie niepoparte rzetelnym materiałem dowodowym zastrzeżenia. Zdaniem Sądu I instancji zaakceptowany przez organy orzekające projekt odwodnienia osiedla został opracowany zgodnie z warunkami technicznymi wydanymi przez [...] Sp. z o.o. z [...] sierpnia 2019 r., zgodnie z którymi dokonuje się podłączenia nieruchomości do miejskiej sieci wodociągowo - kanalizacyjnej. Warunki te natomiast uwzględniają "Wytyczne zagospodarowania wód opadowych w [...]", które powstały w oparciu o szczegółową analizę zmian klimatu na przestrzeni ostatnich dekad zawartą w Miejskim Planie Adaptacji [...] do Zmian Klimatu uchwalonym przez Radę w sierpniu 2019 r. Według WSA w Gdańsku z dokumentów tych wynika, że trend zmian obejmuje wzrost okresów suszy, wzrost epizodów opadowych o nawalnym charakterze oraz stabilny poziom opadów w roku.

Powyższe dane, mające charakter opracowań przekrojowych, uzyskane metodami badawczymi, posłużyły do sprecyzowania takich rozwiązań w zakresie retencjonowania na nieruchomości zainwestowanej wód opadowych, aby zabezpieczyć zarówno inwestycję, jak i tereny sąsiednie przed zalewaniem. W ocenie Sądu I instancji prawidłowości i wiarygodności naukowej wskazanych rozwiązań nie mogły skutecznie podważyć podawane przez skarżącego dane historyczne odnoszące się do epizodów powodziowych na przestrzeni lat 2016 - 2019 w [...], które nie obrazują ogólnych, przekrojowych tendencji opadowych, na których winny opierać się konkretne rozwiązania projektowe. Wskazówkę interpretacyjną w tym zakresie mogą stanowić przepisy Prawa wodnego, które dla potrzeb ustalenia opłaty z tytułu zmniejszenia naturalnej retencji terenowej odwołują się do opadów rocznych (art. 274 pkt 5 iit. c), a nie incydentów powodziowych, deszczów nawałowych.

Zaproponowaną przez inwestora koncepcję odwodnienia terenu inwestycji zaakceptowały również Wody Polskie formułując odnośnie warunki do zachowania w fazie eksploatacji, które organy orzekające recypowały do zaskarżonej decyzji. Natomiast obawy skarżącego odnośnie zagrożenia zalewaniem wodami opadowymi z nowego osiedla zabudowy istniejącej w sąsiedztwie nie mogły według Sądu I instancji być rozważane na tym etapie procedowania inwestycji. Przed tego rodzaju niekorzystnymi skutkami projektowanej inwestycji chronią właścicieli nieruchomości sąsiednich względem inwestycji przepisy Prawa budowlanego regulujące standardy w zakresie projektowania i budowania (art. 5 Prawa budowlanego) oraz przepisy wykonawcze formułujące wymogi techniczno - budowlane, wśród przewiduje się m.in. w § 29 rozporządzenia zakaz dokonywania zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości.

Zapewnienie zgodności rozwiązań projektowych również w zakresie zagospodarowania wód opadowych spoczywa na inwestorze (za co odpowiedzialność ponosi projektant), a ocena projektu następuje na etapie udzielania pozwolenia na budowę. Lektura wniosku i załączonej do niego karty informacyjnej przedsięwzięcia doprowadziła Sąd I instancji do stwierdzenia, że wniosek spełnia wymogi przewidziane w art. 74 ust. 1 i ust. 1a, a karta informacyjna spełnia wymogi art. 62a u.o.o.ś. Są to dokumenty kompletne, które mogły stawić wiarygodne źródło informacji i danych wyjściowych do analizy kryteriów z art. 63, od których zależy potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Z karty informacyjnej i wniosku wynika szczegółowy opis inwestycji oraz zakres jej oddziaływania. Wyjaśniono planowany sposób jej realizacji z wykorzystaniem przepisów specustawy mieszkaniowej. W takiej sytuacji zdaniem WSA w Gdańsku nie było potrzeby weryfikacji zgodności zaproponowanych rozwiązań projektowych z obowiązującym wyłącznie w północnym fragmencie terenu inwestycji planem miejscowym, albowiem zgodnie z art. 5 ust. 3 specustawy mieszkaniowej inwestycję mieszkaniową lub inwestycję towarzyszącą realizuje się niezależnie od istnienia lub ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, pod warunkiem że nie jest sprzeczna ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz uchwałą o utworzeniu parku kulturowego.

