Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 30 listopada 2023 r., II SA/Kr 1206/23 oddalił skargę J. K. na decyzję Wojewody Małopolskiego z 24 lipca 2023 r., znak WI-I.7840.18.2.2023.DA, utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z 14 marca 2023 r., nr 103/2023, którą wskazany organ, działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), dalej: p.b., a także art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000), dalej: k.p.a., w wyniku rozpatrzenia wniosku A. G. i P. G. z 25 lipca 2022 r. zatwierdził projekt zagospodarowania działki oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielił ww. inwestorom pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz ze zbiornikiem na wodę deszczową na działkach nr ew. [...] i [...], obręb [...] w [...], gmina [...].
Skarżący złożył skargę kasacyjną, którą zaskarżył powyższy wyrok w całości, zarzucając Sądowi I instancji, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), dalej: p.p.s.a., naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- 1) § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225) dalej: r.w.t., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę na działkach nr ew. [...] i [...] położonych w [...] w sytuacji, gdy szerokość jezdni drogi dojazdowej do inwestycji budowlanej w najwęższym miejscu jest mniejsza niż 3 m, a nie jak określono w projekcie 3 m, a zatem nie zostały spełnione wszystkie przesłanki ustawowe pozwalające na wydanie takiej decyzji, gdyż § 14 r.w.t. określa, iż "szerokość jezdni nie może być mniejsza niż 3 m";
- 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez nieuchylenie przez Sąd I instancji zaskarżonej decyzji, pomimo że decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem: a) § 14 r.w.t., co skutkowało zaakceptowaniem rozstrzygnięcia organów administracji publicznej, a w konsekwencji oddaleniem skargi w wyroku; b) art. 7, art. 77 § 1 i art. 78 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszystkich niezbędnych działań celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności nieprzeprowadzenie z urzędu dowodu z dodatkowej opinii biegłego geodety, a przez to pozostawienie decyzji obarczonej wadami w obiegu prawnym, co skutkowało błędnym ustaleniem przez organy administracji stanu faktycznego w sprawie.
Z uwagi na powyższe zarzuty skargi kasacyjnej skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z dokumentu (pomiar sytuacyjny z 26 stycznia 2024 r.) na okoliczność ustalenia faktu, że szerokość ul. [...] w [...] w kilku miejscach jest mniejsza od 3 m.
P. G. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie, nieuwzględnienie ww. wniosku dowodowego oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przeprowadzając kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku, przypomnieć należy, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki, enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Oceniając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że nie została ona oparta przez skarżącego na usprawiedliwionych podstawach.
Treść skargi kasacyjnej wskazuje, że skarżący, wnosząc ją, kwestią sporną uczynił wyłącznie przesłanki przyjętej w zaskarżonym wyroku oceny Sądu I instancji, zgodnie z którą zaskarżona decyzja Wojewody Małopolskiego z 24 lipca 2023 r. została wydana w warunkach sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania terenu z przepisami techniczno-budowlanymi. Naczelny Sąd Administracyjny nie uznaje jednakże, że zarzuty postawione w tym zakresie Sądowi I instancji są trafne. Poddając ocenie prawidłowość zastosowania przez organy administracji architektoniczno-budowlanej art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b., Sąd I instancji miał bowiem pełne podstawy, by stwierdzić, że kwestionowane przez skarżącego rozstrzygnięcie nie uchybia stanowiącemu podstawę kasacyjną przepisowi § 14 ust. 1 r.w.t.
Należy w całości podzielić stanowisko Sądu I instancji, że ustalenia faktyczne poczynione w sprawie wskazują, iż działka budowlana, na której zaprojektowany został przez uczestników postępowania budynek mieszkalny jednorodzinny (nr ew. [...]), posiada dojazd umożliwiający odpowiedni dostęp do drogi publicznej. Z akt sprawy wynika, że zapewnia go istniejąca gminna droga wewnętrzna – ul. [...] (działka nr ew. [...]), skomunikowana z drogą publiczną (ul. [...]). Wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej kwestia związana z dojazdem do ww. działki budowlanej nie została rozważona w toku postępowania z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 78 § 1 k.p.a. Starosta [...] nie odstąpił od dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w zaznaczonym zakresie, ponieważ wobec zastrzeżeń zgłoszonych przez skarżącego względem treści projektu budowlanego, w którym projektant przedstawił układ komunikacyjny obejmujący połączenie działek inwestycyjnych z drogą publiczną przez ogólnodostępną drogę wewnętrzną posiadającą jezdnię o deklarowanej szerokości minimalnej 3,00 m (Nr rys.
