Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 10 grudnia 2025 r. sygn. akt 1776/25 odrzucił skargę H.K. (dalej: skarżąca) na decyzję Burmistrza Błonia z 4 lipca 2025 r., nr PS/4035/82/1/2025 w przedmiocie przyznania usług opiekuńczych. W uzasadnieniu Sąd I instancji stwierdził, że skargę do sądu można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia (art. 52 § 1 p.p.s.a.). Od decyzji Burmistrze z 4 lipca 2025 r. przysługiwało skarżącej odwołanie do SKO, o czym była pouczona. Skarga wniesiona od decyzji organu I instancji jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
W skardze kasacyjnej skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów wraz z kosztami zastępstwa procesowego i rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Wniesiono także o dołączenie do sprawy akt Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie w sprawie odwołania skarżącej od decyzji Burmistrza Błonia z 4 lipca 2025 r. wydanej w sprawie o znaku PS/4035/82/1/2025 o przyznaniu jej usług opiekuńczych. Sądowi I instancji zarzucono naruszenie art. 3 § 2 pkt 4 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. przez błędne przyjęcie, że skarga była przedwczesna i niedopuszczalna.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że w dniu wydania zaskarżonego postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie rozstrzygnęło już sprawę odwołania skarżącej od decyzji Burmistrza z 4 lipca 2025 r, na co dowodem są akta znajdujące się w Kolegium.
Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje.
Zgodnie z przepisem art. 182 § 1 p.p.s.a. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie. Mając podstawę do zastosowania tego przepisu, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej. Stosownie do przepisu art. 176 p.p.s.a., skarga kasacyjna winna zawierać zarówno przytoczenie podstaw kasacyjnych, jak i ich uzasadnienie. Przytoczenie podstaw kasacyjnych oznacza konieczność konkretnego wskazania tych przepisów, które zostały naruszone w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną, co ma istotne znaczenie ze względu na zasadę związania Sądu II instancji granicami skargi kasacyjnej.
Rozpoznana w tych granicach skarga kasacyjna okazała się uzasadniona, niezależnie od podniesionej w niej argumentacji. Skuteczny jest zarzut niewłaściwego zastosowania przez Sąd I instancji art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. i uznania skargi za niedopuszczalną, co jest skutkiem wadliwej identyfikacji przez Sąd I instancji przedmiotu zaskarżenia.
Jak wynika z akt administracyjnych, Burmistrz Błonia decyzją z 4 lipca 2025 r., nr PS/4035/82/1/2025 przyznał skarżącej usługi opiekuńcze. Jest to decyzja organu I instancji. Decyzja ta została uznana za doręczoną na skutek niepodjęcia w terminie. W decyzji zawarto pouczenie o prawie do złożenia odwołania do organu II instancji.
Wobec odpłatnego charakteru usług, pismem z 6 sierpnia 2025 r. skarżąca zakwestionowała podstawy do wydania tej decyzji i zażądała usunięcia jej z obrotu prawnego. Oświadczeniem z 30 września 2025 r. skarżąca stwierdziła, że rezygnuje z usług opiekuńczych.
W konsekwencji, Burmistrz Błonia decyzją z 2 października 2025 r., nr PS/4035/119/1/2025, wydaną na podstawie m. in. art. 155 k.p.a., orzekł o uchyleniu swojej decyzji z 4 lipca 2025 r. Uwzględniając żądanie strony, organ odstąpił od uzasadnienia decyzji zgodnie z art. 107 § 4 k.p.a. W konsekwencji, na zasadzie art. 127 § 1a k.p.a. (zgodnie z którym decyzja wydana w pierwszej instancji, od której uzasadnienia organ odstąpił z powodu uwzględnienia w całości żądania strony, jest ostateczna), organ pouczył stronę o prawie wniesienia na decyzję skargi do sądu administracyjnego.
Obie decyzje zostały wydane pod wspólnym numerem sprawy PS.4035.102.2025.MG.
Skarżąca skierowała do sądu administracyjnego za pośrednictwem Burmistrza dwa pisma nazwane odwołaniem, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w sprawie PS/4035/82/1/25 (powinno być: 2025), w którym podała, że dowiedziała się o tej decyzji dopiero z decyzji Burmistrza z 4 października 2025 r., PS/4035/119/1/3035 (powinno być: 2025). Odwołania te zawierają jednakowe uzasadnienie, przy czym jedno dotyczy decyzji PS/4035/119/1/25 (powinno być: 2025) błędnie oznaczonej jako wydanej 4 lipca 2025 r., a drugie decyzji PS/4035/82/1/25 (powinno być: 2025). Oba te pisma zostały przekazane do sądu administracyjnego, przy czym pismo dotyczące decyzji z 4 lipca 2025 r., PS/4035/82/1/2025 zostało przekazane w kopii z adnotacją, że oryginał przekazano do SKO.
Przesyłając do sądu skargę strony, organ podał, że przekazuje skargę na decyzję z 2 października 2025 r. nr PS/4035/119/1/2025 dotyczącą uchylenia usług opiekuńczych i wskazał, że decyzja ta jest ostateczna. Wskazano też, że odwołanie od decyzji PS/4035/82/1/2025 z 4 lipca 2025 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia zostało przekazane zgodnie z właściwością do SKO w Warszawie.
Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 3 listopada 2025 r. skarżąca została wezwana do podania numeru PESEL w sprawie dotyczącej skargi na decyzję z 2 października 2025 r., nr PS/4035/119/1/2025. Brak ten został usunięty.
Natomiast zaskarżonym postanowieniem Sąd I instancji odrzucił jako niedopuszczalną skargę na decyzję PS/4035/82/1/2025 z 4 lipca 2025 r. Są to dane odnoszące się do decyzji Burmistrza, od której odwołanie zostało przekazane do SKO, zgodnie z informacjami zawartymi w piśmie przewodnim organu przekazującym skargę. Z akt sądowych wynika, że wzywając o braki skargi prawidłowo zidentyfikowano jej przedmiot i zaskarżony akt, jakim jest decyzja z 2 października 2025 r., PS/4035/119/1/2025. Sąd I instancji odrzucił zatem skargę na inną decyzję, niż zaskarżona. Z tego względu stanowisko Sądu I instancji, że skarga jest niedopuszczalna, albowiem zaskarżono decyzję organu instancji, nie jest adekwatne względem stanu i przedmiotu sprawy. Nie budzi wątpliwości, że aktem, jaki został zaskarżony do sądu i zarejestrowany pod sygnaturą I SA/Wa 177/25 jest decyzja Burmistrza Błonia z 2 października 2025 r. o nr PS/4035/119/1/2025.
Tym samym, rozstrzygnięcie Sądu o skardze na decyzję Burmistrza PS/4035/82/1/25 z 4 lipca 2025 r. nie mieściło się w granicach tej sprawy. Błędne jest zatem odrzucenie skargi, skoro skarga ta nie została Sądowi w ogóle przedstawiona.
Mając na uwadze podane argumenty, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Odnosząc się do wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, wskazać trzeba, że zgodnie z treścią art. 209 w zw. z art. 203 p.p.s.a. nie zasądza się zwrotu kosztów postępowania w przypadku skarg kasacyjnych od postanowień wojewódzkich sądów administracyjnych kończących postępowanie w sprawie (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów z 4 lutego 2008 r., w sprawie I OPS 4/07).