Według Sądu I instancji z tego powodu zarzuty odnośnie wysokości projektowanych budynków czy geometrii dachów odbiegającej od standardów planistycznych obowiązujących w okolicy nie mogły zdyskredytować przedsięwzięcia i doprowadzić do odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla niego.

WSA w Gdańsku zajął stanowisko, że postanowienia planu miejscowego są w odniesieniu do przedmiotowej inwestycji irrelewantne prawnie, co w wymiarze normatywnym potwierdza art. 80 ust. 2 u.o.o.ś. wyłączając badanie zgodności z planem przedsięwzięć realizowanych na zasadzie specustawy mieszkaniowej. Przedmiotowa inwestycja nie stanowi jednak dowodu na to, że inwestor zmierza do wprowadzenia dowolnej i chaotycznej zabudowy burzącej ład przestrzenny okolicy, albowiem zamierzenie zgodne jest, jak tego wymaga specustawa mieszkaniowa, z postanowieniami studium, które na tym terenie przewiduje funkcje mieszkaniowo - usługowe.

Nadto, koncepcja planowanego osiedla została przygotowana w oparciu o wymagania uchwały nr [...] Rady Miasta [...] w sprawie ustalenia lokalnych standardów urbanistycznych dla miasta [...]. Ocena realizacji tych wymagań wykracza poza kompetencje organów ustalających środowiskowe uwarunkowania przedsięwzięcia i pozostawiona jest na dalsze etapy przygotowania inwestycji. Również żądania skarżącego co do zmiany koncepcji projektowej w zakresie dostępu nowego osiedla do drogi publicznej, zamiast planowanego włączenia nowej drogi dojazdowej do ul. [...], włączenia inwestycji bezpośredniego do ul. [...], pozostają w uznaniu Sądu I instancji bez wpływu na legalność zaskarżonej decyzji. Przede wszystkim, koncepcję projektową przedstawia inwestor i to w jego gestii leży ewentualna jej modyfikacja. Do takiej zmiany nie jest uprawniony żaden organ procedujący wniosek inwestora na żadnym z etapów inwestycji, a tym bardziej żadna ze stron postępowania o ustalenie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia.

Ocenie organów podlega bowiem inwestycja w kształcie zaproponowanym przez inwestora, który nie obejmuje terenów przy ul. [...]. Poza tym, jak wskazał inwestor, nieruchomości oddzielające obszar inwestycji od ul. [...] oznaczone są w planie miejscowym, zgodnie ze studium, jako "teren odprowadzania wód opadowych, melioracji i urządzeń ochrony przeciwpowodziowej - zbiornik retencyjny przeciwpowodziowy wraz z drogą eksploatacyjną" ([...]) i jako "teren miejskiej zieleni ogólnodostępnej" ([...]).

Dla WSA w Gdańsku nieskuteczne okazały się również zarzuty skarżącego odnoście wadliwego zawiadomienia strony o toczącym się postępowaniu poprzez umieszczenie obwieszczenia na drzwiach śmietnika. Powyższym zarzutom przeczy bowiem materiał zgromadzony w aktach sprawy, z którego wynika, że prawidłowo zapewniono udział stron w postępowaniu, których liczba przekraczała 10 osób, czyniąc zadość wymaganiom art. 74 ust. 3a u.o.o.ś. Akta sprawy potwierdzają bowiem, że zawiadomienia stron, w tym o wydanych decyzjach, dokonane zostały poprzez publiczne obwieszczenia na tablicy ogłoszeń urzędu, w sposób zwyczajowo przyjęty poprzez wywieszenie obwieszczeń na sąsiednim osiedlu (budynek wiaty śmietnikowej i drzwi wejściowe, drzewo - zdjęcia) i na stronie BIP organu. W związku z tym twierdzenia skargi są niezasadne.

