Stanowisko Wnioskodawcy
Ad. 1. Zdaniem Spółki w przypadku umorzenia zobowiązania odsetkowego istnieje podatkowa neutralność tej czynności, ze względu na zastosowanie zasad kasowych przy zaliczaniu odsetek do przychodów i kosztów podatkowych. Na gruncie przepisów podatkowych zgodnie z art. 12 ust.4 pkt 2 oraz art. 16 ust.1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U., Nr 54 poz. 654 z 2000r.) dla wierzyciela odsetki stają się przychodem w momencie faktycznego ich otrzymania a dla dłużnika stają się kosztem uzyskania przychodu w dacie ich faktycznej zapłaty.
W opisanej sytuacji nie znajdzie zastosowania przepis art. 12 ust 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych o nieodpłatnym świadczeniu ponieważ warunkiem uznania, że ma miejsce przychód z tytułu nieodpłatnego świadczenia jest otrzymanie tego świadczenia, natomiast z tytułu umorzenia naliczonych wcześniej odsetek Spółka nie otrzymuje żadnego świadczenia. Przedstawione powyżej stanowisko Spółki znajduje potwierdzenie w piśmie Ministra Finansów z 13 stycznia 1999r.(PB3-5912-722-604/HS/98) z którego wynika, że naliczone, ale nieujęte w kosztach podatkowych odsetki po ich umorzeniu nie są przychodem podatkowym. Ad.
2 Odnośnie kosztów procesu obejmujących głównie opłatę sądową od pozwu i koszty zastępstwa procesowego, które należne są stronie wygrywającej proces, to strony procesu są uprawnione do zawarcia ugody w której zgodnie postanawiają o sposobie rozliczenia poniesionych kosztów procesu. Jeśli w wyniku takiej ugody dłużnik zostaje zwolniony z zapłaty całości lub części tych kosztów to zdaniem Spółki też nie dochodzi do uzyskania nieodpłatnego świadczenia o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Poniesione koszty sądowe i egzekucyjne nie będą stanowiły podatkowych kosztów uzyskania przychodu dłużnika bo nie są ponoszone w celu uzyskiwania przychodów a ponadto są wyłączone z kosztów na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, co czyni je dla dłużnika kosztami obojętnymi podatkowo, więc ich umorzenie nie powinno generować przychodu podatkowego.
Nie znajdzie też zastosowanie przepis o umorzeniach zobowiązań – art. 12 ust. 1 pkt 3 a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ponieważ nie powstało w tym przypadku żadne zobowiązanie ze względu na uprawnienia stron procesu do zawarcia ugody o sposobie rozliczenia poniesionych kosztów postępowania procesowego. W odniesieniu do przedstawionego stanu fatycznego, stwierdzam, co następuje: Ad. 1. W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy, w zakresie pytania nr 1, w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.
Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej w tej części oceny stanowiska Wnioskodawcy. Ad. 2. Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.) przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód bez względu na rodzaj źródeł przychodów, z jakich dochód ten został osiągnięty, w wypadkach, o których mowa w art. 21 i 22, przedmiotem opodatkowania jest przychód.
Dochodem z zastrzeżeniem art. 10 i 11, jest nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym; jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą. Z przykładowego wykazu zdarzeń uznanych za przychody, w rozumieniu ww. ustawy, wymienionego w art. 12 ust. 1 pkt 1-9 i ust. 3 ww. ustawy wynika, że co do zasady, za przychód podatkowy można uznać każde przysporzenie majątkowe podatnika o charakterze trwałym, który rzeczywiście otrzymano lub jest ono należne. W niniejszej sprawie zastosowanie znajdzie art. 12 ust 1 pkt 3 lit.a) ww. ustawy, zgodnie z którym przychodem jest wartość umorzonych lub przedawnionych zobowiązań.
