Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 2 kwietnia 2026 r., sygn. akt VII SA/Wa 15/26, oddalił skargę B. M., A. M., A. Ś. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 18 listopada 2025 r., nr [...], w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wnieśli ww. skarżący, postulując w jej treści m.in. o wstrzymanie, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935) – dalej: "P.p.s.a." wykonania decyzji organów I i II instancji do czasu rozstrzygnięcia sprawy, ze względu na to, że wykonanie decyzji spowoduje dla skarżących wyrządzenie znacznej i nieodwracalnej szkody majątkowej w postaci utraty własności części nieruchomości nawet w przypadku uznania zasadności skargi kasacyjnej, z uwagi na ograniczenie wzruszalności decyzji wynikające z art. 31 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Kompetencja Naczelnego Sądu Administracyjnego do wstrzymania wykonania aktu lub czynności została uregulowana w art. 61 § 3 w związku z art. 193 P.p.s.a., Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 P.p.s.a.). Podkreślić należy, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wskazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, albowiem ciężar uprawdopodobnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na stronie, która wywodzi skutki prawne ze swych twierdzeń. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności.
Sąd ma obowiązek zbadać, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu. Okoliczności wskazane we wniosku muszą mieć charakter konkretny i zindywidualizowany, pozwalający ustalić, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do danego wnioskodawcy. Podkreślenia wymaga, że wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania aktu.
Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę – majątkową lub niemajątkową – której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
W okolicznościach przedmiotowej sprawy, w kwestii wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, wypowiedział się już prawomocnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który postanowieniem z dnia 28 stycznia 2026 r. odmówił wstrzymania wykonania decyzji organu I i II instancji.
W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny, obecnie rozpoznając ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania, jest związany granicami oceny takiego wniosku określonymi w art. 61 § 4 P.p.s.a. Podkreślić jednocześnie należy, że zmiana okoliczności sprawy jest również przesłanką zmiany i uchylenia postanowienia prawomocnego niekończącego postępowania w sprawie o czym stanowi art. 165 P.p.s.a. Wobec tego NSA będzie uprawniony do zmiany zapadłego w niniejszej sprawie prawomocnego postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania wskazanych wyżej aktów, jeżeli zmianie uległy okoliczności sprawy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2019 r. sygn. akt II OSK 1473/19 oraz z dnia 29 stycznia 2020 r. sygn. akt I OSK 3342/19; dostępne [w:] Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Taka sytuacja nie ma jednak miejsca w rozpoznawanej sprawie. Skarżący kasacyjnie nie przedstawili bowiem żadnych nowych argumentów, które przemawiałyby za istnieniem okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania ww. aktów.
W tym stanie rzeczy nie ma podstaw do zmiany zapadłego już w sprawie postanowienia WSA w Warszawie na podstawie art. 61 § 4 P.p.s.a., ani też nie ma podstaw do wstrzymania wykonania wskazanych przez skarżących rozstrzygnięć organów administracji. Tym samym nie jest możliwe uwzględnienie obecnie rozpatrywanego wniosku.
W konsekwencji powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 61 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 193 P.p.s.a. oddalił wniosek.