Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Warszawie postanowieniem z 5 maja 2026 r., VII SA/Wa 852/26 (sprostowanym postanowieniem z 7 maja 2026 r.), odrzucił skargę Z. G. (skarżąca) na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z 16 lutego 2026 r. znak: DOR.7210.83.2025.JOO w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji.
W uzasadnieniu postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że w wykonaniu zarządzenia z 30 marca 2026 r. wezwano skarżącą działającą przez profesjonalnego pełnomocnika do uzupełnienia braków formalnych (wskazanie numeru PESEL skarżącej oraz złożenia pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi) skargi na w/w decyzję GINB.
Przedmiotowego wezwania pełnomocnik skarżącej nie odebrał, a awizowana przesyłka została zwrócona do sądu (k. nr 29 akt sądowych). Jak wynika z adnotacji placówki pocztowej przesyłka nie została podjęta w terminie.
Wskazując na powyższe sąd pierwszej instancji stwierdził, że ustawowy termin na uzupełnienie braków formalnych minął bezskutecznie 28 kwietnia 2026 r. Skarżąca nie podała swojego numeru PESEL ani nie nadesłał pełnomocnictwa, wobec czego sąd stwierdził, że strona skarżąca nie uzupełniła braków formalnych skargi w ustawowym terminie. Mając powyższe na uwadze, sąd wojewódzki odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024, poz. 935 ze zm., Ppsa).
Skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła zażalenie na powyższe postanowienie, zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
- 1. art. 65 § 1 i art. 74a § 1 Ppsa w zw. z art. 3 pkt 1 ustawy o doręczeniach elektronicznych - poprzez uznanie wezwania do uzupełnienia braków formalnych za skutecznie doręczone w trybie tzw. fikcji doręczenia (awizo pocztowe), podczas gdy pełnomocnik wskazał adres do e-Doręczeń, co nakładało na sąd obowiązek doręczenia pisma w formie elektronicznej (PURDE). Błędne zastosowanie drogi pocztowej sprawiło, że termin do uzupełnienia braków w ogóle nie zaczął biec;
- 2. art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa - poprzez odrzucenie skargi w sytuacji, gdy brak formalny w postaci pełnomocnictwa został uzupełniony w dniu wydania postanowienia 5 maja 2026 r. a zatem sąd orzekał w stanie faktycznym, w którym brak ten został uzupełniony;
- 3. art. 7 Ppsa - poprzez niedopełnienie obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy i pominięcie dowodu z pełnomocnictwa znajdującego się w sądzie w dniu orzekania.
W oparciu o powyższe zarzuty wnoszę o:
- 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości,
- 2. zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu zażalenia strona skarżąca po pierwsze podnosi, że wezwanie do usunięcia braków wysłano pocztą, ignorując podany w skardze adres do e-Doręczeń. W jej przekonaniu wadliwe doręczenie wezwania do uzupełnienia braków (papierowe zamiast elektronicznego) nie wywołuje skutków prawnych, a termin do dokonania czynności procesowej nie może upłynąć. Po drugie podnosi, że w dniu 5 maja 2026 r., tj. w dniu wydania postanowienia, pełnomocnik złożył za pośrednictwem platformy ePUAP wniosek o wgląd do akt, do którego dołączył pełnomocnictwo podpisane cyfrowo.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 57 § 1 Ppsa (aktualny tekst jednol. Dz. U. 2026, poz. 143) skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. W myśl art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) Ppsa pismo strony, jeżeli jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, jeżeli jest obowiązana do jego posiadania albo posiada go, nie mając takiego obowiązku. Z kolei art. 37 § 1 Ppsa stanowi, że pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, stosownie do art. 49 § 1 Ppsa, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Nieuzupełnienie w terminie braków formalnych skargi skutkuje zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa jej odrzuceniem.
W niniejszej sprawie zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VII z 2 kwietnia 2026 r. pełnomocnik skarżącej został prawidłowo wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi przez podanie numeru PESEL skarżącej oraz złożenie pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżącej przed sądami administracyjnymi, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka zawierającą powyższe wezwanie została uznana za skutecznie doręczoną w dniu 21 kwietnia 2026 r. (k. 29). Tym samym 7-dniowy termin na uzupełnienie ww. braków formalnych skargi upływał pełnomocnikowi skarżącej z dniem 28 kwietnia 2026 r. Jak wynika natomiast z akt sprawy, pełnomocnik skarżącej nie uzupełnił w terminie braków formalnych skargi, a więc sąd pierwszej instancji zobligowany był w tej sytuacji odrzucić skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa.
Zarzut strony skarżącej, że wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi powinno zostać doręczone na wskazany w skardze adres do doręczeń elektronicznych, nie zasługuje na uwzględnienie. W dacie wniesienia skargi oraz kierowania wezwania do usunięcia braków formalnych brak było podstaw do przyjęcia, że samo wskazanie w piśmie identyfikatora adresu do doręczeń elektronicznych (ADE) nakładało na sąd obowiązek doręczania korespondencji wyłącznie za pośrednictwem publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego. Wskazanie przez stronę adresu rozpoczynającego się od oznaczenia "AE:" nie skutkowało automatycznym wyłączeniem możliwości dokonywania doręczeń w sposób przewidziany przepisami Ppsa.
Należy bowiem przytoczyć w tym miejscu treść art. 74a § 1 pkt 2 Ppsa, zgodnie z którym doręczenie pism przez sąd następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej, jeżeli strona wystąpiła do sądu o takie doręczenie (podkr. Sądu) i wskazała sądowi adres elektroniczny. W rozpoznawanej sprawie nie został spełniony ten warunek. Pełnomocnik strony nie zawarł w niej żądania doręczania pism w takiej formie. Bezzasadne jest zatem kwestionowanie przez pełnomocnika prawidłowości doręczenia pism sądowych, tj. za pośrednictwem operatora pocztowego, a nie platformy elektronicznej. Trzeba też mieć na uwadze, że skarga nie została sporządzona jako dokument elektroniczny, lecz została podpisana własnoręcznie.
Ponadto wezwanie zostało skierowane do osoby działającej jako pełnomocnik skarżącej, gdyż skarga została wniesiona z oznaczeniem pełnomocnika oraz adresem jego kancelarii. Jednocześnie jednym z braków formalnych skargi było nieprzedłożenie dokumentu pełnomocnictwa. Do czasu usunięcia tego braku sąd był uprawniony do podjęcia czynności zmierzających do ustalenia istnienia i zakresu umocowania osoby występującej w imieniu strony, w tym do kierowania wezwania na wskazany przez nią adres do korespondencji.
Tym samym wezwanie do usunięcia braków formalnych obejmujących wskazanie numeru PESEL skarżącej oraz złożenie pełnomocnictwa zostało prawidłowo doręczone. W zakreślonym terminie braki te nie zostały usunięte. W konsekwencji spełnione zostały przesłanki odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa.
Podnoszona zatem w zażaleniu okoliczność wskazania w skardze adresu do doręczeń elektronicznych nie prowadzi do podważenia skuteczności doręczenia wezwania ani nie wpływa na ocenę, że strona skarżąca nie wykonała zobowiązania sądu w wyznaczonym terminie.
Co zaś tyczy się argumentu dołączenia pełnomocnictwa w dniu wydania zaskarżonego postanowienia, wskazać należy, że ocena skutków wezwania następuje według stanu istniejącego w chwili upływu terminu do usunięcia braków formalnych, a nie według stanu istniejącego w dniu wydania postanowienia.
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 z związku z art. 197 § 2 Ppsa, orzekł, jak w sentencji postanowienia.