Uzasadnienie
W dniu 16 czerwca 2010 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynęła skarga "A." A. i A. T. s.j. z siedzibą w S. (dalej jako Spółka, Strona lub Skarżąca) o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 2009 r., sygn. akt I FSK 917/08.
W powyższej skardze sformułowany został wniosek o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego wznowionego na jej podstawie, do czasu zakończenia postępowania karnego w sprawie przed Sądem Okręgowym w K., sygn. akt [...].
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Powodem do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego są przeszkody o charakterze przejściowym, które uniemożliwiają jego dalsze prowadzenie w danej sprawie. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) przewidują, że postępowanie przed sądem administracyjnym może ulec zawieszeniu z mocy samego prawa, w razie zaprzestania czynności przez sąd na skutek działania siły wyższej (art. 123 P.p.s.a.), może ono również zostać zawieszone przez sąd z urzędu (art. 124 § 1 i art. 125 § 1 P.p.s.a.) lub na zgodny wniosek stron (art. 126 P.p.s.a.). Przesłanki zawieszenia postępowania z urzędu dzielą się na obligatoryjne (art. 124 § 1 P.p.s.a.) i fakultatywne (art. 125 § 1 P.p.s.a.). W przypadku wystąpienia przesłanek obligatoryjnych sąd administracyjny ma obowiązek zawieszenia postępowania, przesłanki fakultatywne natomiast, ocenie sądu pozostawiają zasadność zawieszenia postępowania na ich podstawie. Istotne jest również to, iż zawieszenie postępowania na podstawie ostatnio wymienionych przesłanek następuje z urzędu, nawet jeżeli strona postępowania wystąpiłaby z takim wnioskiem.
Na podstawie art. 193 P.p.s.a przepisy powyższe znajdują zastosowanie w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
W niniejszej sprawie brak jest zgodnego wniosku stron o zawieszenie postępowania, zaś z treści wniosku, jak i okoliczności przedstawionych w skardze o wznowienie postępowania przez pełnomocnika Skarżącej wynika, że zawieszenie postępowania, zdaniem Strony powinno nastąpić na podstawie fakultatywnej przesłanki z art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., a więc umożliwiającej sądowi administracyjnemu zawieszenie postępowania z urzędu, w sytuacji gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 24 listopada 2008 r., sygn. akt II FPS 4/08, dokonując wykładni art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. podkreślił, że kluczowe do zrozumienia tego przepisu słowo "zależy" nie oznacza jakiegokolwiek wpływu, ale wpływ przewidziany prawem. Jak wskazał NSA w rzeczonej uchwale chodzi więc o taką sytuację, w której sąd nie jest władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia wstępnego, które powstało lub wyłoniło się w toku postępowania sądowego.
Podzielając poglądy wyrażone w przytoczonej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny w składzie niniejszym stwierdza, że opisany powyżej stosunek zależności nie występuje pomiędzy postępowaniem karnym prowadzonym przez Sąd Okręgowy w K. (sygn. akt [...]), a niniejszym postępowaniem w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania sądowego. Brak więc takiego wyroku nie uzasadnia zawieszenia postępowania w celu oczekiwania na jego wydanie. Należy bowiem zauważyć, że na podstawie art. 11 P.p.s.a. sąd administracyjny związany jest jedynie prawomocnym skazującym wyrokiem karnym, związanie to ogranicza się jedynie do faktu popełnienia przestępstwa, natomiast sąd administracyjny uprawniony jest do oceny – tak jak i innych dowodów w sprawie – ustaleń sądu karnego zawartych w uzasadnieniu wyroku. Ponieważ uzasadnienie nie ma mocy wiążącej i jest jedynie przejawem dochodzenia do rozstrzygnięcia.
Tymczasem w braku bliższego uzasadnienia rozpatrywanego wniosku o zawieszenie postępowania, można tylko domniemywać, na podstawie zwrotu "(...) zawieszenie postępowania sądowo-administracyjnego wznowionego na skutek niniejszej skargi do czasu zakończenia postępowania karnego w sprawie przed Sądem Okręgowym w K. (...)" (s. 3 skargi o wznowienie postępowania), że Strona w istocie nie dostrzega potrzeby rozstrzygnięcia w postępowaniu karnym zagadnienia prejudycjalnego bez którego nie będzie możliwe rozstrzygnięcie sprawy w wyniku jej wznowienia na skutek skargi o wznowienie postępowania, a oczekuje jedynie ujawnienia w tym postępowaniu kolejnych dowodów i okoliczności uzasadniających podjęcie korzystnego dla niej rozstrzygnięcia po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego. Takie zapatrywania Skarżącej nie są prawidłowe, ponieważ jak wynika z art. 275 P.p.s.a. skarga o wznowienie postępowania powinna zawierać m.in. podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, a więc już w skardze o wznowienie, opartej jak w niniejszej sprawie na podstawie z art. 273 § 2 powołane powinny zostać takie okoliczności i (lub) dowody, które uzasadniają wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego.
Sąd bowiem w postępowaniu wszczętym na skutek skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego nie jest władny do uwzględniania z urzędu jakichkolwiek okoliczności odpowiadających przesłankom wznowienia, nawet tych, które odpowiadają podstawie wznowienia powołanej w skardze.
Nie można, jak czyni to Skarżąca rozdzielać rozstrzygnięcia o wznowieniu postępowania z merytorycznym rozpoznaniem skargi o wznowienie postępowania i na tej podstawie utożsamiać samego wznowienia postępowania z przypuszczeniami, a merytorycznego rozstrzygnięcia takiej skargi z konkretnymi już okolicznościami i (lub) dowodami. Postępowanie w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania sądowego toczy się już na skutek samego wniesienia tej skargi, a do wznowienia postępowania dochodzi już w chwili gdy sąd postanawia skargę o wznowienie postępowania rozpoznać w sposób merytoryczny. Wznowić postępowanie można jedynie łącznie z orzeczeniem co do istoty sprawy, bowiem katalog rozstrzygnięć z art. 282 § 2 P.p.s.a. nie zawiera rozstrzygnięcia w formie samego wznowienia postępowania.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 192 i art. 131 w zw. z art. 193 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.