Orzeczenia i interpretacje

Sygnatura akt II AKa 403/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 kwietnia 2026 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący SSA Edyta Gajgał Sędziowie: SA Robert Zdych SA Maciej Skórniak (spr.) Protokolant: Anna Konieczna przy udziale Piotra Łopatyńskiego prokuratora…

…W szczególności, wskazane przez skazanego wyroki innych sądów karnych, nie dają żadnych podstaw z art. 540 § 1 pkt 2 lit. a i b k.p.k. lub innych przepisów ( art. 540 § 2 i 3 k.p.k. oraz art. 540b § 1 k.p.k. ) do wznowienia postępowania.

…wzruszenia prawomocnego rozstrzygnięcia zawierają przepisy art. 540 k.p.k. , art. 540a k.p.k. , art. 540b k.p.k. , art. 542 § 3 k.p.k. Zaznaczyć przy tym należy, że w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego i niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1247)…

…postępowania karnego przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 540 § 3 k.p.k. (sprawa III KO 58/13). Z kolei w sprawie Chim i Przywieczerski p. Polsce ETPCz podał w wątpliwość pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 17.11.2005 r., I KZP 43/05, że „wyznaczenie składu sądu z naruszeniem reguł określonych w art.…

…zakończone prawomocnym orzeczeniem”, w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k., i jako takie w ogóle podlega w tym trybie wznowieniu. Dokonując w tym względzie oceny na wstępie należy zauważyć, iż nie ulega wątpliwości, że w świetle art. 540 k.p.k. wznowienie dotyczy tylko „postępowania sądowego zakończonego prawomocnym…

…wznowienie postępowania w tej sprawie w oparciu o przepis art. 540 § 3 k.p.k. W uzasadnieniu swojego wniosku wskazał, że zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 26 czerwca 2014 r. I KZP 14/14 dopuszczalne jest wznowienie postępowania w oparciu o podstawę z art. 540 § 3 k.p.k. nie tylko do postępowania w sprawie, do…

…art. 454 § 1, art. 455, 475, 480, 482 § 1, art. 524 § 3, art. 540 § 2 i 3, art. 542 § 2, art. 545 § 1, art. 547 § 3, art. 548, 624 § 1, art. 627, 630, 632-633 oraz art. 636 § 1 Kodeks postępowania karnego”. Zgodnie z art. 125 § 2 k.k.s. „[d]o osób najbliższych podmiotu pociągniętego do odpowiedzialności posiłkowej…

…a polegający na bezpodstawnym i sprzecznym z brzmieniem art. 540 § 3 k.p.k. przyjęciu, że „ewentualne przyszłe rozstrzygnięcie ETPCz korzystne dla skarżącej w zakresie zakończonego wobec niej negatywnie postępowania lustracyjnego, może stanowić w przyszłości podstawę do wznowienia postępowania", podczas gdy z treści…

…w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa (art. 540 § 1 pkt 1), albo gdy w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego lub organu międzynarodowego stracił moc lub uległ zmianie przepis prawny (art. 540 § 2 i 3 k.p.k.), albo gdy ujawni się jedna z bezwzględnych przyczyn odwoławczych (art. 542 § 3 k.p.k.).

…Apelacyjnego, choć możliwości i obowiązki w tym zakresie (art. 540 § 1 i 3 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 5 k.p.k.) – nie powinny budzić wątpliwości. Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy orzekł, jak w wyroku.

…„Czy »potrzeba« wznowienia postępowania, o której mowa w art. 540 § 3 k.p.k., może dotyczyć jedynie postępowania w sprawie, do której odnosi się rozstrzygnięcie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka o naruszeniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, czy również innych postępowań karnych, w…

…Powołując się na podstawę określoną w art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k., wniósł o uchylenie tego wyroku i uniewinnienie skazanego. W uzasadnieniu wniosku obrońca wskazał, że wyrok z dnia 3 grudnia 1974 r. zapadł w odmiennych warunkach geopolitycznych i podejściu ówczesnych władz do odmowy pełnienia służby wojskowej.

…które miało wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie: - art. 540 § 3 kpk poprzez nieuwzględnienie wniosku o wznowienie postępowania karnego prowadzonego przeciwko E. P. oraz A. B. ze względu na orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012 r. wydane w sprawach połączonych C-213/11,…

…podnosząc zaistnienie w sprawie przesłanki wznowieniowej z art. 540 § 3 k.p.k. W odpowiedzi na powyższy wniosek, Prokurator Prokuratury Generalnej wniósł o oddalenie tego wniosku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.

…i ocenił ich znaczenie z punktu widzenia, wskazanych w art. 540 § 1-3 k.p.k. oraz art.540 a k.p.k., podstaw wznowieniowych. Z tych to względów, postanowiono jak wyżej.

…art. 544 § 3 k.p.k. w zw. z art. 542 § 1 k.p.k. w zw. z art. 540 § 3 k.p.k. oraz art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982r. prawo o adwokaturze (Dz. U z 2009r., Nr 146, poz. 1188 ze zm.) w zw. z § 14 ust. 4 pkt 1 oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za…

…w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa (art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k.) albo gdy w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego lub organu międzynarodowego stracił moc lub uległ zmianie przepis prawny (art. 540 § 2 i 3 k.p.k.), albo zachodzi któraś z bezwzględnych przyczyn odwoławczych (zob. post.

…k.p.k. Jako podstawę wznowienia postępowania podał przepis art. 540 § 3 k.p.k. i powołał się na opisany wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka wydany w sprawie Richert przeciwko Polsce. Prokurator Prokuratury Generalnej wniósł o wznowienie postępowania prowadzonego przeciwko A. R. i na podstawie art. 435 k.p.k.…

…skazanego jako podstawę do jego uwzględnienia podał art. 540 § 3 k.p.k. Autor wniosku odwołuje się w jego uzasadnieniu do prawomocnych orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu (zwanego dalej ETPC), wydanych w sprawach przeciwko Polsce (Fąfrowicz - skarga nr 43609/07, Demski – skarga 22695/03 i W.S.…

…lecz jedynie – poza szczególnymi powodami wskazanymi w art. 540 § 2 i 3 k.p.k., związanymi z orzeczeniami Trybunału Konstytucyjnego lub trybunału międzynarodowego – do nowych faktów lub dowodów, jakie ujawniły się po tym procesie, bądź wykazania zaistnienia przestępstwa w postępowaniu, które mogło mieć wpływ na wydane…