Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 19 grudnia 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 1881/05 oddalił skargę Wojewódzkiego Przedsiębiorstwa Turystycznego "Ł." na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...], nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania uwłaszczeniowego. W uzasadnieniu stwierdził, że zaskarżona decyzja uchylająca na podstawie art. 138 § 2 kpa decyzję Wojewody [...] z [...] o odmowie wznowienia postępowania uwłaszczeniowego i przekazująca mu sprawę do ponownego rozpatrzenia jest zgodna z prawem. Trafnie bowiem Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast ocenił, że W. L. przysługuje legitymacja procesowa w postępowaniu o uwłaszczenie Wojewódzkiego Przedsiębiorstwa Turystycznego "Ł." nieruchomością położoną w [...] przy ul. [...], gdyż dotyczy ono jego interesu prawnego. Taką ocenę prawną wyraził zresztą Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24 sierpnia 2004 r., OSK 388/04.
Skargę kasacyjną od tego wyroku złożyło Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Turystyczne "Ł.", zaskarżając go w całości. Jako podstawę kasacyjną wskazano naruszenie przepisów postępowania przez niewłaściwe zastosowanie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz niezastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 148 § 2 kpa w zw. z art. 2 zd. 2 ustawy z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych (Dz. U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.) w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. p.p.s.a uzasadnieniu stwierdzono, że Sąd I instancji błędnie uznał, że podanie o wznowienie postępowania zostało złożone w terminie miesięcznym od dnia, gdy strona dowiedziała się o decyzji, mimo że miesięczny termin rozpoczął bieg od dnia wpisu do księgi wieczystej prawa użytkowania wieczystego na podstawie decyzji administracyjnej (art. 2 zd. 2 ustawy o księgach wieczystych).
W rzeczywistości więc uchybiono terminowi do wniesienia tego podania, czego Sąd I instancji nie dostrzegł, a powinien to zrobić, ponieważ nie jest związany granicami skargi. Uchybienie to oczywiście miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ Sąd skargę oddalił, a powinien ją uwzględnić.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W postępowaniu przed NSA prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego sądu (art. 183 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). NSA jako sąd II instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonymi przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania. Ta jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie.
Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona, albowiem podniesione w niej zarzuty przeciwko zaskarżonemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie są trafne.
Zgodnie art. 2 ustawy o księgach wieczystych księgi wieczyste są jawne i nie można zasłaniać się nieznajomością wpisów w księdze wieczystej ani wniosków, o których uczyniono w niej wzmiankę. Zawarte w tym przepisie domniemanie dotyczy stanu prawnego i faktycznego nieruchomości i w tym zakresie strony nie mogą się powoływać na nieznajomość zapisanych w księdze wieczystej zapisów i wniosków. Domniemania tego jednak nie można rozciągać na okoliczności, które co prawda można wyczytać z treści księgi wieczystej, ale które nie dotyczą stanu prawnego i faktycznego nieruchomości. W szczególności domniemanie to nie może dotyczyć faktu, że została wydana decyzja administracyjna, która stanowiła podstawę do dokonania obrotu nieruchomością. Jedną z podstawowych gwarancji czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 § 1 kpa) jest obowiązek doręczenia jej zapadłej w sprawie decyzji. Sankcją za naruszenie tego obowiązku jest możność wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją na żądanie strony (art. 145 § 1 pkt 4 kpa).
Zgodnie z art. 148 § 2 kpa termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z tej przyczyny biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Nieważne jest, w jaki sposób strona uzyska wiedzę o wydanej w sprawie decyzji, niemniej jednak przytoczony przepis wymaga, aby strona rzeczywiście znalazła się w posiadaniu informacji o zapadłej decyzji. I tego faktu nie można zastąpić jakimkolwiek domniemaniem. Aby odmówić wznowienia postępowania z tej przyczyny nie wystarczy wykazać, że strona miała możliwość dowiedzenia się o decyzji, trzeba dowieść, że wiedziała o decyzji wcześniej niż miesiąc od dnia złożenia podania o wznowienie postępowania.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niemającą usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.