W ocenie Sądu I instancji zarówno organy opiniujące jak i organy orzekające rozpoznając wniosek o wydanie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia, prawidłowo oceniły, że w niniejszej sprawie nie ma konieczności przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Organy oceny tej słusznie dokonały uwzględniając kryteria określone w art. 63 ust. 1 u.o.o.ś., w sposób wnikliwy identyfikując źródła oddziaływań przedsięwzięcia, tj. hałas, emisję pyłów i gazów, powstawanie ścieków bytowych, zmniejszenie naturalnej retencji ze względu na zwiększoną powierzchnię zabudowy podziemnymi halami garażowymi, i adekwatnie do poczynionych ustaleń zweryfikowały ich wpływ na środowisko, w tym przy zastosowaniu określonych w karcie informacyjnej i w opiniach organów współdziałających rozwiązań zabezpieczających środowisko. W kontrolowanej decyzji, zgodnie z dyspozycją art. 84 ust. 1a u.o.o.ś., sformułowano warunki i wymagania w zakresie korzystania ze środowiska i dotyczące jego ochrony.

Zdaniem WSA w Gdańsku warunki sformułowane w decyzji organu I instancji i podtrzymane przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji w pełni zabezpieczają potrzeby ochrony środowiska, w tym życia i zdrowia ludzi przed oddziaływaniem nowego osiedla mieszkaniowego. Konkretyzacja tych potrzeb w kontekście planowanego przedsięwzięcia i przy uwzględnieniu jego specyficznych uwarunkowań została przeprowadzona prawidłowo i wnikliwie w postępowaniu, w którym nie przeprowadzono oceny oddziaływania na środowisko. Taki sposób procedowania determinował rodzaj, skala, uwarunkowania wewnętrzne i zewnętrzne przedsięwzięcia. Informacje zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia w odniesieniu do kryteriów określonych w art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. w sposób nie budzący wątpliwości wskazują bowiem, że stan środowiska po realizacji przedsięwzięcia nie ulegnie pogorszeniu, a tym samym planowane przedsięwzięcie nie będzie w sposób istotny oddziaływać na środowisko.

Powyższą ocenę potwierdziły opinie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarządu Zlewni w [...] formułując jednocześnie warunki i wymagania uwzględnione w kontrolowanej decyzji środowiskowej.

WSA w Gdańsku stwierdził, że organy administracji obu instancji prawidłowo przeprowadziły postępowanie w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań przedmiotowego przedsięwzięcia, realizując wymogi przewidziane w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W ten sposób zgromadziły materiał dowodowy, który stanowił kompletną i wystarczającą podstawę do poczynienia wiarygodnych ustaleń istotnych w niniejszej sprawie okoliczności faktycznych i prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. Przedłożona przez inwestora karta informacyjna przedsięwzięcia stanowi podlegający swobodnej ocenie dokument prywatny, jednakże jej szczegółowa i specjalistyczna treść oraz fakt, że stanowi ona punkt wyjścia do ustaleń faktycznych organów w zakresie cech i parametrów planowanego przedsięwzięcia, nadają jej szczególne znaczenie jako źródłu ustaleń faktycznych. Dokumentowi temu przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy planowanego do realizacji przedsięwzięcia.

Podważenie jego ustaleń mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie nowej analizy uwarunkowań środowiskowych (sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy karty informacyjnej przedsięwzięcia), z której wynikałyby wnioski pozostające w sprzeczności do tych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia. Weryfikacja wiarygodności i mocy dowodowej powyższego dokumentu wymaga zatem przeprowadzenia co najmniej porównywalnych pod względem fachowości i specjalistycznej analizy dowodów (np. dowodu z ekspertyzy specjalistycznej, która w sposób udokumentowany wykazywałaby m.in. wady lub błędne założenia lub ustalenia karty informacyjnej przedsięwzięcia).

