Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 7 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 1054/14 odmówił wstrzymania wykonania decyzji Wojewody M. z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając wniosek R. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uznał, że brak jest podstaw do jego uwzględnienia. Okoliczności podnoszone przez skarżącego kasacyjnie dotyczące zaburzenia ładu przestrzennego, immisji spalin, czy zwiększania hałasu i ruchu nie stanowią bowiem o istnieniu przesłanek o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), zaś samo stwierdzenie, że realizacja spornej inwestycji spowoduje pogorszenie warunków użytkowania należącej do skarżącego nieruchomości jest niewystarczające dla uznania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że ocena legalności zaskarżonej decyzji pozostaje poza zakresem badania w niniejszym postępowaniu wpadkowym. Zatem podnoszone przez skarżącego kasacyjnie kwestie dotyczące zgodności przedmiotowej inwestycji z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, czy braku pozwolenia na budowę "ściany oddzielenia pożarowego" na tym etapie postępowania nie mogły być rozważane. Staną się one bowiem przedmiotem oceny Sądu rozpoznającego skargę kasacyjną.
Odnośnie natomiast ewentualnego powstania po stronie inwestora obowiązku rozbiórki spornego obiektu, Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że inwestor ma prawo do rozpoczęcia robót budowlanych na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę mimo wniesienia skargi do sądu, z uwagi na brak orzeczenia wstrzymującego wykonanie zaskarżonej decyzji. Ponosi tym samym ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi, czy też skargi kasacyjnej. Zatem prowadzenie prac przez inwestora, mimo trwającego postępowania sądowego, odbywa się na jego wyłączne ryzyko, bowiem kwestia ewentualnego przywrócenia stanu poprzedniego, gdyby zaistniała taka konieczność, będzie obciążać właśnie jego.
Pismem z dnia 28 października 2014 r. R. K. wniósł o zmianę powyższego postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego poprzez orzeczenie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Skarżący kasacyjnie wskazał, że złożony wniosek uzasadniony jest zmianą okoliczności, wyrażającą się w tym, że działanie inwestora przy budowie przedmiotowego budynku doprowadziło do znacznych szkód materialnych w mieniu skarżącego kasacyjnie. W ocenie skarżącego, dalsze prowadzenie inwestycji przez inwestora w oparciu o skarżone w sprawie pozwolenie na budowę grozi tym, że przerodzą się one w straty, których ze względu na rozmiar nie sposób będzie zrekompensować bez dużych nakładów sił i środków. Co więcej, projektowane wyłożenie kostki brukowej na terenie inwestora może jeszcze bardziej nasilić już występujące zjawisko przelewania się wody na teren skarżącego kasacyjnie.
Skarżący kasacyjnie wskazał, że na podstawie zaskarżonej decyzji prowadzona jest budowa budynku pensjonatowo – mieszkalnego. Inwestor w ramach uzyskanego pozwolenia na budowę i prowadzonych robót budowlanych podniósł teren poprzez usypanie ziemi gruntowej oraz odpadów budowlanych. Zmiana poziomu terenu spowodowała, że w przypadku każdorazowych opadów atmosferycznych woda mocnym strumieniem spływa bezpośrednio na nieruchomość gruntową stanowiącą współwłasność skarżącego kasacyjnie, co powoduje uszkodzenia granicznego murku ogrodzeniowego, podmywa i zalewa teren utwardzony kostką betonową i podtapia istniejący budynek mieszkalny i gospodarczy skarżącego kasacyjnie, co grozi zarówno wyrządzeniem znacznej szkody, jak i spowodowaniem niezmiernie trudnych do odwrócenia zmian. Stałe zalewanie wodą może być niebezpieczne dla konstrukcji budynku i rodzić konieczność osuszania jego wnętrza, co jest procesem długotrwałym i kosztownym, który wyrządziłby poważny uszczerbek w finansach skarżącego kasacyjnie.
Wstrzymanie wykonania decyzji, a co za tym idzie, zaprzestanie robót budowlanych zapobiegnie zwiększaniu się ilości przelewanej wody i ograniczy rozmiar strat, jakie ponosi skarżący kasacyjnie w związku z prowadzeniem budowy przez inwestora. Skarżący zwrócił uwagę, że organy wydające decyzje miały wiedzę o podniesieniu poziomu gruntu przez inwestora, czego dowodzi załączony do wniosku fragment zaakceptowanego projektu budowlanego.
Pismem z dnia 18 listopada 2014 r. skarżący kasacyjnie uzupełnił powyższy wniosek, wskazując, że decyzja o wydaniu pozwolenia na budowę jest niezgodna z przepisami przeciwpożarowymi, a tym samym dalsze prowadzenie budowy na jego podstawie sprowadza zarówno na skarżącego kasacyjnie, inwestora, jak też i inne osoby zamieszkujące w sąsiedztwie, niebezpieczeństwo szybkiego rozprzestrzeniania się ognia w razie wystąpienia pożaru, a co za tym idzie – dotkliwe straty materialne.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Po oddaleniu skargi, skarżący, który wniósł skargę kasacyjną może wystąpić z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., I GPS 1/07, ONSAiWSA z 2007 r., nr 4, poz. 77).
Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie zaś z art. 61 § 4 p.p.s.a., postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności.
Postępowanie wpadkowe dotyczące złożonego przez skarżącego wniosku o uchylenie postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania decyzji powinno zatem mieć na celu ocenę, czy zmieniły się okoliczności, które były podstawą odmowy zastosowania ochrony tymczasowej w poprzednim, prawomocnie zakończonym postępowaniu wpadkowym dotyczącym tej kwestii.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, okoliczności podane we wniosku z dnia z dnia 28 października 2014 r., uzupełnionego pismem z dnia 18 listopada 2014 r. nie uzasadniają zmiany postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Nie można bowiem przyjąć, że świadczą one o możliwości wystąpienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Skarżący nie wykazał, aby zalewanie jego działki wodami opadowymi nastąpiło w wyniku podniesienia terenu na działce inwestora i było następstwem wykonania zaskarżonej decyzji. Same twierdzenia w tym zakresie nie mogą stanowić uzasadnienia dla udzielenia ochrony tymczasowej. Z załączonych materiałów nie wynika, że w okresie wcześniejszym nie występował taki sam spływ wód opadowych. Również podniesione przez skarżącego obawy przed rozprzestrzenianiem się ognia w razie wystąpienia pożaru mają charakter hipotetyczny i nie uzasadniają wystąpienia po stronie skarżącego znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Ocena zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami przeciwpożarowymi pozostaje poza zakresem rozpoznania niniejszej sprawy. W ramach rozpoznania wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę Sąd nie ocenia bowiem prawidłowości wydania tej decyzji w aspekcie jej zgodności z prawem, ale to, czy jej wykonanie, jeszcze przed prawomocnym jej skontrolowaniem może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 4 w związku z art. 61 § 3 p.p.s.a. w zw. z 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.