Na skutek przegranego procesu sądowego, Spółka została zobowiązana do zapłaty, na rzecz strony przeciwnej, kosztów procesowych obejmujących opłatę sądową od pozwu i koszty zastępstwa procesowego. Jednakże w wyniku zawartej ugody, strona przeciwna (wierzyciele Spółki) zwolnili Spółkę z obowiązku zapłaty kosztów procesu. Ugody zawierano następująco, w przypadku Nakazu Zapłaty w Postępowaniu Upominawczym, z którego wynikał obowiązek zapłaty przez Spółkę zasądzonych kosztów procesowych, Spółka zaskarżyła ten nakaz i w konsekwencji ponownej rozprawy strony zawarły ugodę sądową, z której wynikało, że Spółka nie jest zobowiązana zapłacić kosztów sądowych.
Natomiast w przypadku Nakazu Zapłaty w Postępowaniu Nakazowym obowiązek zwrotu kosztów procesowych wynika z samego Nakazu, i późniejsze ugody nie mogą już formalnie zmienić tego obowiązku. Zgodnie z art. 353 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz.93) zobowiązanie polega na tym, że wierzyciel może żądać od dłużnika świadczenia, a dłużnik powinien świadczenie spełnić. Umorzenie zobowiązania polega na tym, że wierzyciel zrzeka się wierzytelności, wobec czego zobowiązanie wygasa. W takim przypadku dłużnik nie jest już zobowiązany do spełnienia świadczenia.
Tym samym po stronie dłużnika powstaje przysporzenie w jego majątku, gdyż ze zobowiązania jakie miał względem wierzyciela został zwolniony. Umorzenie zobowiązania rozumiane jako zwolnienie z długu, powoduje powstanie u dłużnika przychodu podatkowego. W świetle powyższego, w przypadku zawarcia ugody sądowej, z której wynika że Spółka nie jest zobowiązana zapłacić kosztów sądowych, a zatem zobowiązanie nie istnieje, przychód podatkowy nie powstanie.
Natomiast w sytuacji, gdy wyrokiem sądu Spółka ma obowiązek zapłacenia kosztów sądowych, a w wyniku porozumienia zawartego z wierzycielami nie dojdzie do realizacji tego zobowiązania, wtedy zachodzi umorzenie zobowiązania, skutkujące powstaniem przychodu podatkowego. Odnosząc się do zaprezentowanych w uzasadnieniu argumentów Spółki, należy potwierdzić stanowisko, że powołany przez Spółkę art. 12 ust.1 pkt 2 ustawy, odnoszący się do powstania przychodu z tytułu nieodpłatnego świadczenia, nie będzie miał zastosowania w sprawie. Bez wątpienia, w analizowanej sprawie nie mamy do czynienia z nieodpłatnym świadczeniem.
Nie oznacza to jednak, wbrew temu co sądzi Spółka, że w sprawie nie wystąpi przychód podatkowy. Przychód ten powstanie, z tym że z innego tytułu, z tytułu umorzenia zobowiązania, o czym mowa powyżej. Dodatkowo warto zwrócić uwagę, że zasadniczo przychód z tytułu umorzonych zobowiązań nie wiąże się z kategorią kosztową, tj. powstanie tego przychodu nie jest związane z koniecznością poniesienia konkretnego wydatku, gdyż dla powstania tego przychodu wystarczy zaistnienie zobowiązania pieniężnego po stornie podatnika i umorzenie tego zobowiązania.
Na uwzględnienie nie zasługuje również argument, że w związku z faktem, że koszty procesowe nie stanowią, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt. 17 ustawy, kosztów uzyskania przychodów, są obojętne podatkowo, to umorzenie tych kosztów nie powoduje powstania przychodu. Nawet jeżeli koszty procesowe nie stanowiłyby kosztów podatkowych (co nie jest jednoznaczne, albowiem istnieje, w uzasadnionych przypadkach, możliwość zaliczenia tych wydatków do kosztów podatkowych) i stałyby się, jak to określiła Spółka, obojętne podatkowo, to zwolnienie z obowiązku zapłaty tych kosztów oznacza, że Spółka nie pomniejsza swoich aktywów o tę kwotę i może nią swobodnie dysponować.
W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego w zakresie pytania pierwszego uznaje się za prawidłowe, w zakresie pytania drugiego dotyczącego ugody sądowej stanowisko również uznaje się za prawidłowe, natomiast w zakresie ugody zawartej bez udziału sądu, stanowisko Spółki uznaje się za nieprawidłowe. Interpretacja dotyczy zdarzenia stanu faktycznego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym. Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem.
Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.