Nie można zatem uznać za skuteczne zarzutów strony skarżącej wobec ustaleń organów co do oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, dokonanych na podstawie karty informacyjnej przedsięwzięcia, w sytuacji gdy strona ta nie zaoferowała żadnych konkretnych dowodów wskazujących na wadliwość tych ustaleń i treści karty informacyjnej przedsięwzięcia (zob. wyrok NSA z dnia 14 lutego 2013 r., sygn. akt II OSK 1944/11, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżący nie przedstawił bowiem żadnej opinii (ekspertyzy) specjalistycznej, która podważałaby ustalenia organów obu instancji dokonane m.in. na podstawie karty informacyjnej przedsięwzięcia. W tym zakresie nie są wystarczające twierdzenia samego skarżącego związane z wątpliwościami co do informacji zawartych w karcie albo z koniecznością dodatkowej weryfikacji tych informacji.

Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gdańsku z dnia 18 maja 2023 r., wywiódł skarżący (dalej również jako "skarżący kasacyjnie"), zaskarżając ten wyrok w całości i zarzucając:

1. 1. naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
2. • art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a w związku z art. 7, 77 w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez ich niezastosowania i nieuchylenie zaskarżonej decyzji, podczas gdy organy administracji publicznej w toku postępowania dopuściły się licznych przepisów postępowania polegających na:
3. - braku skrupulatnej weryfikacji sporządzonej przez Inwestora karty informacyjnej w sytuacji gdy nie spełniała ona wszystkich kryteriów wskazanych przepisach, jak również opierała się na niepełnych i nieprawdziwych danych,
4. - pominięciu podczas rozstrzygnięcia sprawy ekspertyz Polskiego Komitetu Normalizacyjnego nr [...] oraz [...] dotyczące szkodliwości drgań na budynki i oraz na ludzi w budynkach,
5. - pominięciu podczas rozstrzygania sprawy ustaleń wynikających z wizji lokalnej przeprowadzonej w 2015 roku przez pracowników Wydziału Środowiska Urzędu Miejskiego w [...], która wskazywała na konieczność przeprowadzenia inwentaryzacji zwierząt tam zamieszkujących,
6. - pominięciu podczas rozstrzygnięcia sprawy wskazanej przez skarżącego okoliczności, że stworzona przez inwestora koncepcja urbanistyczna wskazuje, że powierzchnia garaży podziemnych wykraczać będzie znacząco poza obrysy planowanych budynków co wyklucza naturalne wsiąkanie wód opadowych w glebę.

co w efekcie skutkowało błędnymi ustaleniami faktycznymi odnoście dokonanej przez organ pierwszej i drugiej instancji oceny odziaływania inwestycji na środowisko oraz przyjętego przez Inwestora wariantu przeprowadzenia inwestycji na [...].

1. • art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 138 § pkt 1 k.p.a. poprzez ich niezastosowania i nieuchylenie zaskarżonej decyzji, podczas gdy organ drugiej instancji biorąc pod uwagę naruszenia przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego powinien uchylić decyzję organu pierwszej instancji.
2. 2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj:
3. • art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku art. 63 ust. 1 u.o.o.ś., poprzez zaakceptowanie dokonanej przez organy wykładani przepisu, skutkującej uznaniem, że w niniejszej sprawy nie zachodziła konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia, w sytuacji gdy planowana inwestycja będzie znacząco oddziaływać środowisko, że względu min. na natężenie hałasu, wpływ na florę i faunę oraz zagrożone powodziami i zalaniem w związku z intensywnymi opadami atmosferycznymi;
4. • art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku art. 84 ust 1-2 u.o.o.ś poprzez zaakceptowanie dokonanej przez organy wykładani przepisu, skutkującej stwierdzeniem braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w sytuacji gdy planowana inwestycja będzie znacząco oddziaływać środowisko, że względu min. na natężenie hałasu, wpływ na florę i faunę oraz zagrożone powodziami i zalaniem w związku z intensywnymi opadami atmosferycznymi.

W oparciu powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonego skargi na rozprawie i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zostały przedstawione argumenty na uzasadnienie zawartych w niej wniosków i zarzutów.

Odpowiadając na skargę kasacyjną uczestnik postępowania wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej "p.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji oraz podniesione i poddane konkretyzacji podstawy kasacyjne.

Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1. 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2. 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Powyższe ustawowe podstawy kasacyjne wymagają od skarżącego kasacyjnie konkretyzacji poprzez sformułowanie tzw. zarzutów kasacyjnych. Oznacza to, że jeżeli - tak jak w rozpoznawanej sprawie - nie zachodzi nieważność postępowania zakres postępowania kasacyjnego wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.

Jak już wyżej wskazano z przytoczonych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego. W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania. Do kontroli subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony. Stąd, wobec postawienia w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa materialnego oraz przepisów postępowania, jako pierwszy należało poddać ocenie zarzut naruszenia przepisów postępowania, przy czym w pierwszej kolejności należy to czynić pod kątem prawidłowości dokonanych ustaleń faktycznych, które wyznaczają przepisy prawa materialnego mające w sprawie zastosowanie.

Bezpodstawny jest zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. poprzez brak skrupulatnej weryfikacji sporządzonej przez inwestora karty informacyjnej przedsięwzięcia, w sytuacji gdy nie spełnia ona zdaniem skarżącego kasacyjnie wszystkich kryteriów wskazanych w przepisach, pominięciu podczas rozstrzygania sprawy ekspertyz Polskiego Komitetu Normalizacyjnego dotyczących szkodliwości drgań dla budynków oraz ludzi, pominięciu konieczności przeprowadzenia inwentaryzacji zwierząt zamieszkałych na terenie, na którym przedsięwzięcie ma być realizowane i na który będzie oddziaływać, a nadto pominięciu okoliczności, że w przypadku gdy powierzchnia garaży podziemnych wykraczać będzie znacząco poza obrysy planowanych budynków spowoduje wykluczenie naturalnego wsiąkania wód opadowych w glebę.

Na wstępie tak skonstruowanego zarzutu wskazać należy, że w przypadku oddalenia skargi można zarzucić Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. tylko wówczas, gdy Sąd ten stwierdzi naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mimo to nie spełni dyspozycji tej normy prawnej i nie uchyli zaskarżonej decyzji. Natomiast, jeśli z zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd nie dopatrzył się naruszenia takich przepisów, to Naczelny Sąd Administracyjny nie może zarzucić oddalającemu skargę Sądowi pierwszej instancji naruszenia omawianych unormowań, gdyż rozstrzygnięcie jest zgodne z dyspozycją stosowanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny normy prawnej. W rozpoznanej sprawie Sąd Wojewódzki nie stosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Podstawą prawną zaskarżonego wyroku był przepis art. 151 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.

Okoliczność oddalenia skargi nie mogła, więc stanowić bezpośrednio argumentu mającego świadczyć o naruszeniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Przy tym podobnie, jak przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., również przepis art. 151 tej ustawy stanowi jedynie wynik kontroli przez sąd zaskarżonego aktu. Warunkiem ich zastosowania jest spełnienie hipotezy w postaci odpowiednio stwierdzenia, czy niestwierdzenia przez sąd naruszeń prawa przez organ administracji publicznej. Naruszenie tych przepisów - powoływanych odrębnie, jak i wspólnie - jest zawsze następstwem złamania innych przepisów.

Nadto podkreślić należy, że przepis art. 77 k.p.a. ma cztery jednostki organizacyjne (paragrafy) i obowiązkiem wnoszącego skargę kasacyjną jest wskazanie konkretnego przepisu, który został jego zdaniem naruszony.

Odnośnie próby zakwestionowania przez skarżącego wartości dowodowej karty informacyjnej przedsięwzięcia, wskazać należy, że w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, według którego "karta informacyjna przedsięwzięcia stanowi podlegający swobodnej ocenie dokument prywatny, to jednak jej szczegółowa i specjalistyczna treść oraz fakt, że stanowi ona punkt wyjścia do ustaleń faktycznych organów w zakresie cech i parametrów planowanego przedsięwzięcia, nadają jej szczególne znaczenie jako źródłu ustaleń faktycznych. Dokumentowi temu przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy planowanego do realizacji przedsięwzięcia. Podważenie jego ustaleń mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie nowej analizy uwarunkowań środowiskowych (sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy karty informacyjnej przedsięwzięcia), z której wynikałyby wnioski pozostające w sprzeczności do tych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia.

Weryfikacja wiarygodności i mocy dowodowej powyższego dokumentu wymaga zatem przeprowadzenia co najmniej porównywalnych pod względem fachowości i specjalistycznej analizy dowodów (np. dowodu z ekspertyzy specjalistycznej, która w sposób udokumentowany wykazywałaby m.in. wady lub błędne założenia lub ustalenia karty informacyjnej przedsięwzięcia). Jeżeli więc strony postępowania - niezależnie od weryfikacji i ocen organów orzekających w sprawie - zmierzają do podważenia wiarygodności lub mocy dowodowej karty informacyjnej w zakresie podstawowych informacji o planowanym przedsięwzięciu, to ich obowiązkiem jest zaoferowanie odpowiednich dowodów, które zmierzają do podważenia konkretnych i istotnych elementów treściowych karty informacyjne". (zob. wyroki NSA z 25 listopada 2025 r., sygn. akt III OSK 1108/23 i z dnia 12 maja 2026r. sygn. akt III OSK 2334/23). Na podkreślenie zasługuje fakt, że organy wyspecjalizowane biorące udział w niniejszej sprawie w procesie wydania decyzji środowiskowej takie jak Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] jak i Dyrektor Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wydając opinie w przedmiocie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, wskazując jednocześnie jakie winny być określone w decyzji środowiskowej warunki realizacji przedsięwzięcia nie podważyli jej wartości dowodowej i przydatności do rozstrzygnięcia sprawy.

Są to niewątpliwie organy wyspecjalizowane w zakresie w jakim wydawały opinie, pracownicy posiadają stosowne przygotowanie zawodowe, a tym samym potrafiący dokonać oceny zawartości kary informacyjnej przedsięwzięcia pod kątem jej kompletności, zgodności zawartej w niej informacji, wniosków z aktualnym stanem wiedzy, a przede wszystkim czy zawarte w niej informację są powiązane z stanem faktycznym sprawy stanowiącej przedmiot rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie strona skarżąca kasacyjnie nie podważyła skutecznie konkretnych i istotnych elementów treściowych karty informacyjnej przedsięwzięcia, w szczególności nie przedstawiła dowodów pozwalających zakwestionować prawdziwość i trafność stwierdzeń zawartych w tej karcie. Natomiast analiza treści informacji zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia pozwala stwierdzić, że zamieszczono w niej informacje o których mowa w art. 62a u.o.o.ś.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut braku uwzględnienia przez organy jak i brak oceny przez Sąd I instancji okoliczności dotyczących przyjętej przez inwestora koncepcji urbanistycznej wskazującej, że powierzchnia garaży podziemnych wykraczać będzie poza obrys planowanych budynków, co wyklucza naturalne wsiąkanie wód opadowych w glebę. Po pierwsze kwestia zagospodarowania wód opadowych i roztopowych jest przedstawiona w karcie informacyjnej. Po drugie organ opiniujący Dyrektor Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w wydanej opinii nie stwierdził, aby przyjęte rozwiązania stanowiły zagrożenie do środowiska, w tym zasobów wodnych.

Nadto wskazał na konieczność uwzględnienia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach warunków i wymagań wskazanych w wydanej opinii zarówno na etapie realizacji jak i eksploatacji przedsięwzięcia a dotyczących zagospodarowania wód opadowych i roztopowych. W szczególności na etapie eksploatacji przedsięwzięcia wody te mają być przede wszystkim zagospodarowane w ogrodach deszczowych i dachach zielonych w obrębie działki inwestycyjnej, a nadmiar tych wód należy odprowadzać wewnętrzną instalacją deszczową do dwóch zbiorników retencyjnych przepływowych, a następnie do miejskiej sieci kanalizacyjnej. Zalecenia i warunki te zostały uwzględnione w wydanej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Podkreślić także należy, że w opinii tej stwierdzono, że w strefie oddziaływania nie występują obszary wodno-błotne, obszary ochronne zbiorników wód śródlądowych, obszary o płytkim zaleganiu wód podziemnych oraz strefy ochronnych ujęć wód podziemnych.

