Uzasadnienie
Gmina Ciasna wniosła skargę na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 28 października 2025 r., nr WINB-WOA.7721.292.2025.KC, w przedmiocie wykonania robót budowlanych.
Postanowieniem z 19 stycznia 2026 r., sygn. akt II SA/Gl 1585/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), odrzucił skargę uznając, że została wniesiona po upływie terminu do jej złożenia.
Skarżąca złożyła zażalenie na powyższe postanowienie i jednocześnie zwróciła się z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
Postanowieniem z 24 marca 2026 r., sygn. akt II OZ 287/26 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.
Następnie, zaskarżonym postanowieniem z 13 maja 2026 r., sygn. akt II SA/Gl 1585/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił Gminie [...] przywrócenia terminu do wniesienia skargi na ww. decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. W ocenie Sądu argumentacja dotycząca wewnętrznej organizacji obiegu dokumentów, w ramach której pisma składane w formie elektronicznej, złożone poza godzinami pracy urzędu są rejestrowane w kolejnym dniu roboczym, nie stanowi o braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca. W uzasadnieniu podniesiono, że zaskarżona decyzja wpłynęła do urzędu 28 października 2025 r., poprzez e-doręczenia, po godzinach pracy. Zgodnie z przyjętą praktyką wpływ decyzji został zarejestrowany w kolejnym dniu roboczym, tj. 29 października 2025 r. Pracownik odpowiedzialny za założenie skargi otrzymał decyzję z ręcznie wpisaną datą 29 października 2025 r. i działał w uzasadnionym przeświadczeniu, że dochowuje terminu do wniesienia skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. We wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.).
Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Co więcej, przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (zob. postanowienie NSA z 22 stycznia 2021 r., sygn. akt II GZ 392/20, LEX nr 3161759).
Wobec tego, przy uwzględnieniu wymogów przewidzianych w art. 87 § 1 p.p.s.a., przywrócenie terminu może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (zob. postanowienie NSA z 22 maja 2012 r., sygn. akt II OZ 418/12, LEX nr 1405321).
Słusznie wskazał Sąd pierwszej instancji, że powołana przez skarżącą argumentacja dotycząca organizacji pracy urzędu, nie potwierdza istnienia okoliczności uprawdopodobniających brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi.
Jak wskazano w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 marca 2026 r., sygn. akt II OZ 287/26 chwilą doręczenia pisma przesyłanego drogą elektroniczną do podmiotu publicznego jest moment określony w dowodzie otrzymania, w chwili wpłynięcia korespondencji na adres do doręczeń elektronicznych. Przy doręczeniu podmiotowi publicznemu nie ma zatem znaczenia okoliczność odebrania korespondencji, ale moment jej wpłynięcia do skrzynki podawczej podmiotu publicznego. Skutki doręczenia zaskarżonej decyzji, doręczanej na elektroniczną skrzynkę podmiotu publicznego, jakim jest skarżąca gmina, należy więc wiązać z chwilą odebrania (wpływu) dokumentu elektronicznego przez organ, a nie z chwilą jego wygenerowania (wydrukowania) i opatrzenia go następnie datą, gdyż te mogą stanowić jedynie dowód na zapoznanie z jego treścią.
Zatem rejestracja pism, złożonych poza godzinami pracy urzędu w kolejnym dniu roboczym pozostaje bez znaczenia dla ustalenia daty wpływu korespondencji i rozpoczęcia biegu terminu do wykonania określonych czynności. Powyższa praktyka nie może mieć też wpływu na dokonaną przez Sąd pierwszej instancji ocenę odnośnie braku winy skarżącej w uchybieniu terminu.
W takiej sytuacji przywrócenie terminu nie było zasadne, a zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 i art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.