Uzasadnienie
Postanowieniem z 19 marca 2026 r., sygn. akt I SA/Sz 569/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił G. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. (dalej: "Skarżąca", "Spółka") wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie (dalej: "DIAS", "Organ podatkowy") z dnia 15 lipca 2025 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od kwietnia do czerwca 2021 r. oraz dodatkowych zobowiązań podatkowych.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Sąd pierwszej instancji wskazał, że poza sformułowaniem wniosku, Skarżąca nie zawarła w uzasadnieniu właściwie żadnych argumentów, które uprawdopodabniałyby spełnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143; dalej: "p.p.s.a."), nie przedstawiła konkretnych okoliczności i jakichkolwiek dokumentów, wyczerpująco opisujących jej aktualną, rzeczywistą sytuację finansową i majątkową, pozwalających sądowi zasadnie przyjąć, że uiszczenie kwot wynikających z zaskarżonej decyzji wiąże się dla skarżącej spółki z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy miałoby powodować trudne do odwrócenia skutki.
Wobec, niewykazania przez Stronę, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, Sąd pierwszej instancji odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez uznanie, iż szkoda o jakiej mowa w niniejszym przepisie nie istnieje, jeśli będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot świadczenia podczas gdy w niniejszym przypadku szkoda polega na faktycznym zlikwidowaniu działalności podmiotu gospodarczego poprzez uniemożliwienie mu funkcjonowania co jest trudnym do odwrócenia skutkiem.
W związku z powyższym Spółka wniosła o zmianę niniejszego postanowienia i uwzględnienie wniosku o wstrzymanie ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy WSA w Szczecinie do ponownego rozpoznania oraz przekazanie Sądowi pierwszej instancji orzeczenia o kosztach postępowania zażaleniowego (w tym kosztów ustanowienia pełnomocnika wywołanych zażaleniem).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W świetle tego przepisu przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Wyjaśnić należy, że rozstrzygając na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych, zawartym w wymienionym przepisie. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma bowiem charakter wyjątkowy, warunkiem jej zastosowania jest uprawdopodobnienie istnienia wskazanych przesłanek pozytywnych, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Rodzaj i zakres wystąpienia tych skutków musi być oceniony na podstawie obowiązującego prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znalazła się strona obciążona obowiązkami określonymi w decyzji. Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności winno przy tym odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. Obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na stronie skarżącej, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej.
Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia. Wniosek bowiem poparty powinien zostać stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji.
Rozpoznając tego rodzaju wniosek należy przede wszystkim zwrócić uwagę, że wymieniony w powyższym przepisie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania danego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Ustawodawca szczegółowo i rygorystycznie wyznaczył podstawy wstrzymania wykonania decyzji, uzależniając tę możliwość od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niewykonywanie ostatecznych aktów administracyjnych jest bowiem stanem niepożądanym, zaś prawo wnoszenia skarg do sądu administracyjnego nie może zakłócać prawidłowego funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa administracyjnego. Oznacza to zatem, że o wstrzymaniu wykonania decyzji sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Skarżąca nie wskazała, ani nie udokumentowała okoliczności, które mogłyby spowodować możliwość wyrządzenia po jego stronie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W konsekwencji, Sąd pierwszej instancji nie miał możliwości ustalenia w sposób niebudzący wątpliwości, czy w sprawie zaistniały przesłanki zastosowania względem skarżącego środka ochrony tymczasowej.
Powyższej oceny nie mogły zmienić argumenty podnoszone dopiero na etapie zażalenia. Pełnomocnik Spółki powołał się jedynie na to, że w chwili blokady i później zabezpieczenia na kontach Strony znajdowało się 235326,72 euro oraz 379989,48 zł, przy czym jak stwierdził nie posiada "wiedzy, co się z tymi pieniędzmi stało i czy zostały już rozliczone przez Urząd Skarbowy na podstawie decyzji ostatecznej". Wskazać przy tym należy, że okoliczności tego rodzaju, nie mogą stanowić wystarczającego uzasadnienia dla uwzględnienia wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej, zwłaszcza, że Strona na poparcie wskazywanych zagrożeń nie przedstawił żadnych dokumentów (np. wyciągów z rachunków bankowych, wykazu środków trwałych, wykazu liczby zatrudnionych osób, wysokości stałych kosztów utrzymania prowadzonej działalności gospodarczej, itp.), istotnych z punktu widzenia oceny jej sytuacji ekonomicznej.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.