Tym samym wody opadowe i roztopowe nie stanowią wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie zagrożenia dla środowiska, w szczególności wodnego. Nadmienić także należy, że podnosząc kwestie wykluczenia naturalnego wsiąkania wód opadowych w glebę skarżący nie wskazał, a przede wszystkim nie wykazał jakie te ewentualne utrudnienia mają wpływ na środowisko, w tym w takiej skali, która uzasadniałaby konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

W kwestii dotyczącej braku uwzględnienia danych wynikających z ekspertyzy Polskiego Komitetu Normalizacji o wskazanych w skardze kasacyjnej numerze, dotyczących szkodliwości drgań na budynki oraz na ludzi przebywających w tych budynkach stwierdzić należy, że ogólne stwierdzenie, że wykonywane prace budowlane w trakcie realizacji inwestycji są źródłem drgań, nie jest wystarczające do podważenia zaskarżonego wyroku. Ze zgromadzonych dowodów w niniejszej sprawie nie wynika, aby poziom drgań przekraczał normy w sposób zagrażający innym budynkom i ludziom. Strona skarżąca kasacyjnie nie przestawiła dowodów pozwalających przyjąć, że na etapie realizacji przedsięwzięcia nastąpi takie przekroczenie powodujące co najmniej wysokie prawdopodobieństwo zagrożenia dla ludzi i budynków znajdujących się w strefie jego oddziaływania. Samo przypuszczenie strony, że takie zagrożenie jej zdaniem może nastąpić, nie jest wystarczające.

Wskazać należy, że wydający opinię Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] takiego zagrożenia nie stwierdził. Nadto autorzy karty informacyjnej przedsięwzięcia także nie stwierdzili. Nadmienić należy, że planowane przedsięwzięcie ma być realizowane na obszarze nieużytkowanym. Nadto w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nakazano inwestorowi przed przystąpieniem do prac budowlanych wykonać inwentaryzację stanu technicznego budynków sąsiadujących z terenem inwestycji. Taki warunek między innymi zapewnia w trakcie realizacji inwestycji ustalenie, czy ocena co do występowania drgań była trafna, a także podejmowanie na bieżąco czynności eliminujących takie działanie. Także realizacja innych warunków dotyczących w szczególności czasu pracy maszyn budowlanych i środków transportu, konieczność utrzymania ich w odpowiednim stanie technicznym niewątpliwie ma także wpływ na eliminację występowania nadmiernych drgań.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego brak jest także podstaw do uwzględnienia zarzutu kasacyjnego dotyczącego braku uwzględnienia konieczności sporządzenia inwentaryzacji zwierząt zamieszkujących na terenie, na którym będzie realizowana inwestycja i obszarze jej oddziaływania. Na terenie tym dotychczas nie stwierdzono występowanie roślin, zwierząt czy też grzybów podlegających ochronie. Przedmiotowa inwestycja położona jest poza obszarem europejskiej sieci Natura 2000. Najbliższy taki obszary znajdują się w odległości ponad [...] km. Natomiast inne obszary objęte ochroną na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, tj. zespoły przyrodniczo – krajobrazowe; pierwszy w odległości [...] km, a drugi [...] km. Zarówno w karcie informacyjnej przedsięwzięcia jak i w opinii wydanej przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] stwierdzono, że nie ma podstaw do przyjęcia, aby realizacja przedsięwzięcia mogła spowodować utratę bądź fragmentaryzację siedlisk przyrodniczych, dla których obszary te zaprojektowano i wyznaczono.

Przedsięwzięcie nie wpłynie także negatywnie na siedliska gatunków zwierząt chronionych. Zatem brak sporządzenia inwentaryzacji zwierząt na zamieszkałych na terenie realizacji przedsięwzięcia i obszarze jego oddziaływania nie ma znaczenia dla oceny merytorycznej zaskarżonego orzeczenia. Dotyczy to także konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przed wydaniem decyzji środowiskowej.