PZT-02. Dostęp do drogi publicznej) wezwał inwestorów do potwierdzenia tychże danych (pismo z 20 lutego 2023 r., znak AGN.6740.24.2023.MJ5, k. 12 akt adm.). W odpowiedzi na ww. wezwanie projektant przedstawił wyjaśnienia w piśmie z 2 marca 2023 r. (k. 13 akt adm.), przedkładając pomiar geodezyjny z 25 lutego 2023 r. sporządzony przez geodetę uprawnionego wykazujący szerokość dojazdu przez ul. [...] do wskazanej działki budowlanej (k. 13a akt adm.). Dokument ten potwierdził zgodność przyjętego rozwiązania z dyspozycją § 14 ust. 1 r.w.t. (szerokość jezdni 3,01 - 4,48 m w oznaczonych punktach przeprowadzonego pomiaru).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji w tych okolicznościach w sposób uprawniony przyjął, że zgromadzony w kontrolowanej sprawie materiał dowodowy był wystarczający do zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla kwestionowanej przez skarżącego inwestycji. Kierowany do Sądu I instancji zarzut pominięcia, że organy orzekające powinny były przeprowadzić z urzędu "dowód z dodatkowej opinii biegłego geodety", należy uznać w całości za bezzasadny. Organy administracji architektoniczno-budowlanej, dokonując oceny przedłożonej dokumentacji projektowej, opierają się na oświadczeniach i opracowaniach sporządzonych przez osoby posiadające stosowne uprawnienia zawodowe. Złożenie przez inwestora szkicu z pomiaru geodezyjnego opatrzonego podpisem geodety uprawnionego stanowi wiarygodny dowód na okoliczność parametrów przestrzennych posiadanych przez analizowany teren.
Organ administracji nie ma prawnego obowiązku poszukiwania kolejnych dowodów, w tym powoływania biegłego z urzędu (art. 84 § 1 k.p.a.), wyłącznie na tej podstawie, że strona postępowania wyraża subiektywne przekonanie o wadliwości przedstawionych pomiarów. Jak prawidłowo zauważył Sąd I instancji, zaznaczona kwestia w toku postępowania wyjaśniającego nie została pominięta, ale procesowo zweryfikowana, a stanowisko skarżącego jako odwołującego prezentowane przed Wojewodą Małopolskim sprowadzało się jedynie do gołosłownej polemiki z przyjętymi ustaleniami faktycznymi, co nie pozwalało przypisać mu doniosłości prawnej.
Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił zgłoszonego w skardze kasacyjnej wniosku dowodowego, albowiem nie spełnia on rygorów określonych w art. 106 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a., sąd administracyjny może przeprowadzić dowód uzupełniający z dokumentów. Tymczasem przedłożony przez stronę materiał stanowił jedynie odbitkę (kserokopię), nieopatrzoną wymaganym poświadczeniem jej zgodności z oryginałem przez reprezentującego skarżącego profesjonalnego pełnomocnika. Taka forma przedstawionego pisma, mając na uwadze, że przedmiotem wskazywanego przez stronę dokumentu miałby być pomiar sytuacyjny, sprzeciwia się możliwości nadania mu waloru dowodu, który w toku postępowania sądowoadministracyjnego miałby być przeprowadzony celem wykazania okoliczności przytoczonych we wniosku. Procesowy sens tego rodzaju dowodu wyraża się ściśle w możliwości uznania, iż zawarte w nim geodezyjne odwzorowanie przestrzeni stanowi rzetelne i miarodajne odzwierciedlenie rzeczywistych parametrów terenu.
Brak odpowiedniego uwierzytelnienia odbitki kserograficznej pozbawia ją jakichkolwiek gwarancji autentyczności. Przypomnieć dodatkowo trzeba, że przepis art. 106 § 3 p.p.s.a. nie może służyć do ponownego ustalania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym stanu faktycznego. Przepis ten pozwala - w drodze wyjątku - przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe z dokumentu w razie wystąpienia istotnych wątpliwości co do zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Co więcej, działania tego nie należy traktować jako bezwzględnego obowiązku sądu (por. wyrok NSA z 22 maja 2023 r., II OSK 203/23; wyrok NSA z 15 marca 2023 r., II OSK 189/22; wyrok NSA z 5 października 2022 r., II OSK 3188/19).
Kierując się powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek uczestnika postępowania (P. G.) o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, ponieważ zwrot poniesionych niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego w razie oddalenia skargi kasacyjnej stosownie do art. 204 pkt 1 i 2 p.p.s.a. przysługuje wyłącznie organowi i skarżącemu. Kwestią dodatkową jest stwierdzenie, że złożona przez uczestnika postępowania odpowiedź na skargę kasacyjną nie została sporządzona przez adwokata bądź radcę prawnego. Zgodnie z uchwałą (7) NSA z 19 listopada 2012 r., II FPS 4/12, ONSAiWSA 2012/3/38, art. 204 p.p.s.a stanowi podstawę do zasądzenia zwrotu kosztów za wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika.