Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 14 stycznia 2008 r., sygn. akt
III SA/Gl 1541/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę S. Sp. z o.o. w K. (dalej – "Spółka") na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 12 września 2006 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług (interpretacji prawa podatkowego).
Stan sprawy przedstawiał się następująco.
Pismem z dnia 9 stycznia 2007 r. WSA wezwał pełnomocnika Spółki, r. pr. D. S., do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez złożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej przez W. W. i R. G. Wezwanie zawierało pouczenie o skutkach w postaci odrzucenia skargi w przypadku nieusunięcia braku w terminie.
Dnia 22 stycznia 2007 r. pełnomocnik Spółki, r. pr. G. D., przesłał pełny odpis KRS na adres organu administracji. Po przesłaniu pisma przez organ, wpłynęło ono do Sądu dnia 5 lutego 2007 r. Wnioskiem z dnia 5 lutego 2007 r. (data ze stempla na kopercie) pełnomocnik Spółki zwrócił się o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. WSA dnia 5 marca 2007 r. odmówił przywrócenia terminu. Następnie NSA dnia 30 października 2007 r. oddalił zażalenie na rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji.
Konsekwencją tego stanu rzeczy było odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej "p.p.s.a").
Na powyższe postanowienie zostało przez Spółkę A. S.A. (dawniej S. Sp. z o.o.), reprezentowaną przez pełnomocnika - radcę prawnego G. D. – wniesiona skarga kasacyjna, którą orzeczenie WSA zaskarżono w całości, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez:
- 1) zastosowanie w sytuacji, gdy złożona skarga nie zawierała braków formalnych, jak również przez przyjęcie,
- 2) przez zastosowania w sytuacji, w której wezwanie do usunięcia braku nie określało w sposób dostatecznie precyzyjny rodzaju braku formalnego, a tym samym nie stanowiło podstawy do zastosowania sankcji odrzucenia w razie niewykonania takiego wezwania,
- 3) zastosowanie w sytuacji, w której rzekomy brak został uzupełniony przez przesłanie do Sądu za pośrednictwem organu, w sposób zapewniający osiągniecie celu procesowego.
W związku z powyższymi zarzutami wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że przepis art. 29 p.p.s.a, na co wskazuje art. 28 p.p.s.a., ma zastosowanie tylko wówczas, gdy w postępowaniu sądowym strona występuje dokonując czynności przez osoby wskazane w art. 29 p.p.s.a. (osobami takimi są w przedmiotowej sprawie W. W. i R. G).
Podkreślono, że W. W. i R. G. nie dokonywali w postępowaniu przed Sądem jakichkolwiek czynności, w związku z czym przepisy art. 28 i 29 p.p.s.a. nie miały zastosowania, a więc Spółka nie była zobowiązana do przedkładania dokumentów określających umocowanie tych osób do reprezentacji skarżącej.
Skoro zaś art. 29 p.p.s.a. nie miał zastosowania w sprawie, to wezwanie wystosowane przez WSA należy uznać za dodatkowe, a w konsekwencji nie dające podstawy do wystąpienia negatywnych skutków procesowych nawet w przypadku niewykonania lub wykonania po terminie.
Ponadto autor skargi kasacyjnej zauważył, że wezwanie było nieprawidłowo i nieprecyzyjnie sporządzone, gdyż czym innym jest zawarte w wezwaniu "umocowanie do reprezentowania strony skarżącej", które jednoznacznie sugeruje jej reprezentowanie w postępowaniu, a czym innym "umocowanie do udzielenia pełnomocnictwa procesowego" albo do "działania w imieniu skarżącej".
Następnie podniesiono, że członkowie zarządu nie są reprezentantami w rozumieniu prawa prywatnego (nie mają do nich zastosowania przepisy o reprezentacji, w tym o pełnomocnictwie), lecz uznaje się, że ich działania odnoszą bezpośredni skutek tego rodzaju, że działa osoba prawna, której organu są członkami. Tak więc wezwanie do przekazania dokumentu dotyczącego uprawnienia do reprezentacji osoby prawnej przez członka zarządu jest wezwaniem niemożliwym do wykonania, gdyż członkowie zarządu nie mają nigdy uprawnienia do reprezentowania spółki.
Na potwierdzenie obowiązku precyzyjnego określania rodzaju dokumentu powołane zostały orzeczenia NSA z dnia 22 listopada 2007 r. I OSK 1081/07 oraz z dnia 28 lipca 2006 r. II OSK 702/05.
Podniesiono też, że nie może być uznane za niedochowanie terminu wysłanie listu poleconego do Sądu za pośrednictwem organu, zatem drogą, jaką składana jest skarga.
Strona przeciwna nie skorzystała z możliwości wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu natomiast bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono, aby zachodziły przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego Naczelny Sąd Administracyjny może rozważyć jedynie ewentualne naruszenia przepisów prawa materialnego, bądź procesowego, wskazane w skardze kasacyjnej.
Przystępując do oceny zarzutów skargi kasacyjnej tutejszy Sąd stwierdza, iż nie zasługują one na uwzględnienie.
Nie można zgodzić się ze stanowiskiem jej autora, że Sąd bezpodstawnie przyjął, że w stanie faktycznym sprawy zaistniała przesłanka do zastosowania art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd prawidłowo bowiem uznał, że strona nie uzupełniła w terminie braku formalnego skargi, w związku z czym ją odrzucił.
Przedstawione w skardze kasacyjnej argumenty odnoszące się do tego, że art. 28 i 29 p.p.s.a. nie miały zastosowania w sprawie, jako że W. W. i R. G. nie dokonywali przed Sądem jakichkolwiek czynności, nie zasługują na akceptację.
Art. 29 p.p.s.a. stanowi, że przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28 p.p.s.a. (osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową) mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Oznacza to, że w wypadku złożenia skargi do sądu administracyjnego przez pełnomocnika osoby prawnej lub innej jednostki organizacyjnej mającej zdolność sądową, ma on obowiązek bez wezwania dołączyć do akt sprawy nie tylko pełnomocnictwo, ale również dokument stwierdzający umocowanie do reprezentacji strony przez osobę, która pełnomocnictwa udzieliła. Tak więc niewątpliwie, wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, Spółka była zobowiązana do przedłożenia dokumentu określającego umocowanie dla W. W. i R. G. Niedołączenie tego dokumentu stanowiło brak formalny, którego usunięcie następuje w trybie określonym w art. 49 § 1 p.p.s.a. pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.); przewidziany w art. 49 § 1 p.p.s.a. siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków formalnych skargi jest terminem ustawowym.
Tutejszy Sąd nie dał wiary argumentom pełnomocnika Spółki odnośnie mało zrozumiałej treści wezwań; z ich treści jasno bowiem wynika, że chodzi o odpis KRS-u, a nadto pełnomocnik po otrzymaniu wezwania nie zgłaszał Sądowi żadnych wątpliwości co do sposobu ich wykonania. Nadesłał on odpis pełny z KRS-u (omyłkowo na adres organu, co spowodowało naruszenie siedmiodniowego terminu do uzupełnienia braków skargi). W odpowiedzi na wezwanie Sądu do uzupełnienia braków skargi w piśmie zatytułowanym "Uzupełnienie" z dnia 22 stycznia 2007 r. pełnomocnik Spółki, r. pr. G. D., napisał: "W związku z wezwaniem do złożenia dokumentu określającego umocowanie pp. W. i G. do reprezentowania skarżącej przesyłam w załączeniu odpis pełny KRS skarżącej" (k. 17 akt WSA). Z treści tego pisma nie wynika jakakolwiek wątpliwość pełnomocnika co do dokumentu, jaki należało nadesłać.
Analizując treść uzasadnienia skargi kasacyjnej Sąd zauważył, że jej autor zdaje się nie widzieć różnicy pomiędzy organem lub osobami uprawnionymi do działania w imieniu osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych mających zdolność prawną, a pełnomocnikami procesowymi.
W świetle powyższego należy uznać, że wezwanie wystosowane przez WSA było prawidłowe, a przepisy art. 28 i 29 p.p.s.a. mają zastosowanie w sprawie.
Nie zasługuje też na akceptację pogląd wyrażony w dalszej części uzasadnienia skargi kasacyjnej, jakoby nie mogło być uznane za niedochowanie terminu wysłanie listu poleconego przez pełnomocnika do Sądu za pośrednictwem organu. Kwestia ta została już zresztą rozstrzygnięta w wyniku złożonego przez stronę wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi (wniosek ten został oddalony przez WSA, NSA natomiast oddalił zażalenie zaskarżające orzeczenie WSA).
Biorąc powyższe wywody pod uwagę należy uznać, że nie został przez Sąd pierwszej instancji naruszony art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.