Należy zatem przyjąć, że kwestionując zasadność zaskarżonej decyzji jak i rozstrzygnięcia wydanego przez Sąd I instancji skarżący kasacyjnie podnosząc powyższe zarzuty opiera się jedynie na subiektywnej ocenie trafności i skuteczności przyjętych rozwiązań w zakresie ochrony środowiska. Podobnie ma się także w zakresie emisji hałasu, która to kwestia była przedmiotem szczegółowej analizy w karcie informacyjnej przedsięwzięcia oraz zaskarżonej decyzji i w zaskarżonym wyroku. Skarżący kasacyjnie nie przedstawił żadnych dowodów pozwalających podważyć te ustalenia.

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie znalazł także podstaw do uwzględnienia zarzutu kasacyjnego dotyczącego naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a w zw. z art. 84 ust. 1 u.o.o.ś poprzez zaakceptowanie przez Sąd I instancji dokonanej przez organy wykładni przepisu, skutkującej stwierdzeniem braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w sytuacji gdy planowana inwestycja będzie znacząco oddziaływać na środowisko, ze względu między innymi na natężenie hałasu, wpływu na florę i faunę oraz zagrożenia powodziami i zalaniami w związku z intensywnymi opadami atmosferycznymi. Zgodnie z dyspozycją art. 84 ust. 1 u.o.o.ś., w przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

Stwierdzenie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko nastąpiło, stosownie do treści art. 85 ust. 2 pkt 2 u.o.o.ś., z uwzględnieniem informacji zawartych we wniosku, karcie informacyjnej przedsięwzięcia oraz opiniach właściwych organów i ustaleń wynikających z przeprowadzonego postępowania. Ponadto, w celu ochrony wartości przyrodniczych oraz ograniczenia uciążliwości przedsięwzięcia dla terenów sąsiednich, w punkcie II decyzji określono istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia oraz wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w projekcie budowlanym. Organ I instancji prawidłowo zasięgnął, na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 1 i 2 u.o.o.ś., opinii wskazanych w nich organów w sprawie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i ewentualnego zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko.

Opinie ww. organów zgodnie wskazują na brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, co w dalszej kolejności obligowało organ I instancji do dokonania oceny, czy w świetle kryteriów z art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. konieczne było nałożenie na inwestora obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Organ dokonał oceny, czy planowana inwestycja odpowiada wymogom określonym w art. 63 ust. 1 u.o.o.ś., mając przy tym na względzie kolejno wskazane tam kryteria, takie jak: rodzaj i charakterystyka przedsięwzięcia, usytuowanie przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym użytkowaniu terenu.

Zauważyć należy, że podnosząc ten zarzut skarżący kasacyjnie ogólnie stwierdził, że przemawia za tym natężenie hałasu, wpływ na florę i faunę oraz zagrożenie powodziami i zalaniem w związku z intensywnymi opadami atmosferycznymi. Powyższe kwestie zostały dokładnie opisane w karcie informacyjnej, oraz w opiniach jakie zostały wydane przez organy współdziałające, a także ocena ta zostało poddana kontroli przez Sąd I instancji, którą przedstawiono w uzasadnieniu wyroku. Zbędne jest powtarzanie tych wyczerpujących rozważań, zwłaszcza w sytuacji gdy strona skarżąca kasacyjnie nie przedstawiła dowodów podważających tym zakresie ustaleń organów.

Nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. Przepis ten stanowi, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza się w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach uwzględniając łącznie wskazane w tym przepisie kryteria. W niniejszej sprawie jak wyżej już wskazano takie kryteria nie zostały spełnione. Kwestie związane z hałasem, oraz zagrożenie powodziami i zalaniem w związku z intensywnymi opadami atmosferycznymi, wpływ na florę i faunę zostały w sposób należyty wyjaśnione i poddane ocenie przez organy i Sąd I instancji., a znajdują potwierdzenie w dowodach zgromadzonych w toku postępowania administracyjnego Brak jest podstaw do podważenia tych ustaleń. Nie uzasadniają one podjęcie postanowienia o przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Mając powyższe na uwadze, uznając, ze skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w wyroku.